LM-119/2020
Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um fólkaskúlan (Skeið í fyrstuhjálp)
Lógaruppskot · Birt 30. aug. 2026 · logting.fo
Uppskotssetarar
Skjøl (2)
Skjal · — · 5. mar. 2021
Nevndarskjal · — · 16. apr. 2021
Atkvøðugreiðsla (1)
2. viðgerð · 14-0-15
Orðaskifti (112)
Vís orðaskifti
Tekstirnir eru gjørdir av einum sjálvvirkandi talugreinara og kunnu innihalda villur.
1. viðgerð (74)
ger so væl takk fyri frá forkvinna til viðgerðar er sum í sambandi við løgsmál um broyting og løgslóg um fólkaskúla og tað er í sambandi við fyrstuhjálp til ella ið greina eitt stendur stendur í sambandi við lógina sum hevur farið í mann vísir á nøkur árstøl og tað seinastu í tí er frá mai í tvey túsund og nítjan og í hesum í sambandi er so og tað sum í greina tvey ella paragraf tvey stendur hendan løgslóg kemur í gildi fyrsta august tvey túsund og eingin og teir almennu viðmerkingarnar til og uppskotið sigur at stóru partur av gerandisdegnum hjá umleið sjey túsund fólkaskúlanæmingum og sjey hundrað fólkaskúlalærarum eru í felagsskapi í skúlanum og í tí sambandi at sum innføra at ella uppskotstillarin mælar til at ein ávegis at ávegismál verða sett fyri triðja sætta og nýggjunda flokk tá næmingarnir eru lidnir í fólkaskúlanum og hevur hann eitt skeið og holla vitan í fyrstuhjálpum við sum mann hyggur eftir uppskotinum og ta innihaldinum í uppskotinum so er so er eingin ivi um at tað at at eru møguleikar fyri fyrstuhjálp í í føroyum runt um í í landinum og í hesum førinum vísir mann so at skúlarnar tað er eingin ivi um at tað er nakað sum er er eitt gott tiltak og mann kann eisini siga at tað er illa nógv broytt á tí økinum síðstu nógvu árini hvar ið vit síggja at til dømis tá ið mann tekur koyrikort og annað so er tað líka sum eitt krav í sambandi við tað og tá tú fornýggjadagur koyrikortið aftur so er tað eisini ein partur av tí fær tú aftur nógvar aftur tíðina so var tað slett ikki ein partur av tí at kunna taka til dømis koyrikort og annað vit síggja eisini at at tá mann er komin til mans hvar ið fólk skulu til ánna ymisk skeið so er tað oftani ein partur av skeiðnum tað at tú lærir fyrstuhjálp og hetta her við hjartastaðararnum síðari og vit síggja eisini eina øgiliga stóra broyting farnar fram runt um í føroyum hvar ið kommunur hava sett upp hjartastaðararnar soleiðis at tú hevur møguleika til at fáa tað amboðið tá ið brúka er fyri tí vit hava eisini sæð at tað verður gjørt tað yvirligt sum vísir hvar ið hesi amboðini eru og mann hevur eisini lært nøkur ting til dømis at at í dag stendur tað nógv meira úti enn tað fyrr gjørt eg havi verið við til í onkrum førum hvar ið tað var brúk fyri tí og innan fyri tað lítla umráðið var tað fýra hjartastaðar sum allir vóru lastir inni og hvar ið tú ikki fekst fatur á hjartastaðarunum og dagin eftir bleiv tað so broytt so nógv er tað broytt soleiðis at mann er blivið nógv meira í so máta hetta uppskotið gongur seg út upp á at mann byrjar at fyrireika tað her í skúlunum og mann tosar um triðja sættu nýggjunda flokk og í sær sjálvum er tað sikkurt eitt fínt hugskot og sjálvandi fyrr ið tú lærir skjótari tú kemur inn at læra eitt ting skjótari lærir tú tað ella fyrr tú kemur inn skjótari lærir tú tað men so stendur eisini í uppskotinum tað at at her hevur ongar fíggjarligar avleiðingar tað eri eg nú ikki samdur í tí at sum tað eisini verður víst í uppskotinum so vísir mann á ella hevur mann í uppskotinum skrivað at mann mælir til at útbúgva fimtan lærarar sum so kunna blíva part av eittum nær og sum so kunna ferðast runt í landinum fyri at geva hesa undirvísingina tað sær sjálvum er sikkurt fínt men tað hevur eingin ivi um at tað kostar eisini amboðin er til at her er eisini partur av tí fyri at kunna gera hetta og og geva ta røttu undirvísingina so at tað er væl eisini ein partur av tí men so so sum sagt at so tað er tað er so tann eini parturin av tí og eg haldi eisini sum eg haldi hetta eisini verið at hann var uppi tá ið ungdómstingið var fyri seinast ella næstan seinast hvar ið mann líkasum kom við hesum partinum altso vit hava í dag hetta økið býtta uppsøgnarnar at vit hava tilbyggingarøkir tað varð nemliga fyri í løgtinginum í gjár og tað liggur líkasum út hjá kommununum og eg trúgvi at tað er eisini nakað sum mann kundi bygt víðari uppá so hava vit eisini aðra felagsskap sum reyða kross og sum eisini hevur farin at seta fokus á tann partin við at hoyra fólk sum sum hjálpa ella at redda fólkið í sambandi við at vanlukkar henda og tað haldi eg eisini er øgiliga gott tí tað er eisini við til at seta fokus á hendan partin við tað at tú flytur til skúlarnar tað er so nakað sum mann oftani hevur tosað um hetta her við at vit hava øgiliga skjót fyri at tosa um hvat ella hann er so skal tað byrja í skúlunum og alt gott um tað men tað er væl einki liðug við um at so skalt tú eisini hava meira arbeiðsorku inn í skúlarnar og tað krevur eisini meira teimum sum eru í skúlunum men út frá tí sjálvandi er tað eisini nokk so forstáiligt tí at tað er væl har ið tú fært fatur á teimum ungu og har kanst tú so skipa tað eg veit ikki um eg havi so stóra meining ar akkurát um hvat fyri ávirkan tað hevur í skúlunum uttan soleiðis at tað er væl ein orka skalt settast av og eg trúgvi eisini at tú skalt hava sum uppskotist eisini sigur tú skalt hava onnur fólk inn til at gera hendan partin og hava tað undirvísingina sum skal til fyri at fáa ta røttu undirvísingina tí tað er væl eisini øgiliga umráðandi at tey sum fáa undirvísing og lærdómið í hesum her fáa tað røttu undirvísingina so eisini at mann ger tað rætt men frá forsíðuna tað eru sum eg havi verið áðrenn altso vit hava jú skúlarnar vit hava jú tilbyggingarnar hjá kommununum og vit hava til dømis kvøldskúlar og tað kundi so eisini verið ein partur av tí men sum sagt altso uppskotin leggur upp til at hatta her startar í skúlunum og í sær sjálvum er tað sikkur tað fínt útskot men og kanska eisini út frá tí at tað hevur verið uppi í ongdóða síðuna í tinginum og líka sum tað er komið frá frá grasrótinum uppá tann mátan so tey síggja sjálvandi eisini hetta fyri sær og út frá tí er tað absolutt positivt eingin ivi um tað sjálv at hetta málur kemur so í nevndina og tað fara vit at geva í nevndini fara vit at geva tær eitt eina góða viðgerð og vit fara eisini at biðja teir neyvu partarnar koma inn og har síggja eisini fyri mær at at lærararnir ella felagið hjá lærarunum kemur at verða tikin inn í eisini úr førinum her og kanska eisini onnur sum undirvísa í í fyrstuhjálp so frá fólk sína at her skal fáa eina góða viðgerð í nevndini og tað er
miðmerking sigur stevn berger so væl takk fyri frá forkvinna ja hetta er eitt ynski frá teimum ungu sjálvi og eg gangi út frá at nevndin eisini hyggur eftir tí at allarhelst hevur tað eisini onkran kostina við sær tað var trupla seta akkurát sum á hvat ið tað var og sjálvandi er tað eisini tað praktiska í tí hvussu mann kann fáa tað skipa í eitt skúlaár men hetta er so deilt yvir fleiri ár kann mann siga í fleiri gjøgnum fleiri klassatrini so at tað ikki liggur í einari bíldi fyri fyri skúlaár
ja takk hevði eg sagt hvar eg hevði sæð hann gert so væl ja takk fyri viðmerkingina og tað er eg faktiskt eisini samdur í at og sum tað eisini stendur í uppskotinum mann tosar her um triðja sætta og níggjunda og eisini tann fíggjaliga partin fara vit sjónandi eisini hyggja eftir og fáa kannað so snar vit til viðgerðin aðruviðgera av málinum eisini síggja hvat ið tað endaliga inniber bæði í sambandi við undirvísingar amboð fígging og ikki minst tey sum
at gera hetta arbeiðið takk fyri ja takk maðstøra røða er jóhannes joensen ger so
takk tú for forkuna herfyri liggur eitt uppskot frá sigur steinberg og hervørt pálsdóttur vegna sjóðveldi um at gera lóð ella broyta løgnuslóginum soleiðis um fólkaskúlan á skeið í fyrstuhjálp verður ein partur av námsætlanini og til tað at siga so koma at siga beinanvegin at tað er vit jónaflokki taka undir við tí men við fyrivarni tí sjálvandi jú fyrr tú lærir fyrstuhjálp jú betri ert tú førur fyri at hjálpa tá sjálvum og øðrum og fyrstuhjálpið er altíð gott at duga at øll menniskir øll fólk burdu duga fyrstuhjálp tað fyribyrgir nógvum vandum og skagum og sjúkum varðandi sjúkum so tað er eitt gott eyðamála at hava og sjálvandi er tað týdningarmikið at fáast tíðliga inn sum gjørligt tað til sagt so eru fleiri skipanir í dag í skúlanum og í ymiskum skúlum og í tilbúgvingi hjá kommununum reyðikross og skipa fyri skeiðum og fleiri onnur eisini tað er rættiliga hvørt søguna at mann hevur fingið fleiri undirvísarar gjøgnum reyðakross inni í skúlaverki sum so ferðast runt í skúlum í føroyum og undirvísa bæði lærarum starvsfólkum á skúlunum og læmingum í fyrstuhjálp og vit skalt taka tað royndir sum eg havi í mínum øki so hava tá fyrstuhjálp í framhaldsdeimum tíggju hundrað flokkunum øll árini í ítrótti og áðrenn øðrum lærugreininum líkasum eitt eitt svár síðuleypandi skeið og so mann havt fyri starvsfólkum og tað var eisini kravt nú tá mann skuldi hava eitt svimjilæraprógv og svimjilærarnir allir skulu hava fyrstuhjálp og starvsfólk annars á skúlunum og hvat tey flestu fingið fyrstuhjálpar skeið bjóða og tað eru undirvísarar bæði uttanífrá koma aðrastaðni frá har vesturi er tað flogvøllin sum eina tilbygning har var ein sum hevur verið havt undirvísing í skúlunum og so hava vit ein undirvísara sum er útbúgvin nú tí útbúgvingin hon fyrr gongur niðri í danmark so at vit hava fleiri eisini sum sum gera tað í dag men sjálvandi hevur mann havt ein skipa sum tað fer inn í skúlan og er fastur táttur í skúlanum tað kann vera skilagott men sum hasum má mann so broyta námsætlanirnar ella hvussu til skel tað skal í onkra námsætlan tað kundi verið ítróttur tað kundi verið lívfrøði men tá mann so koyrir nakað í eina námsætlan vit hava akkurát eitt annað uppskot har vit skulu endurskoða námsætlanirnar og lærugreinarnar og lærugreinar býta í skúla dagin so tá ið hetta skal inn skal okkurt annað út tí vit kunnu ikki hava fleiri førleikamál tí vit nógu ikki tey sum eru í dag tú ert partur av einum førleikamáli sum vónandi fer eisini at gera tað við at endurskoða nógv av sínum námsætlanum so tú verður færri førleikamál og neyvari førleikamál tað hevur ofta verið trupulleikin tí sum nógv tú skalt gjøgnum og oftani nært tú ikki alt og tú skalt skunda tær tí tú kanst ikki fara í dýptina við evniðum tá mann ikki hevur eitt fyrstuhjálp so so er tað soleiðis at mann er akkurát til dømis vágunin hevur hevði mann lanserað eina app renn fyri lívið sum er ein app sum tilbúgvingin ella og á baðarskaðarfeløgum hevur staðið fyri og mann hevur fingið tað runt nógvastaðni førinum klaksvíkini og eysturoynni og aðrastaðni og tað er eisini ein vegur at royna at fáa fleiri til at taka fyrstuhjálp og vera fyrstuhjálparar sum mann meldar seg til sum eisini ger eitt fyribyrgjandi arbeiði so hetta hevur tú ikki eisini eina liður av tí í tí tí og fleiri tú fært útbúgvin til fyrstuhjálpar jú fleiri kunnu melda seg til ta appina at vera hjálparar í tí sum eitt renn fyri lívið so hetta hetta sampakkar og tað at ungdómurin sær týdningin nevndi onkra ungdómstingið heðinsa grihasin nevndi tað og tað er sjálvandi tey síggja sjálvandi eisini at hetta er ein góður møguleiki til at fáa eisini næmingar til at fáa fyrstuhjálp og kunna hjálpa hvørjum øðrum eitt eisini stórur partur av fyrstuhjálpararbeiðinum tey umgangast nógv fólk og skótar og onnur øll ikki her sum sum sum eru í einum felags arbeiði hava tørv á at hava og duga fyrstuhjálp so eg vil siga altíð alt kann mann siga at mann ikki hevur ósamdrisnir hetta er nakað sum vit øll burturstaðir samanum so er tað hvussu mann skal skipa tað tí her útskotist stendur tað at tað skulu vera fimtan undirvísarar rundføroyar og í dag meini eg mann hevur útbúgvið reyðkrossi hevur útbúgvið fyri tveimum trý fólk og hvussu eru tríggjar lærarar sum so ferðast runt millum skúlar tað er sjálvandi for lítið men vit sum skulu hava fimtan undirvísarar so kostar tað pengar og tað stendur her at tað skal av verandi fíggjarætlanir hjá skúlanum og tað ber slett ikki til tað kann einvirkur skiljast so viðst í hetta skal setast í verk í skúlaverkinum so mugu pengar játtast til júst hetta tað er einki at taka feil av so vit skulu hava fyrstuhjálp nú stendur triði sætti níggjundi flokkur her kanska er tað at skjóta kanska kanska ein ella tveir árgangir kundu verið skilagott leypandi nøkur ár ímillum men vit sum skulu gera tað eru sum at játta pengar til at fótast eftir verk og fáa fólk til undirvísing her og at lærarfólk undirvísa innan fyrstuhjálp og so er tað tíðin tí ein fyrstuhjálparskeið tekur tólv tímar hvussu er tað tað lítla