LM-021/2023
Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um áseting av almannaveitingum (Hækking av frádráttarfríari inntøkuupphædd fyri fólkapensjónistar)
Lógaruppskot · Birt 30. aug. 2026 · logting.fo
Uppskotssetarar
Skjøl (7)
Skjal · — · 29. sep. 2023
Skjal · — · 29. sep. 2023
Skjal · — · 20. des. 2023
Nevndarskjal · Áhugabólkur hjá pensjonistum · 26. okt. 2023
Nevndarskjal · Landsbankin/ Búskaparráðið · 30. okt. 2023
Nevndarskjal · Almanna- og mentamálaráðið · 20. nov. 2023
Nevndarskjal · — · 6. des. 2023
Atkvøðugreiðslur (3)
Broytingaruppskot frá einum minniluta í Trivnaðarnevndini (Jørgen Niclasen og Árni Skaale) · 12-0-16
2. viðgerð
Upprunauppskot · 23-0-5
2. viðgerð
Upprunauppskot · 21-0-3
3. viðgerð
Orðaskifti (274)
Vís orðaskifti
Tekstirnir eru gjørdir av einum sjálvvirkandi talugreinara og kunnu innihalda villur.
1. viðgerð (156)
og tað snýr seg um hækking av frádráttarfríari inntøku og upphædd fyri fólkapensjonistar og eg skal biðja um framsøgufólk framsøgufólkini verða fyri javnaðarflokkin hasi jakob thomsen fyri sambandsflokkin helgi abrahamsen hækkaflokkin grímur sunnstein fyri tjóðveldi liljan veihe fyri framsøgn sólvið nólsoy og fyri miðflokkin jelsa ræna fyrstu røð er hann jakob thomsen
ger so væl og tað er eitt ynski um at fólkapensjonistar ið hava inntøkur afturat fólkapensjón og útgjald frá samalfasta skulu hava betri fíggjarligu umstøður við at hekka frádráttarfríu inntøkuuppeydnað fyri meginpartin av fólkapensjonistum sum hava inntøkur afturat fólkapensjón og útgald frá samalfasta ið eru hægri enn fimmogfjøruti túsund um árið at fáa hægri fólkapensjón í løtuni er markið fimmogfjøruti túsund og tað verður so broytt til einogtrýss túsund og níggju hundrað tað verður ein eitt sindur av kjaki um hetta málir fyrr sambæt slokkurin legði eitt uppskot fyrr í ár um at strika mótdrokningina og tá bleiv tað sjálvandi viðgjørt í trúnaðarnevndirnar sum eru í tá ið mann hevur lurtað eftir meiningum og sovorðið um at her er so so tað fór ov so stýrt at strika tað heilt og okk fór til væl upp á at at mann skuldi strika tað líðandi javnaðarflokkurin og við hesum uppskotinum so verður tað so flutt upp á einogtrýss túsund og níggju hundrað og tað haldur í løtuni er eitt hóskandi mark og tað kostar lutfalsliga lítið um mann hvørja ávirkan tað fer á áarbeiðsmarknaðin og arbeiðsútboðið tað kann mann kanska kjakast um og tað fær ikki sjálvandi at spyrja um í trúnaðarnevndini um hvussu tað fer at ávirka tí tað er sjálvandi eitt stórur mangul upp á arbeiðsmarknaðin í løtuni hin vegin so er tað eitt stórur trupulleiki hjá pensjonistum sum fær ella arbeiðis og koma til markið á fimmogfjøruti túsund og tey setast aftur tá tey nærkast markinum tí at tey verða mótroknaðir og hara vit fyrrverðina á tann stóru trupulleikin við hesum markinum er at tað verður uppgjørt eina ferð um árið tað vil siga tá ið árið verður uppgjørt so fáa tey eina rokning og hava tey arbeitt nógv so fáa tey eina stóra rokning og tað hevur landsstýriskvinnan sagt fleiri ferðir at tað verður broytt soleiðis at tað verður uppgjørt mánaliga og tað kann landsstýriskvinnan kanska líka svara upp á nærri um væntar at tað verður tí tað vænti eg verður ein øgiliga stór broyting og við at flyta markið upp á einogtrýss túsund og níggju hundrað so tað hjálpir sjálvandi munandi upp á trupulleikin við fimmogfjøruti túsund og at markið verður mótroknað men men trupulleikin við at tað verður uppgjørt eina ferð um árið er at staðvekk so vit stóðarbeiða tað meira so so kemur tú aftur á markið við einogtrýss túsund og níggju hundrað og hinvegin so har tykkum rakað trýss túsund so har eru har eru avbjóðingar hjá teimum sum teimum pensjonistunum sum fara til at arbeiða men eg havi annars ikki nógv at siga at tað hevur verið kjakast nokk so nógv um og okur vænta at tað fer at hjálpa hvussu er nakað upp á upp á avbjóðingan sum pensjonistar hava og arbeiðsútbýða líka væl so okur fara at taka tað upp í trúnaðarnevndini og
tað fer sjálvandi eina jaliga viðgerð takk fyri tað ja takk fyri nú blivu nøkur strikaður sum hevur teknast til viðmerking og tað er tí at tað er bara ein viðmerkjari fyri hvønn flokk tá ið tað eru framsøgufólkini sum kunnu
johannes joensen hjá so væl takk fyri tí fólkuna ja nú eri eg ein av teimum sum haldi at og haldi stadvegt at mann eigur at strika mótrokningina men tað er so kompromið mann kom til at hækka hana stigvíst eg ynskti honum hækkaði meir men eg hugsi at kann eg sjakku thomsen líka upplýsa um eg havi virka skilja ordiliga hvat í kostnaðurin hvussu hann verður roknaðurin um mann veit tað hví tað kostar at strika mótrokningina
tað kostar tí at tá ið pensjonistar fara til arbeiðis og tjena yvir markið sum er fimmogtjúgu túsund í dag so verða tær móttøknaðar við tjúgu prosentum tá sigur at vist tú at tjenar túsund krónur so missir tvey hundrað krónur í pensjónum og tá ið markið verður hekkað so vil pensjonisturin fáa meiri í pensjónum tá sigur at vist at hann tjenar túsund krónur yvir markið so fer hann í veruleikan tvey hundrað krónur meiri pensjón enn hann ger í dag og við at fjaðra eina markið so er tað tað sama galdandi fyri hvørja einastu túsund krónur tú fer omanfyri og tí kostar tað lutfalsliga nógv meiri tá ið tú tjenar meiri við at biðja strika markið ja og ja mann betalir skatt eisini men tú betalir tú betalir eisini skatta líka væl hetta er afturat skattinum og tí ger tað sum
takk fyri tað er tað rúansin gjørt væl takk fyri forstøðuna eitt sum eg havi verið eitt sindur er irriteraðurin á í samband við tað eru útrokningar sum almannamálaráðið ger um sær mótrokningina hjá pensjonistum tað er tað at mann kann gott mann kann gott fortelja fólkið við sum at strika hana heitt so kostar tað ca fýraogfjøruti fimmoghálvfjerðs milliónir og við sum at rokna tað tey sum útseta pensjonina við so siga tey umleið hundrað milliónir tað er tøl sum tú kanst rokna teg fram til tað tað síggja tey hvat ið mótroknað verður men tey siga hatta er kostnaður men hatta er ikki kostnaður tí mann kann ikki rokna ikki fram til hvat ið tað kostar ella hvat ið eyka inntøkan verður av at fólk fer at arbeiða meira ella tað at ein lógarbroyting broytir atferð hjá fólki tað tekur mann slekkja hemsin til í øllum rokstikkinum og tað haldi eg er ein øgiliga stórur tað er ein øgiliga stórur vansur við teimum útrokningunum sum mugu fáa at mann tekur bara ta eini sína um mann kann einki
Fyrr enn eg hevði blívað tað í hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn
hann saka támsøgn gerst væl takk fyri eg eri partur samdur við aðra joensen tað spælir sjálvandi at stóra leiklut í rokstikkinum hvat tað ger við atburðini hjá fólki at strika mótrokningina heilt men tað eru eisini onnur aðrir spurningar mann kann seta um tað er rímiligt at at ein pensjonistur til dømis fer fulla pensjón og sleppur undan øðrum sosialum gyldum og skal at sløppa at tjena nógvar pengar tað er ein spurningur hvussu er ei at taka upp eg veit ikki um tað er ein trupulleiki men tað er hvussu er spurningur um at greiða tað upp og nú skuldi eg góða til at kanska viðgera pensjónsaldrus víðari og tað er absolutt ein spurningur mann eigur at taka í tí høvunum
ger so væl frí fólkini ja hetta er tann nakað umtalaða málið um mótrokning í pensjónum sum landstýriskvinnan nú skjýtur upp at hækka markið fyri føroyska samfelagið er í løtuni í tí støðu og hevur verið tað tey seinnu árini at arbeiðsmarknaðurin tørvar arbeiðsmegið arbeiðsmegið innan fleiri ymisk arbeiðsøki serliga innan vælferðarøki so sum heilt so eldra og heimarygt er stórur tørvur á fleiri hondum og eisini bæði innan tænastu og framleiðsluvinnuna til hvussu matstovur hotell fiskalivirki og byggjarí vit hava í løtuni eitt arbeiðsloysi sum roynd og veru er negativt vit mangla arbeiðsfólk vit innflyta arbeiðsfólk samtíð sum vit hava pensjonistar sum fegnir vilja sleppa at arbeiða og sum hava orku og hug til tað og heilsu tey sleppa ikki til arbeiðis uttan so at tað loysir seg ikki hjá teimum at fara til arbeiðis og tí vendir hetta nokk so øvugt fleiri av okkara eldru borgarum hava bæði hug heilsu og orku til at halda fram við at arbeiða aftan á náttan pensjónshaldur men okkara skattaskipan við mótrokningini av arbeiðsinntøku oman fyri fimmogtjúgu túsund krónur árliga ger hetta lítið áhugavert og samboðslokkurin legði til eitt uppskot um hetta í farnu farnu tingsetu um at strika hetta markið solturnar at at pensjonistar kundu halda fram við arbeiði uttan at tað bleiv mótrokni í pensjónum tað eru framdar ymiskar broytingar í verandi lóggávum sum eru við til at eggja pensjonistum til at átaka sær eitt lønandi arbeiði men tað eru enn nakrar óhappnar forðingar sum halda pensjonistum frá hesum tí arbeiðsinntøkan verður mótrokni í pensjónuni hevur ein fólkapensjonistur íntøku rindar hann skatt av inntøkuni men harumframt missir hann ein part av pensjónuni í sambandi við uppskotið frá sambandsloysnum í farnu tingsetu segði sigur steinberg lasturskvinna at hon var ímóti at avtaka mótrokningina men at hon var fyri at hækka markið og at tað kundi hon hugsað sær at gjørt í tveimum umførum og nú er so eitt uppskot komið eg veit ikki um tey eru tað fyrra av tveimum ella katendur markið hækkar úr fimmogtjúgu túsund krónum upp í um árið upp í einogtrýss túsund og níggju hundrað krónur um árið allir bætur bøtur men eg ivist í hvussu nógvar mun hendan lógarbroytingin fer at gera og ivist eisini í hvussu nógvar pensjonistar fara til arbeiðis orsakað av hesum tí tað er nevnum soleiðis nær at tá mann roknar inntøku hjá pensjonistum so er tað ikki bara løn frá arbeiði men tú roknar eisini tað sum tey fáa frá egnari pensjónsuppsparing og tá er øgiliga skjótt tá kann tað næstan gjølla tað sama um markið eitur fimmogtjúgu túsund ella einogtrýss túsund og níggju hundrað tí øll eru longu omanfyri av pensjónsuppsparingum kapitaløgu og pensjónutelur ikki við men vit so hevur lívrentu ella ella rætur so telur tað við tað vil siga at tú kanst snøgt sagt einki arbeiða við verandi skipan uttan tær mótrokna og tú kanst heldur einki arbeiða aftanum hesa broytingina tí at árliga pensjónsuppsparingin hjá flestu eru longu komin har upp so er tú ikki at síggja hatta fyri at broyta nakað sum helst og tá mann hugsar um pensjonistar at tað vísir seg at at tað er at eg sat í fleiri árini í so kalla pensjónsbólkinum sum arbeiddi við einum nýggja pensjónsskipan og vit fingu nógv hagtøl servera og tað vístir seg at tað er næstan eingin sum gerst at arbeiða tær tær sjeyogtrýss og næstan eingin arbeiðir aftaná tær trýoghálvfjerðs so vit hava ein ein ein ein lógarásettan pensjónsaldur sum eitur sjeyogtrýss og spakul uppeftir men verulig pensjónsaldurin tá fólk gevast arbeiðið hann liggur um hálvfjerðs ár og tað er tí at fólk hava góða heilsu og og og tíbetur er tað sostannar at fólk liva longri og heilsa og hava góða heilsu longri eisini og við sær hug at arbeiða og vit standa um mangla arbeiðsmegi so er tað upplagt at vit gera nakað fyri at tað skal loysast hjá teimum at fara til arbeiðis heldur enn at sita heima sum og vera óvirkin tí var okkara uppskot at at at vit skuldu tað byggir á arbeiðsinntøku tá ið seg ikki pensjónsuppsparingar inntøku og tað er tann stóri munnin tá mann so roknar prísina á sær so sigur mann ja pensjóni nú verður meira goldið pensjón enn tað annars vildi gjørt við altso vit vistu mótroknar so so so ger tað tað at tú rindar minni pensjón á landskassum men landskassum fær eisini varð inn í skatti og og meirvirkjaldið í øðrum viðist niður og ivist heldur ikki í at tað fólkur í virkin er eisini gott fyri fólk tá siga at at tað hjálpir eisini eitt uppá heilsuna hjá fólki so so eg eri samdur teimum sum siga tað at at at at at útrokningin mann kann ikki bara siga hvat tað betýðir fyri fyri fyri pensjónsuppgjaldið tú mást eisini hugsa um hvat tað merkir fyri hina síðuna øh nú nevndi hann ikki okkurt um támsøkan í sínari framsøgurøðu rætti at at jónaflokkur vildi strika hetta so líðandi og og so spurningur hvussu líðandi altso er tað so so líðandi at mann kanska innanfyri hetta vælskeiðið kemur heilt upp at tað hevur fult mótroknað ella ella vil mann bara hækka tað eitt lítið sindur eg síggi ikki so stóra munan um tú eitur fimmogtjúgu túsund ella einogtrýss túsund og níggju hundrað tí tá tú roknar egna pensjónsuppsparing við javu so er øll beinaður hjá loftinum og so so kann tað fyri sovorðið vera líka mikið eg tipi ikki at hetta fær nógv fleiri pensjonistarar fær
takk er at joensen á viðmerking gjørt væl takk fyri fólkuna ja hetta er einur symbolpolitikkur sekstan túsund krónur verður hetta markið hekkað tað eru góðar túsund krónur um mánaðin og tað ger hvørki til ella frá yvirhøvur ikki og tað nú verður tað kallað mótrokning tá tú kemur upp um tað er markið sum nú verður sett til einogtrýss túsund og níggju hundrað mann kunnu akkurát sama kalla tað brandskatting hundurin kemur inn ja men so verður tú fast brandskattaður tað kundi gott vera eitt annað orð fyri tað
helgi abrahamsen gjørt sveitt frá fólkarnar tað er akkurát tað sum er problemið altso pensjonistar vilja sleppa at arbeiða men men tá ið vit so ikki fært nakað nakað útholdið av tí sum tú arbeiðir fyri so gevur tað so lítlan meining og tað er tað sum er forringin og tí haldi eg at at tað var nógv betri at mann latistir fólki sleppa at arbeiða og fáa sína inntøku so snar at at mann eggjar teimum til at arbeiða heldur enn at sita sum pensjonistar eg haldi ikki at hetta er uppskotið
síðani er tað jørgen niclasen gjørt so væl frú forkvinna hetta uppskotið haldi eg er ein viðfáningur og eg skilji ikki hví ið mótrokningin ikki verður hækkað tað kostar ikki tað stóra so tað skuldi vera munandi hægri mark hálvfems túsund haldi eg við tað hava nevnt fyrr tað sama sum fyrr tí at pensjonistar meðan sambandsflokkurin uppskotið hjá sambandsflokkinum tað gekk út upp á at arbeiðsinntøkan skuldi ikki mótroknast meðan eftirløn tað skuldi framhaldandi tað sum hann sjálvur hevði spart upp tað skuldi mótroknast tað í sambandsflokkurin men arbeiðsinntøkan skuldi ikki og tað haldi eg ikki er ein røk skipa eg meini at fólk sum útseta pensjonina so fáa tey ein sindur meir tey gera fleiri og fleiri tað er ordiliga gott tað er ikki gjørt við sítt samband og fólk sína vilja yvirlæknin sum tjenar tvær milliónar skulu vit stappa fólkapensjónir í hann ella hennrika áldu heði mortensen altso altso ger tað nakað um um tær
er gjaldransen at gjørt so væl frí forkvinna tann stóri munur millum fyritøk og pensjonistar og fólkapensjonistar er at fyritøk hjá pensjonistar hava ikki sína egnu pensjónsúsbæðing harafturat so eru fyritøk og pensjonistar fyritøk og pensjonistar tí at teir av einiliga orsøk ikki hava møguleikar at arbeiða tí tá eru fyritøk og pensjonistar tí tú ikki at síggja mann kann samanbera tey bæði tingini tí tað sum er tað stóra problemið hjá pensjonistum fólkapensjonistum er at tey hava sína egnu pensjónsuppsparing sum skal mótroknaðast hann hava fyritøk og pensjonistan ikki tí tú ikki at síggja mann kann samanbera
eitt eitur symbolpolitikkur eitt annað eitur paratiuppskot sambætstokkurin kom eina uppskotið fyri í ár har teir vildu strika tað heilt saman flokkur sum í tvey túsund og tjúgu legði koyrdan niður á fimmogfjøruti túsund hetta uppskotið her setir markið upp á einogtrýss túsund og níggju hundrað tað er ein ítøkilig broyting vist mann hyggur eftir lógaruppskotinum so stendur hon avleiðingar fyri vinnuna at hetta fer ikki avleiðingar fyri arbeiðsútboðið sum var argumentið hjá hjá andstýrinum tá ið tey vildu tit skulu upp so hetta her er ein roynd at hjálpa teimum pensjonistum sum arbeiða so tey fáa eitt sindur meira av pengunum at
hevði gjábróðið teg gjørt væl frá fólkini eg skal ikki kjaka síðani jakob thomsen hevði køpt paradiuuppskotið eftir nakað av tí er tað nakað sum eg kenni til tað sum varð burdað frá javnaðarflokkurin og og tað er rætt at vit hækka lakkaðumarkið men men tað er tíverr hálvur sannleiki vit gjørdu nakrar broytingar so so at at pensjonistar fingu meiri burturúr hetta var sum ein ein av teimum broytingum sum lækkaði tað er vit funnu tað var ikki rætt at gera tað og tí broyta vit tað rætt at r og vit halda eisini at tað skuldi farið farið verið tikið vekk altso at tað skuldi slett ikki verið nakað mark og ja so setti eg at jakob thomsen er ein eini fyrispurningur á henni sum hann ikki svarar upp á tí varð roterat her hann sigur at at mann arbeiðir við at lakka tað so líðandi altso hvat ætlar mann altso nærhjørður er mann komin á mál ella
gera so væl tá ferðir frá forkuna tað gleðir meg at stigurin tykir til at vit fóru at hækka mótrokningina hjá pensjonistum hyggja vit at hagtølunum so hava vit í føroyum størsta vinnutíttleika í øllum europa í øllum aldursbólkum eisini millum teir eldru aldursbólkarnar tey fimmogtrýss til sjeyogtrýss á gomlu har eru hálvfjerðs prosent enn úti í arbeiðsmarknaðum og millum tey hálvfjerðs til fýraoghálvfjerðs gomlu eru upp til tretivu prosent av framvegis arbeiðsmarknaðum og sum er nógv tað hæ og tað hava vit tørv á nú tá samgongan hevur avgjúkað bæði teirra og at føroyafólk hevur haldført trupulleikar skulu vit hava fleiri hendur út á arbeiðsmarknaðum um so máta loysa seg at arbeiða og tá hóks eg ikki bara um tey eldru men um alla arbeiðsfjørnuna hetta uppskotið saman við javningini á skattastiganum og vónandi øðrum arbeiðseggjandi tiltøkum sum eitt nú ein komandi skattalætti fara at slúsa enn fleiri fólk út á arbeiðsmarknaðum og á tann hátt fer eg elli pensjónsaldurin at hækka p tí tað aftur loysir seg at arbeiða og fleiri fara natúrligvís eisini at velja at gagnnýta hendan møguleikan at útseta pensjónina men hetta uppskotið er so annað stigið á leiðini tí tað eru tvey grundleggjandi ting sum skulu broytast og tað er á skattatýsti og eitt er skattatýsti og hitt er mótrokningin tí við hesi broyting fer tað at loysa seg hjá einum pensjonisti at velja um eg sigi sum kanska velur at fara niður í gir at fara at arbeiða eisini tí mótrokningin hon virkar sum steinur oman á byrði umframt at rinda skatt av inntøkuni so skal pensjonisturin eisini endurrinda landinum ein dupultan týgging av síni egnu pensjón tað er tjúgu prosent av egnari pensjón og marginalskatturin verður tá órímiliga høgur frá fólkina tað verður freddi frammi sum hava sagt at vit nú rætta ein skeivleika við at hækka mótrokningarmarkið til sama støði sum sum áðrenn undanformað samgonga kom til valdið hetta er ein lygn ja hámarkið er tað sama sum seinast men mótrokningarprosentið í dag er tríggjar ferðirnar lægri enn tað markið sum var seinast tað hevur mann tíbetur ikki sett upp aftur soleiðis at pensjonisturin framvegis varðveitir fýra fimtan partar av pensjónini í staðin fyri at lata meira enn helvtina ja heildið og trýss prosent av sínum pensjónum til landið altso hevur ein pensjonistur meira eftir eftirverandi skipan enn tí sum gamla samgongan innførdi og við hesum uppskoti gerst tað enn hugaligari hjá pensjonistum at fara út á arbeiðsmarknaðinum vit í fólkaflokkinum halda at hetta er eitt stig á leiðini men tá tá er sagt so halda vit at mótrokningarmarkið kundi verið sett uppaftur hægri upp í hálvfems túsund ynskja vit og at hetta markið so leypandi verður prísdagsregulerað hetta er sama støði sum ein fyritíðar pensjonistur fær og sum fyritíðar pensjonistur so verður tú á onkrari orsøk mettur at hava niðursetta arbeiðsevnið vera óarbeiðsførur ella partvíst óarbeiðsførur tað eru tey sum gerast pensjonistar bara á pappírinum ikki ein pensjonistur er ikki óarbeiðsførur tí hann var ein pensjónsaldur sum vit hava ásett í l eitt er at eggja pensjonistum at vera á longri arbeiðsmarknaðinum eitt annað er eisini at loyva teimum tað og her hugsi eg serliga um tann almenna geiran har tað tíverri hevur verið siðvenja at senda fólk til hús á teirra sjeyogtýrs ára føðingardegi tí at aktivir og arbeiðsavni pensjonistar eru ikki bara ein fyrimunur fyri landið men eisini fyri pensjonistum sjálvan bæði fíggjarliga og sálarliga tí knø og liðir skulu smyrjast og haldast í gongd ella rustast tey føst hetta eru summi løgtingslimir herini livandi dømi um umframt hetta økir hetta eisini um lívs og sálargóðskuna frá forkvinna hendan samgongan hevur seinastu dagarnar tosað um breiðar semjur og at samstarva og at finna loysnir tvørtur um samgongu og andstøðu men vónandi er hetta ikki bara tóm orð uttan innihald tí hevur niðurlagið hjá onkrum samgonguflokkum verið at tey ikki vilja samstarva við ávísar flokkar serliga fólkaflokkin eg skal so ikki nevna nakran við navni her men í hesum uppskoti er tað netta um fólkaflokkurin sum kemur við semiskupinum tí sambandi vil strika mótrokningina meðan flestu samgonguflokkarnir ikki vilja flyta seg longur enn til sama hámark sum áðrenn sum áðrenn tað lógaruppskotið ella tann løgtingslóg sum er galdandi í dag hóast vit tað uppliva hægst størsta inflationina í fjøruti ár síðan tá sum summi enn tá herin kanska minnast altso liggja hesir partarnir í hvør sínari grøv frá forkvinna eg vóni at hetta uppskotið fær eina gjølla viðgerð og at partarnir eru
