LM-003/2023

johannesen ger so væl takk fyri frúforkvinna gastroferðavinnan í breiðum høpi dregur nógv fólk hendan vegin og fólk sum vanliga hava stóran og breiðan áhuga fyri gastronomi hava eisini áhuga fyri framleiðslu av whisky og øðrum sterkum dropum úr serligum rávørum tað merkist eisini úti í teimum føroysku brennaríunum har eftirspurningurin eftir og smakkið royndum veksur støðugt sum skilst eru fleiri fyrispurningar frá fólki bæði útlendingum og føroyingum sum eru sinnaðir at rinda fyri at fáa eitt neyvari innlit í droparnar framleiðsluna søguna og føroysku rávørurnar sum nysja so er tað vóru eitt ferðavinnutilboð afturat eftir rundvísingarnar so vilja fleiri teirra keypa eina fløsku at hava við sær í kuffertinum heimaftur ikki dropar sum fólk kulka í seg tað eru dýru dropar sum fólk vanliga hava í varðveitslu í langa tíð bæði sum eitt minni og fyri at njóta til serlig høvi eg haldi tað fremst av øllum vera eitt vinnuátak at brennaríuni eftir rundvísingina sleppa undan at peika móti úthurðini og vísa teimum undrandi gestunum til rúsdrekkasølurnar sum kanska ikki hava opið ta løtuna um tey vilja keypa eina fløsku sum vitjandi so taka tey fyri givið at tað ber til at keypa út við tey hava jú smakkað somu dropar og somu fløskur standa jú beint framman fyri teimum hetta uppskotið sum vit viðgera tað loyvir bryggjaríum og brennaríum at selja alla sína framleiðslu á framleiðslu staðnum tá ið gestavitjanir virkisvitjanir og tílíkt eru í dag kunnu bryggjarí selja egna framleiðslu í egnum sølubøum sum ikki er sterkari enn fimm komma átta prosent tað fevnir í høvuðsheitinum øl og seytir og sum onkur ivaleyst hevur varnast so samsvara orðingarnar í hesum uppskotinum ikki beinleiðis við tað sum stendur í samgonguskjalinum har er tað orða so at bryggjarí og brennarí skulu fáa loyvi at selja egna framleiðslu í egnum sølubøum í hesum lógaruppskotinum verður hinvegin lagt upp til sum sagt at bryggjarí og brennarí kunnu selja ella egna framleiðslu á framleiðslu staðnum tá ið gestavitjanir virkisvitjanir og tílíkt er tað vil siga at fyrsta reglubrotið í viðmerkingunum til eitt uppskoti sum vit viðgera er ikki heilt rætt har stendur í viðmerkingunum at í samgonguskjalinum er ásett at rúsdrekkar framleiðarar skulu fáa heimild at selja alla framleiðslu sína á framleiðslu staðnum men í samgonguskjalinum stendur altso í egnum sølubøum ikki framleiðslu staðnum eg veit ikki um onkur hevur upprunaliga tulkað egnar sølubúður sum framleiðslu stað men ein týðiligur munur á egnum sølubøum og framleiðslu staði tær at føroysk bryggjarí sum hava ella fáa sølubúður aðrastaðni kunnu við hesum uppskotinum selja ávísar vørur tað sum er sterkari enn fimm komma átta prosent í sølubúð á sjálvum framleiðslu staðnum men ikki í hinum sølubúðunum sum sama bryggjarí hevur kring landið henda lóggávan er við øðrum orðum ikki so lin sum orðingin í samgonguskjalinum legði upp til og tað skal vera í sambandi við gestavitjanir tað vil siga at fólk kunnu heldur ikki uttan víðari áframleiðslu staðið at keypa eina whiskyfløsku um tað skal vera tað tí tað skal vera í ørindum sum gestur í sambandi við eina skrásetta rundvísing tað vil siga at hesir sterkari droparnir skulu sambært uppskotunum bara fáast til keyps í serligum sølubúðum sum ikki eru opnar fyri almenninginum spurningurin er hvussu hugtakið gestavitjanir kann tambast gestavitjanir verða í uppskotunum defineraðar sum fleiri persónar saman ella ein bólkur av vitjandi fær til dømis eina rundvísing á framleiðslu staðnum og fær kunning um framleiðsluna og søguna hjá framleiðaranum og í hesum sambandi kunnu smakka framleiðsluna og keypa framleiðslu út við gestavitjanir verður altso ikki roknað sum ein persónur sum fer á framleiðslu staði bara fyri at keypa rúsdrekka sum er sterkari enn fimmoghálvmatta prosent eg veit ikki um hesin karmurin kann leggja upp til at tað við góðum hugflogi fer at bera til at skráseta ein størri part enn ætla sum søla í sambandi við vitjanir tað er eingin orsøk at leggja brennarríini undir illgruna tey fara ivaleyst at halda seg til lógar tekstin tí loyvið kann jú takast aftur um framleiðarin brýtur treytirnar men í vinnunevndini hugsi eg at vit mugu viðgera hvønn mun hendan treytin fer at gera og hví tað er rætt at summir kunnu keypa sterkari dropar enn onnur á neyvt sama matriklu í føroyum drekka vit minni eina aðrastaðni samstundis er drekkimentanin hóvligari enn hon hevur verið tølini siga at í føroyum drekka vit meira vín og øl eisini alkoholfríarøl og vit drekka minni av reinum brennivíni og vit skulu kanska vera varug við at tá vit umrøða rúsdrekkasølu í føroyum so sæst ikki munir á um tað eru føroyingar ella útlendingar sum hava keypt ikki tykkum at siga so eru nógv ferðafólk í føroyum men vit vita ikki hvussu stórur ella lítil parturin er sum útlendingar eiga av samlaðu rúsdrekkasøluni til dømis á matstovum ella aðrastaðni heilsufakliga verður elt greitt til at vit eiga at drekka minst møguligt og ávaringarnar eru eisini at nýtslan at rúsdrekka kann økjast tá ið atkoman verður lættari tað er rætt at vandin er har men tað er ikki altíð so at nýtslan økist tí atkoman verður lættari eitt dømi er at fyri seks árum síðan læt rúsdrekkasølan tvær sølubúður uppafturat men sølan av reinum alkoholi hevur staðið í stað av rúsdrekka eg eri kortni av tí fatan at hendan broytingin fer ikki at økja nýtsluna fyrst og fremst tí at tað er í størstan mun ein serstøk og dýr vøra við avmarkaðari atgongd sum serliga útlendingar fara at keypa og hendan vøran er eftir øllum at døma so serstøk at fólk vilja støkka inn á gólvið hjá brennaríunum at hoyra um upprunan framleiðsluna og rávørurnar sum partur av einari heildaruppliving prísirnir ávirka rúsdrekkanýtsluna eisini tað vita vit tí tí høpinum so skulu vit kanska vera varug við at vit innflyta sum støðan er nógv lutvíst bíligt útlendskt øl og brennivín sum ivaleyst ávirkar eisini hvat og hvussu føroyingar drekka sum sagt so er høvuðsorsøkin til at uppskotið at vinnuaktørar í føroyum skulu kunna veita eitt friðari heildartilboð og tað eru eisini greiðar ábendingar um at føroyskt whisky serliga er og verður eini umbiðin vøra umstøðurnar at framleiða whisky í føroyum eru góðar saltið í føroysku luftini og hitin í sjónum eru høvuðsorsøkin til tað og viðurkendir útlendskir fjølmiðlar skriva eisini í hópina og greinum um føroyar sum eitt av bestu støðum at brenna whisky tí opnar kjallar gevendan er serkenda smakkin sum eisini til at sum í lítlan mun finst aðrastaðni og sum er sama tilgongd sum við føroyska kjøtinum ostinum og svínaskinkuni og føroyskt whisky verður eisini samanborið við skoktst og úrt whisky tølini siga at í teimum londunum eru eginssøla og gestaviðkjarnir ein stórur partur av umsetninginum hjá nógvum brennaríum í skotlandi til lømis eru brennaríini millum bestumumtóktu ferðamálini feskastu tølini sum fann eru fyri tvey túsund og nítjan tá ið tvær komma tvær milliónir fólk vitjaðu skotsku brennaríini og í írlandi siga tølini at seks hundrað og sjeyoghálvfjerðs túsund gestir í alt vitjaðu ymsu brennaríini í fjør tey flestu komu úr usa týsklandi bretlandi og fraklandi og íísku ferðavinnuni hava tey eisini lagt eina greiðing ja venjingarætlan fyri komandi árini at trýfalda tað talið upp í eina komma níggju millión og vit skulu helst rokna við at vit teimum ætlanunum sum føroysku brennaríini hava fyri framtíðina og við teimum góðu skotsmálunum sum tey fáa so verða rundvísingar og smakkiroyndir helst eisini eitt vinnutilboð sum enn fleiri ferðafólk fara at brúka í føroyum

