LM-114/2020

takk fyri harra formaður sum tað verður sagt eisini so er tað uppskotið løgslóg um kt-heildarætlan fyri undirvísingarverkið og tað er landsverksmaðurin við hansara rana sum hevur lagt uppskotið fram og tað sum hetta uppskotið snýr seg um tað er sum tað verður sagt eisini tað er um kt-skipanina fyri stovnarnar hjá undirvísingarverkinum og at hetta her sjálvandi er nakað sum er neyðugt og sjálvandi nakað sum er ein partur av framtíðini tað er væl eingin ivi um tað samfelagið fer jú meir og meir yvir á tað tøgniliga og tað verður tað líkasum eisini víst á í hesum partinum eg haldi sjálvur at hetta her uppskotið er eitt eitt gott uppskot sum eisini beikar fram eftir og sum tað eisini verður sagt í her beint at seinastu fimtan árini er eini røð av ymiskum kt-skipanum ment til til lestrarfyrisiting og so verður nevndur hvør dømir um tað og at mann hevur í tvey túsund og nítjan hevur mann staðfesti í undirvísingarstýrinum saman við leiðslum á skúlunum og útlendingarstovnum ein átrokandi torv á nýggjum og betri kt-skipanum og støðan á fleiri økjum heilsamt meira hættislig og tá mann sigur tað so er tað út frá tí at sum tað verður sagt her at sum mest mest álvarsamt er at skipanirnar ikki liva upp til verandi krøv um kt-trygd og persónsdátuvernd og síðani verður tað sagt í uppskotinum hetta her at til dømis at at eingin av verandi kt-skipanum líkur krøvini til kt-trygd og verju av persónsupplýsingum skipanir krevja longu nú dagføringar sum hvør sær eru kostnaðarmiklar og skúlaleiðslur myndugleikar og politiska skipanin fáa ikki álítandi hagtøl og eru ein fyritøð sum er ein fyritøð fyri ráðlegging umseting og menning og somu dátur verða brúktar sum verða skrásettar verða fleiðirnar brúktar sum oftani eru til fyri at fáa tað ger mann manuelt og dupult skrásetingar verða hevur við sær feilir í málsviðgerðini sum ger eftirlitið hjá myndugleikunum tungt og elvir til óneyvar útreiðslur og hatta eru nøkur av teimum dømunum sum tað verður sagt í snær og sjálvandi tað at hetta her er ein skipan sum er fyri fyri tað hjá landinum og hjá kommununum og síðani hevur uppskotið eisini verið til hoyringar hjá hjá teimum ymisku tað hevur verið til ummælist hjá íla nógvum myndugleikunum har millum lærarafelagnum og har millum kommunufelagnum og sjálvandi tað er ein partur av tí tí at hetta skipanin er jú eisini galdandi fyri kommunur tað eru jú trýogfjøruti skúlar sum kommunurnar var av og vit hava sjálvandi eina skipan í dag sum er soleiðis kommunurnar vit so vit taka tann kommunala partin so er tað tað vit siga skúlar sum eru frá fyrsta og til við tíggjunda tað liggur jú úti hjá kommununum og tað er at skaffa hølir og undirvísingartilfar og annað og har er millum kt-tøknir og so hava vit sjálvandi ta skipanina at mentamálaráðið kemur so við teimum tíminum sum skulu brúkast til undirvísing og tað verður eisini víst á tann partin ið hes hann hvar ið mann tekur undir við uppskotinum men er kanska eitt sindur ivasamur í sambandi við at fær mann nú nokk av tímum ella tíð til at røkjettar eru og so verður tað víst á at at tað er øgiliga umráðandi at tá mann kemur í einari tílíkari skipan at hon virkar frá fyrsta degi tá hon kemur inn í skúlarnar og at tað tann partin sum skal brúkast til hettar ikki verður tikin frá tí dagliga undirvísingini og tað haldi eg sjálvur er eisini øgiliga umráðandi at mann fær eftir tí tí vit síggja at innan fyri skúlaverkið hevur tað kanska verið meir og meir av tí eg veit ikki um at siga teimum vanligu undirvísingarlærufagnunum at tey hava eru soleiðis sindur út tí at tað kemur meir og meir inn í skúlarnar og at tann parturin er øgiliga umráðandi at mann heldur fast við soleiðis at næmingarnir fáa tað grundleggjandi undirvísingina sum skal til fyri at sum sær fyri at ruspa seg til tann dagliga veruleikan tá mann einaferð fer úr skúlanum tað hevur eisini tosað um eitt her við at tað sum kanska virkar eitt sindurløgi í hesum uppskotinum haldi eg og tað haldi eg at mann fáa kannað í nevndini tað er at tá mann tosar um fíggjarligar avleiðingar so sigur mann tað at tað hevur ongar fíggjarligar avleiðingar fyri kommunurnar og tað haldi eg virkar eitt sindurløgi tí at tað verður gott nokk sagt í uppskotinum at mann hevur í dag eina eina eina skipan inn í innanfyri tað hevur verið í skúlum og og tað eru vissir rakstur sum fer í tað og tað er eisini rætt eg trúgvi eisini at tað er rættiliga ymiskt frá øki og løki frá skúla til skúla og tí trúgvi eg at at tað er eingin ivi um at hettar er eisini eitt uppskot sum sum kemur at kosta fyri kommunurnar men hetta er sjálvandi eitt amboð eisini sum er gott og trúgvi eg eisini neyðugt og sum tað eisini verður víst í uppskotinum tað at tú fært eina skipan sum er galdandi fyri allar skúlar óansar hvar í landinum tú ert ella hvat fyri skúlar skúlar eru so fáa næmingar og lærarar og onnur sama møguleika øll fáa so sama møguleika og tað haldi eg sjálvur er gott og tað er uppbyggjandi og tí haldi eg sjálvur at uppskotið er er gott og er sikkurt eisini neyðugt men so verður tað eisini víst á at mann spær tíð og har síggja vit eisini at tað eru komnar viðmerkingar frá tí danska lærarfelagnum haldar var um at at tað var eisini tað sum skuldi vera galdandi í einari skipan sum hann brúkti ella sum hann fór til í danmark vist eg at tað var tað ikki tað var kanska tú øvut at tú brúkti meiri tíð til hetta men tað við við dátatrygd og so víðari tað er sjálvur tað veruleiki sum tú noyðist tað fyri haldi eg teg til og eg haldi eisini sum er sum tíðirnar eru so eru eisini neyðugt og tí haldi eg at at uppskotið er gott men men so sagt at sum parturin ímillum tað hjá landinum og tað hjá kommununum tað haldi eg eisini eigur at vera betur eigur at vera betur lýst og tað skal ikki vera nakrar kritikkur men eg haldi sjálvur at tað hevur kanska haltað við at tá mann er komin við skipanum sum myndugleikarnir ella hesum føroyum mentamálaráðið kemur við so hevur tað verið kanska for lítið samskift við kommunurnar við skúlarnar úti í økinum og vit sóu tað við við landsroyndunum sum vóru tá at sum mann kom við einari skipan og í alla royndina mitt í heila skuldi ganga yvir teldurnar og vit sóu at alt klappaði saman tí at mann var slíkt fyrireikaður og tú kanst ikki vera fyrireikaður vistur tú ikki at gera tað soleiðis at tú fert og fyri heldur teg til hvussu eru støðan úti í teimum ymisku skúlunum hvat er tað fyri amboð tú hevur og hvat er tað fyri net tú hevur soleiðis at tú kanst prøva tey tingini av áðrenn tað eg hildi var nógv so natúrligt mann prøvaði tingini av áðrenn og men tað er so farið og eg síggi eisini tað at hjá nøkrum sum hava tað verið hvar tú hevur verið til til ummælist hava nøkur feløg hava ikki svarað aftur og sum hevur tað allarflesta tikið undir við tí og so kommunufelagar komu við einum einum teksti sum eg haldi virkarætt mínum tikið eitt sindur ógreiður at so eitt sindur ókonkretur tí at eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt eitt og kommentera fyri hví mann er ímóti ella hvat mann heldur skal vera broytt og og soleiðis at mann kann brúka so skipanina men tann fíggjarligu parturin haldi eg at mann eigur at fáa lýst serliga fyri fyri kommunurnar og ikki minst hettar sum tað verður víst á hvør kemur at at at taka sær avisini við vit hava sum skipanin er í dag so er tú í ljóðkum tá so skúlaverkið liggur hjá mentamálarum hjá landinum og tað eru tey sum koma í tíminum og betala fyri lærararnar og kommunurnar og betala jú fyri alt annað og eisini her at kunna hava fólk til mann sigur hvussu nógv orsverk ella tað vóru trettan orsverk ella hvat tað var sum sum mann sigur íisini fyri allar skúlarnar í føroyum til at taka sær av hesi skipanini sum í dag er tað er kanska alt ov lítið og tí haldi eg tað at samanumtikið fyri at taka samanumtíð í ferð men hetta er eitt gott uppskot men tað er nøkur ting haldi eg sum hann skal fáa lýst og greitt í nevndini har millum fíggjarliga parturin og hvussu ið tað kemur at ávirka økini úti um hjá mentamálarum og kommununum og hvussu tað kemur at ávirka tað dagliga undirvísingina í dagligum

ja so eru tær nakrar viðmerkingar páll og reyna til hvussu

hon er tað takk fyri ynsa griðasøvn

takk fyri og takk fyri viðmerkingina ja altso tað kom faktiskt ikki inn á akkurát tann partin har við at sum tað verður lýst í hesum her at mann biður um eina upphædd upp á fjøruti milliónir men vit síggja eisini tað gongur aftur at tað samlaða talið er níggjuogvørt komma fimm og so sigur mann tað so flytur mann seg yvirt altso og hetta er fyri at menna hetta her og síðani vísir mann á at tá ið mann er lið við hetta her so so flytur mann tað yvir á grønt sjey ella hvat tað var og so líka sum fyri tað tann vegin altso eitt er givið at vit st átta pengarnar til tað tú bara flytur tað frá einari kontuni til eina næra av einari aðrari kontuni til eina næra sum er innan fyri tað sama verkið so er eingin ivi um at so hevur tú teir pengarnar minni at brúka tí haldi eg faktiskt at tað hasum parturin er øgiliga umráðandi at fáa við eisini hvat liggur ímillum fjøruti milliónir og níggjuogvørt koma fimm milliónir og hvussu kemur tað at ávirka raksturin úti í økinum úti í skúlanum aftaná hetta verður gjørt

takk fyri tað ja og so er tað jóhannes joensen tú ert væl

hevði hinsa griksin

takk fyri jú tað altso tað var eisini víst á í uppskotinum her at tú hevur eina skipan í dag sum kostar so nógvar pengar og tað er harfrá ið tú skalt brúka tann munin sum er frá fjøruti upp til níggjuogfýrs men eg veit ikki tey mær talið við tú at fíggjarnevndin fær kanna men tað er eingin ivi um at vissur mann ger tað eg hevði bara hildið tað tá mann kom við einum sovorðnari verkætlanismesari tú helt mann seg til tað samlaða talið og og skipað og og legði hesa skipanina til eftir tí og so verður tað víst á her at mann hevði koyrt eitt ár longur enn enn enn mann upprunaliga ætlaði og tað er líka sum vísir mann á at tað er eitt sindur av einari skandal ella hvussu mann sigur men men tað haldi eg slett ikki eg haldi tað er umráðandi at fáa gjørt tað rætt og fáa tað røttu tølini fram soleiðis at um tað so tekur eitt ár longri tessir tað men haldi eg betíðir einki í tí samlaða og tí tí er tað viktigt at fáa munin millum fjøruti og níggjuogfýrs komma fimm fram og hvussu kemur tað ávirka dagligtagin