eg nakað mál takk fyri tær ja takk síðan er næstur røða grímur sunnstein
er um at finna eina breiða semju á hesum øki tá takk fyri frá fólkini ja takk fyri so spurningum tú okkurt nøvnir hjá løgtingsfólkum at sipa mær til
vorðasta nielsen viðmerking ger so væl ja takk fyri fólk tína spurningurin er hví er hálvfems túsund rætta markið sum fólkamarkið skitir upp altso einogtýss túsund og níggju hundrað tað er forferdiligt altso tað er nógv for lítið og eggja ikki persónistum at arbeiða men hálvfems túsund sambært fólkamarkið er tann rætta talið altso hvør er tað so altso nú snakkar mann um løgtingslimir og landsstýrisfólk og yvirlæknarsíðar teir missa allar pensjónina óhansara vit teir sita nøkur fá ár og at pensjón skal mótroknaðast men hví skulu fólk ikki sleppa at arbeiða fyri meira enn hálvfems túsund um árið og síðan blá mótroknað
hálvfems túsund tað er fyrst og fremst tí at tað er tað sum vit síggja at ein fyritagarpensjonistur fær og ein fyritagarpensjonistur er í onkran mun hevur skerdar arbeiðsførleikar og tað hevur ein pensjonistur ikki so tað ynskja vit at teir man siga at tey at ein pensjonistur ikki skal man siga verður settur í sama bás tí hann er arbeiðsførur hin vegin so vísir tað seg at talið hálvfems túsund tað hevði kostað landskapsanum trettan milliónir og tað er so helvtin av tí sum raksturin av øllum aðalráðunum er við hetta seinastu árið og tí hugsi eg eisini at tað kanska kundi verið ein liður í at finna eina semjuhabeint at vit siga at vit skera ikki alt allan útreiðsluvøksturin hjá hjá samgonguni men vit kunnu noyðast við at taka helvtina
liljan weihe gjørt so væl ja takk fyri nú beyð teg merki í at rúðarin brúkti orð sum lygn og onnur sovni orð á tingsins rúðarpalli eg haldi at mann skal ansa eftir at brúka stík orð og serliga tá mann ikki eftirkannar sínar egnu pásandir tað er ikki rætt at almenn starvsfólk verða send heim tá ið tey eru sjeyogtrýss ár og hevði rúðarin kannað hvat hansara egnu partamaður uni rasmussen gjørdi sum landsstýrismálur í fíggjarmálum so hevði hann vitað tað at eitt rundskrivað undirskrivað í tjúgu tveyogtjúgu sum segði at fráfaringaraldurin er tveyoghálvfjerðs ár fyri
grímur sum stein ger so væl ja takk fyri for forkvinna ja eg havi ikki annað enn at siga takk fyri upplýsingarnar sjálv vera ja eg eri ja eg eri nýggjur í hesi rommuni men men tá tey sagt so segði eg ikki at tað er eg segði at tað er siðvenja at senda fólk heim og tað veit eg um fleiri dømur um men nei annars annars skal eg ja taka egnabarn eg havi faktiskt ikki eg havi faktiskt ikki kannað um tað sum tingfrøðna sjálvsigur er er satt so eg
og fakta er ikki fleiri viðmerkingar til tað takk fyri fólkina ja takk fyri vit fara til næsta framsøgufólk sum er í linjan veiði
ja takk fyri frú forkvinna nú er tað aðru ferð at vit viðgera hetta her málið á løgtingina fyri rímliga stutta tíð frá fyrsta januar í tjúgu fýraogtjúgu fara pensjonistar at kunna tjena eini trýss túsund og níggju hundrað krónur áðrenn pensjónin verður mótroknað og hetta her er faktiskt eitt mál sum hevur fylgt nógv hjá eldra ættarliðnum í landinum markið fyri mótrokning varð lækkað av undanfarni samgongum og verður nú hækkað upp á sama støði sum í tjúgu nítjan tá hendan samgongan sat við valdi seinastu og tað finnast nógvar mytur og skeivar forteljingar tá tað kemur til pensjón bara hesa stuttu tíðina eg havi sitið á tingi havi eg møtt fleiri eg møtti ein pensjonisti herfyri sum tvíhelt um at viðkomandi slapp ikki at tjena meira enn fimmogfjøruti túsund krónur um árið altso at tann dagin tú fyllir sjeyogtrýss ár so steppur tú simpliskt henni ikki at arbeiða fyri meira enn fimmogfjøruti túsund krónur um árið tað passar sjálvandi ikki vit hava dømi um tað her í salinum eg mátti brúka tíð upp á at vísa viðkomandi á at tað eru nógv fólk sum eru virkin aftan á tey eru sjeyogtrýss og sum eisini nógv meira enn fimmogfjøruti túsund krónur um árið ein onnur myta sum eg havi møtt er at tað ikki loysir seg at tjena meira enn fimmogfjøruti túsund krónur um árið tí so fer landið avstað við øllum tað passar heldur ikki tað loysir seg altíð at arbeiða og tað fer tað eisini at gera nú markið fyri mótropning verður hækkað men eg eri bangin fyri at eg framvegis fari at møta hesum mytum tá verður nevnda upphæddin í uppáhaldinum vara einogtrýss túsund níggju hundrað og ikki fimmogfjøruti túsund krónur føroyar eigur millum virknastu arbeiðsfjøldur í heiminum arbeiðsloysið er null komma seks prosent tað eigur næstan ikki at bera til og vit eru virkin frá heilt ungum aldri til væl yvir pensjónsaldur tað er at fegnast um vit hava undaná í seinastu viðgerðum av hesum málunum tað liggja nøkur søl í tí nevndarviðgerðini frá almannamálaráðnum og eisini frá búskaparráðnum sum eru ótrúliga áhugaverd at hyggja eftir um mann hevur áhuga fyri tí men tøl frá búskaparráðnum vísa tað at fólk eru faktiskt sera virkin aftan á tey vóru sjeyogtrýss tey sum eru millum sjeyogtrýss og fýraoghálvfjerðs ár av teimum eru tað fjøruti prosent ella yvir fjøruti prosent sum faktiskt hava eina lønarinntøku við síðurnar av og nakað annað sum tølini eisini tað tað er tað at fimmogfjøruti túsund marki sum hevur verið fyri mótrokning av pensjón ikki forðar fólki fyri at fara út á arbeiðsmarknum faktiskt vísir tað seg at tað eru nógvir pensjonistar faktiskt tær flestu sum eru virknir sum tjena meira enn tað ella hava útsett sína pensjón men so eru tað sjálvandi nakrir pensjonistar sum ikki arbeiða við síðurnar av at so arbeiða yvirhøvur og teir hava so bara pensjónina og samansfaststa at liva av eg hoyri onkran tosa um at mann eigur at strika mótrokningina heilt eg vil gjarna hoyra áðrenn eg hoyri meira um tað sum eg vil gjarna hoyra hvar mann skal finna tær hundrað milliónirnar sum tað minum verður mett at kosta at strika mótrokningina heilt hetta uppskotið fer at kosta seks komma fimm milliónir krónur eg skal bara siga at tær sær hundrað milliónar tað havi eg úr uppskotinum hjá sambandsflokkinum sum bleiv lagt fram í vár tað er eisini at tað er vert at hava ein menti at okkara livialdir er hækkaður eksplosivt vit liva nú í miðal til vit eru fýraogfýrs ár pensjónsaldurin hevur verið tann sami síðan nítjan hundrað og seksoghálvtrýss tá ið pensjónsaldurin bleiv ásettur av fyrstan tí so tað er eisini interessant at hava ein menti vit hækka nú markið fyri mótrokning men enn eru tøk at taka sum er minst líka viktig ella viktigari kanska fyritíðar pensjonistar skulu tryggjast eftirløn og eg má siga sum er at tað er ikki fyrr enn eg eri komin í løgtingi at eg havi fingið innlit í at fyritíðar pensjonistar ikki fáa eftirløn onnur sum fáa almannar veitingar fáa eftirløn og eg haldi at tað er uppá tíðina at vit javnseta hesi fólkini og harafturat so er tað nú varð undanfarnir ráðar inni á at at fólk í almennum starvi ikki sleppa á arbeiði ja aftaná tað er sjeyogtrýss tað er blóðskeivt men faktiskt er tað soleiðis at á privata arbeiðsmarknaðinum er tað fleiri boð um ella fleiri dømir um at mann ikki sleppur at arbeiða tá mann er blivin sjeyogtrýss mann fær heilt automatiskt eitt uppsagnarbræv tá ið mann nærkast pensjónsaldrið og so er tað annars bara út á vakni og eg haldi tað er heilt ótrúliga løgi at hugsa sær at tað er tilfeldið tí at vit hava trot á arbeiðsmegi og so haldi eg eisini at tað skapar ein nógv betri arbeiðsmarknað við sannir rúmligir og tað er nakað av diversiteti á arbeiðsmarknaðinum at vit bæði eru ung og eldri á einum arbeiðsplássi bæði trimini eru umboðað ymisk sjónarmið er umboðað og so víðari so eg haldi at at heldur enn at hyggja eftir føðidagd og so eiga vit at hyggja eftir umstøðunum hjá okkara eldri á arbeiðsmarknaðinum og tað almenna hevur so ein eldrapolitikk og mann burdi kanska eggja eggja privatvinnuni til eisini at hava ein góðan og sunnan eldrapolitikk yvirhøvur so er tað eitt sindur soleiðis við hesum fylgjulóginum tær hava jú ikki verið til hoyringar og so framvegis so tað er eitt sindur avmarkað hvat tilfar verður lagt við uppskotinum men nú fer tað so í trivnaðarnevndina og har fer tað sovandi at fáa eina virðiliga og gjølla viðgerð tey gjørdu tað eisini seinast
takk so er tað argur jogstøðan viðmerking hjá sær ja takk fyri frá fólkum ráðarin var er eg eisini við at tað eru øgiliga nógvar misskiljingar í samband við bæði pensjóns aldu ella nærhugin hvussu leingi tú skalt sleppa at arbeiða og hvussu tað er við mótrokning og altíð tær heldur tú er tingvinnan at mann kundi gjørt nakað við tað
liljan weiher ger so væl ja takk fyri og takk fyri spurningin ja altso faktiskt havi eg følt at eg eri meira ein málsviðgeri enn ein politikari tá ið eg møti fólki og tað haldi eg sera harmiligt men faktiskt so eru ógvuliga greiðar skipanir á heimasíðuni hjá almannaverkinum hvar mann kann síggja útrokna sína pensjón og hyggja eftir hvat er tað mann kann tjena við sína hvussu ávirkar tað ov so víðari men sum hava mót uppá ella førleikar fyri at fara inn á slíkar heimasíður og leita sær tað fram ella síggja seg ikki føran fyri tað so tí mann kundi absolutt kanska havt nøkur kunningarátøk og eg skal faktiskt ikki gera meg klókan uppá um slíkt ikki hevur verið gjørt frá
súsanna bertilsen ger so væl takk fyri fyri forkvinna jú hevur nýtt høvi at takka løgtingskvinnuni fyri eina upplýsandi røðu og so hevur vit líka hug at leggja afturat at okur brúka øgiliga nógva tíð og orki upp á at tosa um pensjonistar sum eru førur fyri at fara til arbeiðis men okur hava eisini pensjonistar í føroyum sum ikki megna tað tí at tey hava havt kropsliga hart slítandi arbeiði okur hava flakafólk okur hava reingerðins fólk okur hava okur sum arbeiða innan fyri røkt og sjónmenn sum eru farin til sjósfjørtan ára gamlir og so framvegis at okur mugu ikki akkurát sum gloyma tann bólkin og at okur eisini mugu hava í huga at bøta um livið um
viljan weihe ger so væl ja takk fyri og og takk fyri viðmerkingina súsanna bertolsen eg haldi yvirhøvur at tingkvinnan er óamintiliga góð til alla tíðina minna okkum á hvønn tað er vit veruliga arbeiða fyri og tað skal hann hava tøkk fyri og tað er í øllum málum at vit skulu sjálvandi altíð hava fokus á tey sum eru ringast fyri í
samfelagsvágd túsund takk fyri tað takk ja takk næstra røða verður úr sólvídd nolsø
ger so væl takk fyri frú forkvinna ja mótrokning í pensjónum broyta løgslóg um ásending av almannveitingum broyta mótrokning í pensjónum frá fimmogfjøruti upp á einogtrýss túsund eru í toyðslu uppskotið vit viðgera í dag eitt uppskot ella eitt mál sum eg viðgera fleiri ferðir av løgtingi fyrr eftir hondini og eg má siga sum er at at so vit í sum flokkur hava vit eisini verið so týðiliga vit eru øgiliga skeptisk at broyta mótrokningina í pensjónum sum heild og tað er út frá tí at at fyrst at eta ógvuliga dýrt hundrað milliónir er býsir útrokningina at tað kostar teg so at avtaka mótrokningina og sum heild at gera broytingar í mótrokningini í inntøkumarknum er dýrt og bøtur ikki um at her væl signaði haldføri sum so nógv verður tosað um og eisini tí at tað sum ofta verður sák sum vilja veiða varðini á at tað ikki loysir seg hjá pensjonistum at arbeiða er ikki rætt útrokningar sum eru gjørdar ella tøl sum eru gjørd vísa tað at tað loysir seg væl at arbeiða og eisini í mun tí at tað eru aðrar skipanir sum fólk við eftirløni ikki rinda og sum onnur sum eru undirpersónshaldur rinda og so víðari og tað samlaði rokstið ikki vís tað at tað loysir seg at arbeiða hóast vit hava eina mótrokning og so er tað eisini eg haldi eisini tað er sagt her at tað verður sagt at hetta her skal eggja pensjonistum at arbeiða meira pensjonistar arbeiða ella fleiri pensjonistar í føroyum arbeiða longu sum er nógv tað er longu ikki eg minnist rætt í øllum førinum triðingur allarhelvt meir sum longu arbeiðir sum er við skipanir sum er og tað fær altíð at vera fólk sum eru komin til pensjónshaldur sum sum ynskja at fara á arbeiðsmarknaðinum og allarhelvt ein stórur partur av teimum eisini og tá ið ein so stórur partur hóast alt tað framvegis er til arbeiðis so má tað vera tí at mær eitt fólk hava hug at arbeiða eisini leygir pensjonistar og at tað loysir seg at arbeiða eisini hóast mótrokningin er sum hon er og eg eri ikki heilt sannførdur um at tað broyta mótrokningina stórt ella avtakararnar hvat skal vera fer at broytast øgiliga nógv um tað støðu sum hon er nú við at fleiri pensjonistar fara til arbeiðis tá tað er sagt so eru onnur lond sum hava avtikið mótrokningin í pensjónum danmark er farið undir eina skipaða avtøku av sínari mótrokning og tað er rætt sum erhard joensen sigur at tað einasta vit hava fingið at vita í føroyum er at tað kostar milliónir at avtaka mótrokningina og vit vita lítið annað enn tað altso tað er ikki gjørt tað størri arbeiði enn tað enn at rokna upp á hvat kostar tað út frá givnum forsetinum at avtaka mótrokningina men tað fáa vit ikki at vita tað fáa vit ikki at vita nú í øllum førum men samanumtikið bitið at tað er eitt tað hevur verið eitt ynski frá øðrum at tað hevur verið eitt ynski frá hvussum flokkum á dag at gera stórar broytingar í mótrokningini í skipanini tað hava vit sum sagt verið yvirhivasum um alla tíðina hetta er hóast tað hetta her er ein ein broyting í skipanini sum vit saktans kunnu liva við hetta er ikki ein stór broyting men hetta er hóast altan broyting og hon kemur so fleiri pengir sum til góðvarð tað kemur hon so og frið verður tí honum hon kostar ikki nógvar milliónir men men kanska mann verður kanska mann verður mótfrógvaður í at í eina nógv fleiri fær til vís møguliga um tað er so fínt men tað tað fáa tað síggja men samanumtikið vit fara sjálvandi at taka undir við uppskotinum tað tað gera vit og vónandi vónandi livir hon upp til tað tey nógvu tey nógvu ella tað teir stóru væntanar vónirnar sum fleiri hava og um um tað er so fínt men eg fór so aftur at taka afturí hatta tað sum er har dugan sær seg tað hevði kanska verið gott tá ið tað er ein skipan og sum hevði so nógv diskuterat sum hon er at mann kanska gjørdi eitt størri arbeiði at hyggja upp á og rokna upp á hvat ið tað veruliga merkir at gera stórir broytingar tí at tað einasta vit vita er at tað kostar hundrað milliónir at tú ert útfróðgivnum forsetum at at avtaka eina hósvørt heilt og inntil vit vita meir so haldi eg vit skulu halda okkum skeptiskt skeptisk at gera stórar broytingar
viðmerking frá tí at gávur fram í søgum ger so væl jú frá fólkum røðvarum er ivast tíð um hetta fer at fáa fleiri fólk at fara til arbeiði so tað geri eg eisini tí at hetta er fimm túsund krónur í mánaðum íroknað av pensjónstovpssparingi og tað er so øgiliga nógv fakfeløg sum sjálvt um tað ikki er so nógv áðrenn vit byrja at krevja ella lógaráseta at fólk skulu spara upp til egnu eftirløgu so nógv fakfeløg feløg havt í nógv ár so tað er eftir hondini øgiliga fá fólk sum fáa minni at fimm túsund krónur í mánaðum frá tí at siga at at tey fáa ongan nyttanini tað er tað sum blívur avbjóðingin so so leingist mann hevur eina mótrokning so fara fólk ikki at tíma so væløg
sá tú nólsoy gera so væl takk fyri frá fólkum so leingi sum tú segði heldur ábransin frá fólkum at so leingi sum tað er ein mótrokning fær fólk ikki til arbeiðis ella vera tað fleiri sum seta sættur nú men men sum eg segði tað eru longu fleiri sum arbeiða ein stórur part av pensjonistunum arbeiða fleiri og fleiri útseta sína pensjón haldi eg landsstýriskrunan segði í gjár tað var sæð tað at hóast vit hava tað skipað sum vit hava nú tað er tað longu ein øgiliga stórur partur sum arbeiða so tað siga at skipanin er for at fólki og pensjonisturnir fara til arbeiðis tryggir eg heilt enn at hóast tað er ikki rætt tí at tí sum sagt er og tað er ein stórur partur tað fer tað alt at vera sum tá tey koma á pensjónshaldið ikki ynskja at arbeiða og tá ið á ein hóast at ein so stórur part av pensjonistum longu er til arbeiði so tryggir eg ikki til skipanin sum er trupulleikin
ger so væl takk fyri frú forkvinna eitt sum er sagt her í morgun tað er henda orðingin at at hetta kann eggja pensjonistunum at fara til arbeiðis eg vil heldur brúka brúka hetta orðingina at hetta vil geva teimum frælsið størri frælsið loyva teimum at fara til arbeiðis uttan at bakhøvdinum hava tað í huga at eg kanska ikki skuldi gjørt tað tí hetta kemur aftur um brekku og so víðari við við mótrokning og skatti og so víðari so eg haldi at tað hevði verið tað mær hevði dámt betri tað orðið at eggja til líka sum at at kanska røtta at fáa tær at fara at lokka tær og so víðari men hetta snýr seg um um frælsið haldi eg og eg skilji ikki heilt hví ið hví okur skera tað sama sum ein danur til dømis inn á okkum og út frá tað plagar eg at dáma hjálpsflokkinum danur teir hava jú avtikið mótrokningina ikki so heilt fantastiskt at fyrsta januar tvey túsund og trýogtjúgu tá avtóktar mótrokningina hon kemur í gild nú fyrsta januar fýraogtjúgu við atvirkaðandi kravt so hví okur ikki gera tað sama tað skilji eg ikki heilt men kanska onkur klókar kann siga mær hví tað er miðflokkurin er einki ímóti at at avtaka mótrokningina og um tað skal ikki vera forbráddaða so kann mann gjørda spakuliga tí at okur skilji ikki prinsippið í hasum nær hví ið víðasti verð og skilja hava eitt mark fyri nær fólk ikki skulu nær tær skulu brannskattast skal mann siga tí tað er tað sum hendir tá ið mann fer til arbeiðis aftaná kundi eg hugsað mær tað er júst tað sum hendir at at tú verður brannskattaður tí at tú skalt bæði hava skatt av tí sum sum tú kennar av pensjónini og av av móti og sum mótrokningina omaná so mín áheitan okra áheitan á trúnaðarnevndina tað er at at at umhugsa kanska at at leggja eina ætlan fyri hvussu okur hvussu sleppa burtur úr mótrokningini nú verður tað hekkað frá frá tað sum okur sæt tað niður til og upp at tráð tað sum okur sæt tað niður frá sum samgonga men okkurt gjørt so jú eisini tað at okur samstundis sum markið bleiv lakkað so so minkaða okur prosentið frá trýss niður í tjúgu tað var jú nakað øgiliga øgiliga týdningarmikið at at at at at minnast men tað tað gloyma at øll gloyma øll minnast at okur lekkaði markið men gloyma at okur lekkaði prosentið trýss prosentið til tjúgu nú er tað gott at fáa tað hækka við tí upprunaliga við tí markinum sum mógv søkti tjúgu prosent so tað er tað er frambróður burur í heila tikið men eitt annað poing sum sum ikki er nevnt og tað er eitt her hvat er at fáa fáa fólk út á arbeiðsmarknaðinum okum mangla arbeiðskraft hvat er alternativið hvat er alternativið til tað at fáa føroyingar at arbeiða longri er at jakobsen nevndi hetta her at allar hesar fínu útrokningarnar okur hava sæð hann er jóansin orsaka okur hava sæð hesar her okur hava í uppskotinum hava okur eina rúgvu av útrokningum og hann sigur at men tær eru ikki sannars her at tær kunnu brúkast til nakað sum helst tí at tá ið mótrokningin verður minkað uppaftur meir ella fult avtikin og hendir nakað í samfelagnum so fara fólk til arbeiðis okur ánir ikki hvat fer at henda og ið er próvað samd við honum tí tú tú kanst roknaði tað út her eru nakrar nakrar fjaldur fjaldareffektir sum fara at henda tá ið mann ger eina broyting og tí kann mann slett ikki rokna út hvat ið hetta fer at kosta og so víðari tað er líkasum tá ið tá ið samferðslumálurin í gjár skuldi svara útvarpinum hvat ið í ferðakostnaðinum við samferðsluni fór at at at geva hann ánaði tað ikki tí tú kann ikki rokna sovorðið út tú veit ikki hvussu fólk fara at at sigla til suðuroyar tú veit ikki hvat ið hendir her hvussu nógv fólk fara at at arbeiða tí at hvat er alternativið til at okur fáa fleiri føroyingar út á arbeiðsmarknaðin í hesum førum pensjonistanum hatta er alternativið alternativið er at okur dúpa upp á innflutta arbeiðsmegi og er tað gott er tað í lagi eg tað eitt vælsignilsi nei tað er tað absolutt slett ikki og har fari eg at at endurgeva okkurt summi sum javnaðarkvinnan av tvøroyri súsanna belsen hon er fortald frá fundinum sum hevði verið í hovi hvussu støðan í suðuroy er har ið suðuroyingar sum búgva í suðuroy har ið suðuroyingar fyri at fáa fulla arbeiðsviku stutt og greitt noyðast at flyta norðurfjørði tí at henda innflutta arbeiðsmegin hevur fyrst hon hon hevur fyrsta rætt til at fáa fulla arbeiðsviku hesi fremmandis sum eru flutt til føroyar fyri at hjálpa okkum tí vit ikki hava nokkva arbeiðsmegin tey hava fyrst rætt til at fáa fulla arbeiðsviku síðani føroyingar og tað er ein trupulleiki í suðuroy í dag hjá føroyskum arbeiðsfólki nú kann súsanna rætta meg við seg við seg minni skeivt tað er ein trupulleiki hjá suðuroyingum í dag at at at fáa fulla arbeiðsviku og tað vil hetta eisini hjálpa uppá at duga upp á innflutta arbeiðsmegin so eg fari at siga tvey ting útá eg eri samanumtikið og tað er tá miðflokkurin tekur undirvísing á uppskotinum men eg vil ynskt at trúnaðarnevndin kunnu arbeitt víðari við tí og kanska broytta soleiðis at tað verður flutt nógv longur upp og kanska eisini komið við einum tilmæli eg veit at tað er ikki identitetur í at gera stórar broytingar men ein tvæli um hvussu mann kundi gjørt tað uppaftur betri og kanska gjørt sum danur og kanska gjørt sum danur at fult út av tikið
