LM-105/2025

takk fyri harra formaður ja vit viðgera í dag eitt uppskot til løgtingslóg um bráðfeingis bústaðir og serleiklar á almøguliginum fyri burturrygdar og kraðirnar tað eru nú meira enn fýra ár síðani at russland leypa á okraina og milliónir av okrainum mundi flýggja undan krígnum nøkur teirra endaði millum hann er í føroyum langt burtur heimanífrá í einari tilveru har tey hvørki kenna málið ella mentanina her nú kríggið herjar á fjórða ári sær ikki út til at fáa nakran enda fyribilsu og útlitini hjá hesum okrainum at sleppa heim aftur til ein vanligan gerandisdag eru vánalig og óviss men meðan kríggið herjar eru gerandisdagur teirra her hjá okkum í føroyum og vit skulu taka okkum væl á teimum sum hava sum vit hava tikið ímóti og sum eru her í landinum hesi mugu sovandi eisini hava møguleika at fóta sær her meðan tey eru her men trupulleikin sum er í dag er at tær skipanir sum vit hava sum skulu lofta ella sum skulu hjálpa fólki at fóta sær tær eru í dag ikki galdandi fyri borgarar við tíðaravmarkaðum upphaldsloyvi sum júst hesin bólkur hevur og tað skal hetta uppskotið so broyta soleiðis at tey sum vit hava sett til at hjálpa fólki at fóta sær eisini kunnu veita ta hjálpina sum tey hava førleikar til í dag er heldur eingin myndugleiki sum hevur ábyrgd ella heimild til at veita okrainum millum annað bústað og tað skal hetta her lógar skulu eisini lofta tí upphaldsloyvini hjá teimum okrainum sum eru tey eru tíðaravmarkað og tí hevur millum annað almannaverki av somu orsøk avmarkarar møguleikar at arbeiða aktiv við at fáa fyri at fáa okrainararnar út á einum føroyska arbeiðsmarknaðin har teir kunnu hava ein so vanligan gerandisdag sum nú einaferð ber til tá ið mann rýmir frá einum krígshyrjaðum landi her eru nøkur ítøkilig reglar sum skulu so skulu lætta um og vísa á hvør hevur ábyrgdina og heimildina til at agera í júst hesum málum eitt sum eg kanska serliga legði merki til tað var hetta her við málundirvísing at tað kundi vera mann kundi vera ikki mann kundi vera ikki skerdur ella mann kundi at at at tað at mann móttók málundirvísing skuldi mann siga kundi kundi vera ein forð ella kundi kundi hava forðingar við sær í staðin fyri nettu tað at mál at málundirvísing hevur mann kann eg siga at mann gevur fyrimunir við sær so tað haldi eg eisini gott at vit fáa fáa broytt í í hesum uppskotinum tað er soleiðis at tað er reyður krossur sum hevur sum hevur havt okrainarnar um hendi nú tað verður í føroyum og nú síðan fyrsta mars so er tað so almanna verkið sum hevur yvirtikið hesa uppgávuna sum millum annað sum sosialir samskipari í bráðfeingis bústaðum og sjálvandi til tað so krevst hon eisini at lóðir og at lóðirnar og tær heimildirnar sum tey nú einaferð arbeiða innan fyri egið upp á pláss hetta er eitt uppskot sum kemur í trúnaðarnevndina og vit fara at viðgera tað væl og virðiliga soleiðis at tey teir okrainarnir sum nú einaferð eru her hjá okkum eisini kunnu mann siga kunnu virka og mann siga tær eru ein partur av samfelagnum so leingi tey eru og vit ja tað verður kanska longri men vit viðføra til førin at viðgera tað væl og virðiliga í trúnaðarnevndina

takk fyri harra formaður

takk fyri

og takk fyri spurningin til bjarnar koma sum betar seg tí er sjálvandi ein nýliga viðkomandi spurningur eisini sjálvandi tey átøkini vit hava vit hava sett í verk higartil tað vóru jú fyrst og fremst at lofta teimum tá tey komu og vit vónaðu sjálvandi øll at kríggið fara at nevnda soleiðis at hesi fólkini kunnu sleppa sleppa heim aftur til sítt heimland men nú herjar kríggið á á fjórða á fjórða ári og tað mann sigur tað inniberur sjálvandi eisini at so longur longur tíðin altso sjálvandi so meira mann sigur vit kunnu heldur ikki bara lata tey standa til og standa í bíðistøvi altso tað verður roynt aktivt at fáa tey inntil mann sigur integreraði vil eg siga nú tá ið mann sigur tá ið tey eru nú tá tey eru her og hava ein gerandisdagin beint so haldi eg eisini at vit hava skyldu at hjálpa teimum til ein so vanligan gerandisdag sum tey eru so er so at tey eisini kunnu fóta sær sjálvum og skapa sær eina so góða tilveru sum eina ber til meðan tey eru her hvørt mann sigur hvørt støðan verður tá ja tað mugu vit taka

takk fyri tær tannára ljóðfóðurin hjá mær ja takk næsta røða verður manni højkurð

ger so væl takk fyri tað harra formaður fyri at líka tað gíða tað sum krímur segði so er tað løgtingslóg uppskot tí løgtingslóg um bráðfeingis bústaðir og serreglur á almanni økinum fyri burturkynarukrainar sum er síðani á landinum so eina støða sum hann kom í eisini sum tað stendur í myrkynum til uppskotið tí at tað stóð brádliga nakrar ukrainar uttan bústað tí at tey búðu í fyribils leiðimálum sum so skuldu brúka til stuttliga leiðu so kann mann ímynda sær hvat tað var og tí gjørdi mann skjótt og gav landsverk eina heimild mann fekk tað sum vit í dag populert kalla barnoymi og har búgva fólk so nú nevnir hetta uppskotið eitt fólkaslag og tað er tí at tað er støðan mann stendur í men eg hugsa sum hinvegin kann mann hugsa at hetta hendir í framtíðini eisini og at tað eru fløttar sum ikki eru frá okraina og hvussu gera vit tá tá er vit kanska meiri klár tí eg sigli at læna at hetta er ein lógarhald sum arbeiðir lýtstendur reaktivt tí at mann knappliga stóð við hennara støðu sum mann kanska ikki hevði forrugsað ella ikki hevði fyrihugsað nokk til sum eg havi fingið upplýt so er tað í dag kirkjuliga heimheimssjónin sum leigar allan bygningin sum vit populera skallabarnar kalla fyri barnoymi og tey hava so leigað tann partin víðari út aftur til landsverk sum sum okraini brúka og tað er tað er gott og tað er í í fullum samstarvi við har og tað er jú bara gott og sum eg sigli at hann so er hetta kanska gott á fleiri økjum og í upprunaliga uppskotinum frá sum jú fall burtur tá valið kom tey nevnir marka stóra landsverkvinna metodina hásingførst tað dámar væl at væl eg eri fán av hásingførst og tað er í samband við at fløttar eru ofta raktar tí sum hevur verið kallað fyri eksilsstress undir tí er so nógv nógv nógv lýst um hvat eksilsstress er fyri nakað við um nevnað ptsd sum er nokk so kent á tí her hugsi eg skal hasingfólk vera galdandi fyri fólkur úr krina ella skal tað vera galdandi fyri fólk sum heild men tá vit átaka okkum uppgávuna at taka ímóti fløttum so mugu vit eisini gera tað ordiligt tað er óseriøst at lova at til dømis tings í súrvarpalli at vit skulu gera tað og so síðani ikki leggja nóg nógv í tað tað er eisini óseriøst at siga í almenna rúminum at sjálvandi skulu vit taka ímóti fløttum men síðani ikki gera nakað við tað ella kanska arbeiða beinleiðis ella óbeiðis ímóti at korini hjá fløttum eru nøktandi vit má hava í huga at hetta eru fólk og frá degi til dags hava fingið teppið rykt undan sær og tað sum fyllir mest í viðførinum eru traðmatiskar upplivingar og sorg heldur enn fysisk bagage vit skulu eisini hugsa perspektiv vit hava stórar debattur í hesum døgum útlendingapolitikk ikki einans heima men eisini londum runt okkum onkuntíð skal mann eisini hyggja inn eftir hvat er tað er bjóðið einum menniskja ið kemur til føroya er tað forsvarligt ella geri eg bara lívið verri í longdini hjá viðkomandi kanska ígjøgnum magnalisering stigmatisering og manglandi tilboðum av ymsum slag avleiðing av hesum kann skjótt blíva at vit eina tí seinni peika fingurina aftur eftir sama menniskju og siga at viðkomandi ikki integreraði seg nóg væl men hvussu nógv hvussu nógv ábyrgd høvdu vit teir sjálvi av at tað gekk galið við seg fara aftur til uppskotið so eru nakrar viðmerkingar frá hoyrisbókinum har eg skal ikki nevna nógv av teimum men ein skilagóður maður á almanverkinum í staðnarskrivstovuni har nevnir aftur út skotið eru t bara hjá landsfólk og hjá almanverkinum og har slítur hann upp at at tað liggur bara hjá almanverkinum og so kann landsverk til dømis ígjøgnum almanverkis samskrift og tað sum tey hava at siga um tað tá tað almanverkið longu er almanverkið sum við nunnaligum sosialráðgevinum er inni tað veit eg er inni og hevur alt samskiftið um arbeiðstilboð og veitingar og annað við okriínarnar kommunan kommunufelagið sigur tað okkurt har er ikki at nakað viðmerkingar ljósettar men tey triðja leiðlógina inn og tosaðu um veldrabýlur sær tær nakað sum vit nokta at taka upp í nevndini og so hevur útløgastovan eitt øllipost til teir skrivarar tey fregnast og frøast um at fregnast er at yrkja frøast um at tettara uppskotið er á veg og vit síggja fram til eg lesi hvussu fram til eina spennandi viðgerð í søgnarnevndini