teir ferðir so er tað brandur samdoyg

heilsa kreasa

takk fyri ja tað er faktiskt eitt fínt sjónarmið ið mann tekur tað út frá tí men eg haldi eisini sum brandur sandroysen vísir á at her at vit hava verið inni í tí kommunali skipanini eg havi bara tað fornemilsi av tí at vissu kommunurnar ikki høvdu gjørt tað sum teir gera so hevði tú ikki verið komið so langt fram sum teir komin og so kanst tú diskutera um tað eru kommunurnar ella landið sum eigur at gera tað illum skúlan við streymin sum vit hava gjørt har havi vit so keypt alt allan tann partin inn í skúlan tann nýggja skúlan soleiðis at at at tey tingini eru nemliga innan fyri kt eru upp á pláss og eg trúgvi at vissu eg sigi ikki at tað er so men eg trúgvi at vissu tað var at tað lá ikki á mentamálaranum út frá tí sum hevur verið nú hevur tað einki við hendan landsstýrismannina at gera men so trúgvi tað er gingið ógvuliga styrvið og tí haldi eg sjálvur at tannirnar út hjá kommununum hava verið við til at ment skúlaverkið og ikki minst eldraøkið og síðari tí haldi eg tað at tað er eili umráðandi at at tað er nokk so greitt ímillum hvat er tað kommunurnar gera og hvat er tað landið gera takk fyri

ja so er tað johannes joensen sum fær orðið

takk fyri harra formaður ja her fyri liggur eitt uppskot til løgtingslóg um kt-heildarætlan fyri undirskáraverkið í føroyum og fyrst vil eg siga beinanvegin at hetta er skilagott tað er skilagott at mann ætlar at samla alla kt-loysnir sum mann fær eina felags kt-loysnir á skúlaverkið so tá tað kemur til eina heildarætlan á hesum øki so taka vit undir við tí í eina flogi men her eru nøkur menn í hesum uppskotinum at spyrst at siga tað við sum ein hyggur eftir eftir loysnir sum mann vil so veit mann tað at mann hevur ein rúgva av loysnum ymiskt støð bæði á miðnámi í yrkiskúlum og í fólkaskúlum har ymisku skúlar í ymiskum kommunum hava ymiskar kt-loysnir felags kann mann so siga tað at kt-trygdin og kt-loysnirnar eru ymiskar og ikki nøktandi tað kann mann staðfyrst og vit hava fleiri skúlar í føroyum sum slett ikki hava møguleika fyri at hava ymsa kt-trygdina tí tær so smáir so beinan máta so er tað fínt mann samskipar tað sum mann hjálpir eisini teimum skúlum sum sum ikki hava hava kanska makta at hava eina skipaða kt-trygd men eðis mann hyggur eftir tí í eini heild so ætlar mann at gera eina heildarætlan fyri kt-umsynning í undirskaparverkinum og hon er strekki frá tvey túsund og einogtvey túsund og fýraogtjóða og tí tvey høvuðs og átøk mann ætlar at gera mann ætlar at stovna eitt skúlanett sum eitt felags rakstrar nett og tænastuveidningardepil tað er alla landsnett sum mann hevur fyri landsstovnarnar og tað kann eisini skilagott og sum nummar tvey at mann ætlar at menna eina framkomnu og trygga lestrarfyrisingarliga kt-skipan sum er felags fyri fólkaskúlar miðnámsskúlar yrkiskúlar maritimaskúlar og fróðskaparseturføroya og tað er sær sjálvum er ein verandi kt-skipan sum lúkur ella líkur øll krøv bæði til kt-trygd og dátuvernd og sum verður dagført við tíðini og tað er sær sjálvum seta skilagott tí har sparir tú jú nógvar pengar tí tú hevur brúkt nógvar pengar í sínum ymisku kommunum til kanska akkurát finna tey somu skipanina og ofta eru teir pengarnir brúktir fleiri ferðir og tað er ikki skilagott tá er tað betur at fáa eina heildar skipan men fer mann so inn á hvat ið endamálið er so stendur til dømis vit sitja eftir lærarum og fyrisiting í skúlum so er tað dagføringar og tøkur og tøkardátar til uppmøtting skrivliga avrik og fráfall og mann roynir at eyðmerki ymisk ting við fyrisiningini og lættari og tryggari skal mann samskifta og samskipa tingini og lærarar saman við kt-vørðum øðrum skulu kunna menna skúlan inn á kt alt øllist tingini verða gjørd í dag men sjálvandi mann ger tað í ymiskum skipanum men mann kann frykta fyri at tá mann fer at krevja størri krøv í snøkinum so verður eisini størri krøv til at eyðmerkja og dokumentera ting í skúlanum og tá tú skalt eyðmerkja meir og dokumentera meir so krevur tað størri fyrisiting ella meira fyrisiting tí at telduskipanir teir arbeiða ikki sjálvar tú mást tama onkur føða telduskipanir við ymiskum upplýsingum og tað verður væl lærararnir og og leiðslurnar sum koma at gera tað saman við kt-vørðum og tí verður tað eitt eyka arbeiði eg dugi ikki at síggja at tað skal vera minni arbeiði eg kundi bara hugsað um har tað verður meir arbeiði og tað er mann eisini staðfest í danmark mann hevur skipað og har sá mann tað at tað bleiv meir arbeiði burtur úr tí tað fór at kosta meir og ikki minni og tí vendi eg aftur til hetta við níggjuogfýrs milliónum har sum mann sigur at mann fer at brúka fjøruti milliónir eyka men at tær níggjuogfjøruti milliónirnar skulu finnast í skipanini har hugsi eg at vit eru eitt sindur for bláoygd tí eg rokni við tað vera tað sama sum niðri at vit kunnu at brúka meir pengar enn vit halda sá eftir tað tá vit eru inni á skúloysnum til dømis vit seg nevnu fólkaskúlan burturav so krevur arbeiði í dag sum lærari og sum leiðsla at tú hevur eina pedagogiska ábyrgd og eina pedagogiska leiðslu og tú arbeiðir pedagogiskt í skúlanum mann hevur sagt tað at meiri meiri ting kom inn á skúlan sum gera tað at bæði leiðslu og lærarar eru noydd til at arbeiða meira við eyðmerking registrering og eftirliti og pappírarbeiði heldur enn undirvísingarpartinum pedagogiskapartinum og mann hevur sagt at leiðsurnar noyðast meiri meir at vera fyrisitari heldur enn at vera pedagogiskir leiðarar sum skulu menna undirvísingina og tann parturin kann blíva størri nú tá mann eisini setir seg í krøvini sum eg haldi rætt mann setur men at pengarnir ikki vilja við tí vil eg ráða mannin til at hugsa um eitt her einaferð afturat og syggja fyri at vit fáa eina hægri hjáltan til at fáa sett eftir verk tí eg vænti at hetta kemur at krevja meira arbeiði og við meira umsiting og eyðmerking og registrering og pappírarbeiði heldur enn undirvísing og pedagogisk leiðslu so er tað eitt afturstig fyri skúlan tað blívur bara eitt framstig við so ið kt-skiparnar samstarva við tí arbeiði sum er í skúlanum í dag tað hevur seg at gera tað lættari at virka í skúlanum og einklari og gera tað skjótari í tað sum eitur eyðmerking og registrering og tí tað í dagligdømi vit vita tær fleiri fundir og fleiri samskiftir mann hevur við bæði foreldur tað krevur í dag foreldur og og og tað krevur eisini við millumlærari og lærari leiðslur og sum framvegis myndugleikar tað ger tað at tú mást eyðmerkja meir og og og tú mást registrera meir og tað skal alt registrarast nú inn á einum telduskipan í dag verður nógv av tíð gjørt men mann kann hugsa seg til at tað verður meira gjørt nú tí krøvini verða størri nú skal alt registrarast alt skal heimast alt skal gerast talgilt so tað er tvær síður av somu søk altso eitt er at vit duga at fara í gongd við at her tí hetta er neyðugt vit skulu hava kátrygdina ið hásæt við í skúlanum í skúlaverkinum sjálvum skulu vit tað men hin vegin vit mugu eisini hava játtan at tøka til at kunna fara í gongd so vit eisini skulu reka ella kunnu reka tað vanliga virksemið sum er í dagligdømi kjarnu uppgávurnar nemliga tað at undirvísa at leiða tað má ikki blíva soleiðis at vit blíva eittir registraringsveldi í sær sjálvum at vit skulu eyðmerkja og registrera alt ov eftirlit við hvørjum øðrum og hasum undirvísingarparturin og leiðsluparturin blíva bara sekundist og tað er for nógv av tí haldi eg generelt í samfelagnum at vit hava lyndi til at skapa okkum skipanir sum skulu vera so góðar og lættar at at virka í og at brúka men tað blívur oftani soleiðis at tað blívur tyngri og longri at brúka vit í eina flokki taka undirvísingar annað fyri gongd yvir sær kt-loysnirnar men vit taka atlit til tað sum mann sigur í viðmerkingunum til dømis frá føroya lærufelag og frá øðrum pørtum kommunufelagið partvíst og eisini yrkisfelagið hjá miðnám at mann má hyggja eftir fylgja pengarnar við krevur tað meira arbeiði hvussu veit mann at vit spara níggjuogfjøruti milliónir í skipanini hvar er tað eyðmerkt hvussu kann mann vísa á tað tí sambært hesum so er tað fjøruti milliónir vit koma at brúka og níggjuogfjøruti milliónir finna mann inni í skipanini ná mátan so sum eg skildi tað tá mann heldur tað at tað liggur í skipanini so skal mann minnast til at tað arbeiðið sum er gjørt í dag tað verður forsetligt við at gera men tað kemur nógv nýtt arbeiði sum skal gerast eða hvussu mann hyggur at halda eftir einum fólkaskúlanum so so krevst tað nógv hægri játtan fyri at til dømis at kunna fylgja tí pedagogiskum krøvunum sum eru í fólkaskúlanum í dag bara tá mann ætlar at dømis at skipa undirvísingina øðrvísi mann snakkar um tvílaraskipanir mann snakkar um onnur ting tað kann ganga tí við tað við so ið kt-trygdin kemur at krevja so nógv eyka tað er tað sum eg eri bangin fyri so eg vóni at hetta verður nakað sum ikki kemur at tingja skúlavirkið men kemur at hjálpa og at vit fáa eisini pláss fyri at menna skúlan pedagogiskt við undirvísing tvílaraskipanunum útbúgving av lærarum eftirútbúgving av kt-vørum og og tey tingini sum vit hava víst á í so stóran mun innan fyri skúlavirkið so eg vóni at landsmaðurin kann greiða frá nærri hvat hann hugsar um viðurseskipanini og hvat hann kemur ávirkað vit fáa eisini kanska meira illildídu í mentanarnevndini tá ið vit fáa høvi at hoyra

nei í fíggjarnevndini sjálvum tí orsaka ja takk har eru nakrar viðmerkingar djóni nólsoy joensen gert