takk fyri

væll orsaka frá forhugni

takk fyri tað undrar meg at mann ikki skal standa á tingsins røðarpalli og argumentera fyri teimum uppskotunum sum hann lagt fram tað haldi eg er heilt løgið hví mann skal siga at mann ikki behøvist at argumentera við sær tað er so upplagt sjálvandi beri eg argumentir fram alt annað vildi verið løgið javnaðarflokkurin hevur somu støvi sum sum fyrr at lóggávan skal ikki virka fyri at økja nýtsluna javnaðarflokkurin er til dømis ikki samdur í at at øl og vín skal út í matvørjihandlari til dømis men vit haldu ikki at hetta uppskotið fer at elva til eina oykta nýtslu vit síggja tað sum eitt eitt vinnuátak og vit skulu eisini minnast til at tey føroysku brenniríini og bryggjaríini hava altso framleikstu loyvi í føroyum tey hava loyvi at reka vinnu í føroyum tí er hetta eisini eitt vinnumál eftir míni tikið

takk fyri tú

húsini takk fyri tí morgunin

ja takk fyri eg veit at tað við avlógskravinum hjá rúsdrekkasøluni er viðgjørt ofta eg veit ikki hví mann ikki er farin inn at hyggja at tí hvussu tað hongur saman men tað er absolutt vert at viðgera annars haldi eg at vit í allari lógávu sum so eisini frá politisku skipanini skulu virka fyri at tálma rúsdrekkanýtsluna og kanska serliga at hindra ovurnýtslu av avrúsdrekka tað gerst best við við sjálvandi við kunningarátøkum og so er tað eisini at her við at vit innflyta nógv lutvíst bíligt øl og brennivín sum í onkrum føri eisini fær betri pláss á rúsdrekkasøluni enn enn teir føroysku vørurnar tað haldi eg er eisini er nakað sum vit sum vit mugu mugu inn at

skjóti tú takk fyri

eisini ikki

uni holmi hannesen ger so væl ja takk fyri eg eri samdur í at tað er ikki ein hvør vøra tað er eisini tí at mann hevur so ella hevur tær karmarnar rundanum hesa framleiðsuna sum mann hevur men eg haldi eisini at tað er eitt vinnuatlit sum vit sígu mugu taka av tí at tað eru aktørar sum fáa loyvi at virka og framleiða í í føroyum heilsumálaráðið sigur í sínum hoyringarskrivi er okk við at tað er tað sum borður á lækini sipa til at verður atkoman lættari kann vandi vera fyri øktari rúsdrekkarnýtslu tey siga ikki at tað verður úrslitið og í løgmálaráðnum halda tey so ikki at tað verður avleiðingin tí atkoman verður framvegis sera avmarkað av tí at hetta er í sambandi við gestavitjanir á sjálvum framleiðslu staðnum tá vit siga at tað er ein øgiliga avmarkaður skari sum fær atkomd og loyvi at

at keypa hasa fløskurnar takk fyri takk fyri næstra røðaverður erhard joensen

ger so væl ja til byggirnar er so eitt uppskot um broyting av løgslóg um innflutning framleiðis til útsølu av rúsdrekkalógini hetta er ein í prinsipinum ein liberalisering í og við at mann avtekur eitt ein einkar rætt til at handla nú flytur mann ein møguleika út til teir sum í dag fara at framleiða ella í dag framleiða og og komandi sum fara at framleiða rúsdrekka sum hevur eitt akkurát hálvpersent sum er hægri enn fimmoghálvtta so í so máta er tað ein liberalisering okur vita tað at allar kanningar vísa tað at ein liberalisering ella betri atkoma kemur at ella hevur við sær at at nýtsla hann økist um hon fer at gera tað av hesum uppskotinum er tó sera óvist men okur vita tað faktiskt ikki og tí vóni eg at mann ið foreingir seg av hesum uppskotinum fer eisini at fáa sær nøkur hagtøl fyri hvat er tað fyri fólk sum koma at brúka akkurát hesi herlógina er tað ferðafólk so í høvuðsheitinum er tað bara ferðafólk ella verður tað eisini føroyingar føroyingar og føroyskir bólkar sum koma at brúka hesi herlógina ella hendan møguleikan at keypa eg haldi at tað er øgiliga týdningarmikið tá ið tú tosir um rúsdrekkalógina eisini at fáa nøkur hagtøl sum okur slett yvirhøvur ikki hava tað okur ána ikki sjálvt við tí stóra ferðafólkamassa sum okur hava hvussu nógv av tísum umsetningi sum rúsdrekkalógina hevur kemur frá útlendskum ferðafólkum hvat kemur frá føroyingum og so víðari tá ið hagtølini haldi eg óalmindiliga interessant og viðkomandi tá ið okur skulu gera broytingar í einum rúsdrekkalóginum fyri at kunna gera tað er rætt tað verður gift um um hendan liberaliseringin fer at gera tað nemmari ella ella kemur at økja ella um nýtsluna tað einasta sum eg haldi at okur við vissu kunnu siga tað er tað at hendan lógin ella hendan broytingin hon kemur í hvussu sær ikki at minka um nýtsluna tað viðdøkur ella tað kunnu vit siga um hon kemur á økjanna tað ánøkur ikki og um hvussu hvussu nógv ið hon eventuelt verður røkt tað viðdøkur heldur ikki okur vita tað at at at til dømis við sum at tekur tað fínasta av hesum her alkoholdrykkum sum sum er whisky so er whisky ein stórur ídnaður úti í heimi whisky hevur í dag altjóða marknaðurin fyri whisky er í dag fimmogtrýss milliardir dollarir og mann roknaðar við at hava eina árliga vøkstur ella tølini vísa at tað er ein árligur vøkstur upp á seks komma fimm prosent sum mann roknaðar við at í í um tíggju ár fyri whisky sum verður handlað umleið hundrað og trýogtjúgu milliardir dollarar stóðast worldwide tí tí tað er ein terra serlig vøra sum opinbart hevur eitt heilt snetut fiktivt virði ikki bara sum tað at fáa sær ein whisky skjós ella hvat hvat er tað verður í nógvum førum verða brúkt sum ein íløga altso whisky sum eitt íløguobjekt er blivið ein stórur vinna í dag og er altso økjandi øgiliga kraftigt økjandi so at tað er eitt øgiliga snetut produkt at tað er whiskyi skulu okur sum sum búgva her og hava eina unika møguleika til at bryggja whiskyið í føroyum luttaka í tí ævintýrinum ja tað haldi eg at tú skulu kunna men ikki ikki ting fólkum at siga so er so er hetta eitt viðkvamt og og øgiliga følsomt mál fyri fyri nokk ting fólk og og tí hevur í samband flokkurin sum flokkur ikki nakra so avgjørda støðu til at tað er málið tá ið tað einafturina kemur til viðgerðar so gangi eg út frá at at at flokkurin kemur at stemma eftir egnari sannføring at tað verður onkur sum sum heldur at hetta her er ókey og summir halda at ikki er ókey og soleiðis skal tað ikki nú vera hetta málið kemur í minni nevndina og tá ið tað er rímiliga væl lýst altso broytingin í seg sjálvum er principiell men eg haldi at tú okur hava fingið nokk so avgjørd hoyringarskrivin sum er nokk so nokk so greið ikki óvæntað hevur bláikrossur sínar síni forbihálvdi fyri einum sovorðnum uppskot sum er snær hvar ið ið tey meta at at at tað kemur at økja meðan onnur halda at hetta er meira eitt vinnupolitiskt átak sum í principiunum ikki fer at økja føroysku nýtsluna av av rúsdrekkanum sum sagt í tí eri eg ósekur eg áhni tað ikki okur bara gita um tað og vónandi fáa okur hagtøl innan alt ov langa tíð um so er at hendan lógin verður viðtikin hvussu tað keypimynstrið sum fer at vera úti á teimum sølustøðunum er tað haldi eg í hvussu verður burdi verið innarbeitt í hesa lógina til landsstýrman at mann syrgir fyri at hesi her sølustøðuni koma at hava og gera hagtøl fyri hvussu lógin kemur hvussu keypimynstrið kemur at broytast og at vera av hesi her lógina men hetta kemur í vinnunevndina og okur skulu geva tey eina góða og skjóta viðgerðir rokni eg við eg trúgvi ikki at tær eru so øgiliga brúk fyri so øgiliga nógvum og stórum ella stórari viðgerð tí tað er øgiliga einkult uppskot og heiðinskrivini eru ríðiliga einkult eisini tað skal vera míni síðstu orð í