takk fyrr ja takk so er tað tú fyri við meira

aldi at taka ímóti tær takk fyri seg

ja takk ikki so væl og magni høgurði tú tá tú tær hava meira takk fyri viðmerkingina av tí samanfólki nú havi eg bara eygleitt tað uttanífrá higartil og er nátt nýggjur her í salinum men eg eri pøra samdur í tí sum tú sigur har og eg brúki tað eisini ofta tá vit sum argumenta vit tosa um at vit skulu kanska vera lýsindi riskt til við økjum tá er ikki tí at eg vil beskytta føroyar frá einum útlendingi men líka nógv tí at eg vil beskytta útlendingin frá tí manglandi tilboðnum sum vit hava í fø tríggir komast knappið úr krina so har hevur mann gjørt tað besta tí eg eri ikki iv um men hetta kann vit læra framúr at mann mást vera klárur tá ið menniskja kemur og ikki bara resurskirnar hjá

menniskjan

sjálvmat, takkar

ja takk ikki hesum væl mann ljóðið tær takk fyri har framman og takk fyri helgi avransen at tað er ein natúrliga áverd eygleiðing og ein natúrliga relevantur spurningur nær koppa tað á frá at vera eitt fyribils uppihald til eitt prementa uppihald og tað má mann nokk taka frá støðu til støðu men eg haldi sum útgangspunkt tá tá persónur kemur til landið so skal mann hyggja eftir báðum perspektivunum mann skal vera klárur til bæði útføllini at hetta er ein persónur sum ongantíð fer at eta at og hetta er ein persónur sum fer at eta at sum verða so fleksibil tað veit eg ikki men mann skal hvussu gera eina roynd mest møguligt

ja takk so er mestur røða tað verður eyðkurvini

samansin gjørt so væl takk fyri tær formaður ja hetta er eitt lógaruppskot um at skaffa sær tær neyðugu heimildirnar í samband við í samband við at útvega bústaðir og aðrar reglur fyri okraínarnar sum eru her og eg haldi sjálv at at tað var ein ein stór løta tá ið vit avgjørdu at vit vildu taka ein part av okraínarnum til føroyar at vit ikki bara skuldu standa uttanfyri og hyggja at men eisini vildu taka okkara okkara part og har hevur mann so roynt at kanska hevur tað verið nógv at mann ikki verður nóg væl fyrireikaður og hevur akkurát sum komin við skipanum eitt sindur aftaná men mann hevur roynt at gjørt sítt besta og eg haldi eisini at nógvur felagsskapur reyðikrossur og onnur hava virkuliga gjørt tað stórt arbeiði fyrstu ferð hetta málið var fyri tað var í ein eykahjáttan í mai tvey túsund og fimmogtjúgu tá ið vit tá kom tí fíggjarnevndina og tá snúði tað seg netta upp um tað sama sum nú at fáa útvega hesar bráðfeingis bústaðirnir og at tað bleiv settur ein sosiali samskipari og at landsverk líka sum fekk heimild tá at útvega bústaðir og at vera ella krevja leiðu og útvega húsavaratænastu og so víðari nú líka sum byggir mann víðari upp á tað og roynir at fáa heimildirnar greiðar og mann eisini kemur víðari við øðrum tingum tí tá var tað tað snúði seg um at hesi fólkini kundu fáa ein bráðfeingis bústað um summarið tí at tey eru eisini rakt av tí sum onnur eru sum føroyingar eru á bústaðarmarknaðinum at tá ið summarið kemur so skal alt brúkast ella nógvir bústaðir brúkast til airbnb og so stóðu tey í vanda fyri endúti á gøtuni tí kom tað sum ein eykahjáttan tey tá ið meiman á beint áðrenn tingin fór heim í í tvey túsund og fimmogtjúgu og tá viðgjørdu vit málið nokk so væl í fíggjarnevndini vit høvdu allar partar inni og so víðari men tá trúði mann at tað at tað skuldi vera bara fyri tað summarið tí samstundis meðan tær búðu har so skuldu mann arbeiða við at skaffa teimum varandi bústað men nú síggja vit tað at at at tað at tað framvegis eru eg haldi at tað er seytjan fólk nú og mann sær sum búgva har á staðnum og mann sær at at talið sannlíkt fer at vaksa í summar og tað er ikki longri síðani enn í morgun at eg møtti einari frá ugreina í bussinum sum vit koma at práta við og og hon segði tað sama hon hevði eitt kamar men hon væntaði at hon var noydd at flyta út nú tá ið summarið kom so hon hopaði at hon slapp inn á hetta her tilboðið so at tað er tað sama fyri tey sum fyri øll onnur á marknaðinum og tað er faktiskt rættiliga tryst haldi eg at at nógv fólk hava ein bústað og so mugu tey flyta út í nakrar mánaðar og so aftur og fram og serliga í tí støðuni sum tey eru er tað kanska enn og enn og meira tungt og krevjandi at skula vera í einari sovorðnari støðu sjálvandi tað er eisini tað er ringt hjá øllum sum eru í tí støðuni tað sum mann nú byggir hetta her uppá men mann hevur avtalu til einstrendi tólvti tvey túsund og seksogtjúgu men stýrið sigur seg at vera eitt sinnað leingja avtaluna og tað haldi eg gott eg hopi at hetta blívur meira varandi sum at hvussu eg ikki skal búgva har og so hugsa at vist mann einki annað fær at so knappliga kann mann verða vandað fyri at koma at missa sín bústað tað haldi eg viktigt at vit tryggja tað tað sum er kanska nýtt í hesum her uppskotinum í mun til tað fyrra tað er tað at at nú er tað almanverkið sum vit sitera og tey hava ábyrgdina av tí sosiala samskiparanum tað kann vera ein hjá almanverkinum og tað hevur tað faktiskt verið síðani ein útbúgvin sosialráðgevi tey hevur tað verið síðani í mars í seksogtjúgu men tey kunnu eisini seta onkran annan undir tað tí mann eg hugsi um samstarvið sum hevur verið við reyðakross skipanirnar sum sum vit onnur hava og nú nú er tað til dømisett her við at mann blívur sambúgvandi tí at mann flytur inn á eitt stað saman við onkrum øðrum sum mann onga relatión hevur til so fær mann eina lægri veiting og hevur ikki ráð at betala húsavleiðir kanska og tey sum hava børn at tey ikki hava rætt til barnoyvskoitið og og sum kanska tað viktigast at tað er her við arbeiðsfemiandi tiltøkum at mann ikki hevur kunnað at bjóða teimum tí nú hava tey verið her so leingi netta upp í mun til tann spurningi nær er mann fyribils og nær er tað varandi at tað má eisini vera frustrerandi hjá teimum sum fella til at tey ikki kunnu líka sum royna at fóta sær arbeiðsmarknaðin ikki hava tann møguleikan men tað fáa tey við hesum tí at at mann ger tað at tey hava rætt til at koma undir at fáa tey tilboðini sum eru um virknisvenjing arbeiðsbúgving og fáa ein leiðbeinar sum fóta sær arbeiðsmarknaðin tað er tey nýggju tingini í hesum her og tað haldi eg faktiskt er øgiliga gott tí at tí at tað má eisini vera tungt og hart hjá teimum sum koma her at blíva við at vera í einari fyribils støðu sjálvt um tey sjálvandi helst vilja sleppa heim aftur tey yvirstu ikki í men men hvussu leingi orkar mann at vera í einari fyribils støðu at mann ikki kann royna um mann kann koma koma meira inn í samfelagið tey sum vilja tað hvussu er so nú eru allar tær ella koma allar tær heimildnar við hesum uppskotinum og tað haldi eg er øgiliga gott hin parturin við at við at at mann alla tíðina skal flyta aftur og fram tað er ikki nøktandi men har hopi eg tað at bústaðarpolitikkurin sum vit hava sett út í kortið fer at við tíðini fer at loysa teir trupulleikarnir so at fólk fáa varandi bústað bústaðurin hevur sum magni højgaard eisini nevnd eftir at tað er við hásingført altso bústaðurin hava ein tryggan bústað tað hevur alt at siga fyri hvussu og annars kanst tú fóta tær í samfelagnum tað er líka sum tann fyrsta forsetin og tað vóni eg at vit kunnu fáa fáa gjørt fyri fleiri bæði føroyingar og útlendingar at vit fáa gjørt átøk á bústaðarmarknaðinum so at tað verður ein sjálvsagdur møguleiki hjá so nógvum sum gjørligt og helst øllum ongantíð for skjótt so at eg veit ikki um eg skal gera so nógv meira við eftir uppskoti eg haldi at tað er øgiliga mær dámar væl at mann nú fer eitt stig víðari og fær eftir í eina meira fasta legu og at mann útbyggist tað við teimum tilboðnum sum ger tað møguligt at fóta sær á millum annað arbeiðsmarknaðinum