for forkunn tað er ok tað er ok tað er ok tá er ok tað er tann antin tær tey

nólsoyohensen ger so væl takk fyri ja takk fyri fyrifrøðingin hjá nólsoyohensen tað er nevniliga tað sum sum er eg veit frá skúlaleiðaranum eg skal taka tað at fyrisingaparturin ella tað sum eitur leiðsluparturin hann fyllir mann kann siga meir og meir men allíkavæl so játtan tann sama tað vil siga at mann mann kemur á mangla leiðslutímar frammanundan í skúlanum í dag og fer tað at krevja tú framyvir at tú skalt eyðmerkja og registrera meira tað so tú skalt sita meir frá skriviborði og og tasta inn í skipanina so verður tann partur sum eitt fyrisiting nógv størri leiðsluparturin og tann pedagogisk partur úti í skúlanum fyri at menna skúlan tað verður minni tíð til tað so nakað við leiðslutíð til at gera arbeiðið má mann eisini snakka um og so tað er skúlar sum sum skúlar hava skrivarar og sum skúlar hava ikki skrivarar og hvussu brúkar mann teir í mun til hetta arbeiðið

ja takk so er tað magnus

takk fyri

takk jóhannes joensen ger so væl nei tað fyri fyrispurningin nei vit eru púra ósamdrar altso tú mást heldur vera upp á forkant enn at hugsa aftaná við burdu havt gjørt tað hugsa bara til at tá tú virkar sum lærar í dag so eru ein rúgva uppgávuna skal røkja og tær uppgávurnar vit sum hevði havt meira uppgávur til tjørnauppgávuna at undirvísa og tann partina í undirvísing tann pedagogisk arbeiði so hevði mann kunnað fingið ein betri skúla hetta sær ikki eg vil leggja upp til at mann er meir tíð til tað tí hetta kann síggja út til og tað er tað sum eg bara ávari ímóti at tað ikki má blíva minst til eg taki undir við uppskotinum men vit mugu vera upp á forkant við at tað má ikki blíva meira pappírarbeiði tað skal helst vera minni pappírarbeiði minni registrering minni eftirlit

eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg eg egóg egógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógógóg

ja takk jóhannes

jóansin ger so væl ja takk fyri tað er púra samd í hinsa klesi tað er akkurát har vit eru hvussu tað fer at ávirka tað vita vit ikki kanska skulu vit sagt tað at vit eftirmeta skipanina aftaná eitt ár at vit siga at vit fáa tað at síggja hvussu hetta fer at ávirka skúla tí vit síggja bara at seta tær verk og ikki eftirmeta hvussu støðan er altso hetta er væl ikki nakað sum bara arbeiðsmarknaðurin skal orðna sum magna rasmussen var inni við vit áleggja nú nøkur ting tí við skúlaverki og teir eisini syggja fyri at tað ikki kemur at tingja dagludagin hjá skúlaverki og tað er púra greitt vit mugu eftirmeta skipanina við sum verður for tung at tríva hjá skúlamyndugleikum

takk fyri tær ja takk næstur á røða er magnusinnaðurin er magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnaðurin magnusinnað

olavs rasmussen ger so væl takk fyri at fara for meira líka til at tað síðsta sínum johannes joensen var hann eg helt bara teg at hann var eitt sindur bekymraður um at tað er hasa hann tekur undir við skipanini í tí fyrsta setninginum og so vóru tað bara menn og menn og menn og menn altso mann sá krúvliga myrkt uppá tað tað var har eg royndi líka at venda teg eitt sindur ja men hetta hevur verið gjørt for at tað betri tað er har tað er hann og so hevur verið tosað um hesar her hesar pengarnar sum nú eru vekk hesar pengarnar sum eru vekk eg haldi eg lesi bara tveir reglur úr uppskotinum tað tað stendur at síða í fjørta uppskotinum írestandi fíggingin altso vit sær í sjeyogfjøruti komma hálvfems milliónir eru longu inni í skipanini sum fígging til rakstur av verandi kt-virksemi í undirvísingarverkinum er tískil ikki partur av uppskotinum til verkstavsluftið tað stendur at pengarnar í skipanini tað sum vit fara at siga í fíggjarnevndini tað er tað landsstýrismaðurin kannst ikki útgreina eitt eitt eitt sindur altso tað er tað er har tað er altso at halda tað at pengarnar slett ikki eru til staðar tað stendur at landsstýrismaðurin kemur inn í fíggjarnevndina hann leggur kortina á borðið so vit sær koma við til sær milliónir sjálvandi kann eg kann hann dokumentera tað sum hann skrivar so vit sær bara fyri still í mær tá bara fyri at fáa tað av henni eg havi verið nokk so nógv í skúlaverkinum eg kenni skúlaverki frá frá míni tíð ella sum sum lærari og so eisini frá kommunala sum at mann kennir hvar ábyrgdin liggur og so víðari og vit vita gott tað at kt-skipanirnar í skúlanum og ikki bara fólkaskúlanum vit snokku ikki bara um fólkaskúlan er at tað eru allir skúlar í føroyum eg kann líka hugsa at mær kanska spurt landsstýrismaðurin at her verður ikki nevndur vinnuháskúlin altso eg eri eg hopi bara hann er uppi í ella at tað tað veit eg ikki tí at her er stendur í í allir møguligir skúlar altso undirvísingarstýri nám kommunurnar fólkaskúlan miðnámsetri og kt-landsins men tað stendur ikki vinnuháskúlin men eg bað eg fortelja til mær at tær eru allir skúlar sum eru í og vit hava fingið lemjandi kritikk frá løgtingsins umboðsnáði orsakað frá landsgrannskoðanum um kt-trygdina skipanirnar tosa ikki saman tað er ikki í ordan við persónsupplýsingum og so víðari so víðari nú hevur ein arbeiðsbólkur gjørt eitt arbeiði her og hann hevur verið mannaður rættiliga broytt og er so komið við einum uppskoti fyri at rætta upp á nøkur av sínum tingunum eg haldi at sjálvur at hetta sær skilagott út og vit hava sett pengar av í ár altso í einogtjúgu so hetta drevsførararnar matri ella heimil so er sær landsstýrismannur kann fara í gongd við hetta her og vit í langdagar løguætlanini hava eisini sett pengar av eg síggi væl at landsstýrismannurin ynskir kanska at vit koyra tær eitt sindur tættar saman so at tað verður skjótari liðugt tað er ynskir frá landsstýrismannudag tað síggi eg væl og so er tað tað at tað stendur eisini her til lømis júrus og frágreiðing

forkanin er av staðfest at eingin av verandi káskipanunum líkur krøvum til kt-trygd eingin og verju av viðkvomlum persónsupplýsingum hatta hatta ljóðar jú alvorligt fleiri kt-skipanar krevja longu nú dagføringar sum hvør sær eru kostnarmiklar landsgrannskoðarum og dátueftirlitið hava víst á álvarsligar trygdarveikleikar í verandi skipanum skúlaleiðslur myndugleikar og politiskarskipanum fáa ikki álítandi hagtøl ið er ein fyritreyt fyri umsiting planlegging og menning staðfest er ein víðfevnd dupult skráseting um manuell deiling av upplýsingum og so víðari víðari víðari so her er so nógv sum eg meini ikki er uppá pláss í tvey túsund og eingi og tað er tað hendan her verkætlanin líka sum leggur upp til vit skulu fáa samskiparar vit skulu fáa kt-trygdini í ordan og vit skulu fáa tað at fungera betri og tað er ikki ætlanin at hetta skal geva eitt eykaarbeiði sjálvandi allar skipanir eiga ein mann av eftimet hyggja hendi nú nakað sum vit ikki roknaðu við ja men so má mann rætta inn uppá tað tá ið jans joensen nevnir hetta her um skráseting og skráseting so er tað tað sum troyttar lærari fólkaskúlanum og tí má tað ikki blíva meira skráseting og meira skráseting vit skulu burtur frá sjálvandi skulu skráseta nakað men vit mugu burtur frá at vit brúka tíðina til for nógva tíð til skráseting hendan skipanin leggur upp til at vit skulu skráseta men vit skráseta í dag hetta skal gera tað smidligari fáa kt-trygdin í ordan skúlaskipanirnar um tað er vinnuháskúlin ella tað er fróðskaparsetrið ella fólkaskúlið at mann mann kann tosa saman á somum bylgjulongd fyri at fáa tað smidligari eg haldi hetta er ein spennandi uppgáva og vit fíggjarnevndin fær sjálvandi nýtan fíggjarliga partin mennarevndin kanska sum ikki fær hetta málið hevur meira mann kann siga ein partin av tí men tað hevur verið rættiliga nógv fokus á hetta fíggjarliga at her hvar eru pengarnir tað stendur í tveimum reglum teir eru til staðar tá landsstýrismaðurin fer at greina fyri okkum og so má vit finna út av at tað ikki er soleiðis at nakað verður kleint yvir á kommunurnar tað trúgvi eg einki upp á at mann ger uttan at mann tosar við kommunurnar og kommunurnar í dag vita vit hava ábyrgd av øllum tí sum hevur við undirvísingarmilarnar at gera og kommunurnar næstan kappast um at hava hava so góða tænastu sum mø tað kappast um at fáa borgarar og tí er og haldi eg at støðan á kt-økinum er slett ikki so galið á teimum flestu økjum sum eg kenni tað kann gott vera at tað er onkrasta so at tað ikki er fullgott so eg haldi at tað er ein spennandi uppgáva sum liggur fyri framman og tá mann er lisið líka sum tilfarið í hesum her so síggi eg gott at onkur er eitt sindur ivasamur men eg haldi endamálið er í hvussu eg eri rættiliga gott takk fyri tað vóru nakrar viðmerkingar jóhannes jóannes

ja takk magnus

rasmusen ger so væl ja takk takk fyri harra formaður ja so vit eru børa samdur johannes joensen eg og eg saman sum hann útleggur tekstir nú eg helt bara tað at at í røðuni ljóðveitast um at tað vóru so nógv menn í sniður at mann sá pengarnar vóru ikki til staðar og eg sigi teir eru til staðar landssturmarin kemur at greina hvussu hvussu tað hongur saman meira nágreiniliga og at hetta fór at gera tað at vit skuldu skráseta meira og meira og brúka okkara góðu tíð ella at tey sum undirvísa brúka meiri og meira tíð til skráseting ætlan positivt út frá tí sum er uppskotinum men vit eiga alla tíðina ansettur at tað ikki blívur so eitt nær sum johannes joensen kanska væntar ella hann vónar ikki at tað blívur so og tí eiga vit at fylgja við og tað eiga vit í øllum fyriskipanum við setiverk

takk fyri tú ja takk annika áldur

ja takk magnus

hvussu knappliga tá ið hendan pandemiðin kom at mann kundi fara líka sum á tað talgildu miðlarnar og undirvísa sum veruliga vísti førleikar hjá fólkum lærarum tá tað kemur til skráseting í fólkaskúlanum nú kann eg snakka fyri fólkaskúlanum so eg hevði tað tikið yvirhond vissu eg hugsi tretivu ár aftur tíðina tá ið eg byrjaði sum lærar tretivu ár aftur tíðina mann førdi protokoll og tað var eitt sindur av skráseting men til tikið dik á seg og tað troyttar veruliga lærarar og tað tað kanst tú landsstýrismaðurin í skúlamálunum eisini hoyra at vit siga hann kann gera tað so eisini at tað verður minni skráseting ikki so at eingin skráseting skal vera tí vit mugu hava nakað skráseting men vit skanka minkum skrásetingina har ið mann metir at ikki er so alneyðugt so hevði tað verið eitt gott stig fyri fólkaskúlanum