tú stuttar við teg takk fyri

erhard johannesen gert væl takk fyri frí fórspyrna júst so heili holm johannesen tað er tí eg sigi at okur vita ikki um um at her fer at ella hvussu nógv hetta fer at økja nýtsluna okur vita bara at hetta visar minkana tað er tað einasta sum okur kunnu siga og um okur flyta tað øktu nýtsluna út til útlandi ella hon eisini kemur at vísa seg her tað kann bara tíðin vísa eitt sum er viðktut haldi eg eisini tað er at mann fer at definera hatta hervið og tað stendur so hjálpskotum eisini at at hetta her tað at tað kann ikki mann kann ikki lýsa lýsa og og reklamera fyri hesi vørini úti í føroyskum miðlum yvirhøvur tað haldi eg gott at tað ger hvussu er tað at at mann burdi alt annað líka begrensa tað møkur lunda fyri tann føroyska brúkarin men tað er eingin ivi um at ásetingarnir í hesi lógini fara at vera tannbeiðar til tað ytasta

tað tað ivist eg slett ikki í takk fyri at

hvønn týdning hetta var?

erhard joensen gerst væl takk fyri teir fyri fólkina stefan klein poulsen skal ikki vera bangin fyri at hetta verður skund ígjøgnum og skulu nokk fáa greiðu á teimum ivamálunum sum eru frá landsstýrismagnum tað skal eg kann eg lova stefan klein poulsen men í sær sjálvum er hetta uppskotið rættiliga einkult tað er tað sum eg refereraði til tá ið eg segði at at hetta skal nokk ella hetta hetta nokk kemur at at koyra rættiliga skjótt ígjøgnum vinnunevndina tá tey helt at gott nokk er tað principielt men tað er øgiliga einkult í sínum uppbygnaði so tað var tað sum sum ráðar meinti tá ið hann segði at at tað skuldi nokk koma skjótt úr afturvinnunevndini men tey ivamálunum sum eru skulu sjálvandi viðgerast og analyserast og tað yvirstyrkir í at tú kunnu gera rímliga skjótt

takk fyri tæknastra røða verður ódnestur

gjørt so væl takk fyri frí fólkum haða einki klokk í dag vit viðgera hesa lógina sum eitur løgtingslóg um innflutning framleiðslu og sølu av rúsdrekka sokaldagi rúsdrekkalógurin og tað er eingin ivi um at hendan lógin beginnir øgiliga gott tá mann lesur eg haldi eg fari bara at lesa paragrafa eitt í lógina endamál við hesi løgtingslóg er at avmarka rúsdrekkanýtsluna og minka sum mest um skaðan sum rúsdrekkanýtslan hevur við sær fyri einstaklingin og samfelagið eg haldi at tað er faktiskt eitt gott endamál við eini lóg at vit vilja minka um tann skaðan sum hetta sum vit nú viðgera hevur og vit viðurkenna í hesi fyrstu paragrafini at her eru skaðar á fleiri planum fyri tað fyrsta so er tað skaðar á einstaklingi vit fáa í summum førum menniskir burtur úr hesum sum fara í hundarnar sum fara púrasta fyri einki sum sum oyðileggja sítt egna lív tað er ein av teimum skáunum sum vit vit viðurkenna stendur í hesi paragrafi ella í tí fyrstu paragrafinum í lógina hin er at hetta hevur eisini skaðiligan ávirkað fyri samfelagið og har hugsa vit um millum annað børn í teimum familjunum hvar sum ovurnýtsla ella misbrúk er eitt problem børn liva eitt lív sum er øgiliga harðliga ávirkað av ávirkanum av rúsdrekka vit vita eisini at í tí sosiala umhvørvinum til dømis í náttarlívinum so er tað øgiliga tá ið tað eru keðiligheitir sum henda at tað er rúsdrekka bland uppí tað og vit vita eisini at tá vit hyggja eftir statistikkinum fyri ferðsluóhapp at so er rúsdrekka involverað í øgiliga nógv av teimum ferðsluóhappunum sum hava álvarsliga fylgjur so vit viðgera eitt evni sum tá ið tað gongur illa hevur øgiliga neiðiligar ávirkanir bæði á privatpersónar og á okkum sum samfelag tað harmonerar eisini við hetta endamálið tá ið mann í paragraf ellivu ið hesi eru nýggju lógini faktiskt ger eina herðing av lógini har verður sagt í paragraf eitt ellivu at í miðlum undir hesum eisini tøkniligum miðlum og øðrum miðlum sum venda sær til ein skara av føroyingum er ikki loyvt at lýsa við sølu skeinking og útflýggjan av rúsdrekka so hetta harmonerar við endamálið sum stendur í paragraf eitt eg síggi at hetta er frá einum av hoyringarskrivinum at at lógini er broytt ella hendan paragrafin er broytt og og síggi at hetta ger at tað holið sum tað var áðrenn har sum mann kundi brúka útlendskar sosialar miðlar til at lýsa til føroyingar nú verður tipt so hetta er ein herðing av lógum so er tað sjálvandi nøkur undantøk stefan tann poulsen var inni á tí hesum eina og akkurát hatta undantakið sum stefan nevnir eg var og vitjaði innova fyri fjúrtan døgum síðan og har høvdu tey nemliga havt eina verkætlan sum kravdi etanol fyri at kunna gera nakrar royndir ella nakrar laboratorieforsøk sum skuldu gjøgnumføra sum skuldu brúka tað sum tað hevði verið íliga trupult at fáa fatur í so eg haldi at tað er millum annað tað sum mann hevur tikið hædd fyri í teimum undantøkunum sum mann hevur sett inn í lógina sum eg havi undantøk so tað akkurát tað undantakið skilji eg faktisk og skilji hví tað er har og eg síggi at her eru fleiri ymisk undantøk og og fleiri av teimum í øllum fyri nøkrum av teimum skilji eg skilji at tey eru men eg veit ikki um eg skilji øll og eg haldi faktiskt at tí viðgerðini sum vit skulu hava í nevndini eiga vit at taka tey undantøkini upp til viðgerðar so koma vit til tað sum eg haldi er í ansøkanum við endamáli og tað er hendan nýggjarendan paragraf níggju har sum vit heimiðla sølu av rúsdrekka og øllumøgum øðum øðrum á alkoholiskum nú hevur tað verið snakkað her um whisky men tað kann jú eisini gott bara vera øl sum er meira enn fimm komma átta prosent kanska sjey prosent kann eg níggju prosent kanska eg veit ikki hvat hvat framleiðar kunnu finna upp á og fyri líka sum at grundgeva fyri hesum so hevur mann faktisk tvær mann hevur tvær grundgevingar fyri at mann vil loyva hesum og tær grundgevingarnar koma í báðum førum fram á síðu fýra í tí uppskotum sum vit hava fingið undir almennum viðmerkingum og tann fyrra hon sigur mett verður at tað verða mest útlendingar sum koma at keypa hetta so tað er grundgeving nummar eitt hin grundgevingin er mett verður eisini at tað fer ikki at økja um nýtsluna so vit hava tvær grundgevingar mett verður og mett verður eisini inngangur í báðar grundgevingarnar vit fara at viðgera hetta væl í vinnunevndini og tað sum eg haldi fer at vera áhugavert tað er at fyri tað fyrsta hvør er tað sum hevur mett hvør er tað sum stendur sum garantur fyri tí sum er grundgevingin fyri gera hesa liberaliseringina hvat fakligt skjalatilfar liggur til grund fyri tí metingini sum er gjørd og eg gleði meg faktiskt eisini í samband við viðgerðina í nevndini at fáa høvi at tosa við teir fakpersónarnir sum hava gjørt hesar metingarnar so ið mann kann fáa at diskutera hvat tað er fyri grundarlag hvat tað er fyri ástøði sum tey hava bygt sínar metingar á tað gleðir meg til tá vit koma til nevndarviðgerðina at fáa diskuterað ígjøgnum