eg haldi tað var tað eg hevði upp á hjarta takk fyri takk fyri og súsanna tingkvinnan eitur
sjálvandi er susanna bertolsen á tingi susanna bertolsen ein viðmerking gjørt væl ja takk fyri frá forkvinna gjøgnum forkvinna so vil eg líka nevna ella fortelja fyri jensarana tað tiltakið sum sum tingmaðurin skipaði sipar til tað er eitt tiltak har javnaðarflokkurin setti arbeiðarum í miðdepilum og har komu so ymiskar avbjóðingar fram sum so var endamálið við sum tiltakinum millum annað at útlendingar eru komnir til føroyar umvegis fast traðk fáa fjøruti tímar á arbeiðsviku tí tað skulu tá mugu arbeiðsgevarar tryggja teimum í mun til føroyingar sum sum ikki hava so metrikta og eg vil leggja afturat at eg eisini havi funnið útav tá ið eg havi akkurát sum arbeiddi við sum tiltakinum at arbeiðsgevarar gera vart við at vistu ikki var fyri útlendingar so vóru nøkur av sum virknum kanska stongd tí tey mangla arbeiðsarbeiðsmegu og tað eru eisini ordiliga týdningar at fáa fram at tað eru einki við útlending
Fyrr enn eg hevði blívað tað í hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn
ja takk henni so rana ger so væl hatta er út á tann næsta argumenti eisini mann setir fólk á samanvirki upp á hvørjum øðrum tí sjálvandi hyggja tey tey føroysku arbeiðsfólkini ja tey skilja ikki tað at tey ikki kunnu fáa fulla arbeiðsviku meðan útlendingarnir hjálpa okkum tað tað haldi eg at tey lata eisini skýna ígjøgnum tað er einki skeivtur tíð men vit skulu okkum kunna gera eina broyting her sum ger at føroyingurin verður fasileril at føroyingurin fer betri møguleikar tað hevur verið fantastiskt haldi eg mær glaður fyri at hoyra at at hatta tiltakið var eitt tiltak har ið javnaðarflokkurin setti arbeiðsfólkið í miðdepilin og eg hevði ynskt at at tað fór eisini at skýna ígjøgnum hesti nú allar hesar her broytingarnir fíggjarlógir uppskotunum sum gera tað mótsatta at javnaðarflokkurin kanska kundi ítrónaðarnevndini skjórt broytingar sum seta arbeiðaran og tey á
stefan klempa hálsan eina viðmerking hjá so væl ja frá forsvínum á búskaparáði vísir ferð eftir ferð á at trota arbeiðsmegið kanska er ein av teimum størstu avbjóðingunum vit standa í í dag og tað vísir sjálvandi á allar hesar ymsu stuðulskiparnar sum hevur kastað ljós á í seinastu tíðina millum annað tað at mann stuðlar fólki at fara á landinum tað er nakað mann kann mann hyggja uppá at stuðlar mann for nógv ella ella venda tær rættan veg tað er so eitt men eisini er tað er at sum røðan vísir at útlendsk arbeiðsmegið vísir seg á fleiri støð at fáa fyrsta prioritet tað er helt ikki rætt at so tað er ikki rætt at vit bara fylla øll holini við við útlendskar arbeiðsmegi og so tá kemur pensjonistarnir sum vit viðgera í hesum hugskotinum pensjonistarnir eru føroyingar so sum kenna okkara land kenna okkara mentan hava er faring fleiri av teimum eru væl fyri og teir duga málbera seg á føroyskum teir hava so nógvar kompetensir framum útlendskar arbeiðsmegið og tí haldi eg absolutt mann skal hyggja uppá eitt her
at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin enn at fáa aktiverað hendan bólkin en
eg vil so ræna gjørt væl ja takk eingilt um útlendingar nei tá eru hjálp okkum í einari knípu sum eg grevi í men spell at tað kanska eru fólk har sum føroyingar sum stefan kleposa so væl lýsir sum kenna tað sum kenna málið og sum bara kunnu glíða inn í arbeiðið sum kanska eru í arbeiðsplássinum í løtuni sum ikki gera tað arbeiðið tí at tey fyri at tað loysir ikki hjá teimum fær til arbeiðis so trúnaðarnevndin hevur nokk at gera her haldi eg við at vita um hvussu mann ikki kann leggja ein ein ein leist sum loyvsætar problemið sum ikki bara blívur flutt aftur frá um hetta markið her og prosentið so víðari men at mann loyvsætar problemið og ger sum danir avtaka mótrokningina eg haldi at tað er er eingin grund til trúnaðarnevndin kann kanna hvussu tað ber til at danir kunnu gera tað
annes joensen gjørt so væl takk fyri forkuna ja eg vil bara gera nakað viðmerk til kjakið her eg eri ein av teimum sum haldi at móti skuldi verið strik við arbeiðsinntøku eg havi sagt alla tíðina og hetta er so komprimið at mann hækkar tað tað er tað ikki undirbið men eg haldi at mann skal fara víðari og hví eg sigi tað eg haldi at vit eru í føroyum spekialistar at gera innviklaðar skipanir eg trúði ikki at pensjonistarnir vita ordiliga hvat hvat er hvat ið hesin er tað er sjálvandi pensjonistara er ein er ein ymisk tær ymiskir hópar tær ymiskar støður tær í sum mann vilja arbeiða eitt sindur og sum mann arbeiða nógv og sum mann arbeiða als ikki kunstnýggja arbeiða men tá mann hevur eina skipan sum er so innviklað sum henda so er tað psykologiskt at mann hevur eitt mark í umstandi hvat tú kanst arbeiða og so so verður mótroknaður tað psykologiska markið tað er tað sum fangar pensjonistarnir í at siga fínt so góðarst tú bara eg haldi at tað er serliga í hesum tíðum sum at mann kunnu hava funnið eina einklari skipan sum hann gjørdi eina skipan har sum hann segði at tá arbeiðsloysið er oman fyri trý komma fimm prosent so hevur mann eina mótroknaða skipan tá arbeiðsloysið er niðan fyri trý komma fimm prosent so hevur mann onga mótrokning so kunnu mann eisini siga at mann ger eina royndarskipan í nøkur ár vita hvat tað kostar tað er øgiliga ymiskt hvat mann sigur hvat tað kostar er bara tað at tá mann hevur eina innviklaða skipan sum so nógvar føroys so kostar tað øgiliga nógv at umsita tað veit tað kom at síggja hvussu eg spart eitt sindur í onkur nevndi tá mann snakkar um pensjónskipanir samansfastir og øgiliga einfaldir kostar einki at umsita næsta har fóða øll tað sama út men gjalda ymiskt inn rættvíst og einfalt hví hyggur mann ikki meira eftir hvussu mann kann gera skipanir einfaldar og tí kostar tað minni at umsita og tað gevur meira gagn fyri borgaran so hugsi eg eisini at tað annað tað er tað sum eitur lívsgleði og lívsdygd tað hevur gjøldur okkum øll eisini tey sum eru pensjonistar vist at tey hava eina lívsdygdu at arbeiða vælsikna verður at lata í arbeiða serliga tá vit mangla arbeiðsmegin og hugsa sum eitt afturat vit innflyta eina rúgva arbeiðsmegin og tey fólkini vit innflyta til arbeiða tey skulu hava onkrasta nær at búgva tað liggur trýst á bústaðarmarknaði av búgvi føroyum tað leggur trýst á sosialu skipanirnar tí tey skulu læra málið tey skulu hava allar tí sosialu ákarnar sum eru í samfelagnum sjónskulu verða í teimum skipanunum og tað leggur trýst á skúlaverki vit mugu játta mær pengar til skúlaverki fyri at undirvísa fremmandmæltum næmingum og fremmandmæltum fólki og arbeiðsmarknaðin tey mugu eisini læra málið tá tey skulu arbeiða alt hetta kostar pengar sum vit kundu bara spart vist men ikki nistan eru eisini upp at arbeiða longri ella arbeiddu meir so tá mann sigur sær at ein skipan kostar so kostar tað tú kanst gott spara í einari skipan men tað kostar hann rúgva í einari skipan so er tað sært landskap sum eina heild so hevur tað verið skilagott at hugt eftir hvar kosta hvar kosta tað so vist at vit spara pengarnar her á tí sum eitur mótrokning av pensjónuni so kostar tað kanska líka nógv í eini aðrari skipan til dømis tá vit átta pengar til skúlaverkið so tá mann skal hyggja til sovorðið sum mann hyggja sum ein heild og tað skilji eg ikki ordiligt at vit í føroyum við fimmoghálvtrýssum fólkum gera so innviklaðar skipanir at øgiliga fáa at skilja tær í hesum forðin haldi eg at vit hava gjørt eina skipan sum kundi verið nógv einklarar við at mótropna tá arbeiðsloysið er lágt tá arbeiðsloysið er høgt so mótropna vit so sleppa tey ungu út at arbeiða tá ið mann gavar arbeiðsmiðju so taka vit øll sum vilja arbeiða á arbeiðsmarknaði nú innflyta vit tá arbeiðsmiðju og eg skilji ikki at tað skal vera tann besta loysnin sjálvum tað kann vera neyðugt tað veit mann men mugu royna at brúka okkara egnu arbeiðsmiðju fyrst øll fóru eina eggja okkum til at brúka hana fyrst
tað var tað tað eru nakrar viðmerkingar eytir sær sum hann niclasen gjørt so væl
og eg haldi sjálv eisini at tað sum hann nevnir nú við at okkum hevur brúkað egnu fólk tað gevur absolutt meining báðir viðvíkjandi trýst á bústaðarmarknaðin og eisini í skúlunum og sjálv havi eg eisini hugsað tað at mann kundi eisini seta solstís hálsetur á at mann so til dømis á summanum økjum í samfelagnum manglar mann eina eina serliga arbeiðskraft og meðan mann bíðar eftir at tað verða klekt fólk innan heilsuverkið ella handverkarar ella annað skúlaárini ganga so kundi mann jú sett hesa skipanini verk og bíðað og havt tað sólsetur á har eru nógvar møguleikar og øgiliga nógvar orsøkir til hví hetta hevði verið eitt øgiliga sunt fyribygdur í samfelagnum so eg taki fult undir við tað sum jóhannes røðan annars bar fram eisini
jóhan suðansen gerst væl takk fyri eitt eyðsarp á niclasen eitt tað sum eg eri púra samd við tær tað sum tað sum eisini kann vera tað er at tú kanst siga at tú gert eina royndarskipan tú sigur vit koyra eina skipan í trý ár hvussu hvørja ávirkan hevur tað á okkara útreiðslur í samfelagnum okkara útreiðslur fyri landskapinum vit sum hann sær at tað er lítil og eingin ávirkan tá siga at vit koma upptala eitt sindur meir innan fyri tað øki sum eitur pensjónur men vit spara nógv innan fyri til dømis skúlaverki ella onkur onnur øki ymisk og sosialøki men so hava vit stamt hon so hava bara vínvinn støðu tí eg skilji ikki at vera mann kikur eftir sum ein heild heldur bara hyggja eftir einari skipan og vælsigna verður tí at hyggja eftir skipanum sum gerast einfaldari tí brúkararnir skipan
stefan klein poulsen gjørt so væl ja frá fólkum eg haldi at røðarin er inni av nøkrum áhugaverdum tingum serliga tað er við at mann skuldi havt mótrokningina alt eftir hvussu høgt arbeiðsloysi er tað er ein áhugaverdur tanki ið er samdur í honum í at vit eiga at aktivera teir pensjonistar sum ynskja at arbeiða men eg eri ósamdur í at at við føroyingar gera so ræðiliga innviklarar skipanir serliga hvussu hyggja til teimum til danmarkar so haldu teir eru eksperrtar í at fáa tey einastu krónur inn at venda í ymiskum kassum og so út aftur og til dømis bara frítíðarlønin verður verið gloymd hjá nógvum dønum meðan føroyingar fáa allar frítíðarlønina út og amerikanarar haldi eg duga øgiliga væl at finna hol í skattarskipanini tí at hon er so fløkjastlig sum hann er so eg haldi ikki at vit gera serliga innviklarar skipanir men men eg verði ósamdur í at vit eiga at hyggja til hesar skipanir og
evindeygt hækkaði tað mær eitt marka av høvuði og eitt marka av høvuði eitt marka av høvuði eitt marka av høvuði eitt marka av høvuði
takk fyri viðmerkingina nú kopiera vit tað mesta av donskum skipanum so vit danskarar innviklaðir í sínum skipanum so vit eisini tað mugu væl vera men men eg haldi sjálv eg skuldi sera okkara egnu føroysku skipanir til okkara viðurskiftir og eg haldi at tá vit eru so fá fólk sum ein lítil kommunu í danmark so eiga vit at kunna gera tað meiri gjøgnumskykt meiri einfalt eg nevndi samansvasta sum eitt dømi men eitt góða skipan sum javnaðarflokkurin var eisini ov ill at gera og fleiri onnur aðrar flokkar tað má væl vera eyðalmálið at gera tað einfalt og væl undirbygt skilagott og at brúkari sum skal brúka skipanirnar skilur hvat tað er fyri skipanir og at tað er ikki tað at tey sum at vit brúka eina rúgvu av pengum til at umsita skipanirnar tí tær so innviklaðar
sennara grímur sum stein gjørt væl ja takk fyri frá fólkum ná nú nevndi tingmaðurin ella vístjan til samansfasta sum eina einfalda og rættvísa skipan sum kostar lítið at umsita haldi eg erin tvey trý fólk hjá takk sum umsita skipanina og at um mann sigur rættvísgeringin er við at øll fáa tað sama út hóast eingin rinda tað sama inn har vil eg vísa at eg eri ósandur og flestu við mær eisini at tí millum annað tí at samansfasti hann kostar kanska ikki umsitur ikki men hann kostar hjá borgaranum tí hann verður dup skattaður hevði við inngjald og útgjald men hetta er jú sosialistiska trúarjáttanin at elendiheitin skal býtast hjálp millum okkum øll heldur enn at hvør føroyingur sær kann smíða sær eydnuna við teimum gávum sum harðin honum gav eg vil bara sítt vita kann tingmaðurin rættvísgera hví har slíkt skipan bæði er einføld og rættvís
nú veit eg ikki um tað er rætt at siga sum sólkynsøga trúarjáttan eg veit ikki hvørt tað er men eg haldi at tá mann viðmerkir so kann mann snakka ordiligt men í øllum føroyum eg haldi at samansvastu er ein sólskinssøga at breiðastu ferðarnir bera tær tingstu byrarnar men sjálvandi tað er fólkafloppin tekur ikki undir tí tað skal vera tey veikastu ella tey sum sum hava minst at taka av ella at geva av tí tey skulu bera tað tingsta øh har tey bleiv ríku skulu hava tær bestu møguleikarnar men vit trygg upp á tað at tað eru vit sum sum kunnu bera tað breyðastu ferðarnar nei byrarnar tað eru vit sum skulu eisini royna at geva mest til felagsskassan og samansvest skal vera tað sum sum samfelag skal byggja á og tíbetur hava tað vælferðarsamfelag sum sum byggir á tað hugsanina so eg hopi ikki at viðmerkjarin vil hava eitt samfelag sum tey ríkastu stýrað og
hei nielsen ger so væl ja takk fyri fólk mína hesar síttu dagarnar hevur nógv gjørt burtur úr haldførinum og vit mugu gera nýskiparnar fyri at tryggja um haldførið
tað ber altso ikki til at tá mann prátar í tingsalinum at mann ikki ein gong skrúvar niður upp á røddina at mann situr í tingsalinum og tosar sum um at mann stendur á røðarpallinum tað má so steðga tí mann hoyrir illa nokk hvat røðarnir siga tað er serliga ringt at tú hevur prátað fremstu rekkin gerst væl báðir hann steinir seg ja takk fyri fólkina og hetta haldførið haldi eg er farin eitt sindur inn á at blivið til at tað er pensjonistarnir sum skulu redda haldførinum í føroyum flokkin er tað kemur tað altso ikki fatalt fyri at siga tað bart út tað eru ikki pensjonistarnir sum hava ábyrgdin av at haldføri í føroyum skal koma á pláss tað eru vit og politiskir skipanir sum mugu gera skipanir sum eru haldførar og tað er ræðuliga nógv sum kann gerast uttan at tað ávirkar pensjonistarnar negativt og tí er tað at eg kann siga at eg haldi at nú er hetta hópskot í gongd um eina broyting hetta er ein smá tillaging tá ið hetta er ikki nøkur nýsskipan nú at formaður í búskaparanum í sjónvarpinum haldar upp á gjárkvøldi og greiddi frá hvat er ein nýsskipan fyri nakað ein nýsskipan er har tú veruliga tekur tað upp í rót og gerst ein nýbrot sum broytir at atfyggja fólkið sum broytir framtíðina soðist tær at tú fært nakað burtur úr teg sum samfelag tað kann vera betri tænastur er størri inntøku er størri arbeiðsútboðsvíðar og tí er tað sambandslokkurin sigur og arbeiði við einum uppskoti aftur nú sum løgdu fram síðstu tingsetu latið pensjonistarnir sleppa til arbeiðis uttan at vera mótroknaðir uttan at vera straff nýr seg um og so kemur ja núvarðandi samgonguflokkarsið ja men tit broyttu tað tá ja vit gjørdu tað við einum góðari meining og hildu at tað fór at eggja pensjonistunum til at arbeiða meira men vit staðfesta effektin bleiv øvugt effektin bleiv tað at pensjonistarnir ikki hugdu eftir at markið fór frá trýss prosentum í mótrokningum tá ið sær kentu hundrað krónur eyka skuldu trýss prosent av persónum mótroknaðast tað markið fór niður á tjúgu krónur ella fimmogtjúgu krónur føddir áðrenn ella aftanántíð hjá trýoghálvtrýss men pensjonistarnir hugsa ókey fimmogfjøruti túsund sum verður mótroknaður so steðgir vit at arbeiða ella er tí vit steðgja og hugsa um at mann fór at arbeiða tí at eg kann arbeiða nakrar fáar tímar so rækir markið verður mótroknaður tað er tað psykologiska markið nú haldi johannes joensen undanfarni framsømaður her var øgiliga greiður í sínum hálvningstilettar og eri púra samdur í øllum tí hann segði haldi so lat okkum nú taka fat og gera ein tíman sum betýður at vit økja um arbeiðsútboðið vit loyva pensjonisturnar at arbeiða uttan at blíva mótroknaðir tað fer at skapa størri skattindøkur til landið til kommunurnar tað fer at spara heilsuøkinum pensjonistarnir hava betri sálarheilsu longri tað fer at spara eldrarøktini tí at pensjonistarnir verða betri fyri longri og so víðari her er bara góð ting at siga við at strika hesa mótrokningina so kemur tað til tølini onkuntíð er tað ting strøðarpallið at tí uppskotin hjá sambandsstýrinum stóð fýrs milliónir onkuntíð er hundrað milliónir men tað var tí mann so eisini tók við at at kanska onkur kinsur ikki fór útseta pensjónum síðani men har má eg siga út frá teimum tølunum sum í dag liggja á borðinum so má tað talið eftirroknast vit fingu tað talið frá almannamálaráðnum men nú sigur mann hetta uppskotið kostar bara seks komma fimm milliónir men halló her hækka vit tað frá fimmogfjøruti túsund upp á ein tveyogtrý og uppskotið sum fólkavlokkurin fingi eftir okkum upp á hundrað túsund kostar sekstan milliónir so kann tað aldrin vilja uppástanda koma at kosta fýrs ella hundrað milliónir at strika mótrokningin og tað verður eitt sagt í er at inni í almennu kassarnar land og kommunur koma tretivu prosent aftur helvt um helvt men tá tú fær longur upp í mótrokningarstiganum so kemur meira pengar aftur í almennu kassarnar tí at margarinalskatturin er kommunurnar fáa alt sum er oman fyri tretivu túsund fáa tær tjúgu prosent innav og landið tá tað fer pommuna og suppan tær eisini tjúgu prosent so vit fáa fjøruti prosent inn aftur beinleiðis í almennu kassarnar pluss tá vit spara eina rúgvu í heilsu almanøkinum og so víðari eldrarøktini og so víðari umframt at pensjonistarnir hava betri ráðini at brúka pengar og teir brúka pengarnar um nakar her heima í føroyum til at keypa mat og klæðir og og aktivir bilar og so víðari sum betala gjølda almennu til almennu kassarnar so lat okkum heldur gera tingini ordiligt sambandslokkurin kemur at leggja eitt uppskot fyri syngi har ið vit siga at mótvarpningin í fólkapensjónini fyri arbeiðsinntøku arbeiðsinntøku ikki pensjónir so verður tað sagt ja men borgarstjórar og politikarar og løgtingsformenn og landsstýrisfólk tey skulu ikki fáa eina feita almentan pensjón tað fáa tey ikki samband uppskot hjá sambandsloysnum og harafturat vil eg siga at eingin inni her sum situr á valskeið fær eina krónu burtur úr hesum uppskotinum sum liggur á borðinum nú og heldur ikki burtur úr tí uppskot sum sambandslokkurin arbeiðir við tí tað er arbeiðsinntøku tað er ikki pensjón
hon skal framhaldandi móti okkumast takk harra formaður takk fyri s
góða viðmerking er at joensen gerst væl ja takk fyri tær for mær eg meini bestemt at í teimum útropningunum sum komi frá almannamálaráðnum tá eg eri ikki vísur í tí men eg meini at mann segði tá at mann kundi ikki differensera heilt ímillum hvat hvussu nógv av hasum her hundrað milliónum var frá arbeiðsinntøku og frá eftirløgum ella persónum tað er nummar eitt men akkurát tær sum bárasta nielsen nevnir psykologi skattur er psykologi er tað nakað er tað nakað ið okur kunnu lóggeva um her inni sum broytir atferð hjá fólki so er tað skattalágaruppskot og tey eru avgerandi fyri hvussu fólk handla og vist tú hevur eitt mark og tú niðursetir hatta markið so er tað ein psykologisk barriera sum nøkur siga niks eg fari ikki til arbeiðis og eg havi bara í mínum dagliga dagliga gongd ímillum fólk uppliva tað ferð eftir ferð eftir ferð at tey skelda júkun út fyri at tað var
bara tað at ein pensjonistur fer út til arbeiðið so lat okkum siga hann arbeiðið fulla tíð og tjena kanska trý hundrað trý hundrað og hálvtrýss túsund fýra hundrað túsund so betalur hann so ruddiliga sína egnu pensjón aftur hóast hann fær hana og tá er hann til arbeiðið so hevur eitt gott og sunt lív eitt aktivt lív sum vit øllum ynskja okkum hava sum longst og hansara sálarheilsur er betri samfelagið fær nakað burtur úr tí hann bitur hevur til samfelagið sum skríggir arbeiðsmegi so eg dugi bara at síggja fyrimun rítið og eg kann fara aftur á aftur tað sum vit gjørdu í undanfarna samgongu vit styttuna vit minkaðu mótrokna prosentið heilt betíðiligt frá sær trýss prosent niðara tjúgu og hildu so at tað fór at loysa avbjóðingina men tað gjørdu tey ikki tí eg verði komin eitt stig víðari og taka stigið fult út lat okkum strika mótrokningina av arbeiðsinntøku ikki av pensjónum feitum pensjónum sum borgarstjórar løgtingsformenn løgtingsfólk landsstýrisfólk og onnur fáa fólk framhaldandi mótrokna av sínum pensjónum men arbeiðsinntøku at tú lutir tú aktivt í samfeløgum
læt tað blíva belønt heildur enn traðfar takkar vóru nærum takk fyri so er tað næstur á listanum tað er jóhan dahl gerst tú tá