ja takk síðan er tað pállareynatúgvu sum fær orðið

takk fyri formaðurin eg ivist onga løtu í at intenstjónin hjá landsstýrismanninum yvir sær rana tá ið hann kemur á løgting við hesari umbønini upp á fjøruti milliónir er góð at tað er ein intenstjón um at mann vil royna at bøta um støðuna hjá undirvísingarverkinum við at fáa eina eina betri kt-heildarættan enn mann hevur í dag vit hava verið eitt sindur inn á spurningina um fíggingina og eg haldi ikki eg skal gera so øgiliga nógv meiri burtur úr tí annað enn at eg haldi at landsstýrismann kann greiða frá hvussu hann sær tað samlaðar okkurt ikki so langa saman men eg eri eitt sindur eg eri eitt sindur í iva um at vit hava við framtíðarætlanini vit viðgjørdu talgildu føroyar fyri nøkrum døgum síðan og tað fær mann at vita at útgáva tvey hon kemur so aftan á eitt ella annað og mann veit ikki hvør tað kom hon frá kosta og her lógar tað eitt sindur av tí sama og vit hava havt eg vegin hvussu nógvar líknandi umbønir almannastovan hevði eina eina umbønu fyri nøkrum árum síðan og og tað er eisini ásannandi at at kt-infrakervið er so heilt ótrúliga týdningarmikið í dag í allarflestu á allarflestu starvsøkin illa til fyri ikki at siga ikki til at at hava økini at rigga uttan at tí so viðurskiftini eru í lagi men tað fær meg eisini at at hugsa eitt sindur um tað samlaða yvirlitið yvir dátur skipanartørvin í føroyum sum heild tí vit viðgera eitt evni í dag fyri einari vikusavn viðgera vit eitt annað øki í samfelagnum spurningur av at altso næri mettast heimurin ella hvussu nógv løg hvussu nógv javur av av dáturskipanum skulu vit hava til ein fólkabólk upp á trýoghálvtrýss túsund føroyingar tað haldi eg eisini at so hvussu nógvar pengar skulu vit sum samfelag bæði brúka í kommunalagarðanum í landsgarðanum í privatagarðanum fyri at fyri at servisera okum trýoghálvtrýss túsund við teimum teldurskipanum sum vit skulu hava til aðrastaðni so so sjálvt um hetta er eitt øgiliga týdningarmikið av amboð hjá okum so so kann tað eisini blíva eitt sindur av einum hafti og tað er øgiliga trupult hjá okum sum situr her sum leikfólk ætla at gera okum til særfrøðingar á hvørjari skipanir eru tær røttu ella hvat er tær rætta at brúka á fólkaparsetrinum hvat er tær rætta at brúka í heilsuverkinum hvat er tær rætta at brúka altso tað er tað næstan skrúvað nástan enda vit hava øgiliga tann førleika fyri at siga at hetta er akkurát tað rætta at gera tað var hóast alt eitt sindur eitt sindur lættari tá ið mann visti at mann hevði blýantin og og blokkin ella ella mann hevði eina árliga roskabarbók sum mann skuldi fráhalda seg fyri og tað var tað nú eru skipanir øgiliga nógvar og víðfevndar summar tosa ikki saman og so framvegur tað er tað eg sakni eitt sindur av at tað er onkur sum sum sum hevur fuglaperspektivi ella tyrliperspektivi sigur hvat er tað sum vit grundleggjandi hava brúk fyri at at at skipa eitt nýmótans samfelag sum okara við av av kt-førleika og eisini av kt-útgerð og tað sum eg hugsi bæði um um tann virkistøkniliga partin men eisini eisini tað sum hevur við innfrákervi og og við softføragerð eg eti samlaða kjakin tí tað blívur ofta søga vit vit gera ein lítlan bit í dag og ein bit í morgin og kanska eini ovurmorgin og vit vita faktiskt ikki hvørji krøvini eru til tíðina sum kemur hvat skulu vænta at brúka peningin til endamálið í tessund og fýraogtjúgu seksogtjúgu áttaogtjúgu tretivu fyri at fyri at halda tørn fyri at vera at sjúr í mun til sær skipanir og tað átti mann at kunna nógv so einfalt haldi eg tá ið mann hugsar mær at vit eru trýoghálvtrýss túsund fólk vit vit klára rættiliga fysiska innfrá innfrá kervistørvin vit klára eisini rættiliga væl at meta um tað vit klára eisini rættiliga væl at meta um krøvini til tann bygningsmasa sum skal vera á dagstovnøkinum tann bygningsmasan skal vera á heilsuøkinum og so framvegis so eg haldi eisini at vit áttu at at kunna fingið eitt meiri hváls sera boð upp á hvussu hvussu skal eg ella hvussu nógv skulu vit rokna við at hvør øki kemur at krevja av okkum fíggjarliga og tøkniliga tey komandi árini fyri alt landið samlaði samlaði pakkin hjá okkum førinum eitt annað sum eg havi hugsað eitt sindur um og mann torir næstan ikki at siga nærveru millum næming og og og og og lærarar longur tí tað ljóðar av av onkrum øðrum enn tað skal ljóða av men eg haldi at vit mugu ansa eftir at urmannir ikki blíva onkursvegna blíva tað hegnið sum vit seta uppi millum lærar og næming tað er einki iv at siga at eru viðurskiftir millum næming og lærarar góð so kann mann skapa undirverk øll minnast vit aftur á tær løturnar í fólkaskúlanum har sum mann veruliga helt at hetta her var ein lærarur sum mann var í samljóðu við sum mann veruliga fekk nakað burturúr og tað er øgiliga týdningarmikið haldi eg at vit at vit ikki gloyma tann partin tann menniskjaliga nærveran hon kann ikki bara slúsast út fyri at verða avloyst av av skermiverðini vit vita tað at dagsins ungdómur og dagsins børn hava nógv nógv nógv størri skermtíð enn mann hevði fyri fimm árum síðan og nógv størri enn mann hevði fyri tíggju árum síðan heimurin er blivin øgiliga nógv skermar og eg haldi ikki at tað bara er ein eitt treytaleyst gott amboð ella eitt gott úrslit at fáa burturúr blívur eitt sindur ræddur tá eg síggi børn niður kanska heilt niður í eitt ár áldi tá tey sita og sveipa á fartelefonina tað er eitt sindur ræðandi at mann at mann kann laga at laga seg til ella læra sovorðnar førleikar so tíðliga og bara tí at atdráttarmegin er so ófatiliga sterk sum hon er hann eg missi hon ikki uppgávuna hjá læraranum at skúla mann royna at vera tann interessanti parturin tá ið skermurin er so avbjóðandi og hevur so nógv at bjóða uppá og so skal mann royna at halda seg yvir ein lærar sum sum bara er eitt menniskja við øllum teimum avmarkingum sum har har vit fylgja so so tað at vit styrkja um kt-kt-verki í skúlanum tað má ikki viðføra tað at vit fáa minni av tí tí góða læraranum sum sum bæði sansar tá ið tað gongur tær væl sum barn sum tá ið serliga tá ið tað gongur tær illa sum barn sum er uppmerkstamur í mun til hvussu tú trívist tí vit vita eisini tað at at tað eru øgiliga nógv børn í dag sambært hagtølunum sum hava meirum minni ilt í sáli sum sjálv skaða seg sjálvi og so framvegis og og eg haldi at tað er øgiliga týdningarmikið at lærarin hevur hvussu yvirskot førleika til at hava antennurnar opnar so at hann klárar at at fylgja við og síggja og og og og kenna hvussu næmingurin hevur tað og tað er ein ávísur vandi fyri at at at skermurin tá kemur ímillum og blívur og blívur okkurt slag av amboði sum sum sjálvandi er ein hjálp men men sanniliga eisini kann vera okkurt sum sum skermar av heldur enn at heldur enn at skerma til púra samd við og taka undir við at fáa ment hesa hesa kt-skipanina og landsstýrismaðurin skal fáa skal fáa hjálp frá okkum til at fáa gjøgnumført hesi viðurskiftini men sjálvandi vilja vit eisini gjarna í fíggjarnevndini fáa landsstýrismaðurin at at siga eitt sindur nágreiniligari um hvussu tann fíggjarliga samansetingin er og eisini um framtíðarútlitini aftan á tað tíðarfesting sum er sett í hettar lógarhálskut

magnus rasmussen

at vóru at skapa eitt blýant til døgum sæðum blýant og skapa eitt blýant við tegum hvønn umbraðum og skapa eitt blýant við tegum sæðum blýant við tegum hvønn

tað veit eg ikki men onkur segna átti tað eisini at verið eitt ovara mark fyri hvussu nógv mann kann hava av av kt-loysnum í einum samfelag við við trýoghálvtrýss túsundum borgarum altso tað haldi eg eisini at vit eiga at at hava eitt boð uppá men tað er gott um hendan her skipan kann samla træðrirnar saman eitt sindur sum tann talgildi samleikin ella vit sum taka minna um tað so tað bara fíntir um rákið vendir at at skermann er blá minni aktuellir ja eg vildi eg vildi ynskt at magnus rasmussen hevði rætt í teirru hugleiðingin men eg má siga at eg eri ikki ordiliga komin til ta niðurstøðu ella ta samføringina enn eg haldi faktiskt at skermannin fyllir ófatiliga nógv og mann sær tað kanska eina besta at mann siglarast fram við teistanum at mann fær mann fær næstan ikki kontakt við fólk tí at tí tey

búgvin er ein skjóri men takk fyri breyðóð hannes joensen

takk fyri

eina tøkum takk fyri formaðurin ja trygdarætlanar komu ikki so trygdarpartin komu ikki so og har má mann siga har er atfinningarnar rættiliga rættiliga harðar í verandi søgu so tað er øgiliga týdningarmikið at vit fáa tey við ikki í eina pláss eg veit ikki hvussu mann tryggjar seg og síni ímóti at verða hækkaður av russarum tá ið tær klára at at hækka inn til inn til fbi eisini so so so er vera nokk trupul at gera skipanirnar tryggari enn eitt eitt eitt vist men eg samdvið hann um so eina síni tíð at at at pengarnar mugu fylgja við og eg eri púra samfeløgur um at tað alt øll hevði tekniligu framstigini sum vit gera tað mugu ikki ganga yvir tað næmingatíð sum vit hava altso vit mugu brúka so nógva orku sum gjørligt upp á at fáa næmingarnar so sterkar og dugnaligar sum yvirhøvur