takk fyri tú báðum ja tað eru fleiri viðmerkingar tann fyrsta fyrsta

honum skulu gjørt so væl takk fyri frá forkvinna ja so vítt eg veit so eru tey fakligu ella ja tey tilmælini sum mann hevur um um forbrúk og kobla við atkomu ikki broytt ikki ikki tað sum eg veit um møguligt at okkurt kemur fram í samband við viðgerðina sum sum fer at gera meg klókari men so vítt eg veit so er er ikki nakað broytt tí ið økin

gud

áttin skólgerðsvæl eg havi hoyrt onkran siga at lastanes sum er konstant eg veit ikki um tað er so men tað er eingin ivi um at at vit eiga í so stóran mun sum tað ber okkum til at verja øllum førum tey sum kanska ikki megna tað so væl sjálvi so væl sum tað ber til eisini tá ið tað kemur til hetta evnið ella til rúsdrekkar vit royna at verja í samband við ymiskt annað vit hava vist illa krøv til hvørji ting vit kunnu koyra í alt møguliga sum er brúkað á okkara arbeiðsplássum millum annað fyri at verja tey starvsfólkini sum arbeiða har so tað er eingin ivi um at at tað atlitið eigur at viga tungt at at vit taka okkum av teimum ella hugsa um tey sum ikki

kanska megna tað sjálvum

kvøldur opnar skólið um tað takk fyri

hon skulu gjørt so væl ja eg takk fyri frá fólkum ja eg haldi at tey sum hava gjørt hetta uppleggið skriva hesa lógina og sum hava sum grundgeving skriva hetta tvær ferðirnar at mett verður skylda okkum í nevndini at koma við eini dokumentatión ella skylda okkum at fortelja okkum hvønn knaka tey hanga hesa metingina á hvat er tað sum rættvísger ella til frestillar at vit skulu trúgva at tann metingin er reitt so eg vóni at at tað fer at koma fram í samband við

nøvnir tær viðgerðina

tað var bara tað við teimum

og tað er øgiliga nógv atlit sum mann skal taka og mann eigur at vera nøktur og mann eigur at vera rættvísur yvir fyri tí sum er veruleiki men eg haldi at so vítt eg veit nú er tað kanska kanska vassið í gibrin enn eg orki aklari at grinna men so vítt eg veit so hevur tað forbrúksmynstrið sum vit hava í dag gjørt at trupulleikarnir hava flutt seg yvir tí frá at vera meir menn sum høvdu trupulleikar undir tí gamla kulturnum hjá okkum til at vit í dag hava fleiri kvinnur sum hava trupulleikar av alkoholum veit ikki um tað er so men hatta havi eg so latið mær fortalt so so tað er ongantíð ein einføld og ónoyansera mynd sum vit hava við at gera og eg vóni eisini at vit fáa lýst har

í samband við nevndarviðgerðina takk fyri takk fyri so mann góðar orðini í hesum umfarinum áðrenn vit fara til næsta røðara so skal eg boða frá at klokkan her á talarastólunum við við sína av við sína talarpultinum hon riggar ikki í dag ikki enn hvussu her og tí verður tað við hesum her gamla dagssælinum tá tveir minuttir eftir og tá ein minuttir eftir næsta røða verður annað góðar orðini áðrenn vit fara til næsta røða so skal eg boða frá at klokkan her áðrenn vit fara til næsta røða