takk fyri har uppá mær

eg flekteraði við tað tá fyrr

hevur tú til døgurða formaður ja altso eg ivist onga løtu í at tey sum tey sum hava tikið sær av hesum fólkunum tá tær komu tey royndu sjálvandi at gera sítt besta men mann hevði ikki hevði ikki royndir við sovorðnum arbeiði so at at mann lærir nokk hennara veið enn og tað eg haldi at tað hevur verið øgiliga gott men vit kunnu gera tað betri og tað er tað sum mann líka sum ger nú hetta við havsingført haldi eg er ómetaliga viktigt og tað var ein lítil heimild til tað í tí almannalógini sum sum eg arbeiddi við eg haldi at at tað ikki var í tí endaliga eg eri so ordiliga sikkur tí at tað var nú ikki eg sum legði tað endaliga uppskotið fram men har var ein lítil heimild og tað bleiv diskuterað øgiliga nógv tí at mann vildi byrja varisliga tí at mann kundi ikki bara líka sum siga altso koyra tað fult út í einuna men eg haldi avgjørt at tað eigur at vera ein integreraður partur av okkara almannalóg

sjálvsagt

og fólt á sær takk fyri tær for mær

eg takki kirkjubøleikur saman við sær takk fyri eg haldi at tað er eitt sindur ein alt tað er rætt at tað er so í forhold til ukrainararnir men tað er tí at uppjavnsveiting er ikki ein tað er ein veiting í okkara almanna lóggávu sum sum ikki er varandi sum er stutt vanligani so stutt sum gjørligt tí tí mann hevur aðrar skipanir sum mann kann fara yvir í arbeiðsfirmantiltøk ella hvat tað nú skal vera so uppjavnsveiting generelt er ein ein stuttvað ein veiting sum mann fær eina stutta tíð og tí hevur mann er hon slett ikki egnað í gásareyðum til akkurát hesi viðurskiftini sum okrainararnir eru í tí tað er slett ikki hugsað í tí støðuni tað er hugsað sum ein veiting sum tað niðasta trygdarnetið plagar mann at siga í almalógini sum mann er í eina stutta tíð áðrenn mann fær áðrenn mann fær tilboð um nettupparbeiðsfirmantiltøk og sovorð sum hesi ikki fáa tí er tað faktiskt ein serstøða at tað er ikki vanligt at tað skal forða nøkrum ið hava fóti