ja takk fyri tú ert eitt mál sum endar í tínarnevndini so helt eg eitt sindur eg fari at takka orðið í málunum og siga nøkur meiningar um og mjúsa teg við við mótrokning og sum bæði bára staðnilsen og mær hjá arbeiðstrøðurnar sagt so er okra mál at fáa avtrykkir mótrokningina tí vit meina tað at tað er skilagott fyri at okkum at fáa pensjonistar sum hava hug til at laga út á arbeiðsmarknaðum aftur og eg spyrji at standa upp á teg hvat kosta tað tað er stolt at tað kostar øgiligar pengar og tað skal hava eina stóra ávirkan á okra haldfrøður frammeftir og eg má siga sum sum sum undirfann røðari eg skilji ikki øgiliga hvussu tað kann vera so negativt fyri haldfrøður tí umbenskinistur er nú ikki arbeiðir og ferðsindapensjón ja sum felag á sínum á pensjón og betalita sum betalavennin umbenskinistur er arbeiðir og framhaldandi ferðsindapensjón sum hann ansar at syngja í forvegin jú hevur so her at vera eina skattinntøku afturat tí sum hann annars vildi havt og betala skattavennin so eg hevði kunnu hugsað mær fyri at vita kanska frá frá frá landsskriftini hvar er tað man serið seg trøllini í hesi skipanini nú verði eg ikki í búskap av frøðingurum men tær hava sikkurt ein annan linfaksøkla enn enn at eg eri uppá tær men eg vil illa síggja tær hvussu at tað skal vera ein taparasak tá ið tí veruleikin er ein vinnurasak altso tú vilja at arbeiða meira fyri skatt og sum onkur hevur sagt eisini har ein ein føroyingur arbeiðir og kann arbeiða ja men har er so ein útlendingur ikki inni og upptøkur eitt eitt eitt ein bústað sum ger tað kanska at at leiðinntøkur og annað ella leiðir kostnaðurnar hekkar inni í serligum meðurnýtslum her tí at her eru nógv fólk sum arbeiða so eg skilji ikki reiligani akkurát eitt poingi í tí og okur halda tað at tað er gott at útkunnu arbeiða og tað eisini ikki minnskot fyri lívsgóðskuna fyri kvalitetina av einum mannalívi at tú sleppur tað út og tú kannst mugu og tað vil ikki øll at okur øll okur identitetur eru stóðar munn kanska eisini okur arbeiði ella har okur eru tað sum okur gera so nú hevur so samgongan hekkað markið frá eitt fimmogfjøruti upp á einogtrýss upp í hildi sum okur eisini minni upp í hildi mótlýsingarnar niðan á tjúgu prosentum sum okur lekkaða frá teimum trýss prosentum niðan á tjúgu prosentum sum eingin fæst nevnur sum kanska pensjonistarnir sjálvir kanska gjørdu at hava skyldaðildir og tí afturligi frá at kanska arbeiða í tann munna burtur men eg haldi tað at málið hjá okur skal vera at fáa hatta har vekk fólkadókurin sigur tað at hundrað og skjólin mark vildi kosta sekstan milliónir krónur ja vist tað er tilfellið so eri eg samdur í formanninum hjá okkum í tí at so kann tann neyvan og aldrin fara at vera hundrað milliónir krónur tað verður til kosta at taka markið burtur eg haldi at fara jú royntandi av tað verður hugaligt at fara í prøv av hvat vil tað betíða framflagið um okur avtaka móttøkningina mann vil seta eina royntaproyoti við einum sólsetur ásetingum á sum sigur lat okkum prøvið trý ár ella fýra ár ella fimm ár og síggja hvat kostar til veruleikanina hava okkum mist nakað hevur tað verið ein katastrofa fyri búskapum og haldføri at mann ger tað og hvussu nógv fólk vildu farið at gagnina sovorðnir skipa tá er tað eisini illa tey vildu vænta um tað og hvar henni fær te
sára viðmerking eytis hartmann niclasen ger sovæl takk fyri harra formaður eg kenni hoyra johan dahl eisini nú nevnir hann tað og lýsir hann tað sjálvur her til seinast at hvat er hendan her upphæddin sum tey koma við hvat kosta tað siga móttrokningina eru hon mint upp á at tað er hundrað prosent av øllum teimum sum eru fylt sjeyogtrýss ár og farna pensjón ella er hetta vurdera út frá nøkur onnur tøl soleiðis at mann veikfør er á arbeiðsmarknaðum ella hvussu nógv av teimum yvir sjeyogtrýss arbeiði í dag tí í veruleikan johan dahl eisini sjálvum nevnir at tú kanst hvussu nógv ella avleiðingarnar av tað eru positiva avleiðingarnar av at gera hetta her men eru tað ikki av at umvara ella rokningar uppá at tað er hundrað prosent av øllum teimum sum eru sjeyogtrýss pluss ella veit johan dahl hvat
jeg veit bara tey tølum sum hann hevur fingið presterað í framløgum frá almannarverkinum og teimum sum hava sitið í roktingbýstingi niðri men eg ivist í teimum ikki akkurát mær tí haldi eg tað mann byrja í praksis fari eg upp og finna út av hvat vildi tað betýtt og um mann kunnu brúka tvey ella trý ella fýra ár upp á at finna út av tí tað haldi eg ikki at teimum land fer at reyða út av og tað er at vera láreint
tað haldi eg so nú eg vóni tað at okur nú koma til sætis sum tað at mann fer hana og loystir honum sær tí pensjistarnir eru so væl fyrr í dag at annað ting sum vit haldu mann eisini eigur at hava í huga og sum mann eigur at hava haldi eg politiska vilja til at ella at tora at gera tað er at fara inn og hyggja upp á teg við pensjóni við aldrinum niðri niðri fólk fara upp á pensjónina at mann at mann hækkar hana tí okur liva so nógv longri í dag enn eg gjørdi fyri tjúgu hundrað og síðuna og fimmogtjúgu hundrað og síðuna so man er longri í arbeiðsmarknaðini abstuttar mann tað tað fyri
soleiðis bórasta nielsen gisvøll ja takkar formaður vit vita øll at prísstalið er farið galoperandi avstaðar sítt síttu árini vørur blívna dýrari tænasturbúður dýrari altíð blívur dýrari oljuog svíðar og svíðar og er tað nakað tær rakar so er tað pensjonistarnar hvat fyri glottar sær jóndal burtur burtur frá hesum sum gevur pensjonisturni á eitt stað millum tvey hundrað og hálvtrýss og trý hundrað og hálvtrýss krónur á hundrað og hálvtrýss svíðar hvat annað gevur samgongan til pensjonistarnar fyri at tryggja teimum at hava ráðini til at betala hesa høgu prís hækkingarnar sum eru í samfelagnum sær jóhann dahl nakað
takk fyri johan tá altíð er so væl siga mínum ærligum meiningum ikki bara um pensjonistar men hygg upp mær eftir hesum her skeringunum hesum her tálmingar á tøkunum sum teir kalla tær tí tað hevur nevnt okur einastu uppskundir hetta er frá tálma í útróðsluóginum tálma á steinjarnarflokkurum eg má geva eina sørana rætt altso hann er farin púrasta á síðu sporhaldið tí hann er farin eftir øllum teimum veikastu øllum teimum má tørva tí og skert í hesum hesum uppskundini eg skilji ikki ordiliga hugburðum hjá hesum flokkinum serliga hesum flokkinum tí hann eigur at standa fyri nøkrum øðrum enn tað sum hann ger júst í hesum løtu teir skerja allastaðni hatta at kunna teir skilja eftir lesandi teir skerja fólk við skerdu førleikunum í bilum teir skerja nú eg forsovi teir eftir at tey eru pensjonistunum hetta er ikki taka serliga ábøtur tá ið eg ikki má eg siga samans fasta hava tær einki at gera at hann er sjálvriki lærandi tað er arbeiðspartara stýrur honum so eg haldi ikki at mann kann siga tað at hendan samgongan er serliga nevinarlig móti te og tá mann kann siga at hann er sjálvriki lærandi teir skerja at
eitt annað uppskrift sum kemur í dag er millum annað um til dømis við tað lesandi tað fyrr
og so er tað ein viðverki frá erhardi joensen gerst væl ja takk fyri tær for mær eg haldi akkurát uppskotið sum jóvan dald kom við um at fáa ræntis á eina skipan av við at avtaka og mann hevði sæð aftaná trý ár sum hann setti gildið fyri trý ár so hevði mann so hevði mann nakað at taka støður út frá tað sum tey tølini hava borin í dag tey viðdúkur tey eru ikki røtt tey eru tey tey útilukka tann partin sum hevur við við broytta atferð at gera tí haldi eg tað hevur verið útmerk at mann segði tað nú avtakur persónlagið nú avtakur mótrokningina í trý ár fyri at síggja hatta her er vildið tað viðført og so kundu vit farið og diskutera hvat hevur tað at siga fyri haldførið sum víðari framaftur men serliga er tað nøkur yvirhøvur nøkur nøkur sparing fyri landskapssavn í at hava eina mótrokningin
takk fyri jóhann tað haldi eg so væl ja eg haldi tað eg haldi at mann eigur at brúka eitt sindur av kommunusens her og og royna nøkur ting av á altso nú hava okur ein ein ein ein ein framgongur ting mann hevur sum verður púra samdurvikunnýtsnir í yvirskiki tí at miðflokkurin og fólkaflokkurin eisini vildu verið við upp á hann sum mann fekk í hálvt fyrr enn eina eina eina royndarskipan sum sum kundi verið upp á trý ár til dømis hevur mann tað stað tað av og júst sum er at jóhann sigur mann veit at fólk eisini broyta at fyri teimum tá mann ger nøkur nøkur góð ting sum tað er og sæð hvussu hann hvussu ávurkaði so ja absolutt haldi eg at tað eigur at vera eitt av teimum tingunum sum mann hevur at fara eftir heldur enn at geva sær her sera kompiseraðu torgrætu loysnir sum eingin pensjonistur ið var leikandi skilur tí tað skilti absolutt ikki tað góða sum okur gjørdi síðst samgongur við at
ja tað er til tilleikar sum vit gjørdu tað fyri so er tað næsta røða av listanum tað er annikolsøk
ja takk fyri harra formaður ja eg havi hug til at takka landsstýrspinnuni fyri at bori hetta uppskotið niðan í tingið altso mann skuldi næstan trúð at hetta uppskotið var eitt ræðuligt uppskotið tá ið mann hoyrir orðaskifti í dag nervast sum at tað er ein uppensøla hvør kann yvirganga hvønn annan tá ið tað kemur til mótrokningina nei nú skal tað vera hálvfems túsund tað skal vera hundrað túsund tað skal avtakast um tað góða sum hendir hetta er eitt gott uppskot hetta gevur pensjonistunum møguleika fyri at forvinna ja túsund krónur meira um áðnan tað eru hálvast alt pengar sum tað kanska ikki er pengar hjá sambandflokkinum sum er vanlig at fáa pengarnar aðrastaðni frá men tað eru pengar og eitt gott ískoyti hjá pensjonistunum nú fer mann frá fimmogfjøruti túsund krónum upp í einogtrýss túsund og níggju hundrað til tað sama sum tað var áðrenn og mann broytir ikki mótrokningar prosenti mann varðveitir hesi tjúgu prosentum sum er einandi gleðiligt og eg havi bara hug til at siga tað at mann kann siga túsund orð men tað er handlingin sum til og vit so undanfarna samgonga yngstu at gera hesa tingini so skuldu tey ikki fara niður á fimmogfjøruti túsund men broyta so sum tey nú standa og tosa í dag eg haldi sum sagt at hetta uppskotið er eitt gott uppskot undan valinum og líka síðani mann broytti tað niður í fimmogfjøruti túsund so havi eg tosað við øllum nógvu eldri fólk sum framhaldandi eru á arbeiðsmarknaðinum tað verður seg bæði á ellisheimum summi egna lítið sindur og forvinna seg nakrar krónur hetta er eitt gott ískoyti afturat og tað er ein kærkomin arbeiðskraft hjá okkum at okkum lata okkara eldri steppa at arbeiða eitt sindur longur tað er fantastiskt at at at hava tað hava tey á arbeiðsmarknaðinum so leingi sum tey orka og eitt sum eg havi hug til líka at nevna tað er hetta her við at at kanska skal mann kunna meira um tey amboðini sum eru í okkara pensjónslóg tí at tað er soleiðis í dag at viss tú útsetur tína pensjón so fert tú eina eina hægri veiting eina hægri pensjón og tað eru nógv gomul fólk sum ikki vita tað tað er nógv eldri fólk sum ikki vita tað at tú fer eina hægri pensjón viss tú velur at útseta tína pensjón er hvussu tú kann arbeiða faktiskt líka inni tí tú ert tveyoghálvfjerðs viss tú er innan fyri tann almanna arbeiðsmarknaðin skalt arbeiða so nógv sum tú hevur hug til og eisini fáa eina hægri pensjón tí tú útsetur tína pensjón so eisini at vera við til at kunna um tey amboðini sum eru í okkara pensjónslóg í staðin fyri at standa her og yvirbjóða hvønn annan eg haldi hetta uppskotið er eitt gott uppskot tann rætta vegin eitt kærkomin ískoyti hjá teimum sum eru framhaldandi á arbeiðsmarknaðinum og eg taki
góðan viðmerking bára stennilsen ger so væl ja takkara formaður tað at gera ein feil ein mann tá hava so stórt sinni at so rætta man feilin samanslokkurin ella undanfarna samgongan fekkost alt tað ígjøgnum at vit lækkaðu mótrokningar á prosenti sum hevur verið trýss prosent alt tað eg minnist í mínum politiska lívi og eg minnist eisini áðrenn aldarskifti var eitt ein avbjóðing tí tá bleiv skattatrekki við mótrokning oman fyri hundrað prosent fyri kann tú tá bleiv ein mykinestur knokkreittur hann skuldi tala meira fyri at fara til arbeiðis enn hann fekk burtur úr tí tað bleiv so gjørt nakað við niður á tjúgu á vikus fimmogtjúgu prosent men psykologið nýtir gjørdu ber tær mykinestur og hugsa at ókey nú markið lækkar frá tveyogtýss tú er at fimmogtjúgu túsund nú sigur hendan saman ókey nú lyfta vit tað uppaftur men hvat flytur tað í samfelagnum flytur tað nakað sum
ja takk fyri harra formaður ja eg haldi tað er gott at at mann lækkaði mótrokningarprosentið tað haldi eg vera øgiliga skilagott og tí hava okur heldur ikki broytt tað tí er tað framhaldandi tjúgu prosent men eg haldi eisini tað hevði glett sambandsloysninum at at glettst um at mann eisini fór uppaftur á eindroyskt húsum og níggju hundrað tí tað er hóast alt nakrir pengar tað er ein túsundkrónur um mánaðan hjá einum paniklisti nær pengar eisini tú kannst arbeiða nakrar eykar tímar fyri tað og fáa eitt eyka ískoyti til títt uppihald fyri tað mann má kunna fíggja tey tingini mann ger altso tað nyttar ikki at standa her og kappið á hvønn annan og ikki hava fígging fyri tað sum mann ger tað haldi eg eisini at borðrastaðin nielsen tá ið hann tosar um um fíggjaligt haldferð og at hava skil á búskapinum at mann má hava fígging til tað sum mann ger og tað er tað sum okur gera við hesum uppskotinum okur hava fígging til tað og tí verður
og fyri so er tað helgi abrahamsen í kirkjubø harra formaður ja altso við sum at mann manglar fígging so kunnu bæðar tær vera lækkara ríkisveit ikki at so hava tú fimmogtjúgu milliónir og tær eru droppnir eisini stóðni glaðir fyri viðvíkjandi útsetapensjón so er tað sosturnar at tú kanst útseta pensjónina tað er rætt men so mást tú hava fult arbeiði eitt her er fyri við so tekur eina vakt egnu nakrar stampar loksovar tað er ikki ordiliga tað sama og so skal mann eisini minnast til at at tað sum fólk fáa av sína egnu uppsparing í pensjón verður eisini tætt við tað vil siga at tað verður øgiliga fást at fáa nakað nytta upp úr tí og tey sum fáa tað tað liggur sosturnar um tvey hundrað og hálvtrýss
ja takk fyri harra formaður ja eg veit tað væl at tað eru tey sum arbeiða fullt arbeiði og tað er tað sum er við einum arbeiðsmarknaði hann er differenseraður og summi orka arbeiða leingi summi orka arbeiða ikki at arbeiða aftaná tey eru fylgt kanska trýss ella summi fimmoghálvtrýss tí tey eru niðurslitum og tað er so eini ting sum okur mugu at taka hædd fyritøku tosa um okkara eldri tí tað er ikki ein eini eini eina homogenu bólkur hann er øgiliga samansettur við ymiskum og við ymiskum avbjóðingum og tí er hetta her við mótrokningini eisini eitt amboð at tú kann framhaldandi hava eitt arbeiði og halda teg yvir líka og vera sosialt virkjum og so víðari og tí tí setur mann eitt mark á og tí hevur mann eisini hinar skipanina at tú kannararbeiði til tú tveyoghálvfjerðs og so útsýta tína pensjón og so hevur mann sjálvandi eisini tað amboðið sum eitur ein fyritøku pensjón at tú fer eina fyritøku pensjón lýst ikki megnar arbeiða soleiðis er tað at hava eina eina
so legði henni sær ræðuna at gjørt svatn takk fyri teirra formaður miðflokkurin var við til at fáa prosentið lakkað frá trýssuni í tjúgu ja og nú verður okur við í oktavund við hesum uppskotinum so eitt sindur ja tað er ikki móti ein skorflongi frá anniku olsen fyri men kanska var ein ikki inni tá ið eg hevði orðið men eg eri ikki samd við mær í at okur burdu ella fornámsloyvi trúnaðarnevndir tú burdi arbeitt víðari við hesum uppskotinum við tí fyri eygað at fáa avtikið mótrokningina heilt akkurát sum mann gjørt í danmark eg dugi ikki at síggja hvat er ella hvussu verður trúnaðarnevndir kunnu gjørt tá arbeiðið sum segði okum hví taka
takk fyri tú anna góðsangilsvøll ja takk fyri harra formaður eg hoyrdi røðuna hjá jennisa arana og hans millum góðar við seg tók hann til inntekt fyri at eisini standa her uppi og kappljóða og vera atfinningar saman tí tað var hann ikki hann tók undir við uppskotinum og tað haldi eg var eg var øgilandi klæðilig sjálvt um jennisa arana situr í andstøðu at mann hóast alt sá nakrar glottar og mann sá tað her sum eitt positivt uppskot tá hetta er eitt positivt uppskot og lat okum sum fegnast um tey positivi uppskotini kann mann annars kann gera vi kast víðari mann skal altíð kunna hyggja eftir viðurskiftunum broyta og tilaga og endurskoða so tað kann mann altíð gera men tað er umráðandi at tað er fíggjaligt forsvarligt tað sum mugu gera og tú kanst hava fígging til tey tingini sum mugu gera hetta her er eitt gott uppskot
gott og sjálvandi tak rundan við tú takk fyri næsta røða er erhard
og ein sindur svøvn ja bara fyri at taka trýpa aftur í tað sum annika olsen nevndi her til síðst sjálvandi skal skulu sovorðni uppskot fíggjast mín innvending er bara tað at okur hava faktiskt ikki fulla greiðu á hvussu hvat hetta í veruleikanum kemur at kosta tað vit okur faktiskt ikki okur gott roknaðar prøva at gera nakað útrokningar men okur vita ikki reyðelt hvat ið ein broyting í mótrokningarmarkinum hevur at siga fyri atburðinum hjá fólki tað er mín stóra innvending ímóti øllumisneprojektunum ella øllum problematikkinum rundan um mótrokning og tað eru fleiri eg havi hoyrt fleiri argumentir um ja men er tað rímiligt at ein pensjonistur sum stendur og arbeiðir við síðurnar av einum sum ikki er pensjonistur at pensjonisturin skal fáa nógv meir útbetalt enn tann sum hann stendur við síðurnar av mótspurningurin kundi verið er tað rímiligt at ein pensjonistur sum stendur og arbeiðir við síðurnar av einum sum ikki er pensjonistur at pensjonisturin skal fáa nógv meir útbetalt enn tann sum hann stendur við síðurnar av soleiðis kanst tú eisini venda spurningina tá ið okur í síðstu tingsetu spurdu um hesi tingini tá fingu okur at vita tað vóru útrokningar frá almannamálaráðnum at hetta vóru faktisk vegleiðandi tað er trupult at rokna út men ein ting sum okur vita øll somul inni her tað er tað at tá ið okur broyta nakað fyri skatt so broytir tað atferðsfólkið samgongan arbeiðir nú við at okur skulu taka og broyta skattastigan regulera skattastigan hjá lág og miðaløntum tá taka okur fult undir við tí tað kemur samstundis eisini at broyta atferðsfólkið í dag verða tey relativt hart skattaðir okur hava ikki regulerað skattastigan í áravís tað vil siga at lág og miðalønt eru faktisk ein stórur pakstur av teimum eru flutt upp í skattastiga og tá ið tú flytur upp í skattastiga so broytir tú atferð tað er ganska logiskt og nakað av tí sum okur ting fólk sum jú eru púra púra vanlig fólk og okur ganga úti í samfelagnum og tað sum okur hoyra frá okra umgangsklesi tað er øgiliga nokk um skatt tað loysir seg ikki at arbeiða arbeiðið yvir tí arbeiðið er ikki yvir og so víðari tað er ein standard standard útsøgn frá fólki okur tímis arbeiða yvir tí okur fáa ein spurt út og so hava okur ein bólk her sum eru pensjonistar sum okur faktiskt brandskatta skulu okur rokna við at tey kunnu arbeiða meir nei sjálvandi arbeiða tey minni og so er tað psykologi í tí skattur er eitt psykologiskt mark bara tað at tú hevur eina mótrokning ger tað at nøkur siga okur arbeiða ikki og eg havi eina rúgvu av dømunum upp á akkurát tað úr mínum daglideyði og tí er tað í samdurviðjóndal okur burdu prøvað í eini trý ár at avtikið mótrokningina fyrr eg at sæð tey eru elli tølini fyri at sæð hvat kosta tað reelt í dag verða ein rúgv av pensjonistum mótroknaðir teir sum hava eftirlønir teir verða mótroknaðir í dag við eftirlønum hetta snýr seg um arbeiðsinntøkuna og tá ið okur hava ein stóran trupulleika samstundis sum er tað at okur mangla arbeiðskraftina so burdi tað liðið til høgrabein at fingið prøvið tær av so eg meti ikki at ein hetking av mótrokningarmarkinum upp á sekstan túsund krónur kemur at broyta atfrøðingarfólkið og tað kemur at merkja magnalt í hvat ið tey so hava eftir meir og mánað við hesi her lítlu justeringini so samdurvið bárastaði nielsen lat okum fáa heldur enn at gera hettar lat okum fáa eina veruliga um hetta evnið og lata okum lata hetta vera part av eini einum reformi um at økja arbeiðsútboðið í føroyum tað hevði verið nakað sum varð vert at fara eftir og sum í tí hevði verið spennandi
tað er alt tingið at tá er holt við takk fyri at fáa mær takk fyri sá tað onkur viðmerking
borðastein nielsen gert so væl ja takkar formaður ja tað hevur nógv tosað nú seinastu dagarnar at vit skulu hava búskapligt haldføri við móða onkursvegna tryggja at vit eisini í framtíðini hava ráð bæði til tey eldru og okkara yngru eftirkommar og síðar og samstýtir kjakin eisini kom fram at neyðugt er við strukturbroytingum bygnaðarbroytingum í samfelagnum og vit skuldu ikki at arbeiðsmegi vit hava avbjóðingar á nógvum sosialum økjum tí fólk ikki hava tað gott sálarheilsu víðari og tað er ikki fyri væl viðvirkandi til vissu mótroknaðu avdryggjum at fólk kundu liva víðari so leingi sum tey tímdu so leingi sum tey orkaðu so long sum tey kundu uttan at blíva mótroknaðu og straffaðu frá tí almenna altso skattaprocenti sum er á ríðum sum var náttøkuna á her fer jú upp um tey hálvtrýss prosentir sum eg haldi er ein magisk tal tá tú fært minni út sjálvur enn tú tjenar tá líka sum sigur tú ok hvønn geri eg tað fyri tí spurningurin kundi hetta verið ein reform