sangstjóðsvøll takk fyri frá forkvinnan ja til viðgerðar er uppskot um løgtingslóg um innflutning framleiðslu og sølu av rúsdrekka tann so kalla er rúsdrekka lógu og sum tað hevur verið greitt frá frá teimum undanfarnu framsøgufólkum so er hetta lógaruppskotið eitt uppskot sum fer at loyva fyritøkum sum framleiða rúsdrekka í føroyum at selja egna framleiðslu á framleiðslu staðnum og hetta er og verður mett sum eitt vinnumáli tí enda tað so eisini vinnunevndini endamálið við hesum lógaruppskoti er ikki at víðka um atgongdina til alkohol í breiðastu merking men at gera tað møguligt at selja egin produktur á staðnum í samband við vitjanir í staðin fyri at hetta fer umvegis rúsuna sum hevur einkarættum at selja rúsdrekka møguleikin hjá matstovuvinnuni at keypa inn egið vín og rúsdrekka sum javnan hevur verið frammi er eisini nevnt í samgonguskjálvum men tað er ikki fevnt av hesum uppskoti tað hevur leingi verið ynskiligt hjá rúsdrekkaframleiðum at selja teirra produktur tá ið gestir eru at vitja hann fyri at síggja teirra framleiðslu og tað er eisini tí at hevði hesum uppskoti verið lagt upp til at tað bert er vitjandi at fáa eina rundvísing á staðnum og síggja hvussu tey framleiða eitt nú whisky ið sjálvsagt hevur at tekra alkoholpymillið enn fimm komma átta at tey kunna selja produktur á staðnum føroyar eru vorðnar eitt spennandi ferðamannaland fólk leita seg til føroyar at vitja fyri at uppliva føroysku náttúruna men eisini fyri at smakka føroysku rávørurnar fiskjum føroyska kjøti og fyri summi er tað ein serstøk uppliving at kunna uppliva og smakka tað serliga ølið ið nú eisini er sterkari enn tey fimm komma átta prosentini og tað serliga føroyska whiskyið ið er framleitt av serliga vatninum í føroyum og føroysku í luftini vit hava ikki sólina og stendurnar sum onnur í suðurlendskum mátustokki og tí er tað umráðandi fyri ferðafólk ið vitja føroyar og eyða tey kunnu uppliva nakað annað sum er serstøk føroyskt afturat føroyarbjór sum hevur framleitt øl og so tað varð síðan átjan hundrað og áttaogfýrs hava okur eisini ei og dystin ríða í vestmanna sum hevur spesialiserað seg í føroyskum whiskyi og netta upp hetta við vískyi er áhugavert í ferðamannahøpi at mann er byrjaður og at tosa um eina serliga whiskyferðavinnu ella tað sum tey kalla fyri whiskyur torusinum hetta er ein vaksandi vinna í skotlandi sum eisini aðrir røðar hava verið inni á sum er júst kend fyri sítt serliga skotska whiskyi og í tvey túsund og seytjan høvdu skotsku whiskydystidrigini eina rekord á eina komma sjey millión vitjandi og í tvey túsund og nítjan varð hetta økt til tvey komma tvær millión vitjandi og talið tykist bara at økjast og eg haldi at tú skuldi leggja afturat at tey sum keypa hesar whiskyfløskurnar eru kanska ikki tey sum bara fara heim og seta seg at drekka tey men kanska er hetta meira sum eitt samlingsopjekt okur fáa neyvan tvær milliónir vitjandi teikur tosa um whiskyferðavinnu men tað kann hugsast at talið av ferðandi til føroyar nettu fer at økjast av hesum og at nýggju byrgjaríini eisini fáa fleiri vitjandi og hetta er so at eisini nakað sum vist at fara heilan kann brúka í sínari kampanju við at marknaføra føroyar men okur skulda ikki nógv ár aftur í tíðina tá ið føroysk fyritøka sum ynskti at framleiða sterkari øl enn tey fimm komma átta ella sterkari løg enn tey fimm komma átta prosentini mátti útflyta føroyskt vatn til íslands fyri at framleiða sítt produkt fyri síðani at innflyta aftur umvegis rúsuna til føroyar eining tí hendan fyritøkan og aðrar fyritøkur fara at valla at steðga á við at framleiða hetta produktið tí tað er ein vinna fyri tann kemla at okurseta forðingar fyri produktini leitað sær aftur til føroyar allíkavæl men samstundis sum mugu gera hesa broyting í rúsdrekkalógini so eigur okur at halda fast við at rúsdrekkast skal ikki út í sølubúðirnar og tað er eisini tað sum verður lagt upp til í hesum uppskoti tí tað eru sjálvandi eisini nakrar av hesum framleiðarum sum hava sølubúðir men tað verður so ikki lagt upp til at mann kann selja sterkari løg úti í teirri sølubúðunum sum eru og lat tað vera greitt sum tað eisini stendur í endamálsoyringini í hesum uppskoti at tí endamálið framvegis er at okur skula tálma og avmarka rúsdrekkanísluna og minka mest um skaðan av rúsdrekkanísluni í føroyum fyri tann einstaka og fyri samfelagið eg haldi at skipanin við rúsuni er fín tí tað er ikki so trupult at fáa fatur á tí øli og víni og rúsdrekka einum listur og tí er hetta ikki neyðugt at fáa út í hvønn handil í føroyum og vit so kunnu lurta eftir teimum sum hava orðið í dag so haldi eg eisini at tað er ein breið semmi um at øl og vín skal ikki út í handlarnar nýtslan av okkum holi hevur verið støðugt síðani rúsan læt upp í nítjan hundrað og tveyoghálvfems tað eru hvat fær tey tølini sum okkum síggja men hetta er sjálvandi eisini nakað sum okur vinnuna at fara at spyrja nærri um tølini eru broytt men tað sum frægtist og tað sum er krav at fingið at vita tað er at nýtslan er ikki økt hundrað kanska broytt at syndur at mann er farin frá teimum sterkari løgum til heldur at drekka øl og vín men kan eg tú vísa jú eisini tað at jú fyrr tú byrjaði at drekka jú meira drekkur tú av alkoholi og vandum fyri at gera bundum av alkoholi tí er tað eisini gott at hetta uppskotið eisini tekur hædd fyri at mann skal banna at lýsa við alkoholi og sjálvum miðlunum har kanska serliga tey ungu ferðast og samstundis sum hetta lá vóru at uppskotið fer at loyva sølu av sterkari løgum av framleiðisdómsstaðnum so haldi eg at okur skulu arbeiða ein fyribyrgjandi og kunnandi um alkoholnýtsluna ímillum tey ungu og tíbetur so hoyri eg fleiri fleiri ungu nú ferðast ferðist við einum umhvørvi har eg eri millum nógv ung at tey drekka minni og minni og vist tey fara ein túr í býin so er tað øgiliga vanligt at tey ungu drekka og tað er eisini minni stigmatiserandi at vit so ikki drekkur so ert tú ókey allíkavæl og tað var tað ikki fyri nøkrum árum síðani tá ið tey ungu fóru í býin tá var tað eitt ávíst trýst á tey ungu at tey skuldu drekka so onkursvegna so broytast vanar og so broytust siðvenja og hetta haldi eg eisini at okur sum samfeløga lofta og stimbra og eisini at vera viðvirkan til at stuðla at tað er heilt ókey at vera ungur og ikki at drekka men eg vænti heldur ikki at við hesum uppskotinum sum eisini er ein so kallaða liberalisering av rúsdrekkalógini at tað verða tey ungu sum fara út á ein framleiðis stað og keypa eina whiskyfløsku fyri trý hundrað og níggju trýss krónur ella fyri fýra krónur men eg haldi at tað er skilagott at tá broytingar verða gjørdar í rúsdrekkalógini at tað er so varliga sum gjørligt og tað haldi at tað her uppskotið nettum leggur hædd fyri ella tekur hædd fyri men samstundis sum skulu tey eisini gera tað møguliga hjá teimum sum hava hetta til eina vitjandi sum koma at vitja teirra dystilurí ella teirra framleiðis stað