tilbi takk fyri

formaðurin á tær ennastøku var inniogast niðara úr skipanum altso hvussu nógvar skipanir og hvat er tað fyri skipanir vit skulu hava til trýoghálvtrýss túsund fólk og har er fólk spúra samdur at tað er nakað sum hann kanska eigur at fara at hyggja sínum nærri eftir talgildu føroyar eru líka sum eitt amboð sum allir føroyingar kunna fáa og koyra síni tingum á upp á tann mátan í hesum førinum kemur sær landsstýrismaður við einum uppskoti hvar mann vísir á at hendan skipanin skal gera tað onklari og skjótari nevn mær at brúka og sum tað eisini stendur í uppskotinum óansar hvar í landinum ella hvørjum skúla tær í so hevur hava allir næmingar og øll lærarar sama møguleika so útkennstøðið er fínt men men eg eri faktiskt spúrað samdur í tí at tað er eitt rætt innistantur spurningur hvussu nógv skal og hvussu nógvar skipanir skal mann hava til eitt land sum føroyar og hvussu

og allar eina fevðara steinanonadríva og eg havi fyri at blanda okur sovorðið okur okur sær út á døgum okur sær út á sær út at

tað er tað at mann hevur eina eina visjón um at at gera eina ætlan sum er galdandi fyri okkum øll allastaðni í føroyum tað haldi eg eitt eitt fínt fínt útgangsstøði og eg haldi at vit mugu viðurkenna tað at vit hava í dag rættiliga sterkt kt-umhvørvi tá nógvar fyritøkur sum sum duga sína ting ómetaliga væl og sum sum sum byggja byggja væl sín part av tí føroyska samstundis at er tað eisini nokk so fremmant umhvørvið fyri nógva okkum vit vita faktiskt so illa lítið um hvussu hvussu skipanir eru grundleggjandi uppbygdar sum sum vanlig leikfólk og hava tí fyri neyðini at hava hava stórt álit á teimum sum bæði fyrireika hesar verkætlanar men eisini hjá teimum sum skulu gjøgnumføra tað so einki ivast við hetta hetta hetta kann venda rætt men men men tað er trupult at kenna tað samlaða vavið av skipanini

takk fyri so er tað bjarni kára sum pætur franskt á hvar orðið

ger so fólk takk fyri ára formaður vit viðgera eitt uppskot til løgtingslóg um kt-heildarætlan fyri undirvísingarverkið og nú hevur til seinastu hetta verið huglætt eitt sindur um hvat ið tøknin ger við fólk

eg minnist væl eg gekk í fólkaskúla eg gekk í námsøku í áðrenn ársiftinum tvey túsund og tíggju tvey tann og ellivu tá varð teldan og internetið so spakuliga við at blíva ein integreraður partur av skúlaverkinum í øllum førum í fólkaskúlunum eg minnist væl hvussu lærarar stríddust við at kalibrera teir digitalu skermarnir í stovuni næmingarnar næmingarnir undraðust á hví at tað var so svert og hví mann hevði so trupult við at finna tann rætta pdf teir á fullskermum sum framvegis tað var ein sovorðni tað var ein sovorðni nokk so stuttlig illustrering av at vit sum gingu í skúla tá vit vóru digitalir borgarar ímeðan teir lærararnir sum undirvístu tá tá vóru digitalir emigrantar tað er ikki nakað sum fall natúrliga hjá teimum tá nakað sum mann skuldi lærast upp til og har var tann kanska tann paradoksala støðan at at næmingarnir í nógvum førum vistu eftir enn enn lærararnir tá tað viðvíkti tøkni og eg minnist eisini at eg sum nakað sama týspunkt so fekk eg mína fyrstu smartfon og aftaná tað so var eingin vend eg havi nokk havt telefonin í lummanum hvønn dag síðani tá og hon er ikki meira natúrligur partur av bukslummanum hvat buksurnar eru um lørunum eg haldi at tann yngra sjónin viðurkennir og skilur týdningin av internetinum týdningin av digitaliseringini men hava kanska heldur ikki tað referansipunktið til eina tíð sum var áðrenn tí er tað kanska eitt sindur trupult at kunna perspektivera í tí kontekstunum at har hevur verið ein tíð áðrenn teldan har hevur verið ein tíð áðrenn internetin men tað er ikki ein forsøgn at teldan tann digitala teldan hon hevur gjørt mangt arbeiði tvífalt so effektivt um ikki meir men bara við at fáa teldurnar at tosa saman so kann mann tíggjufalda hvussu effektivt tað blívur og hvat og hvat potensjalið liggur aftan fyri tí er nærum óendaligt politiskt hevur mann sæð seg fyri at fáa nógv av teimum almennu tænastunum sum vit hava í landinum undir einum taki við talgildu føroyar og tað vil mann eisini í skúlahøpi at tryggja sær at mann fær eina skipan sum er universell og sum tosar við hvønn annan sum er til gagns fyri alt skúlaverkið samlað og fyri samfelagið sum heilt eg havi ofta brúkt dømi um at at estland sum er eitt øgiliga digitalt land og sum føroyskt kt-vinna eisini øgiliga ofta fær íblástur frá tey eru so mikið digital í dugrinum at mann metir at tey fáa eini tvey prosent av bnp lagd afturat hvørt ár bara við at vera digital í føroyum eru vit so mikið fá at tað skuldi verið lagomanni at kunna gjørt skipanir sum vóru galdandi fyri okkum øll altso tað er ikki neyðugt haldi eg at hava nógvar ymiskar skipanir sum ikki duga at tosa við hvørt annað og har sum mann fær dupult skrásetingar og har sum mann kanska ger nakað feild skrásetingar og so framvegis og hendan skipan haldi eg er eitt gott boð upp á at mann fær universaliserað eina skipan sum er galdandi fyri øll og sum ger at mann kann tosa við hvønn annan ella at teldurnar kunnu kommunikera við hvørt annað umframt at mann fær nøkur samlaði datasett sum mann kann brúka til at greina ymiskar støður tað kann vera alt frá frávera hjá næmingum til próvtalsdaganum hvussu tað hvussu tann gongdin er og so kann mann gera tillagingar í skúlaverkinum út frá einum upplýstum grundarlagi tað haldi eg er eitt ómetaliga stórt virði í tí tað eru fyritøkur í dag milliardar fyritøkur sum liva av datainsamling og behandling og tær eru øgiliga kontroverskelar ofta tí at tær kanska onkuntíð hava tilognast sær data uttan at natúrliga hava fungið samtykki til tað men tað vísir hvussu stórt virði er í at innsamla og behandla data tað haldi eg er ein ein ein ein partur av hesum sum mann kanska hevur tendensla undirmetað men spyrst tú kfólkini kt-fólkini so eru tey ikki eina løtu iva um at tað er kanska eitt tað størsta og sterkasta aktivið sum er í einari slíkari skipan eg haldi sum sagt at tað mann hevur eina skipan fyri allar undirvísingarstovnar er hevur so ræðiliga hevur so ræðiliga nógvar fyrimunir tað eru stóraktrar fyrimunir tað er tað at skipanar kunnu tosa við hvønn annan tað er tað at tú ikki í líka stóran mun fær feilkommunikatión dupult skotseting og so víðari so tað er mann má ganga úl frá nakað sum fer at gagna øllum undirvísingarverkinum tí at eg eri samførdur um tað verður fórt fram at mann kann onkursvegna bakka ella ella fara aftur til nakað sum var eg haldi at um nakað so verður hetta gongd sum við ella uttan samtikið fór at løgtings fer at akselerera og tá snýr tað seg um at vera við í tilgongdini upp á tann rætta mátan heldur enn at arbeiða í móttikongdum eg haldi at hetta er at kalla ein náttúrulóg at vit blíva meira digital tí at vit seg vit ikki gera tað so tapa vit í kappingini við onnur lond við onnur fólk við onnur skúlaverk og so framvegis so eg haldi at tendan her heildarætlanin sum er eitt system sum er galdandi fyri alt fólkið sum hevur stóraraksar fyrimunir er eitt gott initiativ men eisini fyri meg eitt rættiliga natúrligt initiativ eg kundi ikki sæð fyri mær at mann ikki gjørdi hetta tað var ein spurningur um nær mann fór í holtfjørðina harvið er ikki skjótt at tað altíð er so øgiliga ljósareytt tað eru sjálvandi nøkur ting sum vit vænta ella sum í øllum førum kunnu vera nærbjóðing og sum er ein atbjóðing í dag tað er tað at kt-trygdin og kanska persónsdatavernd og trygdin um privatar upplýsingar er ikki handfarið á rættan hátt í dag og mann má gera tað sum skal til fyri at tryggja at tað verður í rætt lag framvegur og har er tað aftur fyrimunir við hesum er at í og við at tú hevur eitt system so tú kemur ikki at hava fleiri fólk tilknýtt hvørja einstøkur skipan sum hevur kt-trygd at gera í hesum førinum so samlar tú alt undir einum og so hevur tú eitt fiksantal av kt-fólki sum sum arbeiða við tí aftur at dømi um teir stóraktar fyrimunir sum eru við at hava eina universella skipan eg ætlaði ikki at fara so nógv inn á tann fíggjaliga partin hann er sjálvandi ikki óvirði komin men her verður talað um at mann heimilar fjøruti milliónir inntil desembur tjúgu sjeyogtjúgu meðni eg tað er og tað er so fimmogtjúgu orsaka og tað er har eru tær íløgur sum skulu til til at menna skipanina og so eisini tann raksturin innan fyri tað tíðarskeiða tað kann kanska ljóða nokk so nógv vit hava eisini sæð dømi um at talgjandi føroyar eru rættiliga dýrir útreiðslupostur hjá landinum men mann rættvíst ger tær útreiðslurnar við at tað fer at effektivisera í slíkt format at tað fíggjarliga skuldi loysnir seg í tí langa løpinum eg klári ikki at gjøgnumskoða um hesar her fjøruti milliónirnar strekka nóg langt ella eru fornógv tá tað gitið at mann fer at kunna nágreina tá ið hetta málið fer í fíggjarnevndina men eg haldi øllum førum at hetta er eitt ræðiliga gott útgangsstøði og eg haldi sum sagt at hetta er umframt at vera ein natúrlig gongd so kann eg kanska eisini leggja afturat at vit hava tann gilta møguleikan í føroyum at við at vera ein tilfeingisvinna sum dugir nógvar ráður so er tað øgiliga smart at gera tað sum skal til frá almennari síðu til at stimbra eina vinnu har ið náttúru og tilfeingi er tað sum er í millum árini á fólki har tosa vit kt-vinnu har eru ikki nakrar fiskur ella nakað nøkur onnur ráður sum skal til fyri at framleiða eitt produkt tað er at hava fólk sum eru dugnalig og duga og tá ið tað almenna ger íløgur í slíkar skipanirnir og brúkar føroyskar veitarar og føroyskar loysnir tað er eisini við til at menna akkurát ta vinnuna í føroyum ið haldi eisini í einum framtøra búskapi har sum tað verður í stóran mun digital produktir sum fólk liva av í og við at øllum flyta seg til at blíva tænastuvinnur so er tað øgiliga viktigt tá ið vit syrgja fyri at vit fáa eitt ávíst nóghav í føroysku kt-vinnuni til at kunna taka sær av bæði almenna kt-loysnir men eisini at kunna byggja og menna produktir til ídnaðar segmenti og til forbrúkaðar segmenti tí har er eitt stórt óannaðarpotentialigu tíð og tað haldi eg at hetta er eisini við til at stimbra takk fyri hann