ja takk næstur røða teg er lilja weihe gjørt væl

í hesum døgum hevur litaviski forsetin ávarað um hvat kann henda um usa flytur túsund tals hermenn burtur úr europa og boðini úr litava eru greið putin steðgar ikki við okraina og tað er júst tað sum nógv í eysturope gamla soviett hava roynt at sagt okkum í nógv ár at hetta ongantíð bara hevur snúð seg um okraina hetta snýr seg um trygdina hjá øllum europa um fólkaræði um altjóða lóg um rættin hjá londum at liva í friði tað er nú meira enn fýra ár síðani at russland gjørdi innrás í okraina men fyri okrainar byrjaði kríggið longu í tjúguogfjúrtan við innrásini í krim upp við kríggið ávaringarlúðrum og ótta meira enn fimtan túsund civil eru dripin hvør einasti ein er ein stór sorg hjá teimum sum standa eftir mammur pápar synir og døtur milliónir av okrainum eru rikin úr sínum heimi umleið fimm komma sjey milliónir eru flýdd úr okraina meðan nærum fýra milliónir eru flýdd innanlands í egnum landi tað er ein av størstu fløttakreppunum í europa síðani seinna heimsbardaga og nøkur fá teirra hava funnið veg til føroyar og tey skulu kenna seg vælkomin her tey skulu viðfarast virðiliga meðan tey eru her hjá okkum og tí er tað gott at nýggja samgongan hevur lagt hetta uppskotið fram aftur og longt gildstíðina vit mugu tryggja at fløttafólkini sum koma til okkum hava ein bústað og ikki detta niðri millum tí veruleikin er tann at summir okrainar hava mist bústaðin tí hann skuldi brúkast til ferðavinnu ella aðra stuttligarleiði onnur hava mist part av uppihaldsveitingini tí tey hava verið noydd at flyta saman við ókendum fólki og stakar mammur hava mist barnaískoytið tað er sjálvsagt hvørki virðiligt ella rímiligt eg haldi framvegis at føroyar skulu gera tað vit eru ment fyri at stuðla okraina hava eisini tikið nøkur stig mótvegis russlandi eitt nú við at banna ávísum russiskum reiðaríum at koma í føroyskan sjógv og tað fegnist eg um og vónandi heldur nýggja samgongan somu kós tá ið tað kemur til viðurskiftini millum føroyar og russland men tað er eingin loyna at eg hevði ynskt at vit høvdu havt nógv størri dirvi og at vit høvdu steðgað øllum samstarvi í russlandi putin fær loyvi at halda fram er ein dagur við fleiri deyðum sivilum fleiri fløttum og alsamt størri ótryggleika í europa og alt bendir á at putin ikki hevur ætlanir um at steðga sjálvur mitt í hesum stríðnum eru tey sum hava mist nærum alt sum eru rikin frá húsi og heimi frá familju og vinum sum nú liva í óvissuni um hvørt tey nakrantíð fáa sítt gamla lív aftur um tað yvirhøvur verður nakað at koma heim aftur til og tí hevur tað týdning hvussu vit taka ímóti teimum og integrera tey í føroyska samfelagið og tann ábyrgdin liggur ikki bara hjá okraínum vit skulu øll gera nakað og sum eg nevndi seinast hetta uppskotið var til viðgerðar so kunnu vit til dømis bjóða teimum inn í okkara felagsskapur taka tey við til ítrótt bjóða teimum við í bindiklubbar taka tey við tá ið samkomur og kirkjur og annað møtist bjóða teimum við ein túr á fjall ella við á flot og tað fer ógvuliga lítið av okkum at gera tað men tað kann hava sera stóran týdning fyri tey sum eru lend í einum fullkomiliga fremmandum landi uttan at kenna nakran yvirhøvur tað er eisini gott at okraínar nú fáa størri møguleika at koma inn á føroyska arbeiðsmarknaðin tí at sjálvsagt er tað har mann styrkir integratiónina best eg havi framvegis nøkur ivamál um partar av uppskotinum eitt nú at bráðfeingis bústaðirnir verða skipaðir sum felags bústaðir eitt slag av kollektivi eg haldi ikki at hetta er besta loysnin og serliga ikki fyri familjur og føroyingar rokna ikki við hetta góðtikið tað og tá ið mann kemur frá einum krígsserjum landi so berur mann runt upp á traumur og tað er nokk so skjótt at blíva retramatiseraður tí skal mann hugsa seg ógvuliga væl um eg havi eisini ilt við at leiðilógin ikki skal galda fyri hesar bústaðir men hinvegin skilji eg væl smiddleikan ella tørvin av smiddleika hjá myndugleikanum men vit mugu ansa eftir at fólk ikki missa grundleggjandi trygd og rættindi tí tey eru í einari veikari støðu eg haldi eisini at vit sum politikarar eiga at fáa eina nógv størri og beinleiðis fatan av okraina eg var eisini inni á hesum seinast vit umrøddu uppskotið so eg fari at endurtaka ynskju um at vit skipa fyri einari kunningarferð okraina tvørtur um flokkar samgongu og andstøðu tað er óskiljandi fyri mær at vit ikki langt síðani hava verið og tá eg sat í uttanlandsnevndini í farna valskeiði hevði eg tað uppi at venda fleiri ferðir í nevndini saman við formanninum fyrrverandi formannum í miðflokkinum jens hava rænað vit hava simplum tørv á at síggja og skilja tær umstøður sum okrainar liva undir hvønn einasta dag eg haldi tað hevði givið okkum eina størri virðing og forstáilsi fyri tí stríðu okrainar í og eisini eina betri fatan av hví tað hevur týdning at smálond sum føroyar eisini taka ábyrgd kríggið í okraina heldur fram nú á fimta ári ikki á fjórða ári sum krímur sunstein segði men á fimta ári her heima stríðast vit fyri at fáa størri uttanríki politiskar heimildir og sjálvsavgerðarætt og summi okkara herini helst flestu herini ynskja at føroyar skulu gera sjálvstøður tjóð ein sjálvstøðurur staður í okraina berjast tey hvønn dag fyri júst hesum vunnu rættindum at liva frítt í sínum egna landi fjórða mai fyri nøkrum fáum døgum síðan seta danir framvegis ljós í vindeygað fyri at minnast at á júst hesum degi í nítjan hundrað og fimmogfjøruti endaði týska natsið hersetingin av danmark vónandi fáa okrainar hjótt ein slíkan frælsistað takk

hjá takk

Tollvísi sær á teg sær um at verastur vera stuttligt at hvat er tað eg vil vera at vera stuttligt at hvat er

sjálvsagt skulu vit taka okkum væl av teimum okraínum sum koma hendan vegin og tað er eisini eitt avmarkað tal av fløttum sum vit taka ímóti og sum vit megna at taka ímóti er ikki samd í at at tað er líka mikið hvørja fatan mann hevur av russlandi og ræðsluregiminum hjá putin tað hevur týdning vit vóru í reykjavík fyri nøkrum árum síðani meini eg at formaðurin løgtingsformaðurin var við á tí fundinum har vit hittu silenskeið og hann segði altjóði mun eg havi tørv á øll tit sum eru alieraðir við okkum gera alt tað sum stendur í tykkara makt fyri at avmarka rásarúmið hjá putin og har nevndi hann eisini

sangstjóvnir

tíðin er farin

ja takk fyri harra formaður eg hugsi at eg og bjarni kárasund petersen eru púra samd tá tað kemur til hvørji átøk vit eiga at taka í mun til okkara samstarv í russland og eisini á tí uttanríkis politiska økinum tá tað kemur til at fara eina kunningarferð til okraina so varð sigur steinberg undanfarnu uttan øh uttanríkis ráð kvinna ella nokk øh í kiv stutt ára valið varð útskrivað og tað er sjálvsagt gott men eg haldi veruliga at vit hava tørv á at opna eyguni fyri tí heimi vit liva í og ikki føra uttanríkis politikk bert úr einum fundarhøli í løgtingssælinum men fara út og uppliva heimin

sjálvur

og tað er tað

takk fyri harra formaður ja og tað er júst tað tað her við tá mann tosar um integratión av fremmandafólki í heila tiki og so serliga av fløttum sum koma og hava eitt trauma við í bagasjuni tá hevur tað serliga stóran týdning at vit megna at lofta teimum integrera tey í okkara samfelag eftir arbeiði men nakað annað er eisini vit føroyingar og eg veit at samkomur kring landið taka stóra ábyrgd tá tað kemur til júst tað og tað var samkomur gjørt alt tað eg kann minnast eisini við at at hjálpa aðrastaðni úti í heimi ikki bara teimum sum hava verið her so tey skulu eiga stórar teimum

takk fyri tað ja takk so er tað neystur sum røða tað verður bjadur kors og petersøk gjørt so væl