orðini frá forspølum ja takk næsta røða verður karla karlott hergarðsson

ger so væl takk fyri tú fórkvína á hesum basaltklettum úti í atlantshavi er vit ikki so væl vælsignað í nógvum fjølbroytnum rávørum og tilfeingi frá skaparans hond gott nokk er nógvur fiskur í havinum runt okkum men tey rættindini at gagnnýta fiskin er útluta fyrirnir sum geva bestu umstøðu til at ala á eru upptiknir eins og tað sindrið av mold og flag og strá eisini er men enn er ein góð ráðari eftir í stóru nøgdum sum ikki er ognartikin enn og sum ein og hvør kann fáa hendur á nemliga tað framúrskarandi vatnið men tað skal nógv áræði til hegni og treisini og stórar íløgur fyri at skapa dygdarvørur úr vatninum men hesi fólkini hava vit í føroyum og tað er ikki flýtt at mann kemur at hugsa um ein brúdleypi á kánuna á sinni tá meistarin skapti vatnið til perlandi vín tað var eitt undir men kanska er tað eisini eitt lítið undir at vit yvirhøvur hava hesa vinnu í føroyum sum brennir og bryggjar tá vit hugsa um forboðslógirnar vit hava havt og enn hava á hesum øki hendan vinnan hevur verið totalt niðurbundin og áðrenn loyvið at bryggja og brenna sterkt kom hon er kanska ikki niðurbundin longur men enn gongur hon í havti henda lógarbroytingin loysir ikki havtið men tekur kanska eitt tørn úr havtinum enn er hon ikki frí endamálið hevur endurtikið fleiri ferðirnar her so fakt endamálið er at geva bryggjaríum og brennaríum loyvi at selja egna framleiðslu hugsa líka um tað hvussu stórslimil eri her á føroyarlágtingi vit loyva nøkrum at selja sína egnu vøru tað er eitt stórt ynski frá vinnuni at sleppa tað serliga at hetta fyri at fáa nakrar fleiri krónur burtur úr teimum ferðafólkum ikki hesa vinnu í føroyum tað sum verður kallað viskuturisman so sagt er hetta eitt lítið stig rætta vegin men tað eru nøkur menn og tað eru nakað sum ikki rættiliga ordiliga skilji hendan lítla evurska lítla liberaliseringin á lógini er væl minni niðurfelt enn tað væl minni enn tað sum er niðurfelt í samgonguskjalinum og sum onkur innart hevur ført fram her sum tað stendur í lógaruppskotinum sum er egla ikki er tráð við samgonguskjalinum tí ið uppskotinum stendur í samgonguskjalinum er ásett at rúsdrekkara framleiðar skulu fáa heimild at selja alla framleiðslu sína á framleiðslu staðnum meðan tað sum stendur í samgonguskjalinum er at bryggjarí og brennaðarí fáa lov at selja sína egnu framleiðslu í egnum sølubúði hevur ikki fylgir sínum egna samgonguskjali men tað er kanska forkláingar upp á tað og sum eg skilji út frá viðmerkinum so er hetta fyri at tálma nýtsluna sjálvt um mann letur upp eitt lítið vet men ikki nokk við at mann broytir frá sølubúði til framleiðslu stað tí lesur mann í serligu viðmerkingum til lógina og so stendur at við hesum lágara uppskoti fær loyvisnevndin heimild til eisini at loyva framleiðarum at selja sína framleiðslu sum í sær er meira enn fimm komma átta prosent av alkoli frá sjálvum framleiðslu staðnum í samband við gestavitjanir og tílíktum sum gestavitjanir verður fyrst og fremst hugsað um at fleiri persónar saman ella bólkur av vitjandi fær til dømisundirvísing á framleiðslu staðnum fær kunning um framleiðsluna søguna hjá framleiðaranum í hesum sambandi smakka framleiðslu og keypa framleiðslu út við vitjandi kunnu bæði vera útlendingar og føroyingar tað er altíð nakað men sum gestavitjan verður ikki roknaður ein persónur ella bólkur so kemur beinleiðis á framleiðslu staði einans fyri at keypa rúsdrekka við meira enn fimm komma átta prosent av alkoli runt túr fyrst eg haldi at hetta er eitt sindur fjákut og hundugt og vil mann tálma nýtslini í hesum eg fari at ivast eg haldi at tað næstan kann føra til tað beint øvuta um eg til dømis havi bjóðað onkrum til ein døgurða havt sett nøkur góð veðrarriv inn í avnin fari eg út í hjallin og síggi at eg eigi einki sterkt øl sum passar væl til so kann eg ikki drøna forbí bryggjaríiði og dømis bryggjaríið ei og keypa eina øltekkið altso eitt sigspakk men eg má trý hundrað og hálvtrýss metrar longur yvir har sum rúsan liggur har kann eg keypa og hvør veit nú tá mann er í rúsuni allíkavæl so kanska tað rýkur ein hálvfløska ella váða tvær við í keypinum at at atkomuliga er til rúsdrekka gevur beinleiðis likvið til størri forbrúk eri eg heldur ikki heilt samdur í eg fari ikki at keypa meira mjólk um tað koma nakrir fleiri matvørurhandlar í havnini ella bensin um tað kemur á bensinstøð afturat og sum føroyarbjóður vísir á í sínum hoyringskrivi so setti rúsdrekkasøla landsins tvær nýggjar sølistøðir á stavn í tvey túsund og seytjan ein øking upp á trý og tretivu prosent uttan at hetta økti samlaða søluna yvirhøvør og heilsamálaráðið sigur sínum hoyringskrivi verður atkomuliga er til rúsdrekka lækka kann vandi vera fyri øktara nýtslu og blákross sigur metir kann føra til øktanýtslu hetta eru leysuorðingar sum byggja á metingar og ikki á fakta og kanningar ið gudsferð vísa hesi hoyringskriv ikki til tær kanningar frá landsstýrissíi hevur mann vælt at gjørt eina heilt nýggja rísdúsdrekkalóg fyri at nágreina nøkur ting sum kundi verið yvirmál í gomlu lógini sum hevur verið broytt fleiri ferðirnar serliga gjørt tað greiðar reglur í lýsingarforboðinum av rúsdrekka sum kundi tulkast til at útlendsku miðlar ikki vóru fevndir á lóginum ein annað sum eg eisini kunnu hugsa mær at fingið broytt bara at geva rúsdrekkaframleiðarinum loyvi at selja tað vørið sum er sterkari enn fimm komma átta prosent beilaðist til hotell mat og skankistøðin framleiðarin hava lov í dag beilaðist at selja til flogferð og skip í altjóða sigling tollfríar sølur á flogvøllinum til previant fyritøkur sum selja previant til flogferð og skip í altjóða sigling hví ikki knýta hotell mat og skankistøð upp í hetta stykki trý í grein nýggj í lógin í dag er tað soleiðis at um eitt skankistað bíleggur ymiskar vørur frá einum bryggjaríi altso bæði vørur oman fyri fimm komma átta og niðan fyri fimm komma átta so koyrir bryggjaríi vøruna sum er niðan fyri fimm komma átta beilaðist til skankistaðið hitt verður kortini í rúsuna sum so koyrir tú oman hatta skankistaðið hetta er virkafjakut og óneyðug umseting fyri meg málið verður beint í vinnunevndina har eg sjálvur siti og hetta uppskotið skal fáa eina góða og kjærliga hond men eg skal siga tað her so eingin ivi er at eg taki undir við uppskotinum sum tað liggur men vavnandi fæst undirtøka fyri at rætta eitt sindur upp á teir skeivleikar eg havi herhavið nevnt

ja takk

tá eg nevndi dygdarvørðið ja tá er tú verður nevnt fleiri ferðir her fyrr at at henda vøra sum verður gjørd burturúr til føroyska vatninum og við tí veðurlag sum vit hava her er ein dygdarvørður í forhold til líknandi vørður í grannalondini hjá okkum sum fólk seta prís uppá eg eta røst triv og drekka vatn afturvið tá tað blívur so keðiligt tað skal líka skolaðsniðri hvussu hjá mær men soleiðis eru vit fólk ymisk orsaka ymisk tá

pylka biðist her lógina í framtíðini takk skal tú bíða seg her lógina í framtíðini takk skal tú bíða seg her

tað tekur sum ikki er so væl ja tað stemmar sum erhard joensen sigur og eg taki fult undir við at vit skulu kanska fáa fatur á nøkur fleiri hagtølum vistu vistu tað er sum vit skulu undirbyggja teimum skelja altso ein meting altso tað er eitt mávufornevndisja av speinlandamálum vit hava ikki og tað er oftani hvat hálning vit hava til vøruna ella hvat evver hvat er men vit hava hvussu er tað hagtalið tað sum rúsan hevur selt og so áðrenn teir fóru frá seks upp til átta sølustøð so vísir tað at at fleiri sølustøð gevur ikki nógv enn við størri nýtslu so tað hava vit men at fara at greina um hvussu nógv føroyingar drekka í forhugis nógvur keypt á útlendingum vistu eg ikki fór tongt umsintakliga og og sór nakað absolutt

hvat hevur hon fáa tað púra beint

tað var løgligt uttan at fara í húsina

fyri so er tað karla terkusson ger so væl takk fyri at vera formaður ja nú kom tað kanska hvat mær persóni dámar og eg veit ikki um eg skal útvípa tað meir men men jú tú kanst keypa øl undir fimm komma átta prosent í í sølustøðunum hjá eisini býggjaríunum men mær dámar væl eina sterku øl afturvið

góðum rivum tíverk takk fyri tíverk takk fyri so er næstur at røða stefan klein poulsen