skeiðið so er tað størri skeið sum taka tjúgu og meira men tað løgur til tólv tímar og tólv tímar tað er sirka tveir dagar onniskar dagar so tá ið tað skal mann eisini tilkiða sær at tað skal í pensum bonkramát ella í viðsumsætlanina soleiðis at lærarar og flokkar hava tíð til at gera tað og taka sær tíð av til at gera tað sum sagt so taka vit undir við at børn eisini fáa møguleika at læra fyrstuhjálp eins og vaksin innan fyri øll økir ikki bara einum skúlaøki men men øll økir og fyrstuhjálparskeið skulu jú eisini endurnýggjast tað er ein stutt tíð so heldur tað ikki long so skalt tú endurnýggja skeiðin so fyrstuhjálparprógvið skal tú fært eitt prógv tað skal endurnýggjast eg minnist ikki um tað tíggjuna hvørt ár men men í øllum førum tað skal endurnýggjast so hetta er nakað sum má vera veruligt halda áfram hvussu mann skipar tað tað veit eg ikki men eg vænti at mann í mennanevndin fær boðsendur bæði læraranum og og og skóleiðarum kommunum vørum tilbúgving til hoyringar so fær mann at vita hvussu mann hevði kunnað hugsað sær at at gjørtist tingini her eitt annað afturat tað er eisini at tek mann eisini ymisk tú tekur prutlukoyrikort og tú tekur annað í skúlanum sum eisini er tent at fyrstuhjálp so tað er annað upp á hvussu tú skipar tað tað er nógvur mátur á skipatingini uppá og tað eru fleiri skúlar sum hava eina skipan frammanunda so mann eisini lærar teimum skipanum um tað er nakað sum mann skal halda áfram við eitt eitt er sánaliga fyrstuhjálp men tað er kanska ikki nakað tað er kanska meiri kreppuhjálp ella men tað er ymiskt sløg av fyrstuhjálpi so eg haldi reyðurkrossur og løgvingin sum er í sínum ymiskum sum má vera við eisini í sínum sum hoyrir tey tí tey hava royndirøkinum alt í alt kann mann siga at hetta er ein eitt eitt uppskot sum vit taka undir við við so ið pengar fylgja við tað siga at mann hevur fíggjartiltakið og at mann í samráð við skúlanum finnur út av hvat skal út ella hvussu skal mann eyðmerkja hvør lærugrein leggja stundir so skilagott men fígging og eyðmerking hvussu mann ger
eg týdni týdningarmikið takk fyri tú ja takk næsta røða er edvard jakobsen
sum tað longu sagt so hava vit til viðgerðar eitt mál um at veita skeið er fyrst hjálp inn á fólkaskúlan og hetta verður mett at vera í samsvari við arbeiðsumhvørvi í skúlanum har lækv verður upptil at eitt heilsubetur og tryggari umhvørvi stendur sum innleiðing í uppskotinum og skulu stilla ein mæla eisini til ávegis at mann ávegis setir í frá triðja til níggjunda flokk tá ið mann hevur nakað í triðja flokki nakað sætta og nakað níggjunda tá næmingur er so liðugur við fólkaskúlan so hevur hann eina holla vitan í skeið um fyrstuhjálp so stendur eisini nakað um hvussu mann ger sær nakað tankar um hvussu tað tað kann vera tað stendur at mælt verður til at uttanlandsmentamálaráðið skipa fyri at fimtan lærarar kring landið verða instruktørar í sniður og teir skulu lærast upp og ferðast runt oyggjarnar og umsita førleikar hjá næmingum og lærarum í fyrstuhjálp skulu vit til at byggja upp og vit til at læra av sær skúlin skal so líðandi standa fyri virkseminum og menna virksemið á staðnum uttan ríkimentamálaráðið skal eisini skipa fyri at ætlan at ein námsætlan verður gjørd hvar summi rúmar hesum endamáli og innihaldið eisini skal mann greina í hvørjum aldri hesa ymisku tættini skulu vera hvat skal mann hava triðja hvat skal mann hava sætta hvat skal mann leggja at denta ein nýggjindaflokki tað er eisini verið sagt inni her í dag at mann hevur havt hetta málið fram á ungdómstingi tey hava nevnt hetta her og tað er sikkurt tí og púra sikkurt eisini tí at tey føla eftir her sum at at hetta er gott at hava eisini verður mælt til at tikið verður samstarvið við at hetta skal vera sjálvandi útbúnaður út av allar skúlarnar hvussu mann skal arbeiða við hasum her og í hvørjum skúl í landinum og har leggur mann upp til at mann møguligt tosar við betri trygging og trygd fyri at veita útgerð og annan útbúnað til skeið men tað er tað er so sjálvandi tann vinkilin sum er at tey kanska eisini sum tryggingarfeløg eru áhugaði í at mann lærir av sær innan eftir øki tað er mætt at tað og tað sum er sum komið til nú tað er tað sum kanska undrar lýtsindur og tað stendur her at mann metir ikki at tað hevur stórvegis fíggjarligar avleiðingar og kann haldast innan fyri verandi hjáttan hetta skurðar í mínum oyrum er forhold til verandi uppskot tí frá fyrsta so metir mann at mann kann taka fimtan lærarar út úr skipanini undirvísa teir til at vera instruktørar og so skulu hesi lærarar reisa runt alt føroya land og læra av sær tað vil siga at teir skulu fara út úr skúlum og hava eitt serið spesifikk uppgávuna inni á skúlum og læra næmingar í triðja sætta og nýggjunda flokki tað við fyrstuhjálp er týdningarmikið viss vit taka tað siðburða aftur so er tað týdningarmikið men eg haldi ikki at mann kann akkurát sum bara siga tað at hetta her hetta her hetta kemur ikki at kosta nakað alt hevur sín prís tá vit eisini tosa nógv um teg fyrra uppskotini vit hava havt og onkuntáð skal tað fáast inn í skipanina og tá ið mann so tosar um her at mann skal fáa uttanriksmentamálaráðið gera eina nýggja námsætlan hvar tú skalt fyrstuhjálp inn í fleiri aldrsbólkar sum vildi sagt at vit eru ótrúliga pressað um systemið innan fyri skúlaøkið tá eingin mann merkir ikki at tað er luftið systeminum vit hava ótrúliga nógvar næmingar sum virkuliga eru sperdir sum ikki føla tað at mann rúmast innan fyri verandi karmar ikki føla tey kunnu fáa akkurát sum ta hjálpa og tað tað lyft sum skal til fyri at tey bara skulu klára at fylgja nær vanligari undirvísing og vit tosa nógv um at skúlin er fyri ølliga hvat er tað hetta er bæð sum spurningar sum eg geri mær tí mann sigur tað at fyrstuhjálp ja og tað kann bara verða innan fyri verandi ætlan og vit tað tosa so nógv um hvat rúmast innan fyri verandi ætlan tað er ótrúliga nógvir næmingar sum eru sperdir og ikki føla at at ordiliga er luftið í systeminum í verandi ætlan til at tey kanska kunnu fáa tann lærdómin sum tey sum tey skulu brúka har er samd við johans joensen í at so so so má mann líka sum hava boð upp á hvat heldur mann tað er onkur fak sum mann ikki búðist hava í fólkaskúlanum ella sum mann kanska hevur minni av onkran tíma av minni fær mann flætta tað inn í eitt annað fak kann mann rúma at hetta kemur afturat í einum faki rúma er tað er tað allir næmingar sum hava líka sum føla at hava rúmd fyri seg her tað kemur tað at taka burtur av øðrum lærdóm hetta eru ordiliga nógvir spurningar haldi eg sum eru áhugaverdir og tað stendur at tað skal vera eitt kravt skeið skuldar tú hava nakrar eyka tímar tá tað sum eg kom inn á ella skal mann taka nakað vekk av tí sum tey hava í dag mann hoyrir sera nógv um hvussu pressað á fólkaskúlanum er og at veikin næmingar detta niður millum tað hoyra vit virkuliga um til dagligt næmingar sum ikki føla at tey megna skúlagongdina soleiðis sum hon er samansett í dag og megna tey at tað kemur nakað eyka líka so gott sum tað er at hava fyrstuhjálp líka nógv mann mást tey spurninga hvat megna okkara børn og vist mann vist mann gera hetta her so skal mann eisini vera viljur til ella mann eisini tosar um at mann skal lækka tímatal tað er so nógv ymiskar meiningar tá mann heldur at kanska børnini ganga á kanska meira lagi skúla summi tí tað er so ymiskt sum næmingar eru fyri tað einasta sum er at vissu vissu tað ger mann sigur tað er tað tað mótsætta vegin hjá nøkrum næmingum sum kanska megna ill í dag og fær megnað enn og verri so er tað virkuliga nakað sum er alvorligt bara at seta í verk men tað er bara tað at akka til tað sum mann kanska siga tað ókey sum mann mann hava eykar resursur inn og hvat kostar tað og eg haldi at at tankin í uppskotinum er ordiliga góður at ongan ivavir um tað tað er fantastiskt tá mann sær hesar sendingarnir um hvussu mann kann tað skjóta hjálp at tað kanska liggur í rygmaðurin hjá fólki hvussu mann veitir eina hjálp hvussu mann kemur í hvussu mann er uttan fyri skúlagott ella er mann sigur í tí almenna rúminum og mann møtir eina avbjóðing ella tað kann vera í skúlanum hvar eini av av næmingunum sum mann er saman við fær eitt eitt anfall á eini leiris lag ella okkurt hendur at børn er ílatin til at vita hvussu tey skulu fyrihalda seg til í teimum støðunum men hetta uppskotið tað stendur sum fáa gildi frá nú tá ið summarferðin fer at halla og børnini skulu skúla aftur sambandslokkurin og eg sum eru í nevndini skulu geva tær eina gjølla viðgerð eingin er ivi um tað so hesa allir sum hann sigur plagar at siga allir steinar vóru vendir í hesum máli men følum ikki so vit hava sætt vit hava tosað um í samgongustjólinum at vit skulu fara at endurhyggja skúlaætlanir og tí kann mann hyggja kann hetta vera ein partur av tí kann tað rúmast í tá mann kanska hevur fimløg ella svimjing eg veit tað ikki eg hugsi bara tá eg hugsi resursir til fimtan lærara sum kunnu taka sær av nøkrum eyka hvat kundi teg ikki gjørt vist fimtan lærara vóru frígivnir til at taka sær av teimum næmingum sum sum hava tað trupult sum hava eina trupula málmenning sum hava trupult tað at fylgja við í fakum sum eru í dag og tað vildi mann fólk sum vera ein fantastiskur resursur sum hann ongantíð hevur funnið so veit ikki mann finna tað til eitt her men akkurát sum tað at taka fimtan lærara út tað ljóðar sum tað hevur ein ein kostina við sær og hann kanska ikki so lítil men altíð tær koma vit so at venda í í nevndini og mann tekur inn til hoyringar so so fær mann líka sum tað við hvussu hvussu hetta skal hanga saman men eingin iv í akkurát tað at veita fyrstuhjálp og duga tað tað er fantastiskt er tað í tí samla heildini inn á fólkaskúlan hvat hevur mann rúm fyri at veita eyka har og tað eru nakað spurningar sum vit fara at taka okkum av í nevndini takk fyri
ger so væl takk fyri frá forkvinna og takk fyri góða rúðurin til víðari eg haldi at øll síggja akkurát sum endamálið í uppskotinum sum nakað gott søganvísind uppskotinum er tað at hetta her er eitt av teimum málunum sum varð lagt fram á ungdómstinginum seinast í tvey túsund og fimm tá byginti mann her at hava ungdómsting og tú sum verður annað hvørt ár og har framhaldin kann vera her inni og viðgera mál og endamálið er sjálvandi at hava ein virknan ungdóm sum eisini kann styrkja bæði vitan og luttøku í fólkaræðinum og hetta er so eitt av teimum uppskotunum sum varð lagt fram seinast av einum bólki av næmingum og tey fingu tað samtykt og tað er nokk so áhugavert at tey hava jú verið gjøgnum somu viðgerð sum okk fara fara nú bæði við upp akkurát sama máta við landsstýrisfólkum og alt annað so tað er nokk so áhugavert at vita hvørja langni tað fer hesi ferð tí at tað er tað somu fólkini sum koma at viðgera tað nú í landsstýrinum men ja okur hava ikki broytt nakað uppá uppskotið okur hava tikið tað akkurát so sum tað lá og tað er sjálvandi fyri ella í virðing fyri teimum ungu sum hava lagt eitt stórt arbeiði í dag stóru partur av gerandisdegnum hjá áleið sjey túsund fólkaskúla næmingum og umleið hundrað fólkaskúlalerarin er í felagsskapi í skúlunum okur halda tað vera neyðugt at fyrstuhjálparskeið verður kravt undirvísingarevni í skúlanum hetta meta okur eisini eru samsvar við arbeiðsumhvørvi í skúlunum har lagt verður upp til heilsubetri og tryggari umhvørvi uppskuldsetarin mælar til at ávegismál verða sett fyri triðja og sett av níggjunda flokk tá næmingurin í liðugvi fólkaskúlanum hevur hann eitt skeið og holla vitan í fyrstuhjálp so tað er nakað sum gongur í sovorð somuleiðis mælar uppskuldsetarin til at uttanríkis mentamálaráðið skipar so fyri at fimtan lærarar úr øllum skúlaøkjum í føroyum verða útbúnir instruktørar og hesir lærarar hava til uppskuld og til uppgávu at ferðast ímillum runt oyggjarnar og uppstika førleikar hjá lærarum og eisini hjá næmingum og skúlum skal so líðandi standa fyri virkseminum og áhaldandi menna fyrstuhjálparskeið á staðnum til tess at fyribyrgja óyngstum vandastøðum og uttanríkis mentamálaráðið skal eisini skipa fyri tað er námsætlan sum greitt vísir endamál og innihald í hesum kravdi undirvísingargreinunum og í námsætlanini skal eisini verða niðri útgreinað í hvørjum aldursflokkum ymiskar tættirnar í fyrsta hjálp verða avgreiddir eins og útgreinað verður í hvørjum vavi undirvísingjum fer fram og so verður tað eisini mælt til at uttanríkis og mentamálaráðið tekur upp samstarv við tryggingarfeløgini betri trygging og trygd fyri at veita útgerð og annan útbúnað til skeiðini tað verður mett at uppskotið ikki hevur stórvegis fíggjarligar avlæðingar og kann haldast innan fyri játtanina hjá á fíggjarlógini og hetta her eru so tær viðmerkingar sum tey ungir sjálvi hava til