ja takk fyri harra formaður hetta málið sum vit viðgera um eina kt-heildari ætlan fyri undirvísingarverkið tað sum sakið hevur verið higartil hevur mest snúsið um fólkaskúlan havi eg hvussu her fornevmað og nú eri eg ein av teimum sum til dagliga starvist í miðnám og havi ábyrgdina av millum annað at brúka sovorðnar skipanir sum hesa her og mann merkir jú sjálvandi tað sum hevur verið nógv diskuterað eisini her menni ímillum tað vera námsfrøðilig leiðsla og at skula umsita og ta orkuna mann hevur til umsiting í mun til tær uppgávurnar sum eru tildað so eg vil siga tað at fyri miðnámsskúlarnir so haldi eg at hetta er absolutt bráneyðugt og tað er ótrúliga gott og ótrúliga viktigt at vit fáa hesa skipanina tí at tað er eini tað er eini mann siga ein frustratión úti á skúlunum haldi eg tí at skipanina eru so ymiskar og tað er faktiskt játtanin á tey einstaka skúlanum sum avger hvussu góða skipan mann kann hava og hvussu nógv orku mann hevur til at umseta hesar skipanir tað er øgiliga ymiskt og tað verður eisini nevnt her í orsøkinum til uppskotið til dømisætið mann hevur havt smetimarskipanina í ymiskum útgávum í suðri klaksvík vestmanna á kambsdali og so hevur glasir havt sína egnu sum eitur tímaglasið ið mann hevur bara tekur miðnámsskúlan og her hvussu persóns tengdar skipanir eru afturat at er tað ein persónur sum fellur frá sum hevur við til at menta eina skipan so steðgar hon upp og eg havi eisini verið við til at mann nógvar ferðir líka síðani haldi at byrja fyrstu ferðir ár tvey túsund at mann royndi at menna eina felags skipan so uppá tann máta vil eg siga at at eg síggi eitt uppskot øgiliga positivt at tað er vistir skúlarnir skulu mennast víðari og nøkulunda í takt so haldi eg tað er ræðuliga har eina sovorðna skipan tað sum eg eitt sindur altso nú hava vit á miðnámsskúlum har hevur mann breytaskipan og tað hevur eisini verið tosað um at her við skráseting og umsiting og økta byrðir breytaskipan og hon er nokk so nógv ein skrásetingarskipan vil eg siga faktiskt nógv meira enn tað var frammanundan so at mann hevur rættiliga nógv av sovorðnum uppgávum inni í systeminum og her við kt-trygd sum er komið at sum tey krøvini sum økjast alla tíðina tað er ein stór eyka byrða ella tað er ein stór eyka uppgáva at fáa øll tey tingini upp at koyra úti á teimum ymisku skúlunum eri eg vís í at fáa tað í verkset í hvørt fall og sum vit síggja í hesum heri tilfarinum so er jú eitt her við at tað verður lýst at so hvussu hagtølini eru ikki álítandi sum mann fær og nógvar av hesum skipanum tað fer at kosta nógva dagføra tær skipanina annars sum mann hevur tí tað ikki ein tann einasta av teimum er trygg so at hetta her er alneyðugt at mann ger og eg haldi virkuliga viktigt at at mann heldur fast í at tað skal vera felags fyri allar skúlar tá nú er tað sost at tað er kommunurnar sum raðfesta kt-fólkaskúlan meðan tað er landið sum líka sum raðfestir tá ið tað er á miðnám og hægri og eg dugi at síggja at tað er ein rættiliga stórur munur frá skúla til skúla hvussu stóra rúmdhesin er partin hevur havt til nárdag ella hvussu nógvar møguleikar mín hevur havt fyri at líka sum umsitið hendan partin og onkur eg tími ikki at fara so nógv inn á tann fíggjarliga partin men eg gleði meg at síggja hvar ið sær níggjuogfjøruti komma fimm milliónirnar eru og hopi at tað er rætt at tað ber til at fíggja tað upp á tann mátan men tað fær so fíggjarnevndir sjálvandi útgreina sum tað hevur verið nevnt hetta er altso ein lestrar fyrisitingarskipan sum mann skal menna og sum mann hevur so stórliga brúk fyri tað er ikki hetta her við við nakað sum kemur inn á undirvísing og so víðari so sum eg tími at síggja tað eg eg eg eg vil bara siga at at fáa dagførdar datur um hesi her tingini eru ótrúliga viktig fyri at lyfta støðu á tey samlaða skúlaverkinum alt sum tað er og tað hevur verið tildrongt leingi og eg vóni at hetta her fer at eydnast eg havi upplivað nakrar ferðir har líka sum ið borið á mál og tað er so øgiliga nevnt at tosa um stórar kt-skipanir sum summar tað har sum raks stór raksar fyrimunir og universellar skipanir og so er tað sum eg kenni til talgildu føroyar tað er positivt haldi eg at vita sum vit hava ment sjálvi men tað eru jú øgiliga nógv dømur upp á skipanir í londunum rundan um okkum sum hava krassjað og kostar nógvar pengar og ikki kunnu brúkast tað líka men viss vit halda okkum til hendan leistin so vóni eg at og vænti eg at tað skuldi farið av fór til viss vit taka støðið í okkara egna og tíðinum flýgur avstað men eg haldi at tað er ómetaliga viktigt at fáa eftir her upp at koyra og at tað verður felags fyri allar skipanir og allar skúlanir takk fyri harra formaður

ja takk so fari eg á hornið síðu ein sær nøvn

fyrr enn eitt fyrr

eg vil siga at tað er tað eg vil siga at tað er tað eg vil siga at tað er

at byrja við vænti eg at tað er eyka tað sum eg nevndi at sum tað eisini verður sagt her í lýsingini um støðuni úti á skúlunum hava stendur at mest álvarsamt er at skipanirnar ikki liva upp til verandi krøv um kt-trygd og persónsdatavernd og tað hava vit arbeitt eitt sindur við og hugt eftir har sum eg eri og tað er ein tað er ein stór uppgáva ikki bara skúlaverkinum tað eisini eldraøki tað eisini er allastaðni sum eg sær nýggju krøvini í konuni tað er nakað sum krevur nógv arbeiði at falla fáa upp at koyra tá ið mann hevur fingið upp at koyra tað er so ein onnur søk um mann tá fer at spara við at tað er nemmari við hesum skipanum men í byrjanini trúgvi eg tað skal nógv nógv til fyri at fáa tað upp at koyra tað eru nakrar eyka uppgávur mann fær nýggj krøv alla tíðina og hendan her nýggja persónsdataverndarlóg hon krevur nógv havi eg skilt á lænina á teimum sum hava arbeitt við tí takk fyri har leysur langoyrd sum fær orðið

tú hevur tað væl ja takk fyri tær formaður til liggjar er ein kt-heildarætlan til undirvísingarverkið eg haldi at tað er ótrúliga spennandi verkætlan mann kann siga at hetta er fyri í eina ásamum kanska í summum førum sum má tíðin arbeiða fyri og mann kann siga at ígjøgnum nógv ár so hava kommunurnar og skúlarnir hvør í sínum lagi kempa við hetta øki saman við skúlaleiðslu við saman við lærarum og nú haldi eg mær so roynir at próva at fara í mínari verð roynir mann kanska at próva at fara og eitt skrift víðari har mann royna at finna av hvussu kunnu vit royna at fáa samskipað alt økið ið haldi tíðin er eisini búgvin til at mann mann kemur har til í dag øgiliga ofta tá mann tosar um kt-verkætlanir sum so stórar sum hesar so sigur mann at tjúgu prosent er teknikkur og fýrs prosent er fólk og mann kann siga at tað er nú at vit tosa eitt sindur um fíggjarætlan hvat hvat kt-parturin viðvíkur hvat fyri skipan skulu vit brúka hvat fyri hvussu koma vit á mál við tí men samstundis haldi eg tað er eisini øgiliga viktigt at mann setir sær fyri at jú vit skulu brúka nakað pengum upp á útgerð upp á kt men vit mugu eisini brúka nakað pengum tá ið tað kemur til fólk og førleikar og fakliga menning av teimum sum skulu umsitja tað her eitt øgiliga grelt dømi tá mann hevði sæð har í pátøkum londum tá eg minnist at eg sá eina mynd av at tey høvdu fingið eina eina vaskimaskinu og vaskimaskinuna brúktu tey sum eitt ílætt tey dugdu ikki at brúka hana so tey vaskaðu sum um við sum tað var eitt fat men mann so vaskaði klæðir viðis niður og tað er í fína slag at geva góða útgerð og góða góðan inntraktstruktur sum eta fyrstu parturini og líka sum bara staðfesta hvat fyri infrastruktur er í dag men líka viktigt er tað at mann fer inn og finnur út av men hvussu brúka vit hendi her hesa útgerðina it-didaktiskt hvussu kunnu vit læra hvussu kunnu vit gera lærararnir útbúna lærararnir til sjálvar at kunna brúka kt sum ein part av undirvísingini og tað er ein øgiliga stór avbjóðing tað fyrsta mann kann mann siga at tað er at fáa gjørt eina akkurát tur so at alt tað saman hongur væl saman og eg havi inntryggað av teg tann fyrsti parturin tann næsta verður so at fara at sniðgeva men hvussu hvussu kundi mann so hugsa sær at veruleikin kemur at síggja út hvat er tað mann ynskir og í dag snakka vit um at vit hava í dag tveir stórar stuðlu skúlar her í havnini men bara tekur mann bara torboðar so er tað kanska øgiliga ymiskum støði hvar hvassum mann verður saman og fertur so ið samanberur ein skúla her og kanska í runavík og fuglafirð og klaksvík og hvat mann sannar samanber so eru teir øgiliga ymiskir so nú roynir mann tann fyrsta inn á eina felagsloysn tá tað kemur blettar og so fer mann at snakka um menning hvat er tað fyri menning sum skal gerast hvat skulu gerast vit við tí leiðslu leiðslu partin hvat skal gerast við tað námsfrøðiliga og so víðari hetta er ótrúliga spennandi mann er sett sær eini fýra fimm ár av eg trúgvi tað er heldur ikki einki for nógv og eg trúgvi eisini at hetta er við til at at lyfta skúlan upp á eitt enn hægri støði num í dag skulu vit læra at lesa vit skulu læra at rokna og vit skulu læra eitt møguligt ting men eitt annað øgiliga týðandi partur tá kemur kt tað er at læra at programmera vit kunnu siga tað at kanska í miðal er tað eini fimm prosent av føroyingum sum koma út úr skúlanum í dag fara at brúka tað av at at skula forrita sum ein gerast sum part av sínum sínum lívi tí kann mann siga eg skilji væl tey sum eru eitt sindur skeptisk upp á at at kt fyllir for nógv og so víðari eg haldi at mann skal brúka kt til tað kt er egnað til eg kann minnast at fyri nøkrum árum síðani so fann mann dagur tí mann sá ein hamara og mann var so fantastisk imponeraður av sum hamarin hvussu nógv hann kundi brúkast til men so byrgint mann eisini at brúka hana sum ein sæð og so byrgint mann at brúka hana til eitt máluband og alt møguligt annað ein hamari hann er væl egnaður til nøkur ting og kt er væl egnað til nøkur ting men ikki alt kt loysir ein ávísan spesifikan trupulleika avbjóðing og eg trúgvi at at hetta er við til og eg síggi eisini at mann hevur tikið tað í tað didaktiska innvið so eg hopi eisini at at landsstýrismaðurin fer inn í seg veitsluftið lat nú okkurt eisini prøva vit um ikki kunnu fáa fáa tað við programmering at so kann mann ikki eisini í tað eitt stig í hesum at mann lærir børnini eisini at programmera tá ið tær kemur tí tað er vísur í at tað er ein førleiki sum nógv ung ynskja sær og eisini ein førleiki sum hevði verið við til at lyft men spennandi uppgávuna og har vit koma at fylgja hana víða nú er tíðin farin takk fyri