takk fyri tað tað er upplagt til at hetta kundi verið partur av reformi til at økt arbeiðsútboðið so hevði mann hugt eftir fleiri tingum mann hevði hugt eftir mótrokning mann hevði hugt eftir pensjónshaldri mann hevði hugt eftir skipanini við tiljaðum starvi mann hevði hugt eftir útbúgvingarskipanum mann hevði hugt eftir fleiri øðrum sum eisini hava skattaskipanini millum hann hvussu tú skalt fáa aktøkt arbeiðsútboðið og hetta er upplagt eitt evni sum sum ella eitt øki sum er aktuellt tá mann skal økja arbeiðsútboðið í staðin fyri so gera okur tað í smáum bitum her og har sum reelt ikki koma
ja orsaka takk harra formaður tað sum eg ætlaði at siga tað er at er at joensen nevnir tað sum johan dahl tosaði um at gera eina royndarskipan men við at avtaka kanska í trý ár mótrokningina og síggja hvat hendir eg hugsi meiri um at trivnaðarnevndin kundi gjørt eitt stórt arbeiði við til dømis at fara og kanna hvat er tað sum sum ger at danir kunna fara og avtaka mótrokningina eg trúgvi at tey øllastu tað argumentið og gleitaftur hava tey nokk havt frammi tað yvir ikki onga løtu í tí tey hava gjørt tað her tey hava prøvað tað her ella tey fara at prøva tað nú tað verður samtrúgvaður frá fyrsta januar tvey túsund og trýogtjúgu so eg trúgvi tað at
so er tað erhari óðinsen ikki so væl ja danir hava avtikið mótrokningina sum part av teir hava gjørt tað stigvíst gott nokk men teir hava gjørt tað sum ein part av eini heilum reformpakka sum hevði til endamáls at økja um arbeiðsútboðið og tað sum haldi eg týdningarmikið tað er at grundin til at teir hava kunnað gjørt tað er at teir hava gjørt eina røð av tiltøku ið gjøgnum nógv ár hvar teir hava virðið formum hava teir faktiskt gjørt tað danska samfelagið meira haldført tann danska búskapin meira haldføra og hetta er so verið ein partur av tí og eg haldi tað er upplagt at nú øll tosa um breiðar semjur hetta er eitt upplagt evni hvussu hvussu hvussu kunnu teir skipa ella hvat hvat fyri tiltøk skal løgtingið fara og hyggja eftir í samband við at øki út av arbeiðsbúði og sum sagt tað eru kanska eini tíggju ymisk ting mann skal hyggja eftir men pensjónur pensjónsaldur og allar tær sosialar
allir skipanir sum eru rundanum okkara borgarar tað er alt tað sum vit skulu fara og hyggja eftir
so er tað hanna jensen gerst væl takk fyri at hava formaður í at tað er øgiliga hugaligt at hoyra sambandsflokkin tosa so nógv um reformar og hava so nógv góð hugskot men spurningurin er um mann nettu uppsøgnar sum er á djóðinsa fleiri ferðir fyri fyri inni á um mann veit nóg mikið til at kunna fara so langt í málinum sum hesum sum er á djóðinsa máli til at mann strikar alt í eina tíð fyri at síggja hvat er kanska skal mann gera tað arbeiðið og kanningararbeiðið ordiligt saman og hvat er tað nakað sum forðar fyri at mann ger hetta fyrst hví ikki mann taka hetta fyrst ella má sambandsflokkan hava alt ella einki mann kundi eisini bara sæð hetta sum tað breiðir semjuna tit blakkaðu hetta talið og og og fóru frá trýss niður tjúgu prosent og so fara vit upp aftur á tað talið sum var loftið tá nú og so kunnu tú arbeiða saman við at fara víðari í ís mólinum tí mann kann eg eisini síggja hetta sum eitt slag av prísstalsregulering tí prísirnir eru farnir til himmals hjá hesum persónunum og síðani til hví
soleiðis har joensen gerst væl takk fyri harra formaður tað sum var galdandi áðrenn við at mótráðingurin var trýss prosent tað var jú heilt henni hampaðin at taka av ongan meining tá fóru fólk tí eitt eitt eitt tað gevur hvussu er eitt innsettamang til yvirhøvur at gera nakað øh ja hetta hetta kundi jú verið partur av einum samráðing og og visma so bleiv einigur um at ókey í staðin fyri at avtaka tað heilt sum sambandsflokkurin ynskir at mann fann eitt væl væl hægri nivóð enn hettar so hevði tað sjálvandi alt alt er til eina forhandling
takk fyri teir harra formaður takk fyri so er tað landsstýriskvinnan siri steinberg sum fær orðið gerst tú tað
takk fyri teg harra fannaður tað verður nokk so áhugaverd viðgerð hetta er hvør fall ein mál sum hevur fylt øgiliga nógv hjá nógvum eisini úti í samfelagnum og okur eru sjálvandi glað at kunna leggja tað fram og eg haldi at eg fari at siga eitt sindur sum andur góðsæð mann hevur eisini loyvi til at vera glaður onkuntíð og eg ivist onga løtu í at tá ið málið kemur aftur úr nevnd og tað eru øll samd og tað fer at fáa allar atkvør tað hevur faktiskt verið eitt sindur líka mikið hvar mann hevur verið serliga í samband við tá ið valstríðan er so er mann nógv úti eisini ikki bara tá men tá mann serliga kanska hevur mann hoyrt øgiliga nógv frá fólki um at at hetta her markið á fimmogfjøruti túsund hevur verið eitt sindur irriterandi og serliga kanska úti á røktarheiminum ella har sum fólk egna ella har sum tú arbeiðir eitt sindur so at tí eg trúgvi ikki uppá tað sum onkur hevur segði her at hetta málið var líka mikið eg haldi at tað hevur nógv at siga fyri akkurát tann bólkin sum arbeiðir eitt sindur afturat og hetta er kanska so at kann mann siga at rætta uppaftur uppá tað sum bleiv broytt fyrr enn eg veit ikki trý ár síðan eg haldi ikki heldur at eg siti nakað serliga nógvar dagar tá fekk eg undirskriftir frá eisini pensjonistum um at fáa broytt mótrokningina og okur hava fingið nógvar áheitanir og tá trúgvi eg eisini tær flestu sum eru her inni hava fingið okur hava eitt øgiliga stórt arbeiðsvirkni tað eru nógv sum arbeiða og tann nýggja skipanin sum er komin við at mann eisini kann útseta pensjónin beginnir eitt sindur at sláa ígjøgnum men hon er sum ikki nýggj enn hon er ikki vart meir enn eftir bara annað ári so tað er eitt sindur tíðliga at siga men hon beginnir hvørt fall at virka og øll sleppa at arbeiða so eitt sindur altso tann kjaki sum hevur verið her eitt sindur í dag akkurát mann sleppur ikki at arbeiða aftaná fimmogfjøruti túsund altso tað oknaður aftaná øll sleppa at arbeiða og tað loysir seg sjálvandi altíð at arbeiða og tað er jú eisini gott fyri allar partar við at mann kann tað og manna tað okur manglar arbeiðsmegi okur innflyta eisini fólk til at arbeiða og tað er eingin ivi um tað at ein partur av tí loysnini eisini má vera at tey sum vilja og kunna mugu sleppa at arbeiða longur tað er best fyri allar partar tað er veruliga soleiðis at tað eru nokk sum hava støðgað við at arbeiða tá ið tey koma upp til sær her fimmogfjøruti túsundar og tí eru nokk so samd við tí sum bleiv sagt um tað at skattur og pensjónur og annað eisini er psykologi altso tað er ikki soleiðis at at ikki loysir seg at arbeiða aftaná tær fimmogfjøruti túsundar sum nú so blíva eindrevs komma níggju tað loysir seg státvekk men men tú verður móttroknaður men nú bóðtók so um tað og tað haldi eg eigur at vera gott eitt annað sum sum eisini hevur verið frammi tað er tað er við eftirrokningini at tað hevur verið ein báði hjá teimum pakkinistum at mann bara verður eftirroknaður eina ferð um árið og mann kann koma til tað nógv aftur og tað lógaruppskotið er sett í gongd at gera tað søs at tað verður eftirroknað mánadarliga staðin fyri so at mann ikki kemur at fáa sær stóru rokningina tá ið árið er farið tað er eisini at fara at bøta um nakað og eta ein vilja er inni sum eg fór nevmi til at hyggja eftir fleiri tingum innan fyri pensjónsarbeiðið so skal mín partur ikki leggja eftir til at arbeiða saman við øllum løgtingunum øllum flokkum og fáa breiðar semjur um tað onkur nevndi eftir marki sum fyrr tey pensjonistarnir hava sum er á hálvfems at mann kanska skuldi ligið har tað kann væl vera tað dugi eg ikki ordiliga svara uppá men tað sum eg haldi at okkum má vera opst uppá tað er tað at tað er eftir staðtveknaður bólkar í samfelagnum sum okkum ikki røkka nóg væl fyrrdiar pensjonistarnir dømis hava ikki eftirløn og tað má mann eina eina máta tryggja at fáa teg upp á pláss og so er tað tey sum bara hava samansfastu fólkapensjón at liva av og sum ikki klára at arbeiða ella hava møguleika at arbeiða aftaná tann bólkurin hann fyllir ofta ella lítið í orðaskiftinum og tað er kanska ein lutfalsliga stórur bólkur í nøkur ár afturat tí øll hava ikki nátt at uppsamla sær pensjón og vit skulu hava ráð til at eisini hjálpa teimum sum eg haldi okkum skulu bakka um tað at eingin skal vera mótroknaður so tað er eisini fyri at kunna tryggja lívskorð hjá fleiri og eitt sum er ordiliga gott sum er við í fíggjarlógini nú sum kanska ikki hevur fingið nakrar rúm tað er tað at pensjónirnar fara at blíva javnaðar ella allar almannarveitingar fara at blíva javnaðar tað hava tú ikki altíð verið og eg havi ikki tað endaliga talið og samansfastu er so hekkað at tú so einki við okkum at gera men pensjónirnar fara eisini at vera javnaðar báðir fyrrdiarpensjón og fólkapensjón vi og so tað fer eisini at muna so tað er so eini átøk sum okkum noyðast at gera sum sjálvandi mugu vera fult fíggjaði men eg haldi at hetta er ein ein góður bati sum fer at muna hjá teimum sum arbeiða eitt sindur og tað trúgvir tey at blíva ordiliga glað fyri og at nevndin fer at arbeiða báðir skjótt og gott við takk fyri
fyrst ella lilian veiði hjá hjá skúma ja takk fyri eg vil taka landsstýriskvinnuni fyri at vinna okkum á at tað sum er gott er gott eg havi nakrar spurningar til nakað av tí landsstýriskvinnan var inni á tað er hetta her við eftirreguleringini tað er gott at arbeitt verður við tí men har kann mann vænta at uppskot verður boðrið tingi og nær fær tað virkuna allar vitgjast og so er tað eftirlønin til fyritøðar pensjonistar tað stendur í samgongustjólinum at vit skulu arbeiða við tí hvussu langt er tað arbeiðið komið og so var landsstýriskvinnan inni á nøkrum øgiliga viktigunum tað eru tey sum ikki fáa ágóðan av hesum uppskotinum og tað eru tey sum liva fyri knappar trettan túsund krónur um mánaðin tá tað ikki er virkin við sínar av sínari pensjonistatilverði
takk fyri særla sirisdegn bergisvøll takk fyri særla formaður og takk til liðina veiði ja tað sum er gott er gott nær uppskotið verður færdu um hetta er við at broyta eftirreglivingina tað er so ringt at siga tí faktiskt eru okur so fá fólk sum skulu faktiskt gera nokk so nógv úti í teimum ymisku ráðunum og onkur nevnd ger at mann hevur so stóra umsiting av pensjónum eisini tað er ikki sannheit eg haldi at tað eru tvey fólk tær saman í føroyum sum umsita alt tað bæði fólkapensjónum og fyrki av pensjónum so tað men eg haldi at hetta er málið við at tryggja fyrrige av pensjonistum eina eftirløn tað má simplum vera okra høvuðsmál í næstu fíggjarlóginum tí tað er eitt stórur mál og tað er ein stórur bólkur sum faktiskt hevur vánað korð øll arbeiðsárini og vit so so skal akkurát sum betala fyri tað eisini tá ið tú blívur eldri tí tú einki hevur so so flytur tann vánaliga lívstøðan seg at fíggjarkorðin hevur eisini er í ellisárini so tað má vera eitt øgiliga stórt mál
og tí er tað gott at bæði tann bólkurin og tey sum ikki fáa ágóðan av hasum her tær vanligu fólkapakistarnar fáa hvussu javnað teirra upphend og hjálparpakkin so eisini rokki til tey takk fyri tá
so er tað annika olsen gert so væl ja takk fyri harra formaður í haldi tað er ordanir gleðiligt at hoyra at landsstýriskvinnan áhaldandi arbeiðir við ábøtum til pensjonistarnar og serliga tað er við eftirreguleringina at mann fer at gera tað upp mánaðurliga so mann ikki fer at tað er stóra smekki tá mann er farin upp um markið men tað sum vit kunnu hugsa mær spurt landsstýriskvinnan um tað var um um tað er eitt hugskot at arbeiða við einum seniorpolitikki innan fyri tann almenna arbeiðsmarknaðin tí ofta tá ið okkara eldri nærkast tað skulu fara av arbeiðsmarknaðin so virkar tað so ræðuliga drastiskt og ræðuliga ógvusligt at mann kanska kann hava onkra onkran seniorpolitikk har tey kunna niðurtrappa ella hava onkra skipaðsveis at arbeiða øðrvísi øðrvísar tíðir og so víðari sum passar til teirra aldur og mann kanska kann hugsa at fingið ein sovorðnan seniorpolitikk
takk fyri so er tað sigur steinberg ger so væl takk frærarformaður og takk til annu kjósin ja eg haldi tað er eitt gott hugskot at mann hyggur eftir mann hevur jú í teimum pensjósreformunum sum er gjørdur at eru gjørt fleiri nýggjar skipanir mann kann ikki duga nóg væl at kunna um tað so tað er kanska eisini partur av tí og onkur fakfeløg hava eisini farhandlað ikki til nøkur rættindur tá mann kemur upp í árini at mann kann broyta arbeiðstíð og annað men men tað er eingin ivi um tað at so summi fólkatalið broytust okur liva longri okur liva betri so er tað eisini tørvur á at hyggja eftir hvussu kann mann gera kanska so meira bleytari yvirgongd til til pensjónsárini so at mann ikki kanska púst at fara so knappliga av arbeiðsmarknaði tí tað hevur arbeið hevur eisini øll nógv í identiteti hjá nógvum at gera og tí er tað slækkið altíð so nevnt at at fara yvir eina eina aðra tilveru so tað er absolut nakað sum mann átti at at hugta eftir eisini saman við kommununum
og bleiv kanska meira meira breitt tað er haldi eg har eitt gott hugskot takk fyri teg
takk fyri so er tað hann sjónkur thomsen kirkjubø takk fyri at eg var formaður eg haldi at eg havi júkað fólk troytt við tí sum eg haldi at hvussu er ein stórur partur av avbjóðingini við hesum her og tað er hendan árliga uppgerðin og tað gleðist tú um at tað skjótt verður broytt men annars so so haldi eg eisini at tað kjakið verður eitt sindur brá av onkuntíð at tað er ein spurningur um illa sperdir pensjonistar men tað er eitt ikki hetta er spurningur um teir pensjonistar sum arbeiða og eg haldi at tú eisini skulu flyta teir pensjonistarnir sum ikki hava møguliga arbeiði og kanska eru nógv verðir sperddir annars so so tosar nógv um arbeiðsútboð okur hava longu staðfestir at í hesum kjakinum at føroyingar eru nøkur av teimum mest arbeiðifólkunum ið hvussu eru teimum londunum sum tú samanbera við okur eru nógv fleiri og arbeiða nógv longur og eg haldi at tað er eitt sindur hugtungt at hoyra tú alla tíðina stóð arbeiða meir tað er ikki bara pensjonistar ið hava avbjóðingar tað eisini vanligir arbeiðingarføroyingar og eg haldi at eg arbeiði við at stytta um arbeiðsvikuna og eg haldi at tað er eitt greitt signal um at
so er tað sigur steinberg gerst væl takk fyri har formaður og takk til hann sjáku thomsen sum eisini upp á sín góðan máta hevur koyrt undir við at fáa arbeiðið við eftirregleringini sett í gongd so tað er gott hetta her uppskotið snýr seg um tey sum arbeiða og eg eri nokk so samd við spyrjarunum um tað at tey sum ikki arbeiða og sum kanska hava tað allartrupulast tey hava nokta at veikast røddina eisini her inni og tað er gudsur nakað sum okur noyðast í at tosa nógv meira um tí at tey sita allarhærasta í tí fíggjarliga og skulu sjálvandi hava ein balansa í tí at tosa um at at pensjonistar skulu arbeiða sjálvandi skulu tey kunna tað sum sum ynskja og megna tað men tað má eisini vera í ordan av tá mann hevur arbeitt síni ár at mann fer upp á pensjón
og her verður eitt gott lív og og velur tað og og har er tað eisini tað at mann má kunna liva á pensjónini so at tað er so reyð eins mann balansir upp á ein annan matta men men okkum ikki arbeiðir arbeiðir okkum úr lívinum altso vit skulu siga tað so takk fyri
so er tað erhard joensen gerst væl ja takk fyri mær for mær tað er gott tað sigur steinberg arbeiði við at fáa eftirreglendingin upp á pláss tað er tað vera stórur trupulleiki hjá nokk pensjonistum og tað er eisini rætt at tey sum bara hava pensjónina og einki annað tey hava eina veika rødd og tað er púra samdur í men í hesum førinum tá tað snýr seg um tær pensjonistar sum sum vilja bitliga vilja arbeiða so síggi eg tað meira soleiðis sum um at vist vist vist ein pensjonistur arbeiðir og tjenar eini hálvt andrað tvey hundrað túsund um árið og tað er faktiskt ein rúgva sum ger tað at tey betala faktiskt ein stóran part av sínari pensjónum altso av sínari fólkapensjónum inn í skattið tey betala sikkurt nokk meira enn helvtina av tí sum tey fáa í pensjónum betala tey inn í skattið og tí og tí mann má eisini taka tann partin við í
takk sovorðið tú ert so prædiktig at tað var so høgur til teg hvønn dag
takk fyri tær formaður ja eg eri samd við eg eri nú ein sær nýgan snær altso tær báðir ikki listan sum arbeiða eitt sindur sum eitt sum eitt her faktiskt viðgerð tað inntøkuna sum tey fara at forvinna nú tað trúgvi eg lítið upp á at tað er ein inntøka sum tey fara at goyma tað fer út í forbrúk og tað kemur inn í skattið og øðrum so sjálvandi kemur tað í umfari í samfelagnum og og tí er tað eisini hetta hervið sum tað eisini verður sagt at tað er nokk so trupult at rokna út hvat ið nøkur avstingunum eiga akt tí tú veit ikki hvussu tað broytir at atfrí hjá fólki og tí er hetta her eisini psykologi og eg haldi eisini at markið á fimmogfjøruti og einogtrýss er eisini psykologi so at okkum vónar bara tað at hetta frá koma nógvum til góð
og tí tey hava virkuliga yngst tað takk fyri teg takk fyri svartaborðasteinir senngerðsvøld
tað er soleiðis at tá vit nú við viðgerðisviðurskiftini er umhitt hetta eitt stórt mál ikki bara frá einstaka pensjonistin men eisini tey men sanniliga eisini fyri samfelagið føroyar fyri framtíð føroyar fyri haldfýri og svíðar sum hevur nógv viðgjørt hesi seinastu dagarnar og tað sum eg haldi er týdning til tað at vit viðgera tað og viðgera tað við tí virðin sum tað skal hava og at vit kanska blíva klókari og lat okkum blíva klókari og ikki bara um vit altíð gera vit eg sigi vit viðvíst fara í hvør sína skotkrøv nei tað ber ikki til tað fór dýrt og búskaparfrøðingar siga nei og svíðar svíðar svíðar fyri tann einstaka pensjonistin betýðir hettar uppskot sum nú líkar á borðinum frá landsstýriskvinnuni í almannamálum at hann kann fara til arbeiðis ein dag eyka um mánað uttan at verða straffaður fyri at fara til arbeiðis ein dag eyka um mánað og vanligtvís er tað tjúgu gott tjúgu dagar í einum mánað tá hann kann fara ein av teimum tjúgu døgum eyka til uttan at vera mótroknað tað er tað hettar betíðir henda hækkingin av mótrokningini og hvat betíðir tú í pengum tað betíðir ja annað upp á um tú vart føddur áðrenn nítjan hundrað og trýoghálvtrýss ella aftaná fyrsta januar trýoghálvtrýss tvey hundrað og hálvtrýss krónur ella trý hundrað og hálvtrýss krónur um mánaðin eyka tað kanst tú keypa tær ja eg veit ikki eitt breyð kostar nástan hálvtrýss krónur er eini fimm til sjey breyð kanst tú keypa tær fyri at pengarn so er tað tá kemur til tað stóra bílætið tað er haldføri í føroyska búskapinum sum vit øll eru samd um er eitt sindur stressa pressa og vit mugu finna nýskipanir gera bygdumabroytingar og so víðari fyri at koma á mál og tryggja haldførið frameftir og hetta konkret uppskot nú til borðinum hetta sigur tað at vit nú frá at tað skal mótroknaðast frá fimmogfjøruti túsund krónum í øllum pensjónsuppsparingum kapitalpensjónum og so víðari tá ið allar uppsparingar tú hevur gjørt tað upp gjøgnum lívið skulu nú mótroknaðast í veg galdandi lógaðu frá fimmogfjøruti túsund men hetta uppskotið flytur tað markið frá fimmogfjøruti túsund upp í tveyogtrýss túsund hvat merkir tað fyri haldførið verður haldførið í føroyska búskapinum betri av tí nei tað verður munandi verri og serliga upp á sikt fyri tíggju árum síðani har á leið tá settu vit tá vóru ein samgongu ið gildi eina tvungnu uppsparing sum gjørdi at aftaná fimtan árum skuldi mann hava uppspart fimtan prosent av síni eftirløn altso um árið fimtan prosent skuldi koma upp í fimtan eitt prosent um árið hækkaði tað nú var tað so av eini eftirfylgjandi samgongusett niður á tólv prosent men samansvast eg hækkaði hvussu víðari men at halda fast við tað tað merkir at aftaná tú hevur verið eini fimtan ja kanska tjúgu ár andan baka tú tú tjen hvørt tú einki burtur úr hesari broytingini er tí so ert tú longu uppi á eitt stigar trýss túsund úrgoldi í pensjón og tað verður jú fult mótroknað men tað sum verri er ella tað sum verrar um haldførið í hesum uppskotinum er tað at tú flytur mótrokningina íðisgerð tvungnu uppspart pensjónini sum verður gjørd fyri at gera haldførið í føroyum betri og tað er tað er tann størsta einstaka haldført broyturin verður gjørd í nýggjari tíð tað er akkurát tann broytingin at mann settir nú broytir mann haldførið munandi við at siga nú flyta vit markið fyri mótrokning frá fimmogfjøruti túsund upp á tveyogtrýss túsund eisini fyri pensjónir tað verðar í øllum førum munandi um haldførið serliga upp á sikt tá ið tá ið kann mann siga vit blíva pensjonistar og vit verða kanska tólv túsund pensjonistar tá ið so víðari í dag er tað gott á túsund gott á túsund pensjonistar tá verðar hetta munandi um haldførið tað stúrliga borðin tað sum sambandstøðurin hevur lagt upp til og hevur lagt uppskot fyri tingið fyri síðstu tingsetu og kemur aftur at gera tað nú er at við mótrokna pensjónir og alt tað sum har toyrir sjálv uppspardar pensjónir men ikki arbeiðsinndøku ikki arbeiðsinndøku tí at vist tú fert til arbeiðið skalt tú ikki mótroknaðast tú bitur til samfelagið tú betalir skatt tú betalir avgjøld mvg og so víðari av tíni nýtslu so latið pensjonistarnir koma til arbeiðis lata tey hava greiðdleika at tá tey fara til arbeiðis so vita tey at eg verði ikki straffaður fyri at fara til arbeiðis eg verði ikki mótroknaður lat okkum gera tað greitt so pensjonistar ikki ganga í vatn í dag ganga tey í vatn tí tey finna ikki í dag av skipanum bíða nú kann eg tjena fimmogfjøruti túsund kann eg tjena einogtýks túsund níggju hundrað kann eg yvirhøvur