uppskotið og tað er so lýst soleiðis at verður tað samtykt so fer tað gildið frá fyrsta august og tað er fyri at fylgja skúlaárunum hetta er eitt av teimum uppskotum okur eisini løgdu fram fyri einum ári síðan men tó ikki aftur at korona kom og mann gjørdi tað semjuna um at mann skuldi halda aftur í uppskotum tá ið okur løgdu tað fram nú aftur tá gjørdu okur okkum sjálvandi eisini tankar um tað og mann átti at havt tað inni í uppskotinum at víðka tað til at tað eisini var sálarlig fyrstuhjálp men tað hava okum faktiskt valt ikki at gera og tað er kanska serliga í virðing fyri næmingunum sum hava gjørt uppskotið og tað sær akkurát soleiðis út og kanska er tað eisini nakað sum hevði verið í fyrsta umfari best hóskandi sá til lærararnir fingið soleiðis at at teir vóru betri rustað eftir tað tí tað er eingin ivi um at tað er eisini ein vaksandi tørvur á tí skúlaverkið er sperrt tá ið vit tú kunnu gott og tað er eisini nøkur sum hava ført fram at at tað er trupult hjá nógvum at fáa hjálp og hetta skal sjálvandi ikki síggja sum nakað sum skal fara burtur av tí sum sum er við sum mann kann siga tað partamátan men men kanska nakað sum kundi verið flettað inn í onnur fak og kanska kundi akkurát teir næmingarnar sum kanska hava tað eitt sindur trupult bókliga fingið eina stóra suksevi at fingið eitt eitt fyrst hjálpar bevísi løgstan veitur tí tú kanska hevði tað verið nakað meira ítøkilum sum mann kundi klárað eina dýsja at svara uppá tað men sjálvandi skal mann vera varin við at lóggeva inn í skúlan og okur er heldur ikki so avgjørd um akkurát hvussu hetta skal gerast og okur vita eisini gott at nakrar skúlar longu hava eina skipan har næmingar kunna fáa fyrstuhjálp fyrsta hjálp kann vera við til at bjarga lívið tað gevur førleikar og tað gevur vitan og tað eigur faktiskt at vera grundvitan hjá okkum øllum og sum mann hyggur í londunum og umhugum so er tað faktiskt longu bygint at niður í barnagarðar at læra børnini nøkur nokk so grundleggjandi ting í mun til vissnu onkur vanlukka hendir hvat hvatt hvussu tey kunna gera hvussu tey boða frá og alt tað so tað er nakað sum sum kemur fyrr og fyrr í lívinum og tað er væl bara gott tað seinni árini hevur tað verið gjørt nógv eisini við skeiðum og uppsetingum av hjartastartarum sum fleiri hava verið inni á og eisini tað er við ført rispondarskeiðum sum hava verið kring allar oyggjarnar soleiðis at eisini okkara útoyggjar eru rustaðar til at taka sær av eitt nú tí økta ferðastreyminum sum er út og eisini sjálvandi sum búgva og so tað nýggjasta kann mann siga átakið er hetta hevur renn fyri lívinum okur hava eisini reyðakross sum ger eitt stórt arbeiði sum eisini kann útbúgva altso sum eisini kann bjóða skeið og tað kann eisini gott vera at í staðin fyri at havt sett eyka lærari burturav at hetta kundi verið nakað sum varð gjørt í samstarvi við reyðakross tað tað tað kann gott vera men okur hava sum bara valt at lata uppskotið síggja út akkurát sum tað sá út tá ið tað ungir fólkini løgdu tað fram og fingu tað samtykt og vóna sjálvandi at løgtingið fer at viðgera tað í sama máta sum tað bleiv
tá ið ungdómstingið var takk fyri teg ja takk her er ein viðurin her er ein viðurin her er ein viðurin her er ein
viðmerking er tá jakobsen ger so væl takk fyri frá forkvinna akkurát tað sum sigur stendberg kemur inn á at tað eru næmingar sum sum ikki hevði altso hvørt sum seðin ikki kanska í dag gerast tað ein føl so mann sigur so rík tí mann ikki maktar uppgávur og tað kann sjálvandi verið verið gleðiligt hjá hjá teimum persónum at kunna havt ein stoltleika klára eftir tær her har eri eg púra samd eg hugsi bara at tað er nú soleiðis at lívið krevur ofta nógv av okkum og vit so sita vit í kenslu kanska í nógvum tímum í tínum fólkaskúla at tú ikki megnar lívið og tú ikki er rúm fyri inn á fíggjaætlanina at fólkan tað komd um teg so so kann tað ein avbjóðing við seg eitt slíkt skeið meira tekur frá tær enn gevur tí tað er kanska nógvar aðrir tímar hvar tú kanska følir at at skúlin ikki rúmar tær so væl tað tað tá teir tankar sum eg hevði í mínum í mínum
ja takk sigur steðin berger so væl takk fyri frá forkvinna ja eg eri samd við eftir jakobsen at tað eru næmingar sum hava tað trupult og hetta kundi kanska verið ein ein ein ein sukseg kann mann siga á vegnum men sjálvandi eg haldi at generelt hava okur eitt rættiliga góðan fólkaskúla men okur hava avbiðongar og serliga við tað at tað er fortrupult at fáa teir tímarnar til tá ið tað er onkur býtt sum hava onkran serligan tørv og tað er nakað sum løgtingi eisini á staði samanum styrkt fólkaskúlan so at mann ikki kom út í tað støðuna tað kundi at skot verið tað var heilt onnur ting sum skuldi til tað er ikki vist at klassarnar eiga at vera so stórur og so víðari so tað eru avgjørt nakað sum onkur er við uppá mann mann hyggur eftir um skipanin við fólkaskúlunum kundi verið styrkt takk fyri
ja takk fyri rentanastu á røð verður støddur at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin og at koma á dagin
hann kleimt poulsen ger so væl takk fyri fólkina vit viðgera løgtingsmál nummar hundrað og nítjan sum snýr seg um fyrstuhjálp í fólkaskúlanum og uppskotstillarnir vísa millum annað á at tað halda tær alneyðugt at fyrstuhjálparskeið verður kravt undirvísingarevnið í skúlanum og at tað inniber at triðju flokkur sættu flokkur og níggjundu flokkur skuldu hava ávegis mál innan fyrstuhjálp og og og og tað krevur so at fimtan lærarar út frá uppskotstillarnum verða útbúnir inntruktørar á skúløkinum og og innan fyrstuhjálp fyri fólkina eg mátti hyggja í hesa greina sum sum uppskotstillarnir ynskja at at seta fyrstuhjálpin í og har eru ting sum sum kvæmentan og føroyskur dansur sum fyrsta punkt so er tað ferðsla útbúgvingar og vinnulívskunning og heilsukunnleiki og seksualupplýsing og so stendur nakað um morgunsang at morgunsangur hevur vært partur av vanliga skúladegnum og so ynskir mann sum punkt fimm at seta fyrstuhjálp inn í hesa grein átta og mín fyrsti tankin var vit vit vit hugsa fyrst sum sum ein næmingur tað var at hava vit ikki havt nokk av fyrstuhjálp í fólkaskúlanum tí at eg havi sjálvur gingið á fossánesi og har høvdu vit eitt skeið í sætta flokki so kom eg í skúla í klaksvík og eg haldi at vit høvdu eitt skeið í tíggjunda flokki og so tey skulu taka koyrikort so aftur tá hon lógu júst komin í gildi sum setir krav um at tú hevur fyrstuhjálparskeið sum kanska er eitt sindur meir snikkað til til ferðsluna so eg havi sjálvi verið tríggjar ferðir ígjøgnum tað men eg spurdi so í morgun onkran annan um um ikki øll ikki komu gjøgnum tær og tá helt onkur at tað var øgiliga ymiskt frá skúla til skúla hvussu nógva fyrstuhjálp vit hava í fólkaskúlanum og við tí ið huga so haldi eg so haldi eg at mann kanska hevur fatur í onkrum avbeint tí at hetta við fyrstuhjálp tað er eitt øgiliga umráðandi skeið at koma ígjøgnum og eg haldi áðrenn mann hevur at so tá mann kemur til sítt fyrsta fyrstuhjálparskeið og sum ikki er staðið í einari líknandi støðu so blívur mann veruliga fyrreikaður til til støðuna sjálvt um mann ikki mann kann mann gonga at fyrireika seg hundrað prosent til eina vanlukku men so tað ger nakað við ein tá mann kemur ígjøgnum sítt fyrsta fyrstuhjálparskeið og tí haldi øgiliga umráðandi at at øll í øllum førum fáa eitt skeið um ikki annað og og hjá einum næmingi so er tað øgiliga spennandi hjá næmingini er tað bara spennandi at fáa eitt slíkt evni ella
skeið á breddan haldir øgiliga nógv og smáir fundir tingsæl beint nú stefan klein poulsen hevur orðið eg haldi at vit skulu lata hann hava tað ger so væl ja takk fyri fólkuna sum sagt tað er øgiliga spennandi hjá næmingunum at at sleppa at læra um fyrstuhjálparskeið og serliga tað fyrsta skeið mann kemur gjøgnum tað ger nakað veruliga nakað við ein og ið trúgva at tað eru nógv børn sum elska at sleppa frá bøkunum og og sleppa at kava í eitt eitt sovorðið skeið og tað er øgiliga gott at at tey fáa praktiska lærið og ikki bara bókliga lærið og sum fleiri hava víst á so kemur hetta uppskotið eisini úr ungdómstinginum so kundu mann huglagt víðari skuldu vit havt onnur skeið onkur ella mín partamaður bilju stinussen er fleiri ferðir víst á trygdarskeiði sum sum mann fær møguleika at at taka í framhaldsdeildini skuldu tað eisini verið eitt krav og er tað nógv onnur ting men her haldi eg bara at mann mann ansar eftir at vit ikki fara at smekka alt inni lóna so vit haldu øgiliga spennandi og so vit haldu at hetta burdið næmingarnir duga tí at tað er jú avmarkað tíð og orka í ískúlaverkinum og og og tað er so mítt næsta punkt ella mín næstur spurningur at so hava lærararnir ikki nokk av uppgávum í dag hvat hvat siga lærararnir til at fáa hesa uppgávuna lagda á seg fyri at fyrst á so vísa tey at triðju flokkur sættu flokkur og níggjundu flokkur skulu hava ávegis mál tríggir ár gangir tað tað fer við nógvar tíð og so er tað aftur at at fimtan lærarar skulu vera útbønir inntil tørarar og og í undirhúsd eins og og aðrar røðar á at at hetta ikki hevur ein fíggjarligan kostnað við sær men men sigst steinberg nevndi so at at tað var ringt at meta um men men hetta kemur at kosta onkursvegna vís ikki beinleiðis jamen so verður tað óbeinleiðis kostnaður tí at so mugu lærararnir raðfesta øðrvísi innan fyri teir karmar hava við seg við sær tá verður lagt afturat og haldóð ávegis tað sum jóhannes joensen verðin ja skuldi mann kanska skipa hetta øðrvísi skuldi tað verið onkur annar enn lærararnir sum sum átók sær hesa uppgávuna við við fyrstuhjálp tí alt tað sum eg minnist so eru fólk komið út frá inn at undirvísa um fyrstuhjálp og tað verður serliga dugnalig fólk fólk sum sum verða havt tilknýti til sjúkrahúsverkið og og hava verið fólk sum typis koma fyrst til fram til vanlukkur og áðna sum hava hava ja hava upplivað tað í praksis og tað haldi eg vera øgiliga áhugavert eisini at hoyra tær søgurnar altso tað er ikki bara í teori men eftir onkur sum sum hevur arbeitt við hesum her og har kann mann seta spurning við um lærararnir hava líka nógvur faring við hesum her tað kann eg onkur í onkurum førinum at lærararnir hava upplivaslíkt tað er umráðandi at vit ikki bara blaka alt møguligt inn fyri lærararnir ella á lærararnir og inn í skúlaverkið ið altíð mugu vera ræðuliga umhugsin tá ið vit leggja afturat tá mongu uppgávurnir sum lærararnir longu hava í dag men tá tað er sagt so haldi eg fyrstuhjálp er eitt øgiliga umráðandi skeið og tað fekk meg undrast at at tað var neyðugt við hesum lógaruppskotinum tí at sum sagt vit norðanfyri vóru øll fyri koma fleiri koma gjøgnum og tað er kanska nakað sum sum mentanarnevndin kundi fingið greinað hvussu hvussu hevur tað verið praktiserað runt ymisk økinum so ja mín niðurstøða er tann at hetta hetta skeiðið er øgiliga umráðandi at øgiliga umráðandi vit øll koma gjøgnum fyrstuhjálp men eg siti við nøkrum spurningum kundi mann ikki skipað tað á ein øðrvísmáta kundi mann kanska spart til lærararnir nakað eisini her eg haldi heilt sikkurt at at tað er øgiliga nógv dugnalig fólk sum kundu koma út frá og inn í staðin fyri at mann útlærir fimtan lærarar til hettar og og so haldi eg eisini øgiliga umráðandi at mann ikki leggur for nógv á lærararnir sjálvandi mann kann broyta nøkur ting og tú kanst hava nøkur ting sum gerast aktuelt ikki hóast at ongantíð skuffa inni broyta men tað má hanga saman altso við við tí tí og orku sum lærararnir hava og tað sum verður teimum á lagt at undirvísa í tað var tað eg hevði takk fyri fólkum
jar viðmerkingar tann fyrsta frá anniku olsen ger so væl ja takk fyri frá forkvinna eg havi áhugaverd sjónarmið sum stefan klein poulsen fór fram eg eri samd við henni í tí at okkurt skulu vera varin við at ikki áleggja føroyska fólkaskúlanum enn fleiri uppgávur hóast tað at eg haldi at intenstjónum í hesum uppskotinum er óavnindiliga gott men nú er stefan klein poulsen eitt sindur yngri enn nøkur onnur men tá ið eg gekk í skúla høvdu okur fyrstuhjálp í ítrótti í svimjing tá høvdu okur eina sovorðna dukku har okur líka sum skuldi ígjøgnum høvdu tey her fara serliga í stigini í mun til fyrstuhjálp hóast kundi tað ikki verið eftir eitt uppskot at mann hevði fyrstuhjálp sum ein part av ítrótti og mann kanska fekk onkran serkunnan úti frá til at hava henni eina viku
takk stefan klein poulsen gert so væl ja eg haldi nevniliga tað er øgiliga umráðandi at altso vit skulu vera varin við hvat vit leggja á lærararnar tí at tað er tað er ymiskt at so eg veit at fleiri lærarar eru øgiliga sperdir serliga við yngri flokkunum og tí tí er tað tí mugu raðfesta rætt tá tað kemur til at leggja tá ið tær eru seinna við við ítrótti og svimjing eg haldi eg sjálvur havi verið til til onkrasta sovorðið undirvísing ella at lærararnir hava blakaðan dukku út til okkum og so skulu vit knoss hana upp á land onkrumvegna og eg haldi tað er jú tað ljóðar tað er ein skiløgóð loyst men men hetta hetta hetta langa skeiðið ella tað tað koncentreraða skeiðið um um fyrstuhjálp at har mann fer meir djúppur í tað hvussu mann skal og alt tað er har haldur upplagt at ein kemur úti frá men at lærarar hava partvíst fyrstuhjálp inni í sinum