ja so er tað landsstýrismaðurin sum fær orðin jenis av ræna

takk for eitt somul ein eina haldi eg ómetaliga góða gjøgnumgongd og viðgerð av hesum so ómetaliga stóra máli haldi eg kanska lesa upp úr upp úr heilt stutt upp úr uppskot tað hevur so nógv glisið longu og tað er komið fram hvat hetta snýr seg um og hví og so víðari hetta byrjar við uttreiðis mentamálaráðið saman við undirvíkingarstýrinum og námi hava staðið á odda fyri einum tilgongd og strategi har fór eitt so eitt verkætlanatoymi í septembur tvey túsund og nítjan til augustu tjúgu at gera eina forkannning í føroyum og kanna støðuna í norðurlondum tað festi at eingjum av verandi skipanunum altso kt-skipanunum líkur krøvini til kt-trygd og verja av persónslupplýsingum tær krevja longu nú dagføringar og tær eru allar hvør sær kostnaðarmiklar skúlaleiðslur myndugleikar og politiska skipanum fáa ikki við verandi kt-skipanum álítandi hagtøl sum jú eru grundarlagið fyri ráðleking fyrisheitum fyri ráðleking umsiting og menning og so hetta somust dáta verða skrásett fleiri ferðir upplýsingar eru ofta próbbar at fáa fatráð og vera manuelt skiftar millum skúlar og myndugleikar og so henda dupult skráseting sum hevur so nógvar feilir við sær feilmøguleikar tað ger eftirlit hjá myndugleikum tungt og elvir til óneyðugar útreiðslur og so hetta at tað eru so nógvir ónýttir menningar møguleikar sum liggja í at samskipa alt kt-virksemið í undirvísingarkervinum at keypa telduútgerð og kt-skipanir í felag at skipa fyri felags rækstrið og supporti og í felag at gagnnýta tvørturin stolt mørk teir góðu førleikarnar sum longu eru í undirvísingargeiranum og hvat fer so hendan nýggja skipanin at geva okum jú hon fer at gera gerandisdagin lættari hjá næmingum foreldrum og starvsfólkum og hjá teimum myndugleikum sum var av ítøkilig dømi eru fyri børn ungu foreldur betri og tryggari samskift við skúla fakfólk og ønur atgongd til felags pallar læring samskifti og fyrisiting hvat fáa leiðslur og lærarar og fyrisiting burturúr jú dagførdar og dátutøkar uppmøting skrivliga avrik og fráfall spard orka og pengar til menning innkeyp support og hýsing minni og dupult arbeiði í fyrisitingini í skúlunum og hjá ávarðandi men avvarðandi myndugleikum lættari og tryggari samskipan og samskifti við flokkjum kt-lærarar vegleiðarar ið hava betri stundir at hugsavna seg um sínar høvuðsuppgávur altso kt-nýtslu venjing kt-pedagog ogiska menning í staðin fyri support og at standa fyri at keypa kt-skipanir ára kt-útgerð og fyri eftirlit trygd og dátuvernd jú økt kt-trygd sum hevur verið kanska tað mesti ja tað mest lemjandi kritikkurin sum hevur verið økt kt-trygd fótbóltsúr og dátuvernd á øllum økjum ikki bara tengt at ávísa um persónum og grundarlag fyri skynsammari eftirliti og arbeiði hjá myndugleikunum fyri at enda við skúlamening og politikki har kemur størri góðskap í kunningina um næmingarnar og fag ein dátustýrd skúlamening og uppfá betri grundarlag fyri politiskum avgerðum og fyri at menna geiran sum heild á upplýstum grundarlagið her hava verið nógvar góðar viðmerkingar kanska tann eins møgurin ikki aftur so aftur tað er heðið byrjaði við henni heðin sakariasen tað er her at hetta má ikki ganga at mann ikki fær gangur yvir dagliga raksturin av skúlum altso teir pengar sum verður settir til frálæru munnu ikki fara í hetta pállarenutrygvi tosar við mær tær okum vit ikki fáa minni lærarar burturúr og tað er væl tað sum ein og hvør sum varar av skúlunum má fylgja fylgja við og okur politikarar at tað ikki fer at henda tí tað má ikki henda tað má ikki henda og skulu hava bæði og ikki antin ella tað má ikki henda tað sum verður játtað til frálæru og til lærarar og so víðari at tað fer í hetta systemið tað er okra skyld tað syrgja fyri at játta tað sum er neyðugt og gera so eina ætlan um hvat ið er neyðugt og hana mugu so fara trøgnumganga kanska bæði ein og tvær og tríggjar ferðir afturat fyrkjarnevndini og í ráðnum og løgtinginum fyri at tryggja at tað er tað rætta sum verður sett av og so hevur tað her sum teir flestu eisini hava verið á pállarinutúgvi og jóans joensen tað er her um at royndirnar úr danmark og eisini kt-økinum í føroyum taldivut føroyar blivu nevndar tær vísa kanska at mann fer ikki tað burturúr sum mann hevði væntað tað verður ikki lættari tað verður dýrari og har hava bara eitt at siga til ja men royndir eru nakað sum mann lærir av mann kann nevstan sagt at tær eru til fyri at læra av og okur eru so í tí serstøku støvi at okur koma aftaná og kunna heysta av royndum ikki bara úr danmark sum sum hava sagt okur frá teirra royndum hesum økinum men eisini úr londum og tað sum okur hava upplivað sjálvi her í føroyum jóhann sjúma seg halda at tað var hann sum nevndi at okur kanska kundi gjørt eina eftirmeting um eitt ár sjálvandi altso tað tað sær ikki sjálvt altso tað er ein gylturmóti meðan okur arbeiða okur taka og gera status tað er akkurát sum við øllum øðrum byggivirksemi á onkur las upp um allar aðrar tørvur sum vóru tað manglaði har og tað manglaði har og tað manglaði har peningur sum víðari og ja eg vil aftur siga at at at okur skulu hava bæði okur skulu ikki seta ting upp móti hvørjum øðrum og okur skulu tryggja okkum at at alt er gott í skúlaverkinum tí tað er grundarlagið undir framtíð føroyar jóhann sitera burtur úr uppskotinum har tað stendur at avtalur eru gjørdar við kt-landsins sum skúlanet og við talgildu føroyar samstarv hetta samstarvið fer at spara tíð orku og pening og fer eisini at minka um váða og tað er væl tað sum sum sum og okur máa vóna at sum mann kann ikki mann kann ikki tryggja sær hundrað prosent nakað men tað skal vera løgið vísir hetta ikki ferð neppur at gera tað har og hetta er ein part av málinum tosaði um teimum ikki vóru meira skráseting eg ímyndi mær at tað er tað sum teldurnar og tey sum sita við teldurnar fara at taka sær av ikki lærarar tí at vera troyttur av skráseting tað bóðist eingin nokk at telja mær tað harvið próvið tí starvið sum eg hevði áðrenn mann fekk næstan ikki at arbeiða við sjúklingunum á grund av skráseting men men tað afturat her okur boða okur vita hvørja fallgrupurnar eru okur vita hvørja trupulleikarnir eru okur sleppa forbýtar magnus rasmussen tosaði eisini um at tað hevur verið ein lemjandi kritikkur frá báðir lands og løgslends grannskoðarum og tí tí okur er tað tí neyðugt at tú ert keðiligt her so bleiv tosað upp úr uppskotinum kostnaðurin fyri kt-heildaætlanina er níggjuogfýrs góð fimm milliónir og uppskotið skal heimila landsstýrismanninum at nýta fjøruti milliónir krónur til heildarætlanina írestandi fíggingin ið er størra helvtin av kostnaðunum kann fíggjast sum rakstur av verandi kt-virksemi í undirvísingarkervinum og er tískil ikki partur av uppskotunum alt pengarnir eru har í dag tað siga at talan er í stóran mun um útreiðslur sum longu standast av verandi virksemi í undirvísingarstýrinum hjá nám kommunum og kt-útreiðslum á skúlunum og útbúgvastovnum sum er so sjeyogfjøruti komma fimm milliónir kunnu sostatt fíggjast innan verandi játta eg haldi tað at eg bíði við restini til eitt annað umfari heldur enn at fara at brúka fornopatíð nú

ja takk fyri so er tað nakrar viðmerkingar á magnus rasmussen fyrst

grunasaranna

tað hevur tosað nógv um eitt her skal mann fara og keypa eina øllendiskar skipan tí tær eru øllendiskar skipanir sum kundu keypast og eg haldi tað vera øgiliga skjótt at mann sleppti tí og kanska nettu upp tí at okur hava royndirnar frá taldildu føroyum altso teir veitararnir sum skulu vera og arbeiða og hjálpa okkum í hesum økinum at gera hetta kanska fleiri av teimum hava verið við og hava lært barnasjúkurnar ígjøgnum tæt arbeiðið sum teir eru gjørt við taldildu føroyum so tað er ómetaliga gott samstarv við føroyskar veitarar longu sum er og eisini við taldildu føroyar

heðin zachariasen

eg ynsari at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræða at ræð

tað er jú eisini ein partur av tí at okur hava so ymiskar skúlar við so ymiskum møguleikum ella fortreytum tað eru ikki øll sum sum svimja allar kommunur sum svimja í penguna og hava møguleika fyri at at at at geva tað sama sum í í summum summum skúlum so hetta er ein javnstilling og og ein javnstilling ikki bara av skúlum men eisini av avnæmingum

johannes joensen

við so portugis tað fyrr enn sær hana

tað er ein øgiliga góður spurningur og eg dugi slekkjast varð spurningur trúgva aldrin um hann er komin so langt men eitt sum eg haldi er viktigt og eg haldi at tað er eitt tað fyrsta eg segði við skúlablaði tá ið eg verði spurdur sum nýggjur landsstýrismaður tað er hetta her at at eg ynski at lærarar skulu vera frígivnir til at taka sær av desideraðin lærara uppgávum og ikki at sita og arbeiði við teldum altso support við teldum men har eru sjálvandi tarbeiðimøguleikarnir at tað verður nakað alment og nakað privat men eg veit ikki hvussu hvat tað endar við men tað tað finna tær nokk útav