takk fyri at formaður ja vit viðgera eitt uppskot í løgtingslóg um bráðfeingis bústaðar og serreglar á almanna á økinum fyri burturryktirnar og okraínar tað er soleiðis aftaná innrásina í okraina tá valdi løgtingið og landsstýrið at taka inn fløttar úr okraina serliga úr turbassregiónini úr donesk og luhansk og vetti mann at tað mann fór at kunna klára var at veita tvey hundrað uppjavnsloyvur og tað var nokk so skjótt at mann rakti tað markið og samgongan sum kom aftaná tað millum javnaðarflokkin hjá haldi og framsøgn hækkaði tað markið við hálvtrýss og nú er støðan tann at markið er rokkið tað eru tvey hundrað og hálvtrýss loyvir útflýggjaði og tað kunnu ikki útflýggjast fleiri men tað er eisini soleiðis at nógv av teimum sum flýddu til føroyar eru nógv av teimum farin heim aftur nú kenni eg ikki tað tað talið sum er per dagstátu men tað hava verið á leið kanska hundrað og hálvtrýss til hundrað og fýrs okreynar í føroyum at givið týskpunkt og tað fer nokk at lækka meira tað veksur eitt sindur um gongdina í okraina og og onnur viðurskiftir annars men higartil so hevur øki verið nakað sum í stóran mun hevur verið liðið undir útlendingaøki í sínari heild og sum fleiri av undanfarnarøðum hava víst á so eru tað nú fimm ár liðin síðani innráð sum byrjaði og sostatt hava okreinar verið í føroyum í fimm ár og tá ein manna setar sær spurningin um ikki hesi fólkini skulu integrerast í aðrari lógáu enn enn at blíva reguleraði í útlendingalóg og integratiónslóg burturav men at mann integrera tey í dømis almannan lógáu sum hetta her uppskotið leggur upp til umframt at mann plasera ábyrgd fyri teir bústaðirnar sum mann vil útvega til tey fólkini sum eru fyribils uttan heim tað hevur verið ein trupulleiki at tá ið tey hava roynt at funnið sær ein bústað so eru tey blivin tveitt út tí at tí at mann vil brúka búoyndirnar til millum annað airbnb endamál og so framvegis og tað hevur gjørt at á hvørjum summi hevur tað verið stórir trupulleikar har sum fólk hava rætt og sæst staðið uttan eitt heim og hesi fólkini hava frammanundan nógv at stríðast við nógv av teimum líða undir krígspdsd altso posttraumatiskt stress og tað hevur landsstýrið ella tað játtaði landsstýrið pengar til at at veita tilboð til at fáa viðgjørt hjá teimum og tað haldi eg mann skal tað fram við at gera tey hava nógvar aðrar trupulleikar og eru umframt tað eisini partraðarnari aðrari mentan og hava øgiliga truplar umstøður annars tað at ikki vera í sínum egna landi ikki at vera í sínum egna heimi og kanska kenna fólk sum enn eru í okraina fólk sum stríðast pápar beiggjar systrar mammur sum kríggjast og renna undan dronum hvønn hvønn dag fólk sum ikki kenna seg trygg at sova í sínum íbúðarkompleksi tí kanska rakar ein rakett uttan navikatiónsskipan inni gjøgnum vindeygaði hjá teimum klokkan trými náttina hetta eru fólk sum ikki hava tað gott og trupulleikin í dag er at nógv av teimum ja fyri tað fyrsta vilja ikki heimaftur nógv av teimum trívast væl her og ynskja at byggja sær eitt lív í føroyum og fyri nógvum av teimum hava tað ikki eitt val nógv av teimum hava ikki at vera heim til tað eru fleiri fólk sum eru í føroyum sum koma úr býnum mariu pál til dømis ein býur sum er rúkandi toftur í dag sum er teppi bumba tað eru bara múrbrokkar eftir tá eg ikki nógvar fór heimaftur til so eg haldi vit eina stóra ábyrgd í fyrsta lagi at syrgja fyri at tey sum vit bjóða vælkomin til føroya at vit vilja tey og taka væl ímóti tey men eisini at vit meira yvirskipa sum william weihe var inni á vit kenna kulør í innsatsinum at niðurberja tað agressiva og ekspansionistiska russland sum vit hava verið vitni til kanska serliga síðani fjúrtan og kanska enn tá eitt sindur longur aftur georgia og so framvegis tað vit velja síðu tað vit siga at tann ekspansionistiski politikkurin hjá russlandi í eysturope verður ikki góðtikin og at vit skulu virða altjóða rætt altjóða lóg mannarættindi og territorialan integritet og tjóðskaparligt sjálvræði eg haldi sum so at tað er eitt gott uppskot eg haldi at vit mugu vera varin við at vit ikki at leggja nakrar aðrar uppgávur til almannøkið brúka meira orku enn neyðugt altso eg haldi at vit higartil hava klárað uppgávuna væl við teimum resursum sum vit hava brúkt uppá tað og hann sá eftir at tað at gera eina myndugleikafliting sum hetta í veruleikanum her ikki skal útloysa bæði eitt tvey trý fýra og fimm ársverk afturat vit verða nokk noydd til óansar hvat og tað vit eisini sæð á útlendingarøkinum vit verða noydd til tey komandi árini at seta fleiri pengar av til útlendingar og integratiónsevkið og tað hava vit eisini gjørt bæði á landsplan men eisini kommunurnar við at tey nú eru áløgd at at velja sær ein integratiónssamskipara sum vónandi fer at vera gott fyri integratiónina av hesum fólkunum men at vit royna at ansa okkum at vit ikki byggja upp nýggjar skipanir men at vit royna at koyra hesi fólkini undir tær galdanir skipanirnar sum vit hava sum hetta uppskotið jú leggur upp til bæði við uppjaldsveiting og arbeiðsvermjóttiltøku sum framvegis tað er ov positivt eg haldi eisini at vit vit mugu taka støðu til nú tá ið tað vit ganga upp á tað fimta árið hvat vilja vit við hesi fólkini okraina vil sjálvandi gjarna hava hesi fólkini koma heim aftur tey vilja gjarna hava at tá ið friður aftur valdar relativur friður ella absoluttur friður valdar at tá kunnu børnini og kvinnurnar koma heim aftur tí er tað ein ávís og ábyrgd at syrgja fyri at nógv av sum fólum sum eru flýggjaði at tey hava ein møguleika at koma aftur til okraina um tey ynskja tað tað er øll fornætt ynski frá okrainsku stjørnu hinvegin kann mann siga at mann kann ikki lata standa til tí at mann tí hesi fólkini skulu bara bíða í einari óvissu um teirra lagnu í framtíðini vit mugu onkursvegna arbeiða út frá at ein stórur partur av teimum fara at verða verandi her og fara at liva her restina av lívi tað er mátin vit verða noylla handfarað eftir upp á so ella so tá hava vit gjørt tað forarbeiðið um so er at tey velja at verða verandi tí alternativi at einki at gera við integratiónina og so at finna út av at tey fara at verða her allíkavæl tá hava vit arbeitt upp á tann skópa mátan eftir míni tykki og tað haldi eg eisini at løgtingið hevur viðurkent tá ið vit samtyktu integratiónslógina fyri tveimnaður síðani tí integratiónslógina umfatar millum annað tey fólkini sum eru umfataði av lógini um burturryktirnar og kreini so vit hava sagt hesi fólkini skulu integratast tað haldi eg er jaligt men vit eiga eisini at geva teimum møguleika um tey ynskja tað at fara heim aftur og nógv av teimum fara heim aftur í dag tí at kanska serliga tí at tað er friður í regionuni sum tey búgva í um so í eina løtu tað var tað sum eg hevði at siga í hesumum umfarinum harra formaður og eg vóni at hetta fer at fáa eina eina góða viðgerð

í nevndini takk fyri tú ja takk so er tað tíð í nevndini takk fyri tú ja takk so er tað

takk fyri

ja takk ikki so væl biðja hvør sín petersen takk fyri tað harra formaður sunnudalda høgfeld takk fyri viðmerkingina ein góð og viðkomandi viðmerking tað bleiv mett um tá fyri tað fyrsta skuldi landsstýrið upprunaliga tá ið teir skuldu meta um hvat var tað rætta talið á uppgjaldsloyvum tá kom hann fram á tvey hundrað og júst hví mann helt tvey hundrað var tað rætta tað dugi eg ikki at siga tá ið vit so raktu tvey hundrað relativt skjótt tá máttu vit taka støðu til ella skuldu vit loyva at nøkur kundu koma afturat tí at tað vóru nógv fólk sum bankaðu upp á til dømis sum høvdu familju sum longu vóru komin til føroya skuldu vit venda teimum í hurðina ella siga ókey vit taka nøkur afturat inn so tá mettur mann at tað kundu vit klára og tað haldi eg eisini vit hava klára og eg haldi ikki at tey hálvtrýss loyvin er tað sum er koppað á nøkrum so er tað heldur tað at vit í heila tikið hava givið tvey hundrað og hálvtrýss loyvur tilsamans tá tað er og tað er eisini ein viðurkenning at tí at vit í útlendingarlógini ikki hava raðfest asylløki nógv tí at vit vita at politiska orkan fer at fara til okraina í tann næsta árini og ikki aðra