takk fyri djóni náltíð joensen ger so væl ja takk fyri frá fólkini ja tað er ein skilagóð røða hjá stefan klein poulsen og tað er nakað tá um somu spurningunum sum hann situr eftir við at hann hava lisið uppskotið og viðgerðina sum er í dag um at eg eri næri hvussu er rættast í vit eru samd um haldi eg at at so ella so skulu børn ella ung fáa frálæru í fyrstuhjálp tað haldi eg tað er bara hvussu mann skipar tað sum er hvussu mann brenna spurningurin og og og og eitt sum er púra samdur við sum stefan klein poulsen fer fram tað er at tað kemur onkur úti frá sum hevur roy eftir lurta eftir henni kanska tann lærar sum tey hava í føroyskum og donskum tá vanliga undirvísingin tí haldi eg tað er eitt gott ílagott hugskot at tað verður skipað fast onkur heldur kanska at tað fór ungt at fara niður í triðja flokk men men tað kemur nevndararbeiði so at vísa hvat hvat ið vit komu niðurstøð
hvat hvør er stefan kloppólsin gjørt væl ja eg haldi heilt sikkurt tað er tað sum nevndin skal brúka ein part av sína orku uppá tað er fyri at finna útav kann mann skipa tað á ein øðrvísi hátt tí at tað tykist mann við tær samd um at fyrst hjálpir øgiliga umráðandi skeið hvussu kundu vit skipa tað og eg hevði øtvørt eina ótrúliga góða uppliving av at tað kom ein úti frá ein sum er koyrt á blansa í nógv ár og og teir eru altso teir eru ein av teimum fáu fólkum sum hava upplivað so nógvar vanlukkur ella næstu aftaná teimum so ringt eitt á tvey og at hoyra tær søgurnar og og tað praktiska er faringina sum teir hava tað tað ger nakað við einum einsum barn og og tað blívur ikki bara teorið altso tað situr mann og hugsar at at vit kunnu øll koma út fyri eitt nær og og tað er øgiliga umráðandi at mann at mann at mann feysar tað og og og kemur
takk fyri at biljus hinsen gjørt væl takk fyri eg haldi at stefan klæðir poulsen hevði nøkur skilagóðar viðmerkingar í sambandi hattara uppskotið og mann kann jú eisini hugsa at tað eru jú skeiðsdeplar í føroyum sum kundu blíva partur av hesum vit hava millum annað sjónáðan sum hevur eina rúgvu av ymiskum skeiðum innan fyri júst hetta økið og tað kann jú kanska eisini vera ein møguleiki at mann hugsar at flokkar kunnu fara norður klaksvíkar á tann deplin at fáa hesi skeiðini eisini sum ein part av av tí at gera skúlan eitt sindur ja eitt sindur meiri spennandi og fjølbroyttan hvussu verður haldi eg at mentanevndin eigur at spyrja seg fyri millum annað hjá sjónám um
stefan klempol sær so væl ja tað er absolutt ein góður tanki um um um skeiðsteblar at at at sjónan kundi átikið sær tað uppá hana tí at í hesari somu grein grein átta har har stendur ferðsla undir punkt tvey hasi tað er eisini áløgd okkum at at læra um ferðslu og annað og og har har veit eg at mann er farin út til øll ferðin tað er ikki skúla so fær mann út til ráðið fyri fyri ferðslu ella ferðsluráðið og og fekk undirvísing um um tann partina og tað tað hevur tað ikki verið lærarar sum hava verið útbundnir útbúðnir instruktørar men tað eru fólk sum sum eru serikøn á økinum og tí haldi eg at fyri mær tikið tað vera tann skilagóða loysnin tí tað bæði lættir um hjá lærarunum men mann fær eisini fólk inn sum veruliga kenna til tað økið sum mann einaferð setkraða um at næmingar skulu
tað er róm takk fyri takk fyri síðani verður tað rutt vang sum fær orðið gerst
væl takk vit gera eitt uppskot um fyrstuhjálp í fólkaskúlanum altso undirvísing í fyrstuhjálp í fólkaskúlanum sum faktiskt upprunaliga hevur sín uppruna frá seinasta ungdómstingi her á føroyarløgtingi har sum tað vóru nøkur ung fólk sum løgdu hettari uppskotið fram og tað hava so hervørt postaftur og siri steenberg tikið til sín og lagt tað fram fyri løgtingið faktiskt í sama formi vit hava skilt rætt tað er av sær sjálvum haldi eg nokk so stuttligt og avgjørt positivt uppskotið leggur upp til at mann undirvísir í fyrstuhjálp í trimum umførum mann mann setir ávegis mál í triðja og sætta í níggjunda flokki og at mann útbúgvir fimtan lærarar sum fyrstuhjálpinstruktørar sum so skulu ferðast kring landið og undirvísa í fyrstuhjálp og ætlanin er so at næmingar tá ið tey fara úr fólkaskúlanum hava eitt fyrstuhjálparprógv eg haldi at tað er eitt sera áhugavert uppskot hetta er eitt týðandi uppskot tí eg haldi at tað er nokk so grundleggjandi at duga ella at hava grundleggjandi førleikar í fyrstuhjálp í veruleikanum er tað nakað sum vit øll áttu at duga og hildu vit líka tí at vit kunnu øll enda í einari støðu har sum okkara førleikar í einari øgiliga akuttari støðu eru avgerandi fyri útlitini hjá tí persónum sum hevur verið fyri skaða ella sjúku av onkrum slag blóttøpi ella hvat tað nú skuldi vera har sum okkara førleikar kunnu vera avgerandi fyri hvussu tann persónurin kemur fyri seg og vit hava eisini dømi um at tað hava verið heilt ung fólk sum hava fingið hesa heiðurslønina frá reyðakrossi sum hava verið í støðum blaðung fólk har sum tey hava hjálpt vinmaðum í vinfólki sum annars høvdu verið sera illa fyri og eg haldi faktiskt at vit hava dømi um at at mann hevur blaðung fólk hava bjargað lívið hjá sínum vinfólki í ávísum støðum har er avgjørt ikki líka mikið og vit vita jú at børn og ung fólk eru sera oftani saman einsamøll har sum tú ikki er ein vaksin eitt turvliga til staðar at taka sær av einari sovorðnari bráðfeingi støðu í fall hon skuldi uppstaðið eg haldi avgjørt hetta er eitt javligt hetta er eitt eitt gott uppskot sum vit tú í útgangsstøðinum taka undir við eg havi lurtað væl eftir viðgerðini eisini frá teimum sum kenna viðurskiftini í skúlanum og sjálvandi er hesin her spurningurin afturvendandi hvussu nógv kann mann áleggja fólkaskúlanum og lærarum í skúlanum og tað er sjálvandi ein sera viðkomandi spurningur eg fangi meg sjálvan í øgiliga ofta at hugsa um eitthvørt sum eg renni meg í at áh ja hetta burdi mann lært í skúlanum og í veruleikanum er tað nokk einki ovara mark fyri hvat ið mann egentliga átti at lært í skúlanum samtíðis vita vit at orkan í skúlanum er avmarkað í danmark er tað soleiðis at reyðikrossur bjóðar ein undirvísingarpakka at reyðikrossur bjóðar sær eg veit ikki um tað takar pening fyri tað ella um tær ókeypis at koma út á skúlanir og undirvísa børnum ella ungum eg havi skilt at tað er ymiskar ymsir pakkar alt eftir hvussu gomul børnini eru tað er kanska eisini ein máti at gera tað uppá ein máti sum vit kundu umhugsa og kanska eisini funkt hjá lærarunum at fáa vitjan úti frá og samtíðis fáa undirvísing av nøkrum fólkum sum kanska hava tað sum sína seri førleika at taka sær av júst hesum í øllum førum so er endamálið við hesum uppskotinum gott vit eru framsamt at taka undirvísing við tí og og vit eru eisini opin fyri at tað kann gerast á aðrar mátar enn akkurát soleiðis sum tað er sagt í uppskotinum
pálsdóttir tað er so væl takk fyri frá fólkum kuna ja vit hava til viðgerð eitt uppskot sum eg og siri steinberg hava lagt fyri tingið um at fáa fyrstuhjálparskeið í fólkaskúlanum haldu vit hava havt eitt øgiliga gott orðaskifti frá øllum framsøkufólkunum og tað fegnist við við hesum her uppskotinum so verður mælt til at triði sættu og níggjundu flokkarnir hava fyrstuhjálparskeið líðandi og harvið eisini eftir at tey liðu fólkaskúlanum í før fyri at veita fyrstuhjálp skuldu tey enda í teirri støðuni somuleiðis so mæla vit eisini til at mentamálaráðið skipar fyri at fimtan lærarar úr øllum skúløkjum verða útbønir til at blíva instruktørar ið kunnu undirvísa og læra burtur av sær runt í landinum hetta heri meta vit eisini eru í samsvari við arbeiðsumhvørvi í skúlunum har lagt verður upp til at mann skal hava heilsubetri og tryggari umhvørvi sum tað er eisini sagt so er hetta eitt uppskot vit hava lagt fram síðstu setu eisini men tá valdu vit at taka tað aftur eftir at vit gjørdu avtalju um at ikki leggja ov nógv mál fram í koronastøðuni men men vit løgdu tað fram fyri at lyfta ein spurning sum var samtyktur av ungdómstinginum sum var í tvey sínum nítjan hetta uppskotið var samtykt vit hava valt at leggja tað fram óbroytt fyri at vísa virðing fyri teg uppskotinum sum ungdómstingið samtykti og tað gevur okkum eisini ábending um at ung fólk runt í øllum landinum sum vórðu umboðaði á ungdómstinginum ynskja at fáa fyrstuhjálparskeið mann hevur sjálvandi ymiskar ásetingar ella vit hava skulu hava fyrstuhjálparskeið fyri at fáa koyrikort skúlar hava ymiskar skipanir stefan klan poulsen greitt frá hann hevur havt tvær ferðirnar fyrstuhjálparskeið í fólkaskúlanum eg havi klingið í fólkaskúlanum eg havi ongantíð havt fyrstuhjálparskeið so tað er øgiliga ymiskt frá skúlum til skúlum hvussu hvussu skipanir eru vit eisini sum barnagarar hava havt nøkur sovorðni nøkrar framløgu fyri børnum hvussu tey kunnu hondera ymiskar støður sum tey koma í í mun til tann aldrin tey eru í so tað er kanska eitt sindur ymiskt hvussu støðan er men eg haldi at tað er øgiliga viktig tá mann eisini tá mann hevur ungdómsting og eggjar ungum fólki at vera aktiv í fólkarum og aktiv í kjakinum at mann eisini lyftir tey málini sum tey samtykkja tí tey hava ikki ordiliga møguleika til at ávirka hvørji sita her inni og umboða tey men vit hava møguleika til at lurta eftir tí sum tey ynskja tað hava verið sum yvarmál frammi undir viðgerðini um hvussu mann skal skipa eftir arbeiði og tað haldi eg saktans at nevndin kann viðgera og eg og hoyringspartan inni sum mann kann fáa eina skipan sum kemur at rigga fyri øll men vit valdu at líka halda fastur at ikki gera nakrar broytingar frá uppskotinum frá ungdómstinginum vit vita eisini at at tá ið ársins fyrstuhjálpar verða kostnir av reyðakrossi millum annað so so hava tað við ung fólk ið hava verið heiðra fyri at hava bjargað lívið og í danmark í ár er tað ein tíggju ára gamal drongur sum eitur silas sum hevur fingið hendan heiðurin frá reyðakrossi eftir at hann bjargaði sínum fýra ára gamla lítlabeiggjan ið næstan druknaði ein svimjihyløg og hann gjørdi skjótt av hann hevði lært fyrstuhjálp í fólkaskúlanum og fekk lítlabeiggjan úr svimjihylinum og fór beint í gongd við at geva fyrstuhjálp mamma hansara dugdi ikki fyrstuhjálp so tað var hann sum mátti traðka til og og tað verður nevnt at er ein sovorðin grein um hesa søguna at vit sær hann ikki hevði lært hesa fyrstuhjálpuna so hevði tað verið ivið um tað spældi tað er eisini komið inn á sálarliga fyrstuhjálp tað er ikki part av hesum uppskotinum men tað haldi eg at tað er geva meining at mentanarnevndin kannar hvussu er við sálarfrøðiliga fyrstuhjálp tí tað er absolutt relevant at mann kann fáa nøkur amboð um hvussu mann kann síggja signalir upp á angist ella depressión ella stress og so víðari tað er kanska relevantar fyri lærarar at hava tey men tað er absolutt eisini relevant fyri eitt floksfelagi at vita hvussu tey skulu hontera eina støðu við sær ein floksfelagi hjá teimum fara eitt andfall ella kemur eina ringa støðu so tað haldi eg at eg hopi at mentanarnevndin fer at viðgera eisini men eg vil hvussu takka fyri eitt gott orðaskifti eg haldi at vit eru samd um at hetta er eitt nokk so grundleggjandi ein grundleggjandi tørvur sum vit eiga at duga tí at vit vita ongantíð hvør á okkum ella nær vit koma í eina støðu har sum vit skulu veita fyrstuhjálp og vit mann ikki hevur verið amboðin ella førleikan til tað so kann tað blíva ein keðilig støðvendur
takk fyri takk fyri tann ásta ið hevur verið magnus rasmussen ger so væl