lat tey sleppa til arbeiðis lat pensjonistarnir sleppa bitir av trannføri tey sum orka tíma og vilja takk fyri takk fyri
viðmerking eftir sært mann til niclasangersøga ja takk fyri eg skuldi kanska farin upp á talarsonu fyri hesa viðmerkingina men eg haldi heldur at tú skuldi gloyma í hesum her høpunum hví eta okur farin inn í málið um at strika mótrokningina so víst sum eg veit so er samfelagið ikki syndarliga broytt so nøkur ber gentu við hetta hugskotið og okur mangla enn eina øgiliga stóra arbeiðstyrki úti á arbeiðsmarknaðinum hetta var við til at seta skump undir hesa hugskotini her eg veit einki um tað at okur hava nokk av fólki í heilsuøkinum í løtuni ella inni í handverkarum ella teirra vini eg haldi okur so ikki gloyma hví eta okur fóru at gera okkum dalt av at pensjonistar enn eru arbeiðsførar og vilja geva eina hjálpandi hond teir hava bjóðað ikki fram til dømis til sita deyðsvaktir úti á hospitalinum og annað sum eru tungavaktir ringar at beseta tí tá mangla fólk
okur kunnu ikki gloyma tað okur mangla tey takk fyri takk fyri sovorða stein nielsen ger so væl ja tað
og eingin er tað at vit mangla øll rópa eftir arbeiðsmiðjum alla vinnurmaður við tann dag mangla hendir mangla høvd tí er tað so umráðandi at økja um arbeiðsútboðið og hetta er eitt upplagt uppskot um at økja um arbeiðsútboðið at lata tey sum eru sjeyogtrýss sjeyogtrýss tólv verður tað skjótt lat tey sleppa at arbeiða og lat tað vera greitt so tey vita fari eg til arbeiðis og tjeni mína pengar og betala mín skatt eg verði ikki mótroknað burr annars sum pensjonistur tað er tað sum heilt hetta snýr seg um og tí haldi eg at vit sum politiskipan hava eina skyldu og eg vil siga ofta hann verður spurdur ja men angrar tú einki í politikki ella hvat angrar tú at siga nei eg angri einki men tað eru onkur ting sum eg eftirfylgjandi dugi at síggja vóru skeiv at gera men so viðurkenni eg tað og eri við upp á at rætta tað aftur tað má mann altí og ja sambandslokkurin talaði fyri at lakka mótrokningarmarkið frá trýss prosentum niður á tjúgu og fimmogtjúgu prosent
samstundis sum hann lækkaði uppbátna frá eini tík níggju hundrað niðara fimmogfjøruti túsund tað var ein skeiv avgerð takk fyri
soleiðis ger hon sær annað hjá svøvnum eg haldi at hann var annika olsen sum tosaði um eldrapolitikk í økinum og røðarin tosaði med her at tað er so fløkt tað er so fløkt væl kom eg í hug sum okur vóru og vitjaði eitt eitt felag altso eitt eitt fakfelag har er tann eini skilamaður sum sat har hann sigur við okkum at tá ið limur nærkast sjeyogtrýss ár áðrenn nógvur av teimum tá ánir ikki hvat so hendir tá fær bara heim seta seg hví ger mann ikki eitt krav um at almalavirki tá skal kontakta tú einstaka og siga teimum hvat ið hvør møguleika er at tær hava møguleika til teimum sær bøverandi teir skulu bara biðja um at fáa fólkapensjónina útsettu og so viðari og eg haldi at tað var ótrúliga gott hugskot sum
takk fyri ja takkar formaður tað er nóg eingin ivi um at í dag trúgvi teg rættiliga nógv pensjonistar sum hugsa bara ókey markið eitur sjeyogtrýss ár tá skal eg heim at seta meg at trilla tumlar og eg haldi tað eru fleiri av teimum sum sum misskilja kanska tað at tey halda ókey nú eitur aldrin sum eitur sjeyogtrýss eg má fara heim tá hækkar tú sjeyogtrýss tá hálvt og áttaogtrýss víðari fram eftir og eg má fara at finna upp á nakað men tað finni eg nokk út av tá eg komi út av arbeiðsmarknaðinum men so lætt ungi tað tíverri ikki hjá øgiliga nógvum pensjonistum teir fara heim øgiliga spentir at byrja við finna so út av ja men hvat skal eg aktivera meg við altso eg sleppi ikki til arbeiðis eg verði mótroknaður eg skal hugsa um øll tey viðurskiftini so ja upplagt at mann kanska vit øll frá blikskipanini fara meira jaliga inn yvir at teg við pensjonistunum ikki bara hugsa um pensjónurnar og alt tað men tað er sanniliga ein viktig partur tað fíggjarliga men eisini at vegleiða teimum í hvussu kemur tú væl út av arbeiðsmarknaðunum
kristianna vinterpoulsen gerst væl takk fyri tað heilt vist eiga vit at fokusera mær at arbeiða við hvussu mann virðiliga ferð kemur av arbeiðsmarknaðum og inn í eina pensjónstilveru sum jú kann vera sættans kann vera ein kombinatión av arbeiði og frítíð tað hugsi eg at eldri fólk sanniliga hava uppborðið aftan á langt lív á arbeiðsmarknaðunum barnstein nielsen tosaði um angra eg hugsi tá ið ein eini nýsskipan var gjørd frá fimta til nítjan tá varð ein rættiliga stór nýsskipan gjørd á pensjónsøkinum tá varð sambandsflokkurin ikki við millum annað varð semjafingin um at hækka pensjónsaldurin við einum ári sum sum kemur í krafti í tretivu angra borðasta nielsen á sambandsflokkurin kategoriskt noktaði at vera við í
takk fyri borðan stein nielsen ger so væl takkar formaður nei sum sagt eg angri einki politikki men eftir tíðin hevur onkuntíðina víst mær at tað sum er gjørt hevur verið skeivt so havi eg tikið ábyrgd og sagt ókey vit broyta tað aftur tað at sambandflokkurin ikki tók undir við pensjónsnýtskipanini var av einari orsøk viðsøgdu tað vissir grundarhugbarnin verður órórd so eru vit við til allar hinarbroytingar sum tá blívur gjørdar pensjónsnýtskipanini hjá táverandi samgongu men tað var tað einasta kravið vit søgdu men vit fingu tað ikki við og tá mann ger breiðar semjur og tað er tað sum eg haldi er avbjóðingin í føroyskum skipanini mann rópar øgiliga hart upp um breiðar semjur og alt hetta kjakið hesa vikuna í snýggjum breiðar semjur men allíkavæl ein breið semja betýr at mann tekur um mann fær men vit fingu ikki tað við sum var okkara eg vil siga til endan einasta mál sum var eftir at siga ókey fyri at vera við so vilja vit hava hetta
men nei tað vildi tá var ein samgongur ikki tíverri takk fyri so er fyrsta viðgerð av løgtingsmáli nummar einogtjúgu uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um áseting av almannabeitingum hækking av frátátarfriðari inntøku upphædd fyri fólkapensjonistar tá ið tann viðgerðin liðug og málið verður beint í trúnaðarhundina vit fara so til næsta málið av skrá tað er mál nummar fýra og tað er løgtingsmál nummar tveyogtjúgu uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um almannatrygd og tænastur stuðul til bil broyttur til stuðul til serligan útbúðina til bil og eg skal hava framsøgufólk fyri javnaðarflokkin er tað súsanna bertelsen fyri sambandsflokkin johan dahl trúnaðarflokkin jørga niclasen tjóðveldi lillian weihe framsøgd hanna jensen og fyri miðflokkin stefan klein poulsen og tað er súsanna bertelsen sum fær orðið fyrst
2. viðgerð (117)
ger so væl fróði forkoynaði eg at her er álit í løgtingsmáli nummar einogtjúgu uppskot til løgtslóm broyting og løgtslóm áseting av almannaveitingum tær hækking av frádráttarfríari inntøkuupphædd fyri fólkapensjonistar tað er landsstýriskvinnan í almanna og mentamálum syris demberg sum hevur lagt uppskotið fram níggjuogtjúgunda septembur og eftir fyrstu viðgerðsætta oktobur er tað beint í trúnaðarnevndini nevnd nú viðgjørt málið á fundi nítjunda og seksogtjunda oktobur níggjunda og sekstunda novembur undir viðgerðini á málinum hevur nevndin havt fund við landsfelag pensjonista ávabólk fyri pensjonistar búskaparráðið og landsstýriskvinna í almanna og mentamálum syris demberg og undir viðgerðini so hevur nevndin býtt seg í tríggjar minnilutar so minni kann eg ikki gera tað eg skal so her lesa upp tann eina minnilutan sum er partur av og tað eru eg sjálvur og árni skoli sum hava hesar viðmerkingar vit eru samførdir um at tað altíð skal loysa seg at arbeiða eisini tá ein gerst eldri undanfarna samgonga lækkaði mótrokningina í fólkapensjón frá trýss prosentum niður í tjúgu tað merkir at einans tjúgu krónur verða mótroknaðar fyri hvørja hundrað krónur í inntøku men inntøkumarkið varð samstundis lækkað frá eini trýss túsund og níggju hundrað niður í fimmogfjøruti túsund og júst hetta síðsta vit fingu allar allarmest uppmerksegd hetta markið er alt ov lægt alt ov lágt halda vit tí talan er ikki bara um arbeiðsinntøku men eisini útgjald frá egnari eftirlønaruppsparing tað merkir fyri rættiliga nógv at mótrokningin byrjar frá fyrstu lønarkrónum og her á tí einfalda av eftirlønaruppsparingini so kemur mann skjótt upp á tann markið av eftirlønaruppsparing og so verður mótroknað frá fyrstu lønarkrónum hæggingin hjá landsstýrinum upp í einogtrýss túsund og níggju hundrað er alt ov lítil og vil ikki náa endamálunum um at eggja fólkið til arbeiðið fyritíðar pensjonistar kunnu forvinna hálvfems túsund krónur áðrenn mótrokning byrjar minnlutin heldur at rættast er at til líka stilla fyriar pensjonistar við pensjonistar tá talan er um mótrokning tá ein ferð um pensjónsaldur so sleppur ein undan at rinda sosial og sosialgjøld sum til dømis samansfasta barcelsskjald og heilsu hin vegin so fær ein útgjald úr samansfasta og sáttmálarætturin til eftirlønaruppsparing verður útgoldin sum eyka løn tá ein er komin í pensjónsaldur ein kann eisini útseta fólkapensjónina og so fáa eitt hægri útgjald seinni rættiliga nógv hava valt hendan møguliga um eingin mótrokning verður so er lítið sannlíkt at fólk útseta sína pensjónu men fyrileggjandi uppskot um at hækka mótrokningina til ein trýss túsund og níggju hundrað er ov lítil til at røkka endamálini við lóginum tí mæla vit til eitt broytingaruppskot og tað er at seta pensjonistar í somu støðu sum fyritiapensjonistar tali seg hálvfems túsund kann inntøkan vera áðrenn mótrokning byrjar so er tað við teimum viðmerkingum at vit mæla til at broyta eitt uppskoti til hálvfems túsund krónur og so samtykkja tað men sjálvandi skuldi tað hent sum kundi hent at tað fellur so er at eru uppskotið frá landsstýrinum betur enn skipanin sum hon er í dag so vit mæla staðiliga til at halda okkum til hesar hálvfems túsund krónurnar skuldu tað miseydnast so komaðu nokk at taka undir við uppskot hjá landsstýrinum tí tað er jú betur enn tað sum eg galdi frammanundan
tann fyrsta frá liljum av veiði gjørt so væl ja takk fyri eg havi bara ein spurning til ráðaran um hvør tað var sum lækkaði markið fyri mótrokning seinast niður á tær fimmogfjøruti túsund krónurnar sum nú verður rættað uppaftur við hesum
jókun niclasen gjørt so væl ja tað at markið bleiv lækkað á undanfarna samgongu sum eg var partur av hildu vit vera tað rætta tí vit lækkaðu samstundis mótrokningina frá trýss prosentum altso mann misti trýss krónur fyri hvørjum hundrað krónur mann kláraði at fáa inntøku niður á tjúgu men undanfarna samgongu gjørdi okkurt sum ikki var so smart og í hesum førinum var alt fokus í á tá tað her markið bleiv lækkað so mann kann siga at í mun til hesa samgonguna sum nú situr so so gjørdu vit onkran feil sum vit hava rættað meðan hendan samgongurin alt sum ungir her eru ímótur og so tað er
íðan er tað kristianavendur poulsen gjørt væl fyrr enn jarjókun niclasen endaði sína framløgu við at siga at tað sum er er hóast alt betur enn tað sum fólkaflokkurin skjótur upp øh hvussu ber tað til at tað altso tað ikki bleiv rætta ella ja at altso hvussu ber tað til at fólkaflokkurin sum akkurát nýliga er farin frá ikki sigur tú fyri at fáa sær
nú mæla vit so til at rætta tað til tú okkara uppskot er hálvfems túsund krónur tað sama sum fyri tí at bryggja eftir tær tað søgdu vit eisini til valið og vit burdu havt gjørt tað tá men alreitt vit klára ikki alt og upp á ein gang og tað er eisini tí ið vit vónandi skjótt koma til aftur men sum sagt at alt fokus fóru á so fimmogfjøruti túsund krónur tað haldi eg ikki nakar ordiliga roknaði við tí mótrokningin fór úr trýss niður í tjúgu tað burdi jú verið fantastiskt men fokus hevur verið har og tað vóru ætlanir um at fáa tað broytta aftur inn til jens sarana og bárður nielsen og lupin sjógv og blakaðar knøtiar væl
tær orðið ger so væl takk fyri frú forkvinna sum formaðurin í trivnaðarnevndini greiddi frá jøku niclasen so hava okum býtt okum í tríggjar minnilutar og eg eri so partur av tí eina minnilutanum saman við hans jakob thonsen og lilianne weihe og okra bað hesar viðmerkingar til uppskotið í samgonguskjalinum stendur at mótrokningin í arbeiðsinntøkunum tøku av fólkapensjónini verður endurskoðað tað hava okum gjørt við hesum uppskotinum umframt at okur hekka markið frá fimmogfjøruti túsund krónur til einogtrýss túsund og níggju hundrað galdandi fyri útgjalding av veitingum frá og við januar tvey túsund og fýraogtjúgu tað vil siga at nú rætta okur tað mistakið sum undanfarna samgonga gjørdi orsøkin til uppskotið eru politisku ynskjur um at fólkapensjonistar sum hava inntøkur afturat fólkapensjón og útgald frá samhaldsfasta skulu hava betri fíggjarligar umstøður við at hekka frádráttarfríu og inntøkuupphendna fyri meginpartin av fólkapensjonistum sum hava inntøkur afturat fólkapensjón og útgald frá samhaldsfasta sum er hægri enn fimmogfjøruti krónur um árið at fáa meira útgoldið í pensjón okur hava metlágt arbeiðsloysi í føroyum og tað er stórur eftirspurningur eftir arbeiðsmegi sum pensjonistar kunnu røkja tó er umráðandi at inntøkumarkið ikki forðar hesum men heldur eggjar teimum at taka eykatøk við hesum uppskotinum fer arbeiðsútboðið møguliga at hekka og fer tað at bera betur til hjá pensjonistum at taka fleiri eykatøk so samfelagsskjólini kunnu mala uttan at tað fer fíggjarligar avleiðingar fyri arbeiðstakarum um mótrokningin verður avtikin heilt sum landsfelag pensjonistamalið til so fer tað at kosta umleið hundrað milliónir krónur tað er í andsókn við samgonguskjali har tað stendur at okur vilja tryggja ein haldføran og sjálvberandi búskap fyri okum og komandi eftarlið okur hava stórar avbjóðingar fyri framman við fíggjarliga haldførunum og við hesi broyting hekku okur um honum á einum pensjonisti og einum miðaløntum lønmóttakara sambært búskaparráðnum hevur ein pensjonistur meira at liva fyri enn ein miðaløntur lønmóttakari hetta uppskotið hevur við sær at útreiðslur sans til fólkapensjón fær at hekka við leysliga mætt seks komma fimm milliónir krónum á komandi fíggjarlóg fyri varni skal takast fyri at metingin byggir á inntøkur hjá fólkapensjonistum í tvey túsund og tveyogtjúgu við hesum viðmerkingum tekur hesum minnilutum minnilutum undir við málinum og mælir løgtinginum til at samtykkja uppskotið
viðmerking frá umgóð olsen gjørt tað ja takk fyri ja tað er gott at samgongan longu nú hevur vil vera tað sum hon eisini fór upp á val uppá nevnir at bøta um hesi viðurskiftini hjá pensjonistunum at hækka um inntøkumarkið at mann rætta feilin sum bleiv gjørdur í undanfarni samgongu at mann nú fer upp aftur á hesi einogtrýss túsund og níggju hundrað at mann kann forvinna áðrenn mann verður mótroknaður tað eru øla nógv eldri runt um í landinum sum taka eitt eyka tak um tað er í ellisheimum ella tað er aðrastaðni at tey hava møguleika fyri at forvinna seg nakrar eykakrónur hetta her við uppskotið kemur avgjørt at bøta um tað tað sum eg hugsi er vert at nevna afturat tað er at tað er nokk so hugstoygt at hoyra andstøðuna nú at gremja seg um hetta uppskotið tá tey akkurát fyri ikki so eina langa tíð síðani hava lækka markið og nú koma við øllum boðum uppá hvussu mann skal loysa allar trupulleikar
tað er sjónføroyskt søgn at tað er bara eitt spæl fyri kallaríunum tað er alt ov nógv prát í salinum til trupulle hoyra tey sum røða vinarliga kundu tit flyta fungurnar út í gongina
súsanna bertelsen gjørt so væl ja takk fyri viðmerkingina annika olsen eg kann bara siga at eg eri samd
síðani er tað jørgen niclasen gjørt svar frá forkoyna tað sum er við markinum at sum grundin til at vit mæla tá hálvfems túsund tað er tí at tað eru rættiliga nógv sum hava eina eftirlønaruppsparing og hon verður jú eisini mótroknað so tá ið mann so setur sum landsstýrið nú ynskir einogtrýss túsund og níggju hundrað er ikki so stórur vandi fyri at so er tað bara eftirlønaruppsparingin sum etur tað upp og talskap at mann veruleikanin byrjar at mótrokna frá fyrstu krónum sum mann arbeiðir fyri so tí fari eg at spyrja sýsani bertarsen og hon ikki heldur tað er rætt at hava markið á tí sama sum ein fyritagarsnistur tað er hálvfems túsund krónur sum vit skjúta upp heldur enn einogtrýss túsund har mann kann rokna við at fólk verða mótroknað
súsanna bertelsen ger so væl takk fyri viðmerkingina jøkup niclasen og spurningjón tað eru soleiðisnar at talið av pensjonistum veksur øgiliga skjótt og tað eru nógv fleiri pensjonistar enn fyritíðar pensjonistar so vissu okur hevði hekkað mótrokningina til hálvfems túsund krónur so fer tað at gerast munandi dýrari øgiliga skjótt tí hava okum valt at seta markið til
síðani er tað keiliga holm í hannesen gjørt væl gott at vera rætta feilir hjá kornørum viðgjørdu eisini eitt feil í síðstu samgongu við at skula hækka heilivágsprísin fyri pensjonistar men vit rætta hann aftur beinanvegin sjálvi tí at tað bleiv so strævið eisini við javnaðarflokkinum sjálvandi tey vildu ikki hava hækka heilivágsprísin men nú síggi eg at tey sjálvi vilja hækka heilivágsprísin fyri pensjonistar er tað rætt ein pensjonistur fær hann hægri heilivágsprís ella tann sama heilivágsprísin ella ein lægri heilivágsprísin verður tað rætta
túsund og bert hálvsem gjørt væl takk fyri viðmerkingina og spurningum kai liðug holm johannesen útreiðslurnar til heilivág vaksa alarmerandi og tað hevur verið soleiðis nær at tað almenna hevur goldið fimmoghálvfjerðs prosent av útreiðslunum og borgarin hevur goldið til fimmogtjúgu prosenturnar men nú býtur blivur fýrs tjúgu og okur taka fíggjarliga ábyrgd og tímet okur at eta eitt rætt at gera og okur hava so arbeitt við málinum eisini í trivnaðarnevndini og tað fer hans jakob tombsen seinni at greiða frá at okur hava lekkað tað sýst at ein av mann kronistur fer at gjalda áttaogtjúgu krónur
ja takk bjarni hann mær gjørt so væl ja takk fyri forkvinna at tað er skilagott at tú tungir rættan á feilum at sum sagt undanforðina samgonga vildi lekka mótrokningina men men nakað sum eisini er øgiliga viktig tað er at tú kunnu fáa hekkað hekkað inntøkuni hjá teimum pensjonistunum sum einki annað hava sum ikki hava møguleikarnar at fara út á arbeiðsmarknaðum og at tjena sær eyka krónur sum eittlandasta er slitin upp og hava valt nú er pensjoneraður og eg fái ikki orki ikki at arbeiða mær at fáa tey lyft longur upp eisini tað var tað næsta sigi
hvussu nógv bert hálvsam gerst væl og eg kundi ikki verið meira samd við bjarnar hammer eg havi sjálv hildið at tað er øgiliga løgið at mann hevur so øgiliga nógv fokus á teim pensjonistum sum eru ordiliga væl fyri og sum megna at arbeiða og tjena meira pengar men mann tosar ótrúliga lítið um teir pensjonistar sum eru niðurslitnir og bara hava grundupphædd og samhaldsfasta og tað hava okur eisini sett okkum fyri í samgonguskjalinum at okkurt fara at bøta um viðurskiftini hjá teim pensjonistum sum treingja allar
og síðani er tað elspørt mær sjálvsgunnleitt at gera tað ja takk fyri tað sum eg haldi er áhugavert tað er líka sum hvat fær ein fólkapenskinistur út goldið um mánaðin áðrenn broytingarnar svarta umkring eina vanliga arbeiðsmannaløn og nú haldi eg ráðarin segði at tað var sum ein arbeiðsmannaløn heldur ráðarin kundi gjøgnum forkvenna greitt okkum frá hvussu ein fólkapenskinistur fær út goldið um mánaðin skevur nakað annað og eisini eitt par bara sum at fær nøkulunda ein hilling av
súsanna bertolsson ger so væl takk fyri spurningin elspætt mær sær tað skunnleys dóttir mer vitandi fer ein fólkapensjonistur sum ikki hevur hana umleið tólv túsund krónur útgoldi um mánað og okur hava eisini gjørt tað at samgongan at frá fyrsta januar tvey túsund og fýraogtjúgu verða allar fólkapensjónir javnaðar soleiðis at ein fólkapensjonistur fer at fáa millum seks og sjey hundrað krónur meira um
tað er tað lilja meiði hjá svøvni fyri tað er at fegnast um at vit hava ótrúliga virkin fólk í hesum landinum eisini tey sum hava rokkið pensjónsaldir tey eru framhaldandi á arbeiðsmarknaðinum eg haldi at eini fjøruti prosent av teimum millum sjeyogtrýss og fýraoghálvfjerðs ár arbeiða framvegis eg haldi at tá mann tosar um at skula hækka marknitt tað sama sum hjá fyritíðarpensjonistum so burtur mann heldur fari og tosa um at bøtt um eftirlønar viðir seg hjá fyritíðarpensjonistum sum er nakað sum eg veit at landsstýriskvinnan arbeiðir við soleiðis at tekna