ja takk fyri formaður kanska eg bara skuldi starta mítt egna stoppur so vit hvussu nógv tíðar brúkt summi vil gera hetta til eitt øgiliga einkilt uppskot og ja broytingin er kanska rímiliga beint fram men tá mann gravar eitt sindur rítíð so er tað faktiskt rímiliga nógvir partar inni í myndini ella ymiskar konsumtiónir altso sum verða umrættar í hesari lógini rúsdrekkalógini vit hava rúsuna sum í prinsettinum hevur monopoli uppá bæði at keypa alt rúsdrekk inn og at selja tað vit hava bryggjaríini og hesir somu bryggjaríir hava oftani eina sølubúð og og so er tað eisini matstovur inni í inni í myndini og hvat mann ger við hesari lógini tað er at mann brýtur prinsippið um einkarætt tað prinsippið sum í dag eitur at rúsan selur alt tað sum er oman fyri fimm komma átta prosent og vit bróta har við hendan einkarættin ímeðan bryggjaríini sleppa at selja alla sína egnu framleiðslu tó upp til trýss prosent við sær skiftarættu tað er nokk eitt orðamark alt teg hava havt og tá tað kemur til innkeyp til innflyting av av rúsdrekka so hevur rúsan havt í huginsum hetta heitta monopolið eisini men har var ein ein ja ein lítil broyting sum sum árni skolini gjørt sínar tankar um og eg dugi ikki heilt sjálvur at plasera eftir men tað kann vera nakað við nýmenningum at gera men at nú kann innflyta etanol og rúsdrekka til til smaksprøvar og annað og tað hevði haldið er væliga viktigt at fáa útgreinað hvat tað merkir sølbúðirnar sleppa tó ikki at at selja sterkan løg og og hesir sovorðnum bryggjararnir hava víst sína ónøgd um tað teir vilja jú fara nógv longur so tað stutt at lang er at hetta er ein liberalisering vit vit bróta við eitt prinsip sum vit sum hevur verið galdandi í føroyum í rættiliga nógv ár eftir hondini og tað fungerar øgiliga væl og eg haldi at at samgongan hon roynir at undirspæla hesa liberaliseringina mann sigur at ja men tað eru allarhelst bara ferðafólk sum sum koma innlandi at keypa og drekka hetta brennvínið hetta er ein lítil broyting hetta snýr seg um vinnu ferðavinnu og annað men hetta er altso tað fyrsta uppskotið vit viðgera hetta tingárið og tikið sum onkur hevur øgiliga skund og tronglaføtt ígjøgnum tað tað undrar okkum stórliga men vit sleppa ikki uttanum at hetta er ein liberalisering tí at útboðið av brennvín tað verður vílkað til føroyingar og til útlendingar tí at bryggjaríið nú eisini kunnu selja brennvín tað hevur bara verið rúsavn sum hevur kunnað selt brennvín men bryggjaríini sleppa framat at selja brennvín og umframt hendan styrkningin sum sum stendur í grein fýra stykki trý so tað er bæði ein liberalisering av innflutningi og sølu og fyri at gera tað øgiliga banalt altso tað verður meira atkomligt tað kann vera at onkur føroyingur sum fer á hesa rundvísingina kanska ongantíð hevur drukkið fyrr men akkurát til hesa rundvísingina fær hug at smakka sær whisky og annað og tá dettur í tí altso tað er ikki meira innviklend so at støddini eru størri og og tað skapar størri kjansir fyri at føroyingar eru dettur tí og og fara at drekka illa fyri at nevna eitt gott ting sum verður nágreina so var tað nakað sum faktiskt fylti nokk so nógv undanfarna valskeið og tað er lýsingar av rúsdrekka tað er jú púra greitt bæði í í í lógin sum galdi ein dag at mann ikki skal reklamera í føroyskum og sum framvegis men tað er skrivað í einari tíð áðrenn teldur ordiliga tikið dik á seg og áðrenn internetið er komið og tí verður nágreina at har tað millum annað stendur undir hesum eisini talgildu miðlum og øðrum miðlum tá ið tað kemur til greina um at ikki skula lýsa við rúsdrekka av taldri øgiliga gott tí at facebook og aðrir miðlar hava onkursóknar við eitt hol har tú kunnu lýst beinleiðis til føroyingar og vit at so siga allir føroyingar eru á facebook men tað er so kanska tað einasta góða eg havi sigið um hasa lógina tí restin er ein liberalisering og eg haldi at øll her inni allir føroyingar vita at brennvín er øgiliga skaðandi og hvørji eru so hesa ofrini ja men tað eru jú børnini sum líða av at mammur og pápar drekka illa og harvið skapa ofta hava eina voldiliga atferð í heiminum vit fara í upployst vit hava viðgjørt harðskapin her í miðbýnum sum vit vilja hava vakmyndatól upp til at loysa tann trupulleikan men men rótin til tann trupulleikan sleppa ikki uttanum tað er alkohol tí at so at siga allir persónar sum hava framt harðskap í miðbýnum hava verið ávirkar av alkoholi og samstundis hoyra vit at fleiri ung koyra ávirkaði altso alkohol er ja tað er tað er tað reina gift sum formaðurin undirsikaði fyri tað ið haldið eisini at ummælisskjølini eru øgiliga greið um um hetta er tað er interessant at heilsumálaráðið kemur við einum ummæli sum partur av hesum landsstýrinum har tað verður mint á at ella tað verður sagt soleiðis at sambært norðurlendsku fólkstutillmælunum verður mælt til at fólk halda seg frá at drekka rúsdrekka drekka tey rúsdrekka eigur tað at vera í sera avmarkaðum nøgdum børn ung og kvinnur við barn skulu als ikki drekka rúsdrekka norðurlendsku fólkstutillmælunum byggja á vísindaligt støði hjá bæði norðurlendskum og altjóða granskarum og serfrøðingum og blaði krossur vísir á tað sama at ella á hetta er at hægri atkomuliga heit gera at fleiri kunnu koma at drekka vísa at eingin ketar er sterktur enn veikasta lið og tað haldi eg sigi tað øgiliga gott har hinvegin yvir til framleiðarnir so vilja teir bara hava meir teir ja teir halda at hetta er gott at hetta verður broytt men teir ynskja at mann víðkar tað enn meira at mann sleppur at selja alt brennivínið úti í sølubúðunum og tað hevði verið eini liberalisering sum vilnakað tí tá ið tú hevur kunnu opnað eina sølubúðu í hvørjari bygd í prinsipinum so vildi tá og tá tá er monopoli fullstendiga brotið og men tað er summi sum seta spurnartekin við um at komuliga heit er ligvið meira forbrúk og vísa til at ja men tá ið fór eg frá hvítu kassunum til rúsuna so bleiv drykkjumynstur nógv betri í føroyum men eg haldi ikki at hetta merkir at at forbrúkið endiliga hevði minkað við so tá fór eg út í handlarnir tí vit higgja eftir norðurlondum so er danmark tað landið har har ung drekka nógv nógv nógv mest bæði gentur og dreingir samanborið við finnland norra svøríki og ísland og eisini føroyar sum ikki við hesum graffum sum eg havi beint her men har øll hesi londini hava eina rúsu øll hesi londini hava eina rúsu eina væl fungerandi rúsu líka sum føroyum og tey drekka munandi minni og eg haldi at tey tølini tala fyri seg og eg haldi ikki at mann kann argumentera út frá teimum hvítu kassunum sum at vóru galdandi áðrenn broytingið bleiv gjørd fyrstu hálvfemsunum tí tú kann mann ikki annað at mann var rættiliga skuffaður tá mann las samgonguskjalið fyri jól og sá at brennivín meira brennivín var ein part av hesum samgonguskjalið eg hevði faktiskt ikki trúð at at tá mann hyggur eftir hvør situr á sær samgonguni at mann fór at góðtaka tað men eg haldi eisini samstundis at tað er eina orsøkunum til at mann undirspælir mann undirspælir hesa liberaliseringina og at mann vil at fáa øll í samgonguni at følgja hesa broytingina men tað stuttligt langa er at at vit fara í miðflokkin frá aldrinum at góðtaka eina slíka liberalisering vit halda at rúsan fungerar øgiliga væl og tað er akkurát tað mann er samdur um eisini tey sum vísa til hvítu kassarnir at vit samdúma at rúsan er nógv betri loysn enn tað men vit halda at vit skulu halda fast við hetta heldur hann liberalisera og vit stoltleika vísa okkara land fram vit stoltleika vísa at vit hava eina rúsið sum fungerar tað er eingin skandala at útlendingar varir sum ætla sær eina whiskyfløsku ella eina brennvísfløsku fara ein túr úr rúsuna og síggja tað skipan sum vit hava í íslandi og tí skulu vit við nettu upp í stoltleika vísa tað fram heldur enn at eftirrappa øllum øðrum londum

ja harra formaður takk fyri takk fyri so er tað onkur viðmerking els betur mær setir skundaðar støttir gjøgnum at