ja frá forkvinna nú hava vit umrøtt at tað er uppskotið sum er um at fáa skeið í fyrstuhjálpinum í fólkaskúlanum eg haldi at tað er áhugavert at mann hevur líka sum tikið tikið eitt málur fram tí at tað hevur verið fyri á ungdómstinginum og at tað so at siga er óbroytt her eru so eingin kann vera ósamdur í at hesum at tað er týdningarmikið at duga fyrstuhjálp grundleggjandi fyrstuhjálp tað mugu vit sjálvandi øll tað kundu við og kanska nógv av okkum á eittlanda týskpunkt hava fingið at tað er skeiðið eg fekk tað til dømisdegnum hjá fólkaskúlanum fyrr fyrstu ferðir tað var ikki ein partur av fólkaskúlanum so hoyra vit fólkum upp her og siga tað at eg hevði tað fólkaskúlanum og síggi mær ein annar upp og segði eg hevði tað ikki eg havi tað at siga tað er ikki tað sama í fólkaskúlanum mann býr í klaksvík ella naturtallanesi ella hvar tað er tað tað ljóðar ikki rætt tað ljóðar ikki rætt men tá ið vit tosa um fólkaskúlan tað var tað sum líka sum fekk meg at taka orðið so so fokusera vit øllar nógv upp á at tað er so nógv sum verður koyrt í fólkaskúlan ferðsluundirvísing ella ferðslulæra tað er eitt sær kraftundirvísingarevni rúsevni er eitt sær kraftundirvísingarevni og so við og við tað er eisini verið frammi her at hava trygdar skeiði og fáa bláu bók meðan mann gongur í fólkaskúlanum fyrstuhjálp og tað sum eg bara hugsi tað er tað at mann má ikki gera tað so at tað vil blíva fleiri tímar tí tað er akkurát tað sum ið mann hevur arbeitt fram móti tað er tað at tit fóru nógvir tímar í fólkaskúlanum og haldi tað er eitt rímiliga greitt ynski frá eg veit ikki øllum pørtum at hesi børnini sum ganga í fólkaskúlanum hava ov nógvar tímar í føroyum hava vit fleiri tímar enn kanska tey lond við samanlukkunum okkum við tí hugsi eg at hvussu fáa vit fyrstuhjálp inn í fólkaskúlanum uttan at økja tímatalið tað eru tvær lærugreinir sum eg hugsi um eru nokk so natúrligir partir ella tríggjar sum kunnu taka tær evni upp tað er eina túru tøkni sum børnini hava tá ið tey eru tíggju tíggju tólvara gomul so fáa tey lívfrøði og so eisini at tað er í ítróttinum at tað blívur ein natúrligur partur men tá ið vit so hoyra at tað er ikki tað sama hvar mann býr so má tað líka sum í eini landi máta at hjølfestast ella skrivast niður soleiðis nær nú hugsi eg veit ikki akkurát hvussu mann ger tí tað haldi eg mentanarnevndin kundi farið inn og kanska yvirsvið tær taka mentamálaráðilin og vísingarstýrið inn skúlaleiðarnar inn hvussu kunnu vit fáa implementerað tað her við fyrstuhjálp tað haldi eg eg hevði verið skilagott tí eg dugi at síggja tær óalmindiliga týningarmikið at tað akkurát hvussu mann hevur eitt sindur eitt sindur frítt eg veit væl at ið hvussu mann hevur natúru tøkni eg kenni til tað eisini sjálvur frá og lívfrøði so kemur tú inn á hesi viðurskiftini við næmingarnar á tí støði tey eru í so tey eru ikki púra ókend við tað men so at koma har til akkurát sum at fáa eitt fyrstuhjálpar prógv tað er kanska eitt sindur seinni í skúlaførløpinum men at mann inn í lærugreinina vissu tað er natúru tøkni ella lívfrøði fara at tað er altso ein partur sum skal handla fyrstuhjálpa og tað sama tá tú kemur til ítrótt tí tað stendur allar møguligar og vit kalla tað fyri disciplinir hvat mann skal hava so líka sum tað sum eg vil siga tað er ikki ikki fleiri tímar men fá tað passa inní tað haldi eg hevði verið ein gongulei so hugsi eg eisini at tað verður nevnt um eg sær eina instruktørarnar eg veit ikki hvussu tað er men eg eg kundi bara ímynda mær at øll sum lærarar í dag skuldu fara ígjøgnum ein fyrstuhjálparskeið tað tað takir tú líka sum givið eg at tey sjálvi hava eitt fyrstuhjálparskeið men tað er ikki tað sama sum at kanska kunna undirvísa í fyrstuhjálp men eg trúgvi tey grundleggjandi tingini ið vistu seg í barnaskúlanum tað klára vælir lærarar sum kunnu undirvísa í natúru tøkni og lívfrøðu ítrótti meðan hetta við at fáa onnur mann sigur aðrar serfrøðingar inn tað tað er ordiliga gevandi at halda av stefan klein poulsen sum sum líka sum var eina tíð at tað er ordiliga gott og tað er tað mann brúkar bæði tá tað handlar um rúsev inn vóru serfrøðingar og ferðslulærarar og so so er tað politistar ella mann ferðir ráðið fyri ferðslutrygd tað tað gevur nakað men tá hugsi eg ofta at børnini eru komin eitt lítið sindur longur upp í skúlanum so er tað tað at tað er so nógv ymiskt sum at geva frálærarísini her altso eg haldi tað at tey sum nú taka brutlukoyrikortið haldi eg tað ikki feil at tey skulu fáa eitt sindur av vita um um fyrstuhjálparskeið og tey tú tekka koyrikort í dag tá er tað ein partur av tí tíbetur men tað er líka sum at fáa tað kanska eitt lítið sindur lægri niður í fólkaskúlan men at kunna líka sum fingið tað implementerað í nakrar lærugreinir sum haldi eg er viðkomandi til
fyri eva jakobsen eina viðmerki gjørt svar bak fyri frá forkvinnuna tað sum magst rasmussen gera inn á her tað er akkurát tað sum er knútapunkt í ísinni kemur tað gera tað at vit skulu hava eina meira bíða námsætlan skulu næmingarnir sita fleiri tímar enn tær gera í dag ella taka tað frá øðrum undirvísingartímum men tað ætta at mann kundi skipa tað soleiðis at tað rúmaðist sum ein natúrlig partur inni onkur av hasum her faktum mann hevur tað tað veit mann strævsmussen kanska nógv meira um enn eg nú er hann lærarinna fyri øki men tað vísir seg ofta at tað verður ein avbjóðing at fáa rúmd fyri at at læra tey sum sum virka hava brúk fyri fyri eitt eykaligt at tað verður trongligt íverandiskipan so vit skulu mann strævsmussen hugsa akkurát um um tann partin um at ikki hevur eyka útróðsluvist
vakt rasmussen ger so væl ja takk fyri fólkum at eg hugsi at tað er at fáa skipað tað innan fyri tann karmur sum er í íðisnir í lærugreinunum og so sigur mann ja men so má tað taka burtur av onkur aðrastens men eg haldi ikki tað pjøðist at vera so eg haldi tað at tað kundi verið nevnt í samband við tær lærugreinurnar at mann í onkrum ávísum flokkum kemur inn á eitt her og tekur tað upp soleiðis at tað er líka sum javnt yvir allar føroyar á soleiðis at tað ikki er ójavnt annað hvar mann býr eg haldi at tað kundi verið gjørt rúmliga smidli uttan at tað órógvaðist nógv tí hetta er sera umráðandi hetta er við at mann kann og dugir fyrstuhjálp tað tað vita vit tá so tí er hetta eitt øgiliga øgiliga positivmál men sum eg byrja við at siga tað mann ber ikki var so at mann koyrir hetta her afturat og nakrar eykar tímar og so visini er lærarin sum bleivar spesialistari og ferðast runt umkring eg dugi ikki ordiliga at síggja tað eg trúgvi at teir fakligu førleikarnir á skúlunum eru nokk til staðar til vildið hildið til nokk so nógv av hasum er og tað sum so manglar so fær
takk fyri pállarin at tykkum í gjár so væl ja takk fyri útgangsstøðið er tað er tað sjálvandi gott at at øll læra fyrst hjálp fyri okkum at bjarga lívinum men men tað tykist eitt sindur sum at tað kundi verið tað samlaða tilboðið til føroyingar kundu verið samskipað betur tað er eitt sindur eitt sindur her og eitt sindur her og summi summi eru gjøgnum tað frálæraðina kanska tríggjar ferðir gjøgnum sínum fyrstu tretivu ár í lívinum meðan onnur eru ikki og tað tað er eitt sindur av heldur men eg prøvi samdøgum magnus rasmussen tí at vit mugu ik á tímatalvuna eg haldi tað er ríkiligt sum nú er eg haldi ikki at mín persónliga meining er at eg haldi ikki at næmingarnir skal hava nógv meirni enn seks undirvísingartímar um dagin eg havi sjálvi børnini í fólkaskúlum síggja tey hava oftani væl meir enn tað eg haldi tað er har eiga vit at eftirryggja skipanina av nýggjum tí tað skal vera eitt pláss
takk fyri takk fyri magnus rasmussen ger so væl ja takk fyri at fara meg á pállareynatøku eg eri púra samdur í hasum har og páll í hasum førinum tosar eisini sum foreldur og eg kann tosa bæði sum foreldur og sum lærar har eg haldi tey tað er tað er altso faktiskt alt ov nógvir tímar so dagarnir blíva so langir og tað tíðir líka sum eg vil siga tað má ikki vera so eisini at hetta skal geva nakrar eykatímar eg veit heldur ikki um tað er tað sum liggur í tí men tað ið mann gudskyldir syngja fyri at vit ikki fara at koyra meir inn tí at vit hava tosað seinastu árini um at tað eru for nógvir tímar men vit hyggja ein tvey ella fýra stundir tíðina so hava vit verið við til at koyra enn fleiri tímar inn á tímataluna og tað má tað so ikki vera men at mann fær rúm fyri hesum sum hevur fyrstuhjálp inni í teimum lærugreinum sum eru
jannes joensen ger so væl ja takk fyri frá forkvinna eg og magnus rassen vit eru samdrigin í eisini vit hava royndir á eisini vit høvdu snakkað um torið at siga men tá mann snakkar um var magnus rassen í áheitta her við lærarar hvussu mann skal útbúgva seg vit skalt vera innsruktørar í fyrstuhjálp so skalt tú dámar skar mær við teimum at taka innsruktørsskeið so vit skalt undirvísa í fyrstuhjálp so skalt tú hava tær tær kompetensurnar í øllum førum so tað er ikki lærarøkin sum í dag sum kann sum myndar tað sum mann broytir hana ella hvussu eg fáa tað ekspertisinin eisini
og tað krevst nógv meir og tað er sum janus joensen sigur tað er tað er næstan ein ein útbúgving ein útbúgving og tað er tað sum verður lagt upp til haldi eg við sær fimtan lærarunum at mann fær fimtan instruktørar sum so skulu fara runt um í fólkaskúla men har haldi eg sum eg eg kann enda av at tað at vit eiga at fáa tað inn í skúlan í teimum lærugreinum og teimum árgangum vit halda tað er natúrligt og tá ið vit søga brúk fyri at fáa onkran uttanum frá onkran serfrøðing
tann næsta røða verður eyðkun samuelsen ger so væl ja takk fyri frá forkvølda nú tá mann tá mann sjálvur hevur verið instruktør í fyrstuhjálp fyri nógvum ári síðani so fekk eg hug at leggja okkurt smávegis afturat eg haldi at vera ein okkurt og áhugaverd diskussión um at tað er uppskotið sum hevur hjá tjóðveldi sum hevur sína uppruna í ungdómstinginum hetta er her við at mann fer at undirvísa í fyrstuhjálp í fólkaskúlanum í líkasum í triðja sætta og níggjunda flokki tað er nokk so stuttligt at tey ungu koma við hesum her tí at tað er jú heilt vist at skjótari mann dugir skjótari mann dugir fyrstuhjálp ella yngri aldri betri er tað kann mann siga til er vist tí at sjálvandi er mann heilt lítil so hevur mann nokk ikki kanska tað yvirblikki sum skal til men eg haldi at tað er eitt gott uppskot at mann kanska fær at her við fyrstuhjálp meira skipa við fólkaskúlanum tí vit hava jú hoyrt her í í dag í orðaskiftinum at summi hava gingið í skúla og klaksvík tey hava havt fyrstuhjálp og onkur gingið okkurt aðrastaðni á vágumum hava havt fyrstuhjálp og so hava tey gingið í skúla og havn og ikki havt fyrstuhjálp so tað er nokk kanska eisini tað sum er tann tørvurin at her við at tað verður allastaðni og tað kanska verður skipað undir einum ávísum leiðsti sjálvandi eitt grundskeið í fyrstuhjálp tað er tólv tímar undirvísing og skal tað skipast líkasum triðja og sætta og n flokki so krevur tað nakað av tillaging í tí vanligu lesiætlanini sum mann hevur men tað er eingin forðing í tí tað er heilt vist at tað ber væl til tí mann lagar tað ofta til tann bólkin mann undirvísir í so tað ber líkas væl til har sum nakra aðrastaðni í klaksvík hevur tað verið soleiðis at hvussu eru tey sum verða farin trygdarskeið tíggjunda flokki tey hava tikið fyrstuhjálp og á tekstskúla har hevur mann útbúnar instruktørar tí at heirlingar fáa allir fyrstuhjálp og fyri nøkrum árum síðan tá tá gjørdi mann tað so at mann gav øllum næmingum fyrstuhjálparskeið tí mann hevði instruktørararnir og tí mann hevði lærugrein har tað ber til at líkasum at fáa tað her flatt uppí og eg hoyri eisini fleiri nevnað til dømisítrótt tað burdi verið jóðar nokk so upplagt men tá ið mann nú hoyrir at tað er við at summi hava havt fyrstuhjálp og summi ikki á ymiskum skúlum so má tað betýða tað at til dømis kanska í tíggjunda flokki eru tær lesiætlanir kanska so opin við fleiri valthemaðum at nakrir skúlar hava valt tað og sum vælt okkurt annað frá meðan onkur annar skúli kanska hevur valt okkurt annað at leggja dentan eg veit ikki ordiliga men tað ljóðar soleiðisnar í hvønn fall sum at tað hevur rúmast innanfyri ein part men ikki tí eg eri púra samd við teimum sum siga at mann kann ikki bara leggja nýggj tað ella fylla nýtt uppá í fólkoyðskúlanum alla tíðina uttan at okkurt annað kanska má ella sum at siga hvat tað kemur í staðin fyri men eg haldi at tað kundi verið eitt sum onkur hevur nevnt næmingar sum kanska ikki eru so bókligir at tað er stuttligt at fáa okkurt sum er meira praktiskt og sum mann følir at mann kann makta eisini tað ger einki um mann hevur meira av tíð og so hevur tað verið tosað sum at tær við útbúgving og útgerð og kostnaði sjálvandi skal mann hava fimtan instruktørar so skulu tær útbúgvast niðri í danmark tað er tað í tíðini tá fór mann ígjøgnum reyðakross til eg sær instruktør útbúgvin sum í danmark eg giti teg so enn tað kostar sjálvandi nakað tí kundi mann kanska eisini brúkt tað sum er til dømisjónan ella onkran annan tað tað finnur mann tað og mentanarnevndini hvussu mann kanska tað er onkuntíð nokk so kanska nógv so fornuftugt at brúka tær resursurnar sum eru tað er ikki altíð mann bjøðist nýggjar men eg skilji væl set tað so tey hava ikki broytt uppskotið er jú orðað akkurát sum næmingarnir orðaðu tá tað er ikki vist at tey hava havt kunnleika til alt tað og útgerð sjálvandi krevur tað nakað av útgerð men men hvør instruktørur hevur sína útgerð sum mann gott kann fara runt við og undirvísa ymiskastaðni so at at at tað ber til at flyta seg við útgerð men men tað skal skal nakað av útgerð til so ja alt í alt so eri eg samd við teimum sum siga at tað er eitt gott uppskot eg haldi at mann skikið eftir hvat ber til at gera og eg haldi ikki at mann bara skal blíva við at fylla nýggj ting á uttan at tær eyka resursurnar sum tað krevst koma við tað var tað sum eg hevði ætlað