eisini spara upp til egnu pensjonu tá ið teir skal spara upp til egnu pensjonu tá ið teir skal spara upp til egnu pensjonu tá
súsanna bertolsens ger so væl ja takk fyri viðmerkingina lilian veihe og takk fyri at tú minti okkum á hatta tí tað er
ja frá fólkum sum áður næmsin vóru tríggir minnlutar her og eg skal so lesa minnlutálitið hjá jóhan dahl og keli holmi hannesen í ísmálinum og teir skriva soleiðis nær hesin minnlutin metir ikki at fyrileggjandi uppskot har inntøkumarkið áðrenn móttroknað verður verður økt við verður økt við seksogtruðs og níggju hundrað krónum frá fimmogtjúgu túsund krónum til einogtrýss túsund og níggju hundrað krónum vil hava við sær at fleiri teir koma á arbeiðsmarknaðin eftir at tey eru farin um sjeyogtrýss ára aldur við hesum viðmerkingum tekur hesin minnlutin ikki undir við málinum og mann løgtingi frá at samtykja uppskotið og tað sum mann skal minnast til higar tað er tað at tá ið í dag er tað so at sær øgiliga nógv hava sína egnu uppsparing afturat pensjónini og hon telur við sum inntøka tað skal mann ikki gloyma vit sær pensjonistur til dømis fær so kann hann sløkkja arbeiðið altso av sína egnu uppsparing so kann hann sløkkja arbeiðið tí tað telur við sum inntøka tí ert tú beinan við uppi á hasum har hasum har er einogtrýss túsund og níggju hundrað um árið bara í tí og og fært tú minni av tað so kanst tú altso arbeiða tað so kanst tú arbeiða eitt sindur men øgiliga lítið og tí tí kemur hann til tann niðurstøðu at tað at mann hækkar eftir markið er tað broytir ikki uppá tað at at fleiri pensjonistar hvussu at koma arbeiðsmarknarar og sambandflokkurin hevur so sína egnu uppskotið sum um at nettarbeita her at arbeiðsinntøka skal ikki mótroknaðast tí at nettarbeita her er ein trupulleiki at at so eina nógvur dag hava eitt sína egnu uppsparing sum telur við og tá ið tað er ein álit hevur verið samanborið við fyrideypsjonistar so skal mann líka hava tað eisini í tankum at fyrideypsjonistar vit sum skal javnseta fyrideypsjonistar og fólkapensjonistar fyrideypsjonistar hava ikki sína egnu uppsparing saman máta tí tey ongantíð verða arbeiðsmarknaðin tí tí tey eru fyri tí at pensjonistar størst í partur hevur ongantíð verið arbeiðsmarknaðinum og og kann tú ikki hava eina hava sína egnu uppsparing sum telur við tá tú bara mann skal hava við í
nær tað viðmerkingar eytist harman niclasen gjørt tað takk fyri fólk fyri nær eg hevði tað spyrjað helgi abrahamsen um hann nakað hóming av hvussu tað gongur nú mann veit at arbeiðsloysi tey eru metlágt í føroyum og har manglar fólk á so at siga næstan øllum økjum út yvir annað kærranum hevur helgi abrahamsen nakað hóming um enn um er hetta blivið betri ella er tað stendur tá stendur ikki so illa til við nummeringum báði á eldrarøkinum ella inni á landssjúkrahúsinum suðuroyarhúsinum klaksvíkar sjúkrahúsinum er nú merðin hjá um góð ella hevur mann sløkkir brúk fyri hesa við gásari hjálpina frá pensjonistis
helgi abrahamsen gert so væl øh jú frá fólkum eg haldi at tað er breiðis heimi um tað at at vit hava einki arbeiðsloysn í føroyum og vit hava eisini pensjonistar sum gjarna vilja støppa at arbeiða og tað er hendan ymsin trupulleikin at at mann rennur sín á marki og tað er nokk so nógv psykologi í tí at tað sjálvt um um tað framvegis loysir loysir seg so gevast pensjonistar at arbeiða tá tá tú koma út á marki tá netta og tað viðtóku feil í undanfarna samgongu vit hildu at tá mann lækkaði mótrokning hjá prosentum vóru t tí mann lækkaði markið var tað víðs at vit tóku feil at tá ið fólk koma til markið so halda tey uppat og tað er avbjóðingin í hesum her at pensjonistar vilja ikki tað og tí er tað tí er tað skeivt at at at hava hetta markið í har sum ger tað at fólk sum annars vilja sleppa at arbeiða
við handilsen gjørdist væl ja tað har uppskot her hjá samdreittari hjartamálini hjá sambandsloysnum hetta er her við at tá okkara pensjonistar ikki ikki skulu blíva mótroknaðir tá ið teir taka eitt eykatak og tað sum sambandslokkurin vil øgiliga fegin tað er at halda fast við síni vællyftir til eina avveksling frá kanska hinum flokkunum sum ikki hava hildið fast við síni vællyfti hjá sambandslokkinum at halda fast við síni vællyftir tá ið tað nú er fátækt við at halda vællyftir
eg haldi at vit eru nokk so upprøvd samd um at tað er at at vit hava vit hava ikki arbeiddu í føroyum vit hava pensjonistar tá ið tey hava heilsu og orku og vilja til tað
ja takk sær tú sólvit nólsoy gjørt væl takk fyri frí fólkum tá vit hava havt hesa diskussión á nakrar ferðir í løgtingini í sundini og vit sum høvdu hyggja eftir tí sum er lagt við av tilfari til hetta málið og er gangið út frá tá ið tær hjálpir hansara eisini hugtast saman í tølunum so sæst tað at tað er ikki skipanin við mótrokningini sum er trupulleikin í dag ger ein pensjonistur samanarbeiðin sum ein sum ikki er pensjonistur nógv meira eftir í dag at liva fyri eisini við mótrokning tí ein pensjonistur sløppur millum annað av við nógv sosialgjøld og møllum annað so tað er ikki skipanin sjálv sum er trupulleikin ella eigur at vera forðin fyri at pensjonisturnar fara til arbeiðis men tað er kanska mátin tað er kanska nakað sum so sum fólk skilja skipanina sum kanska er á trupulleiki skulu vit gjørt betur men tað er tað stendur her svarpavíkt at tað er ikki skipanin sjálv sum er
hevði tú avbróð sum gjørt væl frá fólkum ja tað var akkurát so sum at vit eisini hugsaðu við undanfarna valskeiði at tá ið tú lækkar hvussu nógv tú mótroknaður tú gerst tá ið tú lækkar markið tí tað loysir framvegis hjá fólki frá arbeiðis men vit sóu bara nokk so skjótt at vit tóku feil tí so virkaði tað ikki mann skuldi trúð at at fólk arbeiddu síggja so bara tey fingu eitt sindur burturúr tí ella rýmir eina nógv burturúr tí men tað er meira psykologi í t landsstýriskvinna eg var innanfyri inni sum varamaður í vinnuni í trúnaðarnevndini frá landsstýriskvinna var inni eg haldi tað var síðsta tingsetu um eitt sovorðið uppskot og tá vístir netta boðaftur her at tað vísir seg at tá ið fólk koma móti markinum so steðga tey arbeiða tey vilja ikki arbeiða meir og og og tað haldi eg er ein kemur tað er møguligt tí at tey kundu verið betri upplýst um at tey fingu nakað burturúr men øll í føroyum er tað soleiðis nær at fólk
síðan er tað johannes joensen gjørt tað takk fyri fólkuna ja eg eri ein av teimum sum haldi at mótið skuldi verið tikin burtur tað burdi sambandsflokk kanska gjørt tá tær lækkaðu mótið sum kann koyra heilt vekk tá men tað gjørt tað ikki og so snakkaði eg okkurt um vallyftir eg veit ikki hvussu tað bleiv viðgera trygdini men tað hevði mann eisini ein skráki á sambandsflokkinum einaferð tað er altíð soleiðis at tí kompromiðir mugu gerast tað veit mann men tá tað kemur til fyri og so skuldi hann kanska svara upp á ætlanina at gera hana ætlanina gevandi so teir verða betstillaðir so tað vónir at tað kemur á skrá eisini heilt skjótt annars loystar seg øgiliga væl at arbeiða burtur loystar seg
helgi apramsen gjørdist væl ja frá fólkum at nú var tað ikki eg sum nevndi væløftið og og sum eg hann so hasa nokk minnist so settu vit rættiliga nógvir pengar av til viðgerðartrygd fyri at øki fyri at fáa tað í gongd og og tað er rætt at tað tekur langa tíð og at koma mál við tí og og eg vóni at hetta lastur fer at halda fram við tí góða arbeiði sum viðgjørdu tí at tað er eingin yvirhugmat í brúk fyri meira viðgerðartrygd og og annars og ikki ósandi tí at at mann burdi sløkkja havt hatta markið á altso fyri arbeiðsinntøku so snar fólk skuldu sum sum vilja sleppa arbeiðis tey sleppan arbeiðis og og og kunnu fáa nakað brúktíð við fólk hava heilsu og hug til tað so eg haldi ikki at vit eru
takk fyri og síðani er tað sær tonsin seinasta viðmerkingin gjøruvæl fyrr enn fyri fólkuna eg haldi at eg helt at eg var sjálvur í átíð at tað er nokk so ringt at vita hvussu fólk uppføra seg alt eftir hvussu treytirnar hjá teimum eru og nú hekkur markið upp á einogtrýss túsund og níggju hundrað men tá raka vit faktiskt ein annan mark sum er bøðað fyri bjóðingarstuðulum har fólk missa átta túsund krónur haldi at tað var í einum tá tey raka trýss túsund so so tað er ein forðurin hvussu sjálvum til arbeiðis tá ið teir seinast broyttu hendan hesa mótrokningina men annars so er tað eisini ein spurning um at taka ábyrgd og tað hettar kostar hetta uppskotið hjá kostar seks komma fimm milliónir og uppskotið hjá sambandsnáttinum tað kostar hundrað milliónir og teir siga at alt skal fíggjast við at fólk fara til arbeiðis og tað er øgiliga ivast at tú tað passar so so tað er eitt sindur ja eitt sindur ringt at vita hvat sker men hvussu er at styra hetta
ja frá fólkum at sosialaógávum í føroyum eftir hondini so innvikla at tað er oviliga ringt at gera broytingar tí tú veitst ikki hvørjar ringvirkingar tær fær tað er eingin ivi um tað og oftani so er úrslitið øðrvísi tá ið mann ætlar og tá tað sum hendi í farnu farnu vælskeiðu tá ið vit tá ið vit lækkaðu eftir markið vit hildu at av tí at mótrokningin mótroknaður bleiv nógv minni so fór tú ikki at fáa teg av at avleiða ólendingina sum tað fekk tá vísti at vit tóku vit sinna til at broyta tað aftur at tað hevur kost náðin og eg havi sæð ymiskar útrokningar uppá tað og tær eru ikki samd við øllum sum hann sær har tí at tað er eingin ivi um at at fíggjarliga so so kemur nógv inn aftur tá fólk fara til arbeiðis og rinda skatt men tað er ikki bara spurning um pengar tað er eisini spurning um trivnað hjá fólki tað er eingin ivi um at fólk sum verða send av arbeiðsmarknaðunum sum eru fullu í orku og hálsu til tað tað er øgiliga gott fyri tey at sleppa til arbeiðis viðst
ja tagnastur røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður røður r
bárður alstein nielsen ger so væl ja takk frá fólkum tað er soleiðis at hetta uppskotið er inniber at mann broytir markið frá fimmogfjøruti túsund uppaftur á einogtrýss níggju hundrað sum var tá tað bleiv mótroknað við trýss prosentum og fyri at skera tú tú papp hvat merkir hetta so í mun til tað sum hendi tá hetta merkir í stuttum tað at mann broytir mótrokningina frá at vera einogtrýss níggju hundrað við trýss prosent mótrokning upp við fimm túsund og seks hundrað krónum upp á sjeyogtrýss túsund og fimm hundrað krónur við trýss prosent mótrokning fyri at pensjonisturin skal hava tað sama eftir so lítið hevur hetta at siga í mun til tað sum vit gjørdu tá vit hækkaðu pensjónirnar munandi vit lækkaðu mótrokningar prosentir frá trýss prosentum tá ið hjá tað loystir seg fjøruti prosent betur at fara til arbeiðis aftaná tú komst upp um mótrokningarmarkið og so koyrdu tú koyrdu vit tað niður á fimmogfjøruti túsund tú kenna vit í dag at tað var ein feilur at koyra tað niður men vit meina tvørtur mótur at vit koyrdu tað niður á tjúgu prosent fyri at fólk skuldu tey sum orka og tíma og hava dirvi skuldu vilja fara til arbeiðis fyri at økja um arbeiðisútboðið tað var ætlanin við uppskotinum men vit hava lært at tað var ikki so ið star fólk reageraðu tvørtur mótur so hava vit upplivað tað at fólk siga ókey nú arbeiða vit ikki upp til einogtrýss níggju hundrað men bara til fimmogfjøruti túsund ókey tað tykist sum um at samgongan heldur eisini ókey hetta er kanska ikki so heppið sum vit vilja økja tað aftur upp á einogtrýss níggju hundrað hví steðgar mann á einogtrýss níggju hundrað og hvat merkir tað at fara frá fimmogfjøruti túsund upp á einogtrýss níggju hundrað tá mótøkan prosent er tjúgu prosent tað betýðir í stuttum at pensjonistarnir fara at arbeiða ella kunna arbeiða uttan at vera mótroknaðir tveir tíðir tímar eyka um vikuna um vikuna ella fýraogtjúgu minuttir eyka um lagið hvat munnar tað fyri samfelagið hugsi eg hesum førinum fyri pensjonistin fýraogtjúgu minuttir eyka um lagið fær hann meira burtur úr tí lønarmessia ella lívsgóðskapsskupessia heilsumessia neyvan tað stóra tí er tað saman sum okur sigur lat okkum heldur taka hetta markið vekk so hesa pensjonisturin sum hevur hug dirvið orku at arbeiða sleppur til arbeiðis uttan at vera mótroknaður heldur ikki við tjúgu prosentum so sigur onkur hevur tað kostað so nógv at tað sum kostar er sjálvandi tað at vit betala pengar út úr landsgassanum og einki kemur inn aftur í hesum førinum vit ikki pensjonisturin sleppur at arbeiða vit høvdu eitt roknið dømi í hinum okkum sum vit gjørdu seinni í dag har vit søgdu ókey vist á ferð ein ár gangur sjey hundrað gott sjey hundrað pensjonistar sum eg sirka ein ár gangur av pensjonistum at arbeiða tað meira tá ið vit siga til dømis frá fimmogfjøruti túsundum miðal um árið upp á tvey hundrað túsund miðal um árið so klára vit at fíggja kostaðin av seg vit vita ikki her eingin av okkum inni her kann siga við vissu at tað fer at henda men eg tori at siga við rímiliga stórari vissu at ein stórur partur av pensjonistunum sum í dag arbeiða upp til fimmogfjøruti høvdu farið at arbeiða meira høvdu forvunnu meira og harvið rinda meira í skatt um sett eina umsetningsferð í gongd í samfelagnum tí pensjonistarnir brúka so at siga alla pengarnar sum teir forvinna til at hava eitt gott og áhugavert lív so tí vil eg bara gera vart við í sambandi hetta uppskotið at sambandslokkurin vil fara víðari vil avtaka mótrokningarmarkið fyri arbeiðsinndøku tað at fara til arbeiðis og tað er so hetta uppskotið fyri allar inndøkur eisini pensjónsinndøkur sum telja við hesum uppskotinum har siga vit tað tað er í ordan at pensjónsinndøkur ella útgjald vóru mótroknaði men tá ein pensjonistur fer til arbeiðis so skal hann sleppa tað um hann hevur hug til tað og vilja hann orkuna til tað uttan at betala eyka fyri at fara til arbeiðis so eg vil bara heita á samgongulimir eisini at heldur fara allan vegin og siga ókey ger tað nú ein lættari hjá pensjonisturnum at taka avgerð um skal eg arbeiða upp til fimmogfjøruti túsund ella hetta uppskotið er einogtrýss túsund og níggju hundrað krónur er tað tað sum skal vera avgerandi fyri pensjonistin sum tú hevur víst seg hesum síðsta árini síðan vit lækkaðu markið kom heldur og ger tað uppaftur betur fyri pensjonistin og loyvið dømi at arbeiða teimum sum hug til tað og avtak
takk lilian veihe fyrsta viðmerking ger so væl ja takk fyri frá fólkum tað er áhugavert at hoyra bára stein nielsen tosa um at pensjonistar steðga við at arbeiða tá ið teir raka fimmogfjøruti túsund tølini sum vit hava fingið trivnaðarnevndini vísa tað stytt mótsatta nógv fleiri pensjonistar tjena meira enn fimmogfjøruti túsund krónur um árið enn undir fimmogfjøruti túsund tað eru fleiri faldast nógvir sum tjena meira tað merkir eisini at rokna stykki sum skal fíggja strikingina og mótrokningina hjá sambandsfólkinum tað heldur yvirhøvur ikki tí at hesir pensjonistarnir teir arbeiða longu nú í verandi støðu arbeiða hesir pensjonistarnir sum bára stein nielsen nú ynskir skulu koma út á arbeiðsmarknað
bárður nielsen gert svøvn takk frá forkvínum tað at mótrokningin sigst kostaði sær her hálvfjerðs fýrs milliónirnar vísir at tað um at ikki eru nokk av pensjonistum ella at tað kundu verið fleiri pensjonistar sum arbeiða nógv og eg eg nú skal ikki fara at siga hvat er fyri talvur sum liljan weihe ger vart við her men tað er soðist at í hesum umskotinum verða kapitalinntøkur tað vil siga ella pensjónsinntøkur eisini mótrokningar tað sigur samvoldsfólkurin at tað skal ikki vera við í uppskotinum tað er arbeiðsinndøkan sum skal frítakast tað er tað sum sambandsflokkurin leggur upp tit og tí vil eg siga at um tað er soleiðis at sjey hundrað og hálvtrýss pensjonistar fara at fáa eina inndøku heldur enn fimmogfjøruti túsund fara at forvinna tvey hundrað túsund um árið so er uppskotin hjá sambandsflokkurum til vit gera seinni í dag fíggja og ikki eru ein kostar fyri samfelagið plus tað at pensjonisturin fær eitt betri lív betri heilsu og eisini eitt hávaligarlív og
jørgen niclasen gjørt so væl frú forkoyna at so nógv hava valt at útseta pensjónina meti eg vera gott og hevði mann so einki mark sum sambandsflokkurmalið til hjá men so fara fólk ikki at útseta pensjónina sjálvandi vilja tey hava hana eisini so tað er rímiligt at tað er eitt mark men einogtrýss túsund og níggju hundrað tá mann setir tað í gildið tjenar ein eina krónu meira enn tað tí vit taka pensjonistar sum eru føddir áðrenn trýoghálvtrýss so missa tær eisini brennistu tað ikki at hava eina krónu og pumm í inntøku missa tær hvat einar átta túsund so tí er tað vit so staðiliga mala til at markið verður hækkað upp til hálvfems túsund og at pensjonistar út frá tí eisini kunnu veruliga
teir eru ongantíð heppið men tað er tað sum hendan samgongan er við at innføra ennum meira av hesum kekkunum sum koma viðst tú tjenar upptil ein mark so fært tú ein kekk tjenar tú eina kram yvir so fært tú ikki ein kekk og tað er ein feil politikkur fordeinilispolitikkur at hava tí er tað rætt jú longur uppi dokningin byrjar jú betur og jú fleiri pensjonistar fara at arbeiða meira tað haldi eg fyri millum millum annað pensjonistafeløg hevur gjørt týðiliga greitt til kennar og eg havi eisini hoyrt frá nógvum pensjonistum sum hava viljan orkuna og hugin og alt at fara til arbeiðis men av tí at tað kostar teimum upp í sjeyogfýrs prosent av tí síðstkenti krónuni at arbeiða so siga tey nei
hansaku thomsen gjørt so væl takk fyri fólkina sum eg segði í áðni so hetta snýr seg eisini um at taka ábyrgdina av landskassanum og tað er kanska gott at sambandsflokkurin ikki hevur ábyrgdina av landskassanum tí sum vit hoyra nú so ivastar í ítreiðslunum og trúgva ikki upp á tølini sum landsstýrið roknir út men teir eru sikkur í at sjey hundrað pyrkinistar fara at arbeiða fulla tíð og at kenna tvey hundrað og hálvtrýssur sum áðrenn fíggjadar eru tað er ikki bara fuglar á takinum tað er flytifug
bárður nielsen ger so væl nú veit eg sjálv til tað so eg havi ikki sagt eftir yvirstu dølunum eg segði tað at eg segði tær hálvfjerðs til fýrs milliónir tað kann mann seta spurnerikki við tí mann veit tað sigur almannamálaráðið týðiliga og greitt at tey kunnu ikki siga tað við vissu tí at har eru so nógvar kapitalinntøkur og pensjónir uppsjýt í talinum so tey kunnu ikki skilja tað heilt sundur tað er tað sum stendur í tilfarinum um útlokkningina hjá almannamálaráðnum men so at siga tað at jamen landskap skal tað hanga saman og tað er gott at sambandslokkurin ikki hevur ábyrgdina er tað nakað sum sambandslokkurin hevur ábyrgdina ábyrgdarfornan politikk fyri tað er tað fíggjarliga og hvørja tí einastu ferð tað sansar at aftan á sosialistarnir hava koyrt landið á heysun so situr sambandslokkurin við ábyrgdini tað ferð
eldspørt mær sett skunnleittøkir væl ja takk fyri frá fólk heina eg hugsi meg at tær sum tann borgarliga samgongan gjørdi at vit glakkaði frá trýss túsund niður á fimmogfjøruti túsund og allíkav at so leistar seg so øgiliga nógv betri at arbeiða sjálvt ímillum tær fimmogfjøruti trýss túsund men tað líka sum tað rakk ikki út mann sigur fólk skiltu teg ikki ella vildu ikki skilja tað eg veit ikki hvat hvat tendi har men men samstund so haldi eg tað er gott at tað verður hækkað nú aftur og tað skal hækka enn nógv longur eg ætli at spyrja bara steig ella røðarin gjøgnum forkvinnuna vit sum mann nú sigur tað at ongar grensir verða at tey kunnu arbeiða so nógv sum tey vilja eg fái væl rættiliga væl fylt við tú skotinum men hvat kemur tað at kosta landskassan tað er ofta tað mann tosar um hvat kemur tað at kosta landskassanum ella eisini tað er tær við sum nú er sleppa tey frá at tala gjøld fyri eini fimm prosent ella hvat er sum tey annars sum vit betal
bára stein helstin gjørt so væl ja takk ja takk fyri fólk tína í einum búskapi er tað týdning at tú hevur eitt framleiðslu í samfelagnum eitt framleiðni í samfelagnum tað snýr seg bæði um tænastur almenna privatar heilsutænastur og so víðari og jú fleiri hendur og høvd eru til arbeiðis jú størri er framleiðni í samfelagnum og tað er tað sum sambandsflokkurin sigur í sínum uppskotum sum vit gera gott nokk seinni í dag at um tað er soleiðis at ein ár gangur lat okkum siga at ein triðingur av teimum sum eru sjeyogtrýss áttaogtrýss hálvfjerðir níggjuogtrýss og hálvfjerðs fara at arbeiða eitt sindur afturat heldur enn at steðga við fimmogfjøruti túsund fara at arbeiða fyri tvey hundrað túsund krónur so klára vit at gjalda tað sum almannaráðið sigur at her kostar at avtaka mótrokningarnar arbeiðsinntøku fýrs hálvfjerðs fýrs milliónir pluss tær útsettu pensjónirnar men hesi fólkini betala tað sama inn í skatti og avgjøgnum
øh men teir pensjonistarnir sum ikki megna at arbeiða tað eru eisini nakrir teir fáa eina størri rokning fyri sín heilivág og so eru tað eisini nakrir pensjonistar tá ið vit snakka um at raka tey sum liggja kanska lágt tað eru pensjonistarnir sum hava avlamin sum eru avlaminir teir fáa skulu eisini eina rokning fáa ein bil avlaminir pensjonistar skulu eisini hava eina eyka rokning frá hesi sosialu samgongu tað haldi eg er skeivt og vónir fáa vónandi sleppa tað at fáa at broyta tað hesa vikuna