bøttafólkabólkar í øllum førum í fyrstu ætluvum takk fyri tær tá

takk

ja takk gert so væl beturkursa betursen takk fyri tað harra formaður og takk liljuna veiði fyri viðmerkingina og spurningin at her við russifisering er ikki eitt nýtt fyribrigdi í tí russisku strategiuna at at økja um sítt vald í teirra region vit kenna til tá ið holodumor í okraina var fyri eitt fólkadráp upp á okraina í nítjan stretivunum har sum hann aktivt ígjøgnum politikk sveltaði tað okrainska fólkið fyri at gera pláss til russar at búgva á tí landinum sum okraina hevur búðað og undir stálin hevur mann eisini brúkt nógva orku upp á at flyta fólkabólkar runt um kring fyri at gera pláss til russarar og annars at gera aðrir fólkabólkar til russarar so tað er væl ikki ein fyribrigdi sum mann tíverri enn brúkar í dag nakað sum eg haldi her øgiliga barbariskt men fyri at svara spurninginum so er børn sum eru í føroyum er tað fyri tað fyrsta umfataða integratiónsløn í dag so er tað dagstovnaøkið til dømis skal veita tilboð til tey mundið mál og nógvar teimum sum eru innskúlaði í skúlum í okraina og fáa undirvísing ígjøgnum internethús og framvegis og tað

gryggar faktiskt sovorðliga væl trótt at nógv á teimum takk fyri tær takk so til tær næstu røðuvarði tað vóru jens á ræna fyrstu væl

takk harra formaður orsøkin til at okraina liggur mær so tungta hjartað er óivað eisini tann at eg havi verið verið í kiva ið eg var har fyrr enn tíggju árum síðani á eini lækna ráðstevnu varð hugtikin av býnum gekk at túra ígjøgnum býnum har er tunellur sum sum sum faktiskt ein ein ein heilur heilur býur við sínara tíð sum er uppi í veruleikanum strekkan túr har á kvøldi og so var eg á morgun morgun sunnumorgun var eg á møti í einari samkomu nærini tíggju til tólv túsund menniskjur tað var eitt upplivilsi sum sum ordiliga sett seg og so eg haldi at tað var liljan weihe sum sum nevndi at her okur høvdu nøkur upplivilsur í íslandi tá ið hevur lotið mær til lendsku var í íslandi har hevur eg fingið handað eitt bræv løgduformaður nú er hann teg og eg og liljan var ov ið var eisini við í tí okur handaði kopieraða bræv handaði tað til embærsfólkini hjá til lendsku og bræv kom fram tað var eitt ávíst ávíst trupulleiki sum hesin pastorin sum eg tosaði um hevði hevði rent seg í og tað tók fimm vikur so kom bræv aftur frá hóskontórinum hjá til lendsku takaði fyri brævið tey tikiðu fimm vikur so sær tað at koma fram tað brævið har ið málið bleiv loyst og tað var stórt mál tað var vorðlupmál fyri hann og tað sum tey tóku við at at byggja íbúður og teir boðaðu frá at teir høvdu loyst málið og takaði fyri brævið síðani so okur hava samband upp til tann hægsta har men tað eydnaðist væl lillian weihe nevndi nøkur tøl her eisini har ja ok lillian weihe nevndi nøkur tøl og eg haldi eg fari líka tríva í nøkur av teimum og leggja nøkur afturat tað búði fjøruti milliónir fólk í okraina tá ið kríggið byrjaði fimm kanska gott og væl flýtti av landinum og fýra flýddu heiman frá og búsettis aðrastaðni ella reina búsettis aðrastaðni renna undan kann man siga missilin og bombin frá frá beistunum putin tað bleiv nevnt at væl eisini lillian weihe at tjúgu túsund børn eru stjolon at hugsa sær tey stolon simplutenn úr okraina frá foreldrunum tær skulu brúkast ímóti okraina aftur so miðvís er tað miðvíst er tað arbeiðið sum putin og hansara hondlangar gera mann var farið við einum fimtan túsund civilur sum kreinar er deyður kanska hálvmillión soldatar men tað ræðuligasta nei ikki ræðuligasta alt er ræðuligt men at hugsa sær at at putin og hansara hondlangarar teir hava ofrað eina heila milliard russiskar soldatar sum eru deyðir um hesi tølini her hugsa um um um um konurnar sum eru blivnar einki úr børnini sum eru blivur sum hava mist pápar og so víðari so so skil mann ikki hvat gongur fyri seg í í heilanum á sovorðnum fólkum hví nevni eg tað alt hetta her tí hetta her er ein ein ein ein ein sjúpuna sjónum ikki fólki men sum leiðir russland sum ikki aftrar seg við at forseta og ikki eru við sum sum bjarni kára sum petersen ikki okur ikki eru við á tí uttanbrúki politisku økinum og vísa at okur standa saman við teimum sum vilja steðga putin so gera okur ikki eitt gott arbeiði tí at hann steðgar ikki uttan hann verður steðgaður so ræðuligt sum tað enn ljóðar tann morgunin fýraogtjúgunda februar tveyogtjúgu gloymi eg ongantíð tá ið okur møttust í breddanum eg haldi at tú knáaði frá sínum ógerðum at tað er byrjaði klokkan tvey um náttina og klokkan tíggju tá stóð okur liðugn lið við umboð fyri allar føroyskar flokkar og høvdu ein tíma har um um okraina og tá merkti at nakað hendi okur stóð liðugn lið har og og vóru púra samd um at fara og at steðga hesini her ómenninum og tað hevur ikki eydnast nei sjálvt um góð fólk um allan heim hava roynt at at at virka til tað um okur so hava ført hann rætta russlandspolitikkin tað er so nakað heilt annað eg haldi ikki eg samdur í lillianum leiði eg haldi ikki eg haldi okur burtur hava verið nógv nógv nógv nógv nógv nógv nógv bestaftari nøkur hava verið men tað hevur so ikki verið meiriligt fyri tí og eg hopi ikki sum røddir annars lógu at føroyar fara at slaka í tí sum okur hóast alt hava hava gjørt tað vóru eg ikki og mugu eg ikki gloyma tað at stríðið sum okrainar føra ofrini sum teir ofra tey eru ofur fyri okum tí at teir royna at steðga einum einum valdi sum ikki aftur á seg við at fara víðari at oyðileggja men eg bleiv eisini óavmyndiliga ogur tann dagin tá ið tá ið føroyar lótu upp fyri at fara at taka ímóti flottum tað var ikki meiri enn í fýra fimm mánaðar áðrenn tá hevði verið sum sum landsstýrismaður uttanryggjumálum í í sjónvarpinum og tosað um at nú noyðast okur at fara at taka ímóti flottum og tann høgsti politiskumyndugleikin tá hann var vildsagt rásandi at eg skuldi havt sagt tað tað var eina ókendur tanki at føroyar skuldu heila tikið fara at taka ímóti flottum men tíbetur ja tað er tað er synd at tað skuldi ein sovorðnur katastrofa til fyri at okur broytti hugsan men tíbetur var eingin ivi ímillum føroyskar politikar tá okur skuldi eg fara og broyta hugsan frá at hava sagt nei til enntá kvotið flottar frá frá frá frá fn so fór mann til at taka ímóti flottum úr úr okraina og siga sum eri eg eg kann ikki vera samdur í teimum sum sum á nakran hátt seta spurnartikin við hetta ella sum halda at okur ikki hava gjørt tað gott nokk tí bara tað at fara í gongd var eitt risað stig fyri føroyingar og eisini føroyskar politikarar sum allir sum og øll sum hava verið politikki hesi árini eiga eitt stórt rós fyri viðvíkjandi hesum her eina málinum her so er tað eitt eitt øki sum eg kundi hugsað mær at at okur taka fullt út undirvíst í hetta er gott hetta er ein partur av leiðini fram at okur nú fara at at menna og tað hevur mann gjørt øll áðrenn hvønn hevur mann hevur roynt at ment hetta arbeiðið og gjørt tað tryggari fyri tey tey sum búgva her men tað var eisini at eg havi hugsað um í í sambandi hetta málið tað er hetta her og biðja nevndina trivnaðarnevndina fara og kanna er tað gott nokk mann tosar um at seta ein sosialan samskipara á øki er tað gott nokk við einum hvussu við sálarfrøðingum eru tey gott nokk dekkaði hes fólkini tí sárini eru øgilig og kanska serliga millum børnini og sum lilja veiða eisini nevndi hetta eru fólk sum sita og hoyra um hvat hendir heima hjá teimum í tíðindunum gera tey í dag og tað er einki ivast í at tey á allar kanalir hjá teimum eru opnar fyri at vita hvussu gongst heima hjá kanska børnum sum er eftir hjá pápanum sum kanska er kríggið hjá mammu og hjá foreldrum og so víðari so víðari so víðari teir tankar eru uttan iva í kraðina hvønn einasta dag hvussu hava tey tað veit okur teimum nóg góða sálarliga hjálp eg veit at tað tað tað er nóg ringt at at at fáa orku og yvirskot hjá hjá føroyingum til at ella til at veita hjálp latar teir føroyingar sum hava brúk fyri tí hvussu gongst eg havi at veita hesum fólkunum tí tey hava brúk fyri tí ein áheitan til síðst á uttansnevndina ið er samdur við ella eg kann bara siga ja soleiðis er sum lilja veiðis segði okur hava rønt at fáa føroyskar politikarar at fara ein túr til okraina tí tað kann broyta hugsanina hjá lombum men eg veit ikki um at mann styrir áttum fyri at fara sum gera mann ikki farum men eg fari at veita uttansnevndina og eg havi longu gjørt tað forrestina á formanninum lat okkum fara og fara okkum ikki til okraina lat okkum so fara til miðeystur lat okkum fara ikki sum vanligt er at fara ein túr til danmarkar ein túr til grønlands saman við donskri nevndini ella ein túr til amerika men lat okkum fara har sum stríði er og set okkum inn í í støðuna á tí rætta staðnum men nú tíðin farin men hetta uppskotið fer fullan stuðulfrókum hetta er ein liður í menningini av tí arbeiði sum djarvur føroyskur politikarar byrjaði fyri nøkrum árum síðani og tøkk fái teir fyri tað