ein viðmerking frá jóhannesi joensen gjørt væl takk fyri frá fólkum nái núi spurdi egnum saman sum hvussu tað var ella hvussu mann hevði skipað tað ymisk í skúlum hon verði so tryggur tí ella tryggur hvussu mann hevði gjørt so sum eg hugsi tað so hevur tað verið soleiðis at skúlaleiðslur hava raðfesta ella ikki raðfesta so tað er oftani sjóandi eftir hvat skúlaleiðslurnar hava raðfesta á staðnum ella hvørjar lærugarnir skúlaðir hevur raðfesta hoyra undir hvussu tað sum eg kenn fyrstuhjálp í ymiskum árgangum og við starvsfólkum á skúlanum og tá bleiv tað bleiv eitt krav frá metamorðanum at mann skuldi hava tað í svimjilærara prógnum svimjilærari skuldu hava tað so so tað er sjóandi øll allir svimjilærar
takk fyri ógvum samanhangjørsvælum ja takk ja tað er júst so sum eg hugsaði at tað er ymiskt hvat skúlarnir hava raðfest og summir hava raðfesti bæði trygdarskeið og fyrstuhjálp tí at tað hevur borið til tí mann hevur trygdarskeið í nærumhvørvinum tað hevur ofta verið óteljandi ferðahaldið verið frammi her í tinginum um at trygdarskeið skuldi hinna í fólkaskúla men tað sum er trúgvið er trupulleikin ella tað sum mann kanska ynskir her og sum eg eisini haldi verið fornuft og tað var at mann legði hetta í eina fasta legu so er tað eitt tilboð í fólkaskúla so er tað til allar fólkaskúlar og ikki soleiðis eftir hvat mann raðfestir tað haldi eg vera
takk anga olsen gjørt so væl ja takk fyri frá forkvinna nú hava fleiri ført teg fram eisini eg sjálv hetta er við at tað er upplagt at kanska hava eitt eitt komprimerað skeið tá ið tú hevur svimjifrálæru og tað er kanska nettu upp ein av orsøkunum til at tað er so mishamt við hvør ið hevur havt hesa fiskuhjálpina tí at til dømis her í havnini er tað ikki allir skúlanæmingar sum sleppa framat einum svimjihyli tí havnin er vaksomt so nógv og tað er eisini staðfesti kanning at børn í havnini duga ringast at svimja í øllum landinum nú kemur tú betur ein landkilur har í havnini sum betrar munandi um tær umstøðurnar men tað er so upplagt at tað at mann hevur tað skeiðið í svimjifrálæruni og svimjarkaðar svimjilærari sum kunnu átakast tað nú havi eg sjálv arbeitt sum lívrettari og tað er javnan at mann upplivir hesi børnini sum bara hoppa dýs sum ikki duga at svimja eisini tað sum mann eisini hoyrir nú at øll teimum døgum
takk fyri tey góðar nokk so logiskt at mann kanska hevur tað har ella ella mann hevur tað í ítrótti altso tað eru jú ikki kanska øll sum hava svimjihildið allir skúlar í landinum sum hava svimjihildið lærarar og sum hava atgongd til svimjihildið tað er ikki heilt ella tað haldi eg ikki so tað hevði tað hevði verið kanska verið ein góður møguleiki tað haldi eg mentanarnevndin kann hyggja uppá um tað er har mann skjótur
sirið steinberg ger so væl takk fyri frá fólkum ja hugaligt at hoyra teir við at tað stendur í uppskotinum at mann skal útbúgva fimtan tað er sjálvandi tí okur at tikið uppskot í støð sum tær fyrr látja teimum ungu men tað kann væl vera at tað kann gerast í samstarvi við ymisk í føroyum tað kann eisini vera reyðikrossur tú nevndir sjónám sum tað kann vera ymisk altso vissu førleikarnir eru her so tað er tað sjálvandi ein fínur máti at gera tað kann lætta um um uppskotið tað
ja takk fyri ja eg hugsaði eisini at at eg haldi at tað er flott gjørt av hesum næmingum um tað ongdans ting sum at tey hava gjørt at tað er uppskotið men tað er ikki vist at at tað er neyðugt at útformast akkurát upp á tann mátan er tað eru tað kreftir bæði reyða og krossa og sjónan og onnur sum hava onkur nevndur svimjilærari hava tað eisini so so sjálvandi skipar mann tað soleiðis men tað hevði verið stuttligt hjá næmingunum at sæð at eitt uppskot sum tey vóru komin við bleiv til veruleika so illa
so takk fyri forkurnar ja so takka vit fyri tann næsta røða verður jó
dunus joensen ger so væl takk fyri forkvøðina enn bara nøkur orð afturat fyri at liggja á trætis í kjætrinum tað eru nøkur fakta um um hvat inni ber altso at vit mann hyggja at heimasínt hjá reyðakrossi so kostar eitt skeið í fyrstuhjálp átta hundrað krónur og vit sum mann siga at tveir árgangir skulu ígjøgnum tí fólkastúlan so gevur tað ca eina eina eina komma tvær milliónir um árið bara fyri at hava fakta á hvat tað kostar vit skuldu vera uttanfrá og so er tað tað at eg eisini hugt at hvussu týdningarmikið tað er at at læra fyrstuhjálp hvussu týdningarmikið tað er fyri fyri fyri fólkini í samfelagnum tí at tað er nøkur tøl sum mýsar tað at norðmenn ella hvussu eru mínasta vangur har hava sjeyogtrýss prosent av øllum sjúklingum áðrenn sjúkrabilin kemur fingið fyrstuhjálp og tað merkir tað at bjargingar prosenti ella tað eru tað eru fleiri har sum hava bjargaði tey eru fá sum fáa fyrstuhjálp áðrenn sjúkrabilin kemur ella uttan fyri sjúkrahúsið trýogtjúgu prosent tað er rættiliga lítið so eg haldi at vit skulu heldur mið í móti at blíva sum norðmenn at vit helst hava so høgt prosenttal sum møguligt sum duga fyrstuhjálp og kunnu veita fyrstuhjálp áðrenn sjúkrabilin kemur og eg nevndi appina renn fyri lívið sum er eitt gott átak sum eisini stuðlar undirhúsini her ella hetta stuðlar um tíð so eg havi bara at siga tað at at hetta eiga vit at fáa kjølfest sola so sjálvt um tað kostar eitt
eg gav pengum takk fyri takk fyri so er tað landsstýrismaðurin jensarana sum hevur biðið um orðið
ger so væl takk fyri eg skal ikki leikja nógv um hesa viðgerðina men hetta er eitt uppskot sum viðvíkur øki sum eg var av og eg fari at takka fyri tað at tað er óført at varpa ljósa og gott at fáa eitt so positivt kjak í tinginum sum tað sum hevur verið hesa løtuna sjónarmið verður frammi spurningurin hevur verið settur við nakrar øgiliga týdningarmiklar ja týdningarmiklar og spurningar og tað er eitt heri vil hetta viðføra at næmingarnir koma at ganga meiri skúla tekur hetta pening frá nøkrum øðrum økjum tekur hetta lærarar frá frá øðrum økjum hesar fimtan instruktørarnar og men saman við verið inn upp á tað sum kanska er týdningarmikið og tað er at hetta kann kombinerast við við onnur fag tað er væl talvegin mann skal fara men so er tann brennandi spurningur sum eg siti eftir við tað er hvussu nógv av fyrstu hjálpir læra tey í skúlum tað hevur eisini verið ymiskur ymiskar frágreiðingar um tað her summi siga at tey hava at tað er longu í skúlum eg haldi stefan klein poulsen sum greiddi frá hann ið havt havt tað væl tað tríggjar ferðir ið er gjáptur í skúlum lívið tvær ella tríggjar ferðir hvussu er og so tá hann tók koyrikort so har fungera tær hvussu er uttan tær eru við í ílógini og eg eri meðan eg eri samdur í at at púra samdur er at næmingarnir hava ikki brúk fyri fleiri tímum heldur hinvegin og eitt sovorð tiltak tað átak tað skal helst hava fíggingina við sær og tað hevur hetta ikki tað skal ikki taka pening frá øðrumøki í fólkaskúla hvørki tíð ella pening so her má ein ein umskipan til og eg trúgvi at tað má kunna gerast innan fyri tey tað er fak sum er men hvussu er uttan mun til hvussu lagnan verður hjá hesum uppskotinum her í løgtinginum so fari eg at biðja um beinanvegin at fáa eitt innlit í hvussu praksis er hvussu tað gongur fyri seg runt um í skúlum í dag hvussu nógvir næmingar fáa hetta tilboðið hvussu nógvir ikki fáa tað og hvussu ofta tær fáa tað og hvussu dygdargott tað er sum tað er tí tað er tað er fyrsta hjálpið valdast tað er tað er tað kann vera vera tað kann vera vera nógv tað kann vera vera minni men eitt er er givið og tað er tað at tað tað bjargar skjótt lívin so tað er týdningarmikið at tað er tann fyrsta hjálpið sum er givið hon er dygdargóð og jú bara finna út av hvussu nógv er so eg fari biðja um eina eina eina kanning sum kann geva mær innlit í hvussu praksis er og og finna út av hvussu jú kunnu gera hvussu tað máta soleiðis ikki stjelur frá tøkrum øðrum sum er neyðugt og at tað ikki gevur for nógvar tímar til frammanundan sperdar næmingar hitt sum uppskoti eg hendan við um at ummmr altso undirvísingar og mentamálaráðið skal taka upp samstarvið betri trygging og trygd um útbúnað at tað er so ein annar spurningur sum eg fari at ivast í tær gera eitt gott arbeiði og lat tær gera tað uppá frívík
verkingar tann fyrsta frá johannesen ger so væl takk fyri frá fólkuna eg havi nú søknað eftir jensaraðna eftir landsmaður um hvussu praksis er í økinum eg kann bara hvussu upplýsa hvussu praksis er í vágum tað sum eg kenni tað har er tað soleiðis at tað er kommunan sum rindar faktiskt fyri skeiðini tí skúlin rindar við pengum sum skúlin fær frá kommunum til skeið til lærarar og tað verður ofta praktiserað aftan á arbeiðstíð ella mann mann finnur útav hvussu mann fær skipaðar tólv tímarnar ofta er tað seinnapartar ella tá kvøldið í skeiðum og við næmingum er tað soleiðis at tað eru ofta breytaskipanir ella er tað gongdur tí fyri onkra lærugrein mann tekur ein til tveir dagar sum mann tekur á ymiskum lærugreinum til at næmingarnir fáa fyrstuhjálp so tað verður skipað soleiðis eftir førimuni á staðnum men tað er kommunan sum rindar
takk fyri landsstýrismaðurin gerst á takk fyri hatta ljóðar sum ein góð góð loysn so spurningur hvussu ofta tað er og hvørjum flokkum tað er og so viðari og um tað er fastlagt ella tað bara er so tann at hokk tað tað er ikki gott nokk tað má vera meiri skipað tað tað vit uppir tað sum er skipað tað tað fungerar men og so spurningur nú hatta var um á honum hvussu er aðrastaðni landið tí sjálvandi skulu vit fáa eitt herðat at virka gott í øllum skúlum heilt frá teimum stóru og
takk fyri siri steinberg hjá sær takk fyri frá forkvinna ja hetta er eitt uppskot sum er nevnt tað sama sum tey ungu fólkini løgdu fram á ungdómsstinginum sum okur hava ikki viljað broytt í tí men men eg eri samd við landsstýrismanninum at tað hevur verið fínt vist at kundi rúmast innan fyri tann skipanin okur hava og kanska í samstarvi við reyðakross ella onkran líknandi fyri at kanska hildu kostnað eini lýsingur í veiggi staðin fyri at senda fólk á landini útbúgva ikki men okur hava bara valt at lata tað síggja út sum tey ungu fólk tá er fram eisini virðing fyri tí arbeiði sum tey hava gjørt og tað hevur verið nokk so stuttligt fyri tey eisini at uppliva at at løgtingið kundi kanska ført okkurt út í lívið av tí sum tey eisini eru komin við og hava arbeitt sær út
fyri jensin raðnagjørt væl ja í samstaður ræða kross tað eru nógvir felagsskapir eg má siga sum er at eg eri ikki tann sum er mestu tilhengari av at fólk koma útfrøðin í skúlanum eg haldi at vit skulu taka okkum væl av lærarunum og syrgja fyri at teir eru førur fyri at røkja tað sum skal gerast í skúlum soleiðis at fólk vita hvat tey senda børn síni til og ikki og her er tað ein hvør kann koma inn í skúlanum og bjóða ikki fram
takk fyri takk fyri so vóru ikki fleiri sum hava biðið um orðið í hesum málinum og løgtingsmál nummar hundrað og nítjan tjúgu tjúgu verður beint í mentanarnevndina næsta mál á skrá er fyrsta viðgerð á løgtingsmál í hundrað og trettan tjúgu tjúgu uppskot til løgtingslóg um at seta úrgildu løgtingslóg um at seta ígildu hoyvíkssáttmálan og eg skal biðja um framsøgufólk tað verður fyri fólkaflokkin brandur sandoy fyri javnaðarflokkin hennrik áld fyri sambandsflokkin frimod rasmussen fyri tjóðveldið páll á reynatúgvu og fyri framsøkt bjarni kára sum petersen
2. viðgerð (38)