ja takk fyri ja kann eg tak orðið aftur ja so fær jens at raðna orðið aftur

takk fyri at eg skal líka avslúta tað tað vari paula renut túgvi sum tosaði mær her kanska ja tað var viðmerking til onkran um tíðina sum bleiv brúkt framman fyri skermum eg haldi at mann krassussen sum eisini nevndi tað og tað var nokk mann krassussen sum helt at tað var við at toppa og gavist so varð tí tað er tað er absolutt ikki fremjandi dialog sum er so týdningarmikil at hvør situr við sínari telefon og og lesur um onnur ting enn tað sum tey kundu tosa við síðum mannum men har kunnu eg hugsa meg at nevndi var ein fundi í í í gjár tað var í gjár ja ein øgiliga spennandi fundi sum sum fólkaheilsuráðið og ísf hevur tikið stig til eg veit ikki um hasa eg eri saman við nøkrum skúlum men hvussu hevur tey presenterað tað fyri okkum í íundirvísingunum nei í mentamálaráðnum í gjár eitt ótrúliga spennandi átak har fólkaheilsuráðið og ítrótturin ísf í samstarvi skúlarnir fara at royna og at gera rørslu til ein meir natúrligan part av dagliga degnum tað minti meg um at her føroyar lesa átakið ha føroyar røra seg átakið har mann byrjar heilt niðri í í teimum smáu flokkunum har mann faktiskt fer inn frá fólkaheilsuráðnum og og ísf inn í skúlarnar og bjóðar sær til at at hjálpa til við við við fyrrmarka og tímum og so víðari fyri at fáa hesa týdningarmikið rørsluna inn fyri at fáa tey burtur frá frá skermunum á annars líka takka bjarnan kárasen hann petersen hann hevði nakað viðmerki hann hann var tað var áhugavert hann helt at tað var ein natúrlóg at tú skuldi vera við hann kundi ikki hugsað sær nakað annað annars tapa vit tá hann tók dømir úr øðrum londum sum hava verið í front viðvíkjandi hesum at tey í dag kunnu heysta fruktirnar við at kenna pengar og eyðgunn samensen var saman bóðkremum segði tað var alneyðugt tað var bráðneyðugt innan miðnámsskúlarnar og hvussu neyðugt tað var skipaði tað tí hatta gekk ikki við at okur høvdu bara innan fyri miðnámsskúlanir eina rúgvu av av útgávu jaspur langoyrd tosaði um at okur lyfta skúlan upp á eitt nógv hægri støði takk fyri tað og og hetta her at okur skulu fáa programmeringin inn í skúlanum eisini so generelt vil eg siga lat okkum brúka nógvir royndirnar her og runt um heimin at umganga at gera feilur øh og lat málið vera at okk skulu hava heimsins besti skúlaskipan á á á øllum skúlum frá tí ið barnið kemur kanska ið við tíini verður tað kanska ment ella ella vaksin um so tað er heilt frá frá barnagarði og heilt til til viðkomandi fer út við prógvi frá hægri lærustovuni og so kunnu eg hugsa at vera eitt eisini ein áheitan á áløgtingslimur og tað er at okur burdi kanska formaðurin er tann rætti at heita á um tað okur burdi eg fingið eina framløgu av hesum her hesi ætlanini frá teimum sum sum hava hava ment annað ella sum hava ment hugskotið at teir kundu kunnu omanum havt eina framløgu fyri løgtingsmonn og tað trúgvið hevði verið øgiliga gagnlut har hevði kanska nógvir spurningar sum okur vanlig fólk ikki klára at svara upp á tey kunnu verið svaraðir tað er mítt mín áheitan og mítt uppskot takk fyri

ja takk fyri so eru ikki fleiri sum hava biðið um orðið so er hetta orðaskiftið endað og hetta mál verður beint í fíggjarnevndina til viðgerðar tað eru ikki nøkur nakrar framløgur í dag á nýggjum málum so tað eru ikki fleiri mál til hendan fundin tingfundur verður aftur í morgin heilt staðin ellina mars klokkan ellivu og tá er skráin hendan fyrsta viðgerð lakssmálmar hundrað og níggju uppskot til ríkilógartilmælum setir gildið fyri føroyarannorðningum við kraftdrifti og forferðum við forskarligum lógi um endring av lógum sunnuhetsfakligi virksomheti og fyrsta viðgerð á lakssmálmar hundrað og tíggju tað eru uppskot til ríkilógartilmælum setir gildið fyri føroyarannorðningum við kraftdrifti og forferðum við vitinskapligum forskningsprosjekti og fyrsta viðgerð á lakssmálmar hundrað og ellivu uppskot til ríkilógartilmælum setir gildið fyri føroyarannorðningum við kraftdrifti og forferðum við lóginum um endring av sunnuhetslógini hesi trý málini sum eg havi nevnt hundrað og níggju tíggju og hundrað og ellivu tey verða viðgjørd undir einum og verða beint í trúnaðarnevndina síðani er fyrsta viðgerð á lakssmálmar hundrað og tjúgu tað eru uppskot til løgslaðum broytir til løgslaðum fy

kirkjunum til gagns ein verkætlanarskipað strategisk kt-eind verður sett á stovn í undirvísingarstýrinum og fer hon at standa á odda fyri at samskipa menna og seta í verk átøkini í hesi heildarætlanum nevndin vísir á at avtalur er gjørdur við kt-landsins um skúlanet og við talgildu føroyar um samstarv hetta samstarvið fer at spara tíð orku og pening og fer eisini at minka um váðar málið er at skúlanet og nýggja lestrarfyrisitingarliga kt-skipanin eru sett í verk í øllum undirvísingarverkinum í tvey túsund og fimmogtjúgu og at ræksturvið líkahald og víðari menning verður fíggjað innan verandi játtanarkarm ein sannroynd er at almennir stovnar saman við føroysku kt-vinnuni hava ment tryggar og væl virkandi kt-skipanir fyri borgaranum dømi eru skattaskipanin búskaparskipan landsins talgilda heilsuskipanin útgjaldsskipanin í almannarverkinum talgildu samleikin og vangin sum nú er settur í verk nú er átrokandi tørvur á at seta sjóneykuna undirvísingarverkið sum hevur brúk fyri grundleggjandi endurnýggjan og umskipan av kt-virkseminum sum fer at gagna samfelagnum og øllum sum hava tilknýti til undirvísingarverkið neyðugt er at fara til verka við hesum kt-heildarætlan sum skjótast við hesum viðmerkingum tekur ein sandnevnd undir við málunum og mælir løgtinginum til at samtykkja uppskotin og skúlaleiðarin kom vænta til tað tað blívur meir arbeiði meir eyðmerki og meir registrering og eg veit at kt-skipanin gerast lættari at skipa virksemið men spurningur um tað verður meir arbeiði í byrjanini og tí hugsi eg hevur mann tikið hædd fyri tí og ætlar mann at seta pengar av framtíðini til tað ella skal tað finna sína raksturin sum eg hoyri tað skal gerast tek mann so frá øðrum økjum ella hevur mann hugsað at mann sær tíðina ann og so kanska mann játta mær pengar seinni takk fyri ja undir viðgerðum hýggjarenum so hava ymiskir ivaspurningar rossið upp tá hoyringar hava verið millum annað tá kommunufelagið var inni og eisini tá lærarfelagið var inni men tey ivamálini og teir spurningar sum tey høvdu til hoyringar tá blivu so settir í landsstýrismanninum og undir vísingarstýrinum tá ið tey vóru inni og eg haldi at tey blivu rímiligan væl ruddaða av vegnum bæði soleiðis at tað ikki kemur at kosta kommununum meira pengar og tað heldur ikki kemur vera meira meira umsetingarligt arbeiði kans men í longdini skuldu ikki verið tvørturímóti skuldu skipanir verið meira einfald og lættari at umsitja um sørla brandur samdoyn gerst væl ja takk fyri harra formaður tað var nevniliga tað síðsta sum aksel johannesen kom inn á meg ætlaði at spyrja inn til tað er altso verður verður at tað tað er ein kostnaður knýttur atis skipan ella atisnir kt-trygdini verður tað soleiðis at tað verða sendar rokningar út til kommunurnar fyri at halda halda hesa skipanina koyrandi ella ella er tað nakað sum verður fíggjað á landinum ella hvussu hvussu verður tað skipanina vit vita jú í dag at kommunurnar tær betala í øllum førum teldur og alt tað sum sum har til hoyrir so verða teir sendar rokningar til kommunurnar fyri at halda hvussu takk fyri men eg eri í skipanini og sum eg havi skilt tað so skal tað meira í framtíðini vera samskipað av av undirvísingarstýrinum soleiðis at vera eini sama skipað sum

rúkar men framvegis kemur raksturin sum hann er í dag eisini á kt-a sum var goldin av avgjóði

Fyrr enn eg hevði blívað tað í hvønn øki hvønn dag

ja so vóru vit liðug at akvøða málið er samtykt við níggjuogtjúgu atkomufirði ongari ímóti ongari blankari og fer soleiðis samtykt til triðju vitjur og vit halda fram skránni og koma nú til er

aðru viðger óð

nevndin hevur viðgjørt málið á fundi tveyogtjúgunda trýogtjúgunda og fimmogtjúgunda

og áttaðanda apríl í ár undir viðgerðini hevur nevndin havt fund við vinnuhúsið felagið føroyskir peningastovnar og landsstýrismann í fíggjarmálum jørgen niclasen saman við taðgs og undir viðgerðini hevur nevndin býtt seg í ein meiriluta og ein minniluta meirilutin tað er magnus rasmussen jákur mikkelsen kristin mikkelsen ruth vang og eg sjálvur hevur hesar viðmerkingar orsøkin til lógaruppskotið er fyrst og fremst eitt ynski um at tryggja sínum frádrátt fyri negativa rentu á innlánskontum

við uppskotinum verður staðfest at negativar rentur tað vil siga rentur sum til dømis skulu rindast fyri at hava pening innistandandi í einum peningastovni hava frádráttar rætt á sama hátt sum rentur sum skulu rindast av skuld gongdin seinastu árini við atliti at rentu hevur verið at rentur fyri millum annað ávístri algræditt lánsprøv og innlánskontur eru ella skjótt kunnu gerast negativar tað er higartil ikki tikin støður tøva til skattsetingina av negativari rentu og galdandi skattalógváva hevur ikki meira nágreiniliga tikið hædd fyri íkomnu støðuni men við hesum uppskotinum verður staðfest at negativar rentur skattliga skulu javnsetast við positivar rentur rentuútreiðslur hava frádráttarætt meðan rentuinntøkur eru skattskylduar endamálið við uppskotinum er at fáa til vega eina heimild sum loyvir at vinnulívið fær frádrátt fyri negativa rentu í øðrum lagi er endamálið við uppskotum at tryggja at negativ renta á útlánskontum sum heild verður viðgjørd eins og rentuinntøkan hetta verður gjørt við at dagføra kapitalvinniskattalógina og rentustovuslógina við atlitið at negativari rentu bæði tá talan er um útlán og innlán við hesum viðmerkingum tekur meirilutin undir við málinum og mælir løgtinginum til at samtykkja uppskotið og so hevur minnlutin sínar egnu viðmerkingar takk fyri

ja so vóru tey liðug at taka honum málið er einvarp samtykk tretivu atkvøður fyri eingin ímóti eingin í bláu og er sostatt endaliga avgreidd her við triðju viðgerð og vit fara síðani til løgtingsmál nummar fimmoghálvfems triðju viðgerð uppskotið løgtslan um broytingar løgst um skatting av kapitalvinningi og løgtingsløg um stuðultíð rentaútreiðsla av lánum tað er eitt her við negativari rentu og kapitalvinningsskattalógina nakar sum biður um orðið her er eingin sum biður um orðið orðaskiftið er endað hetta málið varð nú fór at atkvøða nú í triðju viðgerð málið varð samtykt við aðruviðgerð við seytjanum atkvøðum fyri tíggju ímóti og ongari vit atkvøða nú tað er eitt sindur av óhappi at fólk ikki sita meðan atkvøðingarøstan er tað bleiv eitt sindur fløkjaligt at halda fyri lág tað er tað tað