reiðina sæðin á teimum

fyrr enn eg havi gjørt tað í dag til døgum

takk fyri jens ráðni gjørt so væl tað er ein maður ið er ein politikari í heiminum í dag sum eg seti høgt og tað eru tað er hann sjálvur ruthi leiðarin í eva hann sjálvur hann avloysti stoltumberga mark ruthið ja tann maðurin hevur gjørt sær ómak at skilja amerikanska forsetan tað er ikki nevnt at skilja amerikanska forsetan men eg haldi at tann maðurin hevur hevur sett sær gjørt sær ómak at skilja hann og skilur hann og roynir at skilja hann hvussu er og roynir at at at umganga konfrontatiónir høvdu allir heimsins leiðararar duga tað at eg skilji væl at fólk góðsa seg upp um umtrótt og hvør ger ikki tað men eður mann ikki skilur hann mann mann roynir at skilja hann soleiðis hendan katastrofan ikki hendir sum nú hendir at amerikanarnir fara at taka taka síni síni síni her illa síni síni soldátar burtur við europa tí okur hava brúk fyri tí og takk fyri at at fortelja okum tað vilja veiði hvussu vandamikið tað er fyri tí europeisku londini serliga niður tey sum eru veikrar enn okur

takk ja takk fyri og so er tað landsstýriskvinnan margis stóra

ger so væl takk fyri teg fyri fólkina eg fari fyrst og fremst at takka fyri eina jaliga viðgerð av hesum málunum um burturryktirnar okraínar og tað er jú fyri ein ár síðani at vit stóðu í tí støðu at burturryktirnar okraínar bráttu at stóðu eitt sindur óvæntað til at missa sítt síni bústað í føroyum og tí var neyðugt tá at gera nakað við hettar og fyri at tryggja tað ikki fólk ikki enda við teg á gøtuni so máttu bráðfeingisskiparnir seta sítt verk tá men alt bendir á at tørvurin á bráðfeingisbústaðum er faktiskt akkurát tann sami nú sum hann var á vári í fjør tí tað vísti seg at tá tað tað vísir seg at tá tað tá tað kemur móti summari so verður tað er tørvur á bústøðunum sum tey búgva í tí tað skal brúkast til annað endamál og alt bendir hvussu er á at tann tørvurin fer at vaksa aftur nú summarin nærkast og tí er tað virkuliga neyðugt at fáa greiðar heimildir og meira skipaðar karmar rundanum hesar bústaðirnar so lógaruppskotið snýr seg tí fyrst og fremst um at skipa karmarnar rundanum bráðfeingisbústaðirnar hjá burturryggnum og kreinunum tað merkir at landsverk fær nakrar heimildir at áseta heimildir í mun til bústaðirnar og harafturat at almannarverkið eisini fær heimild til at seta ein sosialan samskipara sum burturav skal taka sær av persónum sum eru í bráðfeingisbústøðunum tey kunnu eisini gera eina avtalu við aðrar partar um at veitast á tænastuna og tað snýr seg sjálvandi eisini um hvussu almannarverkið er og hvussu vit kunnu lofta hesum fólkum og hvat vit kunnu gera fyri at kanska royna at fáa tey sum megna tað fáa tey út á føroyska arbeiðsmarknaðin og eisini tryggja at tey sum ikki megna tað at koma út á arbeiðsmarknaðin at tey kunnu fáa eina uppihaldsveiting tað er týdningarmikið hjá hesum fólkum at onkursvegna at vit tryggja karmarnar rundan um ta støðuna sum tey eru í bæði í mun til at tey fáa nakað at vera í at búgva í og í mun til at tey fáa pengar kunnu liva og eisini kunnu læra føroyska málið og um tey megna tað at fáa eitt arbeiði og ætlanin er við hesum at uppskot skal vera stongandi til fyrsta januar í níggju og tjúgu og so koma vit jú til hetta her sum fleiri hava verið inni á tað er sjálvandi alt avhonkur av hvussu støðan í russlandi er tí hetta lógaruppskotið hongur nevnt saman við tí so men mann kann siga nú eru sosialu samskiparar sett og hetta hevur virkað í eina tíð pengar blivu sett herav sum eyðkund samansin var inni á til hetta arbeiðið og tað tað ger so eisini at trivnaðarnevndin hevur møguleika til í viðgerðini at fylgja hesum upp hvussu hevur hetta gingið og so víðari hvør er tørvurin fram yvir so frú forkvinna eg skal enn einaferð takka fyri eina góða viðgerð av málinum og eg eri vís í hetta málið um burturryktarukrainar tað fær eina góða og grundiga viðgerð í maðurnevndin takk fyri frú forkvinna

leggur upp til takk fyri

ja takk fyri mark stóra gerst væl takk fyri frú forkvinnan ja eg haldi eisini at vit skulu fleiri hava verið inni á og sagt at vit ikki hava gjørt tingini nóg væl og so víðari men men eg haldi at alt tingið hevur verið samt um at vit skulu syrgja fyri at gera nakað við hesa støðuna sum hesi fólkini eru komin í og vit skulu syrgja fyri at hjálpa teimum og vit hava altso gjørt nógv átøk og so skulu vit eisini tora at spyrja okkum sjálvi kunnu vit gera tað betur vit skulu vit kunnu tað so skulu vit sjálvandi gera tað men men eg haldi at mann hesa tíðina mann hevur arbeitt við hesum málum hevur roynt at gjørt tað betur og betur og roynt at fáa skipað karmarnar vit hava tað fyrsta uppskot sum vit høvdu vit høvdu ikki eitt liðug á eitt eina lidna loysn uppá hvussu vit skulu gera hesa tingini men tað tað sum eg haldi týdningarmikið tað er at vit tora alla tíðina at siga við okkum sjálvi vit skulu kunna gera tingini betur og betur heldur enn at seta fokus á at vit ikki hava gjørt tað nógv væl tí vit hava virkuliga roynt at sett inn og tað hevur alt løgtingið verið við til at skipa karmarnar til hesi fólkini sum eru burtur rikin úr