ger tú væl takk fyri at vera formaður hetta er álit í løgtingsmál nummar hundrað og nítjan tvey túsund og tjúgu uppskot til løgtingslóg um broyting av løgtslóg um fólkaskúlan skeið í fyrstuhjálpi siri steenberg og harðveri pálsdóttir tingfólk hava vegna tjóðoyvøllakmálið fram fimta mars tvey túsund og einogtjúgu og eftir fyrstu vitgerðir sekundan mars tvey túsund og einogtjúgu er tað beint í mentanarnevndina nevndin hevur viðgjørt málið á fundi sætta og sjeyanda apríl tvey túsund og einogtjúgu undir viðgerðini hevur nevndin havt fund við lærarifelagi kommunufelagi reyða kross betri trygging trygd og landsstýrismálnið uttan rísing mentamálið yvir savurana saman við undirvísingarstýrinum undir viðgerðini hevur nevndin býtt seg í ein meiriluta og ein millumluta meirilutin djóni nols joensen og hannes joensen beinti løgu jakobsen og bjarni kárasum petersen hevur hesar viðmerkingar fyrsta hjálp kann vera avgerandi í støðum tá fólk eru komin illa fyri tí er umráðandi at so nógv sum til ber eru før fyri at veita fyrstuhjálp undir hoyringini hava hoyringspartar verið positivur í mun til at fyrsta hjálp skal inn í fólkaskúlan ein møguleiki er at fólkaskúlalærari fáa skeið í undirvísing fyrstuhjálp ein annar at til dømis reyðukrossur ella onnur koma inn og undirvísa næmingum í fyrstuhjálp men ein spurningur um hvør skal undirvísa eigur ikki at vera ein forðing fyri at næmingar í fólkaskúlum læra fyrstuhjálp tað sum er avgerandi er at næmingarnir fáa undirvísing í hesum skotið hevur verið upp at ítróttur svimjing ella lívfrøði kundu verið sum umfataða fyrstuhjálpina týdningarmikið er at tí tólv tímar verða játtar afturat til fyrsta upp á skeið sum skulu gerast í aldursbólkunum í samanhangandi undirvísing í til dømis tríggjar dagar tímar mugu ikki takast frá til dømis venandi ítróttagreinum tað er svimjilærugreinini til ítróttið svimjiforleikarnir eru viknaðir hjá næmingum og handaligir lærugreinartímanir gerast færri í fólkaskúlanum tí eigur henda broytingina at takast við í endurskoðanini av lærugreinabóði num sum verður skipað í næstum umráðandi er at avvarðandi partar til mentamálaráðið lærarar umboð fyri næmingar og foreldur verða tikin við tá undirvísingin í fyrstuhjálp skal leggjast til rættis undir hoyringunum er spurningurin vorðin reistur hví mann í uppskotinum vil hava skeið í fyrstuhjálp sett inn sum eitt krav í greina átta stykki eitt í løgtingslógum í fólkaskúla tí fyrsta hjálp longu er partur av námsætlanum fyri ítrótt harumtók kundi verið lýstina greiniligari enn hann er í dag tí hevði møguleiða eisini verið nøktandi um verandi orðingar í námsætlanum vórðu gjørdar neyvari meirilutin tekur undir við at verandi orðingar í námsætlanum áttu at verið dagførdar eisini hevði fyrstuhjálparútbúgvingin at takast heim til føroyar har setrið og lærarútbúgvingin verður partur av hesum so vit fáa útbúgvið innsuktorarnar í føroyum eitt skeið í danmark kostar umleið fjørutúsund krónur lærarskúlaútbúgvingin verður endurskoðað í ár og tí eigur hesin partur eisini at takast við í hesi tilgonguni ein sjúka nei eitt skipað undirvísing av av fyrstuhjálp ella hvussu er konstruktørin av fyrstuhjálp burturverið skipað á lærarskúlanum og tá mann sigur at fyrstuhjálpin er tólv tímar so eigur tað fyrstuhjálparskeiðið at vera samanhangandi tá mann hevur fingið eina føroyska fyrstuhjálp og fingið innsuktorarnar í føroyum so eigur mann eisini at hugsa víðari tað er soleiðis at kommunurnar í dag hava hvussu vága kommuna var ein fram fremst í tí á tí økinum hevur skipað eina app sum eitur renn fyri lívið og tann appin skal verða grundarlag undir at mann fær skjóta hjálp tá tað er lívbjargandi fyrstuhjálp og tá hevur mann tann partur sum eitur respondarar og har sum fólk respondararnir hava fyrstuhjálparskeið og kunnu virka runt um allar føroyar og vága bjartskafelag hevur hesi sambandina eisini havt samband við onn í bjartskafelag og ára kommunur millum eina klaksvíkar kommunu og inn í eysturoynni eisini har mann hevur fingið skipað eftir øki soleiðis at tú fært fleiri respondarar runt allar føroyar soleiðis at fólk kunnu fáa hjálp beinanvegin tað er upplagt at saman við hesum at mann fær fyrstuhjálpur við fólkaskúla at mann fær hesar appirnar eisini inn til teimum framhaldsskúlanæmingar framhaldsdeildini at teir eisini fáa møguleikarnar at vera respondarar soleiðis kann mann rekrotera respondarar inni í skúlanum steyp fyri at skúla fara runt aftaná so hetta er ein vinnvinnustøða og upplaktið er eisini at taka tað við við hesum viðmerkingum tekur meirilutinum undir við málinum og mælir løgtinginum til at samtykkja fyrstuhjálp í fólkaskúla takk so
tað fyri eg skal lesa álitið hjá minnlutanum upp tað er hini sær kreassen eta jakobsen og eg sjálvur og vit hava hesar viðmerkingar í dag er ymiskt hvussu skeið í fiskihjálpum verða skipað í skúlum undir nevndarviðgini er komið fram at landsstýrismaðurin hevur biðið um eitt yvirlit yvir hvussu hetta er skipað í fiskuhjálpum í dag landsstýrismaðurin greiddi frá at í løtuni er mann í gongd við eina endurskoðan av lærugreinabýtinum í fiskuhjálpum í hesum arbeiði verður eisini undirvísing í fiskuhjálp viðgjørd og hvussu tað framaftur verður ein partur av undirvísingini somuleiðis verður lærarútbúgvingin endurskoðan evnið eisini verður tikið upp minnlutin metir at tað er best at fyrsta hjálpin verður tikin við í arbeiði hjá landsstýrismaðunum nú tá endurskoðan fer fram og ikki er fyri seg við hesum viðverkingunum tekur minnlutin ikki undir við málinum og mælir løgningina frá at samtykkja uppskot
tað er ein viðmerking johannes joensen ja takk fyri tær formaður í at bara fáa eina trygg fyri at beinju hannesen sum er partur av landsstýrinum innan í løgtinginum meðan meira í løgtinginum kann eg tryggja okkum at tá viðgerðina av endurskoðanum av lærugum útbúgvingum at fyrstu hóast skal eg vera við tað er bara tað sum eg vil tryggja mær at hann vil arbeiða fyri tí
ja so er tað beinur jóhannesen ja tað kann eg gott og eg haldi at tað er nógv onnur ting ið burtur verður við í tí endurskoðanini millum hann leygd her og eg haldi eisini tað at vit mugu eisini ansa eftir at vit ikki bara sýst í skundi og kanska leggja ymisk ting undir at fólk skal hava skemað eftir eisini so sum at undir horðingunum sum vóru eisini umboð úr skúlunum inni og tey hoyttu at mann bíðaði við at gera eftir tí at sum ið er so er skemað øgiliga fult og mann helst skuldi gera tað ordiliga saman fyri gongu í tað tá fer
ið er stuttligt at tað er so stuttligt at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig at eg eri so stuttlig
takk fyri dagarformaður tað uppskotið sum okur viðgjørdu frammanundan hesum tað snúði seg um tilbúgving og hetta her kann mann siga er bara eitt annað uppskot eisini um tilbúgving um tað at fáa gjørt tað soleiðis at allir skúlanæmingar í løbja síni skúlatíð fáa eitt skeið í fyrstuhjálp og tað er ungdómstingið sum er upprunið til hetta her uppskotið tá ið ungdómstingið var seinast tá lýgdi ein bólkur av næmingum legði hetta her uppskotið fram um at fáa fyrstuhjálp til skúlanæmingar og tað var so ígjøgnum ta millum sum øll mál fara og tey fingu tað samtykt og vóru illa glað um tað og okur hildu tað eisini at tað var illa gott og at uppskotið var gott og vildu eisini vísa teimum ungu virðing við at royna at leggja sama uppskot frá mættur so tað er púra óbroytt tað er akkurát sama uppskot sum tey lýgdu tey fram og tey fingu tað so samtykt og nú verður tað so kann mann siga tíverri felgt tað er soleiðis at hetta her økið er skipað eitt sindur ymiskt tað eru onkrir skúlar sum hava fyrstuhjálparskeið og sum hava tað kanska regluliga og aðrir hava tað slettiskið tey áttu at broyta uppskotið so at mann fekk tað upp í at mann eisini hevði skeið í sálarligu fyrstuhjálp tí tað er akkurát líka viktigt at mann eisini hevur eitt annað amboð til at duga at handfara tærstøðurnar men okur valdu ikki gera tað ikki tí tað ikki er akkurát líka neyðugt men tí at okur vildu brúka tað uppskotið sum tey ungir sjálvi høvdu til nevnað so tað skal faktiskt síggjast ljósina av tí men hin parturin er akkurát líka viktigur eg eri eisini samdur tí at mann skal vera varðin her inni frá við at leggja ting út á skúlarnar sera varðin men eg haldi at tá ið tey ungir sjálvi eru komin við tí og hava fingið tað samtykt og vísa á ein tørv so haldi eg at mann skal taka tað í alvorð og vita um tað ikki ber til tí tað er eitt ósúgliga týdningarmikið mál sum sum eisini nevndin hevur eisini víst tað at nøkur býtt fáa hendan her føroyingi við sær og nøkur fáa ikki og øll høvdu nokk verið betri tankt við at tað var eitt tilboð sum stóð okkum øllum í boði tað er gjørt nógv snokk á fyrstuhjálparaøkinum generelt í fýra hundrað seinni árini eg minnist bara frá mínum tí í landsstýrinum tá gjørdi mann tær við at fólk sum búðu í útoyggj fingið eftir føroyskt bondarskeiði so at tey kundu hava førleikar til at reagera í eini okkurtari støðu og tá vart tey eila glaðfyri og tað er eisini tað var eisini tí at tað komu fleiri og fleiri fólk út á vitjan og tey upplivdu oftari og oftari at tað var boðað eftir eftir onkrum tí onkur bleiv sjúkur ella datt ella eitt ella annað og okur hava eisini sjálvi kanska lagt merki til at gjøgnum tey síðstu árini so er tað í takt við at ferðafólka streymurin er øktur til føroyar so tað næstan ikki dagir onkur ikki deftir í fjøllunum ella eitt ella annað so sjálvandi er hetta nakað sum er gott fyri okkum øll fyrstuhjálp bjargarlívin tað at hava fingið vitan og eisini at hava nøkur amboð til at duga at handla í akuttum støðum tað er ofta tað sum kann vera avgerandi fyri lívið ella deyð og tað haldi okur at hava rættiliga nógv dømur um og mann er eisini gjørt nógv við at taka tað fram og lýsa tað til dømis frá reyðakrossi at mann finnur ársins fyrstuhjálpar á og so víðari tað kann vera ferðsluvanlukkur tað kann vera drukning og tað kann vera onkra kult sjúka sum sum stingur seg upp ella onkur sum dettur ella eldur kemur í ella hvat tað kann vera tað kann vera so ótrúliga nógv akkurát hvussu hendan her undirvísingin verður skipað tað vil eg siga at tú ikki hava ikki endiliga so avgjørda meining um okur hava bara latið uppskotið vera so sum tað eingin gjørdi tað sjálvandi skal skúlum hava nakað slag sagt um tað og eisini taka støðu til tað sum men uppskotið er sum sagt óbroytt nú verður tað akkurát sum lagt upp til at mann skal endurskoða lærugreinarbýtið í fólkaskúlanum og mann skal eisini endurskoða lærariútbúgvingina ið haldi tað verður sagt nokk so ofta nú og tað verður øgiliga lítið av frægt um hvussu langt mann er komin í tí arbeiðinum og niður mann kemur á mál og hvat fær henda og her leggur mann so kann mann siga eina uppgávu afturat inn í tað arbeiðið og eg veit ikki at vit kannu siga at tað er kanska ein penamáti at siga upp á at at hetta verður ikki til nakað men tað er eitt sindur tann kenslagi eg siti við tí eg haldi at tað kemur øgiliga lítið út aftur úr í tí endurskoðanum sum sum verða framdar men men hetta er so tað sum tað er eingin yngsti og okur at at til luktingið ikki er
viðmerkingar fyrstur jóannes joensen ger so væl takk var formaður ja hetta var eitt fínt uppskot og í dag er fyrstuhjálp á ymiskum skúlum men tað er bara ikki skipað allar skúlar í føroyum tað er gott at mann fær eitt her eisini við hetta er sera týdningarmikið men eg hugsi bara at sum mann eisini fór fram í hoyringunum tað at mann vil hava tað heldur undir einari lærugrein har sum mann so játtar fleiri tímar inn í skipanina heldur eina taka frá onkrum øðrum tí tað er so nógvur fólkasølan í dag sum skal gerast so tað sítt rætt hevði verið gjørt at koyra undir einari lærugrein tað er vant at mann fer at gera teimum frænisku á lærugreinarbýti og tekur hetta við og eisini enskur útbúgvingina so fær mann eina fyrstuhjálp á útbúgving úti á lærugskúlum eisini so eg hugsi at sum mann tekur alt hetta við so krevur tað væl eisini at mann játtar eisini
ja takk gert tú væl syður semberg fyrr enn har formaður ja tað er rættiliga ymiskt sum tað er í skúlunum í dag tað er víst á at nøkur fáa skeiðu og nøkur fáa ikki og tað kann gott vera tit einasta rætta tað varð lagt undir eina lærugrein og tað krevur eisini fleiri tímar tað krevur væl eisini at mann er útbúgvin lærari vist til at hava skeiðini vist í tað ein annan mátur kundi vera mann brúktur reyða kross til dømis sum tað virkar ikki sum at mann heldur tað er tað rætta men tað havi eg ik eg havi bara eina eina meining um eg haldi at næmingar skulu fáa tað og vist er best at tað liggur undir einum lærugreinum skúlum heldur tað so er tað eisini ordan so haldi eg tú fínasta slag so okkum upp á at tað verður tikið við og at tað verður lagt inn tí at tað heldur ikki ongantíð verður meiningin eisini her at nakað annað skal at tað skal kosta upp á nakað aðra av hinum lærugreinunum tað haldi eg tað er ikki rætt av okkum
ja takk fyri tær for tað metta løgu jakobsen sum fær eina viðmerking gjørt so væl ja takk fyri at formaður verður hetta skilagott og uppskot sum siri steenberg hevur lagt fram og sum siri steenberg eitt býsráð er hatta eisini eitt eitt mál sum hevur verið frammi tá ið ungdómsting hevur verið her løgtingið tað vil siga at tað eru fólkaskúlanæmingar sjálvir sum ynskja tað og tí hugsa eg spyrja at siri steenberg um hvat heldur honum tað er fyri eitt signál sum løgtingið sendir um um tað eitt mál ikki verður samtykt í dag hvat er tað so eitt signál mann sendir til hesar her fólkaskúlanæmingarnar tí ið meini so kost
og tað er tí tað sjálvi fram og fingið tað einmal samtykt og í hesum førinum verður tað so ikki samtykt og tað haldir sjálvandi í keðiligt tí at tað sum mann øll tína sigur við tey ungir tá ið ungdómstingið er tað er tað at tey fáa at vita at tann mátin sum tey arbeiða uppá tað er sama mátin sum tingið arbeiðar uppá og tað virkar mær okkurt er løgið við so somu fólk at sagt við tey ungir at tit kunnu gott samtykja tær og ikki nú so mann ikki verður heilt ræður altíð yvir teimum