eg haldi at ikki verður gjørdur bóðrasta nielsen gjørt svel ja takk frá fólkum ja nú nú haldi eg kalla johan johannesen gjøgnum fólkum nevndir bara tvey av teimum eyka avgjøldunum sum koma vit vita jú tá koma eini fimm átræta sum eisini kosta ja bæði pensjonistunum men eisini avloymingspensjonistunum og sjúkrahøvdarfrøðingunum sum ikki fingu lønarligt tey lesandi sum ikki verða prísdagssjavnaði men tey skulu betala meira fyri at hita sína íbúð ella koyra sín bil ella hava ljós ella brúka telduna ella sjónvarpið ella lata telefonina tey fáa eina eyka á okkum føst samgonguni men tey fáa ikki komenserað hvørki við lønarlyfti ella javning og í hesi førinum er tað so pensjonistan tá snýr seg um og tað er rætt at nógvir pensjonistar brúka sikkurt heilivág og tey fáa so eina eyka kostnað sum ikki verður komenseraður við at pensjónirnar verða lyftar men tað verða gott
ja takk fyri mær ja takk annika olsen gjørt tað væl ja takk fyri tað er nú einaferð soleiðis at tá mann situr við valdi tá hevur mann møguleika til at gera nakað við viðurskiftini hjá pensjonistunum tað sum bárður stein nielsen sum akkurát hevur sitið við valdi og gjørt tað var at lækka upphæddina fyri mótrokningarmarkið fyri fimmogfjøruti túsund gott nokk broytti mann eisini upp á skattaprocenti ella mótrokningarprosenti men mann lækkaði altso upphæddina og tí er einki annað at siga til hetta sum bárður stein nielsen fór fram at í annað
borðasta nielsen gjørt so væl ja takk frá forkvíðina ja annika olussen gjøgnum forkvíðina blívur við at koyra uppá tær ja vit lækkaðu tað tað og tað sigur sambandflokkurin opið at ja vit gjørdu ein feil vit væntaðu at lækka mótroknaprosentið frá trýss prosentum niður á tjúgu prosent fóru at gera tað psykologiskt hjá pensjonistunum so ið star at nú fara vit til arbeiðis men vit lærdu at tað gera tey ikki tey fóru sera meira upp á markið farið frá ein týs níggju hundrað niður á fimmogfjøruti so steðga vit har tað er tað sum pensjonistafelagið sigur tað er tað sum eg hoyri frá nógvum pensjonistum og tí at eg sigi vissu alt annað líka vissu mótroknaprosentið stá tú hvat trýss prosent so svarar henda broytingin sum samgongan ger her í dag ella ætlar sær at gera til at markið verður flutt frá einogtrýss túsund og níggju hundrað upp á sjeyogtrýss túsund og fimm hundrað krónur tað er tað at svara til hann stór er gávan í dag frá
tak næstan røður árni skóli ger so væl takk fyri forfólkina tað verður sagt her av samgongufólki at orsøkin til at vit skulu broyta hetta er tí at vit ynskja at fáa fleiri fólk í arbeiði vit ynskja at fáa tey gomlu meir aktiv vit ynskja at tey skulu vera við til at til líka sum bidraga gera eitt íkast tí vit mangla tey úti í arbeiðsmarknaðinum men eg haldi tað er nokk so sigandi at í tí álitinum sum meirilutin hevur skrivað so so lesa vit fleiri ferðirnar í øllum førum tvær ferðirnar at tey faktiskt sjálv ivast í tí um tey náa tað endamálið tí tey skriva at at arbeiðsútbogið fer møguliga at hækka tað vil siga at tey eru ivað um um tað fer at hækka tað fer møguliga at hækka og tey taka eisini fyrivarni tí onkur tøl byggja á tvey túsund og tveyogtjúgu tøl og so víðari tað vil siga at meirilutin skrivar eitt álit og leggur eitt uppskot fyri tingið við einum endamáli um at fáa fleiri eldri aktiv á arbeiðsmarknaðinum men tey ivast í um hetta fer at náa hesum endamálum og orsøkin til at tey ivast er júst tað sum onkur annar eisini verður inni á her at tað er sannlíkt at fyri fleiri so fara tey longu at blíva mótroknaði beinanveta tey byggina at arbeiða ella øgiliga skjótt tí at partur av teirra pensjón av egnari uppspardari pensjón verður mótroknað eisini og tað er tá ið mann ivast tá mann tá mann fer í tingið við einum endamáli at fáa fleiri fólk virkin og so ikki tekur skriftin nóg langt til at mann veruliga trýr at hasin ein ger fær tað effektina sum mann ætlar so haldi eg mann tekur for lítið skrift so er tað so er tað for hálvhjarta tað hevur sagt fleiri ferðirnar at seinasta samgonga gjørdi ein feil men eg veit ikki vit síggja at effektin er at fólk hava fokuserað í eina nógv uppá fimmogfjøruti túsund krónur sum mark men eg haldi ikki at tað var ein feilur at lækka mótrokningsprosentið frá trýss prosent niður til tjúgu prosent eg haldi faktiskt tað var eitt gott trekk av seinastu samgongum hjálpt meg onga aðra jója tí tí tað var ikki her men tað var eitt gott trekk tí tað í sær sjálvum sum prinsip ger at tað loysir seg betur at fara til arbeiðis tí tað verður eitt sínt ein mótroknað minni vit hava so eitt uppskot eitt ein av minnlutunum eg og jørgen niclasen har sum vit mæla til at vit javnseta mótrokningina við tað hjá fyritíðarpensjonistum onkur annar er so sum vit uppi her og sagt at tað kann ikki ordiliga javnsetast tí at fyritíðarpensjonistar hava slett ikki uppkent nakað sum verður mótroknað so so kanska er tað vissuni at fara forstutt men tað er tað sum vit meta er forsvarligt at gera nú tað er tað sum vit halda er rætt at gera nú og í mun til tað at hetta uppskotið hjá landsstýrinum kostar seksogna hálvan millión so metir mann at tað uppskotið sum vit hava sum er at broyta tað til at mótrokningin startar við við hálvfems túsund krónur fer at kosta trettan milliónir so vit halda at tað er eitt skrift rættan vegin vit vóna sjálvandi at fáa undirtøku fyri broytingaruppskotinum og vit vóna tað at at tingið vil strekkja seg tað pettið afturat soleiðis at vit veruliga fáa ein effekt og tað effektina sum vit ynskja at fáa av hesum uppskotinum sum er at fáa fleiri pensjonistar fyri eldri fólk virkin á arbeiðsmarknaðinum bæði tí vit hava tørv á teimum men eisini tí at tað er til gagn fyri pensjonistarnar tað er gott at vera virkin tað er gott at vera aktivur í samfelagnum og ikki bara setast inni so tað er tað sum vit ynskja at náa og tí mæla vit til staðiliga at tingið vil taka undir við hesum broytingaruppskotinum at vit fara upp á hálvfems túsund krónur í hesum
hans jakob thomsen á miðmerking gjørt væl takk fyri fólkuna eg eri partísamdur við ádnast skóli at tað er øgiliga ringt at vita hvussu fólkum føra seg og okur hava ikki nógv hagtøl at byggja á hvat hvussu fólk fara at føra seg nú tá ið hetta markið verður hekkað um einhundrað og níggju hundrað er er tað rætta ella forlágt ella hálvfems túsund er tað rætta tað við tú ikki ordiligt men men eitt sum tú kunnu vera sikkur í tað er tað at útreiðsnar tað kunnu vera rímiliga sikkur í vit síggja ferðina markið til dømis so er eingin grund sum júkur niclasen hevði svarini á so er eingin grund til at útseta pensjónina til dømis so har kom útreiðslurnar beinan vegin so so hetta er eitt sindur at føla seg fram tað vikan ger fyri mítt viðkomandi men hetta er ein bati og hann kostar so seks komma fimm milliónir og og tað haldi eg er so langt sum at vilja fara við útreiðslunum
hon hevur skól og gerð so væl takk fyri forkvinna ja eg eri samdur við viðmerkjaran í at tað ber ikki til hundrað prosent at vita hvat effektin fer at vera men men vit vita at vit hava verið upp í einogtrýss túsund og níggju hundrað fyrr so at tað fer at broyta nakað serligt tað ivist eg í og tá ið mann nú ger eina nýggja lóð har sum hann ynskir at fáa eina broyting so haldi eg tað er forveikt ella forlítið ikki at fara eitt sindur víðari soleiðis at mann trýr upp á at tað fer at hava ein effekt tí soleiðis sum hetta áleggin skriva so er tað týðiligt haldi eg at tað lýsir líka sum ígjøgnum at mann trýr ikki at fara at fáa tann virknaðin sum hann veruleikanum ynskir takk fyri
her verður poststøddur ein viðmerking hjá hvønn takk fyri eg haldi at at tær flestu andstøðupolitikararnir hava innihøvmað tað sum varð gjørt undir síðst samgongum var ein feilur altso at lakka markið ikki móttroknaðar prosentið og so hevði mann hóast átta líka væl trý ár har mann kundi rætta upp á tað í so fall at mann ynskti tað tað gjørdi mann ikki men eg eri ikki so ósand við røðaranum í at at hálvfems túsund dømis hevði verið eitt fínt mark men tað er øgiliga viktigt og tað vindemára ódniskóli eitt sveit at tá mann fremur átøk so er tað viktigt at mann fíggja tey annars er tað at taka pengar úr framtíðini sum so ikki verða har tá og hetta er tað sum fígging er til beint nú tað merkir ikki at mann ikki kann
nú skulu tú so væl takk fyri frá fólkum ja takk fyri viðmerkingina tað sum ein partur av tí sum kann fíggja vera við til at fíggja tað sum tað kostar er nemliga at tey eldru blíva meir aktivu og harvið fáa hægri inntøkur á arbeiðsmarknaðinum og tann útreiðslan sum vit her rokna við sum er seks komma fimm milliónir har har sigur mann í tekstinum men mann væntar ikki ella mann í øllum førum er so ósekur í um tað fer at føra til at fleiri fara út at arbeiða at tað er ein trygg útreiðsla vit vita at hon kemur meðan sambandsláttin í sínum lagi vil hava tað totalt fjaðrenna tí teir siga at tað vil gera at alt kemur inn aftur tí tey vilja fíggja tað sjálvi og tað yvirstir eisini í men høvdu vit tikið stigið so mikið langt at vit her inni trúðu upp á at tað hevði eina ávirkan at tað hevði eina ávirkan á
á at tað fóru fleiri út á arbeiðsmarknaðin so hevði ólufurin ein partur av tí komið inn aftur sum fórst á at tað fórst á at tað fórst á at tað fórst á at
tey hava arbeiði peini á hannum senn gjørt væl takk fyri eftirbetur við at fáa hesum mørkini javnsøk millum pensjonistar og fyritøk pensjonistar tað er tað sum átt verður gjørt at fyritøkar og pensjonistar eisini hava aðrar avbjóðingar í øllum skipanunum tað útlíkar ikki nakað annað kann mann so siga tað sum fer við øgiliga nógvar tíðheppoyntað ið kjakið gongur fyri seg tað er eftirbetur við mótrokningina á manlakkeið men hetta er við mótrokningarprosent og tað fær ikki sera nógv ummerksevni eg og eg hugsi at spyrja hon skáli um hann gav teg við at tann mann gjørdi tann mann lækkaða mótrokningarprosent í eisini hevði hann pensjonistur sum arbeiddi meir at liva fyri aftnaðar
hon skulu gjørdist væl? ja takk fyri frá fólkum tað er eingin ivi um at tað at mann lækkaði mótrokningarprosentið var ein bati fyri tey sum fara til arbeiðis tað at mann í staðin fyri at vera mótroknaður trýss prosent hvørja mann kenti ella trýss krónur hvørja mann kenti hundrað í staðin fyri í dag sum skipanin er at vera mótroknaður tjúgu krónur fyri hvørja mann kennar hundrað er ein vesentligi bati fyri tey sum fara til arbeiðis og tað vísa tølini eisini sum vit hava sæð at pensjonistar sum fara til arbeiðis og hava somu inntøku sum ein sum ikki er pensjonistur sum er beint undir pensjonistaldrið ella sum er yngri enn tað hevur vesentligt meira eftir og tað er óansett hvat fyri inntøkustigið hann er á tað er ein vesentlig forbetring sjálvt um markið
liljan weihe ger so væl ja takk fyri frú forkvinna ein meting hetta her er jú vit hava havt eitt uppskot um at strika ella um mótropning í trivnaðarnevndini tríggjar ferðir innan fyri eitt ár og ein meting av kostnaðinum av at hækka markið til hálvfems túsund krónur er trettan ein hálv millión krónur altso væl meira enn uppskotið hjá samgonguni kostar hvussu ætlar fólkaflokkurin at fíggja hetta tá mann ikki er við upp á at skrúva upp á øktar
takk ádni skulu gjørt so væl takk fyri fíra fólk við honum tað eru fleiri ymiskir mátar at fíggja upp á og tað hava verið fleiri uppskot frammi um at fíggja eg havi ikki hug at fara inn á konkret uppskot her frá talarastovnunum tó so so vil tað at mann gjørdi skrittið sum mann tekur her so so langt at mann trýr at tað vóru nøkur sum veruliga fóru til arbeiðis aftur og fingu eina inntøku hevði verið við til at gjørt at ein partur av hesum bleiv sjálvfinansierandi líka sum tankagongdina er í tí hjá sambandsflokkinum tó bara í ein nógv minni mun
nælt tað var tað takk fyri forklinum ja takk næsta røður elspeth mær søgur skunnleys tey eftir ger so væl
ja takk fyri frá forkvinna eg haldi at hetta uppskotið í dag hetta er eg vil siga tað tað er tann rætta vegin vit í borgarligu samgonguni viðbyrgjørdu broytingar soleiðis at fólkapenskinisturin fekk munandi meira útgoldið sum ikki hevði nakað annað uttan pensjónina og vit gjørdu eisini at tað loysti betri arbeiðið loysti munandi betri arbeiðið men so var tað her at mann broytti tað frá einogtrýss túsund og níggju hundrað varður og niður á fimmogfjøruti túsund og tað loysti staddvegvin nógv betri at arbeiða sjálvt um vit gjørdu tað men eg haldi at eg kundi forklára tað fleiri ljósar fram men tað var ikki soleiðis at tey bleiv móttikið upp á tann mátan at tey skiltu at tað loysti betri arbeiðið mann hevur hoyrt ferðirættan ferð at fólk eru steðgað við tey fimmogfjøruti túsund so í so máta er tað gott at mann broytta upp á hesa upphæddin aftur men eg ætlaði eisini at koma á lívsindi inn á hetta her við hvat hvat fær nú ein fólkapensjonistur áðrenn áðrenn nú mann er javnað og hesar broytingarnar postivavegin eru gjørdar so er tað havt tað fingið umleið trettatúsund krónur útgoldið viss vit tosa um ein fólkapensjonist sum ikki hevur nakað annað enn bara fólkapensjonina og við hesum hækkingi sum fær at koma nú so eru vit uppi á eini trettatúsund og fimm hundrað krónur sum ein stakur snakki um ein stakan fólkapensjonist sum mann fær at fáa útgoldið og tað er øgiliga tætt upp á mann sigur um eg veit ikki um um vit skulu siga kanska nakrar fáar hundrað krónur sum hann fær minni útgoldið um mann ikki hevur nakað annað enn ein vanlig arbeiðsmaður vist vit siga at tað er ein sum arbeiðir fiskaarbeiðið viss hann fær fjøruti tímar í vikuna og tað er sjáldan at ella tað kemur meira so fyri at ikki fáa tað so í so máta so haldi eg at fólkapensjonisturin er komin í mun til vanlig arbeiðsloyna rættiliga væl við tað kann mann ikki siga annað og vist vit nú tosa um fyritíðar pensjonistin eg stakkist at tøk aftur um ein stakan tað er eitt sindur munur ávist tey eru í parlagi ella tey eru gift tað er eini í dag liggur tað um fjúrtan túsund og fýra hundrað og hálvtrýss krónur at ein fyritíðar pensjonistur fær útgoldið um mánaðin altso út ikki bara um útgold fær útgoldið um mánaðin og nú fer tað at hækka so tað verður eini fimtan túsund krónur ein fyritíðar pensjonistur fer at fáa útgoldið um mánaðin og og hesin fyritíðar pensjonisturin hann fer at kunna arbeiða upp til hálvfems túsund krónur áðrenn tað verður mótroknað tað tað tað eigur at hjálpa væl og eini fólkapensjonistur upp á einogtrýss túsund og níggju hundrað og tí at eg hildi at tað var líkas gott at mann javnsetir hes bæði fólkapensjonistunum og fyritíðar pensjonistunum tá ið tað kemur til at at kunna arbeiða nær mótroknað skal verður tey eg hild verður tað rætt og tað heldur fólkaflokkuni eisini allir haldi eg stórt tað men men so kann eg ikki lata vera við at hugsa um uppskotið hjá sambandi nú eg haldi sjálv tað er øgiliga áhugavert og eg haldi virkuliga at tað er vert at tað var upp til eitt kjak tí at tað sum verður nevnt tað skal eingin grensa verða yvirhøvur ein fólkapensjonistur hann upparbeiðir sær hesa pensjónuna hann eigur hana og so at hann hevur hug at arbeiða afturat vælsignarlætan tað eg hoyrdi nevnum um at onkur kanning varð gjørd at tey sum eru hálvfjerðs ár í dag at tað svarar til fyri nøkrum árum síðani tey eru líka væl av fyri sum vóru trýss ár altso fyri nøkrum árum síðani so tað broytist eisini heilsan hjá okkum so tað eigur at liggja væl fyri at tey kunnu arbeiða meir men eg hevði hugsað mær at vita nú og ikki mann kann fara sum um nakrar av sambandsflokkinum kunnu svara uppá tað er vist vit nú siga tað á grensan ella tað er grensleyst hugsa mann so tað at ein fólkapensjonistur skal betala avgjøldini eisini í dag betalur ein fólkapensjonistur heilsutrygdargjaldið og tilsaman fólk sum ikki eru pensjonistar tey betala umframt skattin eini seks prosent í avgjaldi seks prosent og tað er frá fyrstu krónum og tí er tað eg hugsi um sambandið hevur aftan nakað við tí at kanska at vit sum hann koyra í grensina vekk at so skulu hesi fólkapensjonistarnar betala avgjøldini upp á seks prosent eisini um tað er innroknað í hetta roknistykkið hjá sambandinum tá ið teir vilja at tað ikki hevur nakað grensa eg haldi bara at at tað er vert at hugsa hvat ella at tað kanska eisini kemur fram og eg skal nú tíðin farin men altíð altso haldi eg tað er gott at mann hækkar botnfræddur ella hækkar eftir at hann er móttroknað best hevði verið
ja takk hendrik goldin viðmerking gjørt so væl ja takk forkvinna tað er okkurt relevantur spurningur hjá talarunum um um mann ætlar at so mann skal betala út til avgjald fult tað var væl ikki órímiligt men men tað lógar eitt sindur tað lógar eitt sindur í løgi at at óavmarka at so vit sum ein ein tjenar fimm hundrað túsund skal hann so bara fáa óavmarka tað tað virkar okkuliga løgið at so tá tá sambandflokkurin fær út totalt yvir
elsa børn mær sett skunnastøkkið so væl ja takk fyri og tað sum er sum politikarin ofta vilja og kanska ofta eg veit ikki mann kann siga at tað er øgiliga krevur kanska meira enn mann fyrsta umfarið hjá sær farum tað er at roklist ikki skal halda tí haldi eg at tað er vert at fáa at vita hvat ætlar sambandið ætlar sambandið tað at øll kunnu tá mann blivin sjeyogtrýss so kann mann arbeiða so nógv og so galið sum mann vil og mann skal sleppa frá at tala í seks prosentini sum annars tann sum stendur við síðuna hvussu fólkapensjonistinum skal betala eg sigi ikki hvat eg haldi rætt ella skeivt men eg spyrji bara um um tað er við í roknistykkinum ella um tað kanska kemur aftan á tá ið mann hevði tað her líka sum er blivið
viljan veit eg gjørt so væl ja takk fyri til fólk viðna ein spurning til rúðarin nevniliga um hesi arbeiðsmarknaðargjøldini hugsar rúðarin at tað hevði verið rímiligt at tey sum eru virkin eftir pensjónsaldir at tær somu treytir fylgdu við teimum sum tað ger hjá teimum sum eru undir pensjónsaldir altso at mann betalir sama kringvarpnald arbeiðsmarknaðargjøld eðingjald til heilivág
elsa ber mær sett skunnastøkki so væl ja takk fyri frá forkvinna eg haldi at at tað mugu vit so fáa at vita hvat ið í sambandi ætlar tí er tað er tað kundi tað vera soleiðis nær at tey sleppa frá ella mann mann beginnir ikki at betalir seg avgjøldini upp á at tey betal í dag heiltstryktarskjalið tað skal mann ikki gloyma men hini fimm prosentini kann tað vera soleiðis nær at tá ið mótrokningini er forbí at so er mann javnsniglar við onnur í arbeiðsmarknaðinum tað er sovorðin ting sum eg hevði verið áhugaverd at fingið at vita tá ið mann nú ætlar sær hetta eg dugi væl at síggja at hetta her sum er fyri í dag hetta er tann rætta vegin ið eg dugi eisini at síggja ella enn og betur at mann fer upp á hálvfems túsund og eg haldi at vit tað skal grensleyst so er tað eisini vert at taka upp til eitt kjak og kanska fingið meira ítøkiliga at vita hvat er tað mann hugsar í tí fyri at fáa roknistykkið at
karlut harald garðsson ger so væl takk fyri tí fyri fólkarnar ja eg skal bara takka undanfyri røðara elspætis skuldasøkuna sum hevur sett nakað eglarar relevantar spurningar um hvat við hjá til hesum her ymisku avgjøldunum og men eg haldi um greindið kanska eisini eginngjaldi til egnapensjón tað blívur jú eisini vekk og og og hjá fleiri almennu sáttmálurnar her er tað heilt upp í fimtan prosent so at at tann dag tú fert um at blivið fyrst nissu fært tú eina stórari ella ein lønarvøkstur
ja takk fyri frá forkvinna eg haldi at tað er ordiliga gott at mann ger alt hvat mann kann fyri at fólk eru í gongd og tað arbeiðar so leingi sum tað vilja og so leingi sum tað kunnu og vilja eisini fyri teirra egnu heilsu og tað tænir samfelagnum nógv meir at mann ger sær fara um henda henda vitan sum hes fólkini hava havt sum bara so tann fara av arbeiðsmarknum tí øgiliga nógv sum mann missir við tað men eg eg eri eg haldi at akkurát einsamur spurningur sum sum talið eina røðarin kemur við eru tí sovorðn ting sum at tað skal taka upp men hvat skal ein fólkapensjonistur samla eina pensjón upp til sum sjálvan ást til hvat tað dugi eg tað dugi eg ikki ordiliga at síggja er er relevant
eg nokk siga takk fyri tað ja takk tað soðist at nú fara vit at hava eitt døgurðasteðg og tingfundur niðurlagdurin verður uppaftur tikin klokkan trettan null null klokkan trettan null null verður tingfundur uppatikin takk fyri tað ja takk fyri tað soðist at nú
3. viðgerð (1)
vit eru lið á atkvøðu tað eru fýraogtjúgu sum hava greitt atkvøðu tað er ein hjá hvør fyri til tríggjar mótir og tað er eingin blong og tað merkir at tingmál fýraogtjúgu trýogtjúgu er endaliga samtykt og avgreitt frá løgtinginum síðani koma vit til triðju vit gera tingmálið síðan koma vit til triðju vit gera tingmálið fýraogtjúgu uppskot løgslóm broyting løgslóm dagpening vegna sjúku við meira tað snýr seg um fleiri fráverudagar vegna sjúku afturindasta arbeiðsgevaran er tað nakar sum byr um orðið eingin byr um orðið og tað merkir at vit fara at atkvøða endaligt í hesum máli er samtykt við fimtan atkvøðum fyri tíggju ímóti og ongari blankaðar