sýnum egna landi takk fyri frá fólkum ja takk fyri so eru orðaskifti og fyrsta viðgerð av løgtingsmáli hundrað og fimm tvey túsund og fimmogtjúgu uppskot til løgtingslóg og bráðfeingis bústaðir og serreglur á almannu økinum fyri burturryktirnar og okraínir liðugt viðgjørt ástur fyrst viðgerð og tað fer beinakós í trúnaðarnevnd og tað er fyrsta viðgerð av løgtingsmáli nummar hundrað og seks tvey túsund og fimmogtjúgu og tað er uppskot fyri løgtingslóg um leiðistuðul og eg skal biðja um framsøgu fólk at melda til ja tann fyrsti er fyri fólkaflokkin tað er grímur í sunnustoyn og fyri sambandið sunnvadal høkfeld og fyri javnaðarflokkin bjørt lynd og fyri tjóðveldið bjørg brynhildar dóttir egholm og fyri framsøgn runt vang og miðflokkin jensarana og fyri sjálvstýriflokkin sámalpetur í grund og tann fyrsti sum skal røða

takk fyri at vera formaður ja eg skal so lesa álitir

ið uppskot til løgtingslóg um bráðfeingis bústaðir og serreglur á almannaøkinum fyri burturíktirnar og krainar markið stór ráð landsstýriskvinna í almanna og bústaðarmálum hevur lagt málið fram sætta mai tvey túsund og seksogtjúgu og eftir fyrstu viðgerð tann átta hundrað mai tvey túsund og seksogtjúgu er tað beint í trúnaðarnevndina nevndin hevur viðgjørt málið á fund í tólvta og tjúgunda mai tvey túsund og seksogtjúgu undir viðgerðini á málunum hevur nevndin hann árið tjúgu og fimmogtjúgu stóðu nógvir burturíktirnar og krainar brádliga og eitt sindur óvæntað til at missa sín bústað í føroyum fyri at tryggja at hesi fólk ikki endaðu á gøtuni var neyðugt at seta bráðfeingis skipanir í verk beinanvegin landsverk fekk uppgávuna at útvega bráðfeingis bústaðir til hendan bólkin umframt uppgávuna at umsita og reka bústaðirnar úrslitið var at avtala varð gjørd við stýri fyri føroya barnaheim um at leiga barnaheimið í havn og eydnaðist sostatt at útve ein bráðfeingis bústað áðrenn nakar teirra gjørdist heimleysur tørvurin á bráðfeingis bústaðum hevur sveiggjað men alt bendir á at tørvurin á bráðfeingis bústaðum fer at vaksa aftur tá summarin nærkast og neyðugt er tí at fáa greiðari heimildir og meira skipaðar karmar rundanum bústaðirnar undir viðgerðini er komið fram at samstaðurin millum stovnar og myndugleikar og felagsskapur hevur riggað væl og at umstøðurnar á barnaheiminum eru nøktandi tó má staðfestast at burturíktirnir og krainarnir í føroyum til ymiskar grundleggjandi almannar skipanir í føroyum og at og at okraínar tí ikki hava nóg góða møguleika at fóta sær í landinum fyri at loysa trupulleikan er neyðugt at víkja frá ymiskum treytum og í ávísan mun áseta serreglur á almannøkinum í hesum lógaruppskotinum kunnu okraínarnir millum annað fáa barnagjald á jøvnum føti við føroyingar og tilboð um virknisvenjing arbeiðsbúgving og leiðbeinar í sambandi við arbeiðsframjandi tiltøk lat at geva landsstýriskvinnuni í almannamálum heimild at víkja frá ymiskum treytum soleiðis at okraínarnir ikki detta niður millum grundleggjandi almannar skipanir og at geva almannarverkinum betri amboð at hjálpa okraínum út á føroyska arbeiðsmarknaðinum umframt at varðveita tey á arbeiðsmarknaðinum við hesum viðmerkingunum tekur ein sannnevnd undir við málinum og mælir løgtinginum til at samtykja uppskot

ja takk ikki so væl til tær

jú tað vóru nógv viðurskiftir sum komu fram undirviðgerðini og tað er eingin lygn av tann tað bústaðartrotið sum vit hava her í føroyum tað rakar sjálvandi eisini okrainar og og eins og aðrar bólkar her í landinum tá vit mangla mangla bústaðir tá kann mann so siga um ikki annað tað at vit her hava her eydnaðist tað so at at fáa at fáa tað gevur høvdið til øll nú nærkar summarið vit eru kanska longu í í tí og at tørvurin nú aftur kemur habeiðt at tað tað krevur støðugt áhaldandi arbeiði at tryggja at tey framhaldandi hava og tað sigur seg sjálvt at tað er heldur ikki ein haldbari loysn við sum hann á hvørjum ári skal skal til at útvega bráðfeingis bústaðar nú tá tey sum nú einaferð eru her tey sum eru komin skuldu tey eisini hava stabilarum og so var tað við heimarrættinum hann verður avmarkaður tað skilti eisini hevur eitt sindur við støðuna hjá teimum at tey eru at rokna sum burturikin og ikki sum fløttar

eg havi tær ikki eina sovorðið harra formaður

ja takk

og takk til viðmerkingina fyri til jenni sára hana ja fleiri av sínum tingunum sum jenni sára eisini vísir á tað mann sigur tá ið tey stóðu tá vóru vit eitt sindur í einari ja tey vóru sjón í kreppu men vit vóru eisini eitt sindur í einari líknandi støðu tá tí at her stóðu nøkur fólk bankaðar dyrnar og vit høvdu ikki akkurát tær neyðugu skipanirnar akkurát tá til at lofta teimum tað hevur so verið reyðirkross í føroya sum hevur verið tikið sær av tí og fingið mann sigur he fram til nú har ið tað nú so verður fyri tað mesta annaðum verki sum kemur at taka yvir akkurát hvørja hjálp annað tey ítøkiliga fáa dugi eg ikki at svara men sum eg havi skilt tað so so verður so verður tað møguligt at taka tey amboðini sum vit hava í amboðskassanum og faktiskt veita teimum tað hjálpsutá eina ferð hava tørva tí tað er einki at siga til at tey koma tey koma til føroyar við einari bagage ikki bara ella við einum viðføri ikki bara í í kuffertinum men eisini mentalt og tað er umráðandi eisini at tað verður tikið á hond um tey sýst at tey fáa møguleika at fótastar her í føroyum og tá tey vísa seg at støðan hjá teimum kemur at vera meira varandi

takk fyri harra formaður ja takk so eru ikki teir sum hava biðið um orðið orðið hjá tí enda og okur fara at atkvøða í hesum málum eg mangli nakað hvønn ja so eru at atkvøða hvønn tað eru sjeyogtjúgu atkvøður fyrr enn tað er eingin ímóti og tað er eingin blonk uppskotið er so har við samtykt og fer soleiðis víðari til triðju viðgerðir so koma okur til ta seinasta seinasti aðruviðgerðina í ja og tað er lúksmál nummar hundrað og seks tvey túsund og fimmogtjúgu tað er uppskotið til lúkslag um leiðistuðul og formaður skal spyrja um hvør biður morðið tað ger grimmur sunnustan ger so væl skifta