ja takk so tað har vóru bólsoyar sum við mær syngja so væl takk fyri har fór mær ja sum tey sum vistu á so er tað eitt uppskot sum er blívt samtykt á ungdómstinginum í fjør sum har ið framhaldsdeilsnæmingar í øllum landinum hava samtykt eitt uppskot sum mann kann siga at tað er nakað sum tey ynskja sær eg haldi at tað hevði verið øgiliga flott við so løgtingið vísti at ungdómstingið er ikki bara nakað sum tú fært møguleika at luttaka á og at sum er eitt stuttligt upplivilsi men faktiskt er ein møguleiki hjá teimum ið ikki hava valrætta at gera sína rødd galda
orsaka sigur serbjørgarsetan orsaka vistu tað takk fyri tær formaður og takk til at hava eitt bóltsdóttur ja tað sum eg haldi er so viktigt í sínum uppskotinum tað er tað at tað er eitt initiativ frá skúlanæmingunum sjálvum og tað haldi eg mann sum líktinga er at lofta tá ið tey koma við góðum uppskotum um eisini teirra egnu skúlagongd og alt endamálið við ungdómstinginum er at læra næmingarnar at vera part av demokratisku prosessuni alt tað og nú koma tey við einum ynski sjálvi so okkum okum bara hopa at tá ið endurskoðanin av fólkaskúlanum og lærugreinabýtinum tað hevur verið ígjøgnum at mann so hevur tikið tær við akkurát sum nevndin vísir á at mann ynskir so at tað verður til veruleika sum tey ungini og ynskja
ja so er tað hesa griksan sum kúnnu vit ikki gjørt væl ja takk fyri men tað er til tað sum sum siri steðberg er inni á so er tað eitt dreingin yvir mær hetta er eitt fítt uppskot men nú høvdu vit landsstýrismannin inni í nevndini og vit høvdu eitt lærarfelag inn í nevndini og so víðari og tað verður arbeitt við at endurskoða fólkurskúlalógina og tann partin og eg haldi eisini tað kom rættiliga greitt fram at mann ynskti ikki at koma inn bara við einum sovorðnum sum sum við einum við einum einari lærugrein uttan at mann visti hvussu hon skuldi vera skipað og mann tá mann legði dent á eisini tað var íli umráðandi at tað var at tað var undir einari grein lærugrein sostann at mann visti at tað var ein lærari sum hevði ábyrgdina av tí og at ikki vóru fleiri og tí er eingin ivi um at uppskotið er fínt men eg haldi eisini tey tey boðini sum vit fingu frá landsstýrismanninum vísa púra greitt at arbeiðið er í gongd og at mann seinni í ár kemur
og tað er so konstruktivt at tey sjálvi ynskja at fáa eitt framtið kann man siga batar í teirra egnu skúlagongd tá tað er tað virkuliga nakað mann kann taka fatur í tí tað vísir virkuliga tey eru engageraði og tíma hetta er økið so vist tað er soleiðis at tað kemur undir eina lærugrein nú tá ið fólkaskúlaøkið verður endurskoðað ella lærugreinarbýtið verður endurskoðað so er tað bara positiv so haldi eg tá ið ungir hava gjørt eina stóra uppgávu sum tey eiga stórt rót fyri so eg hopi at tann endurskoðan verður bæði
hetta málið er sum verður í mentanarnevndini og tað er í samband við at veita fyrstuhjálp til allar næmingar úti í fólkaskúlanum og har er so longut lit seg burturúr minnlut á álitinum hjá mær og heðin og eta joensen beinir johannesen og heðin skoriðassen men tað sum vit virða ordiliga væl tað at tey hava havt ungdómsting og hava havt tey tær við fyrstuhjálp eisini tað at tey hava viðtikið tað men tað er kanska bara temp í sum teir vóru gjørt sum vit kanska ikki eru ordiliga bylgjulongd við mølvís men landsstýrismaðurin haldi eg so eisini stórt í hann var inni í nevndini og hann hevði absolutt sæð hetta her málið sum ungdómstingið hevði havt til viðgerðar og tað uppfata sum eg fekk av at tey landsstýrismaðurin jensarana var inni tað var tað at hann hevði veruliga tikið tær her við fyrstuhálp til eftirtektar og og vildi hava tað sum og hevði miðvíst sett tað fram sum ein part av endurskoðanini av av fólkaskúlanum og innihaldið í fólkaskúlanum og endurskoðan av lærugreinum og hvussu tær skuldu vera hvussu tær skuldu vera førdar út til lívið men tað sum mann kanska ikki var ordiliga samdur í tað var tað um mann skuldi seta tær verk her og nú vit mettu eftir hoyringunum sum høvdu verið í nevndini at tað skuldi ein partur av eftirmetinginum tí at tað kann gott vera at tað vil hava við sær at tað skulu vera nakrar eykar tímar lætnir til fólkaskúlan og eg helt eisini at vit nevndini tosaðu nokk so nógv um tað at tað at mann koyrir eftir her inn í og skal vera rúmd fyri tí tað eru nokk so nógvir samanhangar tímar tað var eisini tað sum eg helt at tú skuldi taka orðið tí tað er ikki akkurát sum kom fram her akkurát nú tá ið tú veitur hvussu hjálp sum eitt fak so er tað týdningarmikið at tey fáa tíman er rímiliga samanhangandi tað vil siga at tað kemur kanska at vera líka sum næstan samanhangandi tveir dagar hjá hvørjum næmingi og eg helt persónliga at tað er týdningarmikið at fáa ein samlaðan pakka niðan løgtingi hvar mann veruliga sær at at vist mann skal brúka meir tímar at teir so verða lætnir tí at tað at mann ger upp hendan mátan koyrd inn her og nú dugir ikki øll yvirskoga akkurát um tað kann koma at gera tað at tað verður eitt sindur minni til onkra aðra undirvísing og tað hevur øgiliga ofta verið sagt at guds er tá ið eg havi próvast burtur til vinkilin inn til tey fagin sum eru í skúlanum at tað er eitt stórt press á og tað er er mann sigur ikki ein kensla av avlopstímunum inn í nakrastaðni í verandi samanseting og tað er øgiliga skjótt at eitt at mann mann koyrir tað tað helt eg eisini bæði frá fleiri sum var inni í nevndini at mann var eitt sindur varisligur við at mann bara koyrir nakað meir enn í uttan at hava hugsað allan pakkan skal tað vera soleiðis at tað skulu meir tímar inn í fólkaskúlaskipanina so krevur tað eisini at vit hava at tað fylgist at og vit hava fígging tøka soleiðis at tað er tað er ómyndiliga nógvur næmingar sum í okkara fólkaskúla sum hava brúk fyri at fáa eina eyka hond á yniskan hátt og tað kann gott vera tað at vist tað kemur at missa at tað kemur at ganga tíður onkran onkrum øðrum øki so at eg haldi sjálv at hetta er eitt fínt hetta er eitt fínt uppskot sjálvt um vit hava so valt at ikki taka undirvitið í hesum samanhanginum so at málir sjálvt er gott men og eg ætli mær at liva upp til at fylgja við í tá ið vit koma fram til at endurskoðanin er at fylgja við í at tað kemur við í endurskoðanini og tað hevur landsstýrismaðurin jensarana eisini givið lyfti um at tað skal blíva ein partur av teimum at hyggja upp á tað samlaða pakkan at tað skal blíva ein partur av tí so tað ætli eg mær at fylgja tætt soleiðis at tað ungdómstingi sum er at tey fáa síni mál framd sjálvt um tað kanska ikki blívur framt her og nú í sambandi við hetta máli tí at tað má eisini vera samlaðar pakki vit vit hava nógvi í fólkaskúlanum sum sum hava atbjóðingar og hetta má ikki vera við til at gera tað at vit skeikla fólkaskúlalógina á øðrum økjum og onkur sum hevur brúk fyri eykatímum í onkrum øðrum ikki fær teir so eg haldi tað samansett og tað skuldu fimtan lærararnir fara at útvíka seg í snir og skuldu reisa runt og kemur tað so gera tað at sum longu hava sagt at tað skeiklar nakað tímar og tí haldi eg tað er týdningarvitja at vit fáa ein samlaðan pakka og at hetta sum eitur fyrstuhjálp tí tað er ómetaliga týdningarmikið at fólk læra fyrstuhjálp og summir skúlar hava tað natúrligt í sínari skipan og aðrir hava tað ikki landsstýrismaðurin lýsti so at hann er settin á kanning í verk fyri at finna útav hvussu tað var útbreitt á skúlunum hvør hevur tað við og hvør hevur tað ikki við tí skúlar eru ymiskir á hesum økinum men men endamálið er púra givið er sera sera týdningarmikið at tað verður tikið hondum so at hetta blívur ein partur av tí samlagi so tað vil eg eisini fylgja við í og syrgja fyri at tað blívur
dakk sum feløg teir eru har ljóðaðir sær eina viðmerking gjørt so væl takk er har formaður samdur við at vit eru jakobsøgni í at tað er eitt gott tiltak at hava títt hjálpin í skúlanum tað kann baka á lívinum yvirvegin so má mann hyggja eitt sindur meira yvirskip uppá tað hvat skal mann við fólkaskúlanum hvussu skal hann samanskrúvast í framtíðini tað má ikki blíva soleiðis at mann hvørja ferð leggur okkurt uppá og so sigur mann okkurt fleiri tímar okkurt fleiri tímar tað má ikki enda har at okur senda okkara børn í skúla klokkan átta um morgunin og tøkum heim aftur klokkan seks um kvøldið tí tað má vera ein ein ein grensa fyri tí samlaðu skúlatíðini so eg haldi at tað er eitt samansett mál sum eigur at vera viðgjørt í einum stýri høpi um hvussu skipar mann skúlan framtíðini eisini serliga innanfyri lítli tey kreativu fagini sum okur hava tosað um fyrr hvussu mann tey implementeraðu í uttan harvið at skula eg áði støddisjón
ja tað gerst væl at tí at hvussu tú tær takk hvagar formaður akkurát tað sum er har jóansin inni á sum vita eisini fingið upplystir nevndini at tað er óheppið at mann bara kemur og leggur træt fólkaskúlaundirvísingini á træt kemanum so hesi bara mitt í uttan mann tekur alt tað samlaða tí tað eru eisini næmingar sum hava týdningarmik at týdning av at fáa onnur fag inn akkurát tað sum er har jóansin nevndir akkurát nú við tú kreativu partinum og tann partur av næmingum hvar ið tað bókliga ikki er tað sum stendur allarfremst hvussu fær mann fólkaskúlan eisini at rúmast betri hjá teimum og uttan at og tann skepsis er eisini verið hjá mær at tað má ikki enda við at leggja so nógv afturat at fólk á børnini næstan sleppa heim aftur tá tey fara í skúla so eini ein samlaða pakka ið haldast nógv av okkum nevndini vóru vórðu samd um tað nú er metri andstrøðan sum er ordan at koyra tær inn beinanvegin men men vit hava metta at at tað skal vera soleiðis at vit taka allan pakkan og absolutt arbeiða fyri at hetta blívur ein part av tí og hyggj upp á onnur fak eisini takk
eg hugsaði bara um at sjálvandi takka fyri hetta orðaskiftið og áhugan fyri hesum týdningarmikið hjá mikla málunum eisini takka teimum ungu sum sum faktiskt eiga at hera uppskotið ungdómstingið og og tær gongja yvir um bæði til tey og til andstøðuna at eg fyrst av øllum fari at tryggja mær tað sær eisini fyrstu viðgerð at hendan fállæran við fyrstuhjálp at hon kemur eina fastu skipaða livi og tað er ikki vist at at at eg lat tað bíða til og kava endurskoða fólkaskúlalógina og lærugreina býti eg havi biðið míni fólk men baðst fólk um at fara og kanna hvussu støðan er í løtuni og skjótast gjørligt og tað er tí eg haldi at tað er ikki vist at tað skal bíða so leingi at tryggja at hetta er í eini fastari og skipaðari livi í øllum skúlum tí tað er eftir øllum at døma so so er tað ymiskt frá skúla til skúla og tað skal ikki valdast ella tað skal ikki vera tankt at hvussu stórur skúlin er ella hvar skúlin er ella hvar mann býr um mann fer eina nøktandi frálæru í fyrstuhjálp ella ikki tað skal vera tryggja næmingunum uttan mun til hvørjum skúladag ganga í
johannes joensen er fyrst at gera sær væl takk fyri tær formaður at tað er gott at landsformaðurin tekur tað upp og at tað er kanska okkurt at vera gjørt beinanvegin men eg hugsi tá mann fær í gongd má mann tryggja sær at tað ikki gongur tí við aðrar lærugreinir soleiðis at tíman verða játtar til tað burturav so at vit ikki missa tímar fleiri tímar og eg hugsi tá ið vit taka útbúgvingsheim til føroyar sum vit burdu gjørt á setri ella á lærurskola har úti so burdu mann hugda eftir hvussu mann kann skip traðir til at taka í skeið tí tað ger tað nógv bíligari longdina so eg hugsi at tað eru tvey góða átøku sum burdu verið gjørd
ja takk hjá svøljastrøðanum pøra samdur okur hava ikki brúk fyri at at tað gongur viður aðrar lærugreinir okur eru ferð við í tí endur meting av fólkaskúlum sum okkurt gera so er ferð við at finna útav tí tvey høvuðspunktir og tað er tað sum eg dugi at síggja fyri mær nú men eg fái eina frágreiðing frá fólkaskúlaráðnum so tað var møguligt meiri enn tað og tað er tað tað skulu ikki fleiri tímar afturat til næmingarnar í fólkaskúlum tey hava næmingarnar hava nokk í løtuni og tað má ikki ganga í tí við tað kreativa og skulu teir tørt ímóti skapa eina nýggja javnan millum tað bókliga og tað kreativa sær okur pøra samdur
tað eru ikki fleiri sum hava biðið um orðið so er hetta orðaskiftið endað og vit fara at atkvøða í hesum málum og vit atkvøða so í hesum málum nummar hundrað og nítjan skeiðir fyrst hjálp altso broyting í fólkaskúlalóg ja vit eru liðug at atkvøða málið er fallið tí fjúrtan atkvøður fyri fimtan ímóti eingin er blong so er hetta málið avgreitt frá høgtingi vit koma við til løgtingsmál nummar hundrað og trýogtjúgu tað eru uppskot til samtyktar um at ólavsøkuaftan verður almenn frídagur hvør biður vorðið ja fyrst er tað beintað løgið javntíð sum fær orðið