dánjalig stiglættir takk fyri

og hvørja leysir pásandir eg haldi slett at tað verður bygd á fakta so hyggi eg inn til danska bláa kross so hava tey ein grav ella nøkur hagtøl har tey hava spurt ung undir fimtan ár um tað hava verið full minst tvær ferðirnar og hava próvað at drukkið so skít minst tvær ferðirnar og tað var hesum hesum tølini og eg vísti til mínar røðu beint nú og har liggur danmark um fjøruti og næstan hálvtrýss prosent hjá ungum dreingjum ímeðan finnland liggur eitt sindur ovarligt eisini kemur uppmóti teimum tretivu og so gongur tað bara niðureftir ísland til dømis liggur tað undir tíggju prosent so har ein øgiliga ógvusligur munur og hetta er faktuelt tøl at ung í danmark drekka seg skít og hava

og trýss skít undir fimtan ár tvær ferðirnar altso ein stórur partur av teimum hava gjørt tað tá fyri

takk fyri

so er tað stefan klein poulsen gerst væl ja har fór eg mær við tað á vit hava eitt fantastiskt land og vit hava eina heilt ótrúliga væl fungerandi rúsdrekkaskipan og eg síggi onga orsøk til at fara og pilka við tað at liberalisera tað og eg má inntaka at at skuffilsið var øgiliga stórt tá ið mann sá samgonguskjalið og las hesar reglurnar um um rúsdrekka at at nú skal meira brennvín út til føroyingar og útlendingar og vónin var at tað bara fór at standa í samgonguskjalið men at tað kemur sum tað fyrsta málið tað kemur sum tað allarfyrsta málið við viðgera hetta tingarið at liberalisera rúsdrekkalógina eg øtist faktiskt við og eg hevði ikki trúð at henda samansetingin at at hesi samgonguskjalið

gongul umboðin í fóru át góðtak hetta takk fyri

takk fyri tær

ja so er tað stefan kleyn poulsen hjá svøvnum ja formaður tað hevði verið ein altso tað hevði verið betri vit hava jú fyrst og fremst ábyrgd av føroyska fólkinum sum sum er vald her á ting og tí haldi eg tað er øgiliga gott at kunna skána føroyingar fyri hesara liberaliseringini men tað merkir ikki at vit halda tað tað er eitt gott uppskot at at gera tað betri tilgongilig fyri útlendingar tí at teir kunnu detta tíð líka so nógv sum føroyingar øgiliga gott á her men tað hevði verið betri tað hevði verið eitt broytingaruppskot sum miðflokkurin allarhelst hevði tikið undir við men vit høvdu ikki tikið undir við hesara liberaliseringi nú og

lógin sum fyriligur á nakað nátt takk fyri takk fyri so í næstu røðu hann er gold

ger sovnta ja takk eina formaður eg havi eitt sindur av pappír her við tær sær hvat hevur mín sterka síða hava eina talastovuna av pappír her so eg biði um umbøring við ikki fløkist í teimum men ey fyrst her at siga tað eg taki ikki undir við sær uppskotini tað haldi eg ikki nakað kundi verið yvir um øh yvirhøvur ikki undir við tí eg taki ikki undir við nøkrum sum kann økja ein dropa av rúsdrekka meira enn allarheygst neyðugt øh har formaður tær mann so lesur greina eitt í sínum er endamálið við hesi løgdu formansins loyvi haldi eg veit ikki

endamálið við hesi løgtingslóg er at avmarka rúsdrekkarnýtsluna og minka mest um skaða sum rúsdrekkarnýtsluna hevur við sær fyri einstaklingar og samfeløgi mann hevur eitt endamál at minka um nýtsluna samdøgis opnar mann fyri at geva loyvi at selja sterkari í heimabrekinum kjallaranum hvørur tær nú einaferð eri og hetta er ov illa smartað at brúka her gastroeting hvat tú søgur fyri nakað eygnaframleiðislig úr egnu sølubúð fimm komma átta prosent eg havi snakkað nú ið tað soleiðis hevur blivit í míni støðu at eg havi øvlað nógvar ungar veljari eg snakki við tey oftani eingin av teimum eg havi ikki hoypt eitt av teimum hevur trupulleikar við eisini fimm komma átta prosent men nú hava vit pusluliga landsstýrismann sum heldur tað at tað gangur ikki at halda mark upp á fimm komma átta man hava sterkari tað gangur for leingi hjá fólki at fáa kenning og tí má mann siga nú má mann strika skrúva upp eitt sindur upp fyri fyrr í bussinum hetta minnir meg aftan tær gomlu motorlampuna fyri tá mann skrúvaði meira pluss á tá ið tað skal ganga skjótt á síðani og her heldur landsstýrismaðurin at hetta hetta gangur for leingi nú spyrtur tú kom meira á hetta her at sita eina eviga heitur fyri eina ølliliga fimm ella seks ella sjey nógvar mann hevur at ganga for leingi at fáa kenningina nú skrúva okur upp so hevur mann funnið for kelvut gesta vitjanir eitt skrásett rundvísing eg vil síggja hvussu hendan her skrásettan rundvísingin skal síggja út skal mann hava pass við til dømis tað vildi vera natúrligt lest tað eru útlendingar hvussu mann ætlar at sætso upp útlendingar nú vit okur tað at at hvussu mann vil hava matvør út í matvøruhandlarni er eitt uppskot frá frá í fyrrari hvar ið tey siga matvøruhandlarnar kunnu hóast áseting og granski loyvi loyvisnevndi selja borðvín og eisini so fylgir tú sterkari vín eg dugi ikki at síggja hvussu mann skal klára at halda skil á gestavitjanir hvør eru gestur øh og onkur heldur snakk um mann illgruna men men okur vita frá fyrr av nú var eg her í húsum her tá ið marita petersen í sínari tíð legði uppskotið fram um rúsdrekkasølu landsins tað var eitt hart slagsmál at fáa tær gjøgnum tí tað kreftirnar sum vildu sleppa og selja vilt tey vóru øgiligar tey vóru heilt ófatiliga ógursligar okur sum tóki undirvit við at avmarka nýtsluna okur sum livdu tá minnast trak tær trakisku hendingar sum hendi av hevningsleyslum brúkið av rúsdrekkum báðir eina vit skal ikki koma so longu inn í tað tí tað var tað var so resursfult at mann mátti gera okkurt tað vóru hevði verið forskerligur uppskot frammi nøkur ár frammanundan men einki av teimum kundu kundu ganga ígjøgnum hetta systemið og tí endaðist tað við at marita petersen legði eitt uppskot fram um at mann stovnað eina rúsd og so fekk kontroll á tí og og altso tað virkar eitt sindur løgið at mann sigur á at ja tað er tað er minni uppáskið hvat ið ið føroyingar halda tú nú skulu okur selja tær útlendingar at heimabryggj bryggjar í sum var eitt enormt problem á rúsdrekkum rúsdrekkastøkan kom nú gevur mann opnað man uppaftur fyri nú kann ein og hvør sum fer loyvi frá landsstýrismanni starta eitt mikro bryggjarí og hvussu skal mann avmarka tað hvør skal ikki fáa loyvi hvør skal fáa loyvi ja tað havi eg ikki ordiliga nakað boð uppá tey koma við einum bussi til bryggjaríið ein fer rundferðina sjálvandi fer ein rundferðina at vera til bakarættin meðan hini drekka sterkt øl so forteljar hann fyri teimum hvat ið hvat ið segði í sær undirvísingist og at mann heldur tað at tað eru matstovur at eg eri ikki eitt eygablikki iv um at tað eru matstovur sum eru her nú takk at tey at tey matstovurnar noyðast at fáa sær mikro bryggjar í ella hava tær ikki ein livandi kjans ikki ein livandi kjans eg minnist gott at ein tengvæður fyrr fylgja magnussen hann nevndi hetta her at bara mann drakk nóg nógv so bleiv tað gift so bleiv tað gift út so var tað ikki rúsdrekkað meir men so var tað gift mann drakk bara mann drakk nógv minna á tíðini við at fara javøll her er ikki nógv tíð at brúka tað fortandi hetta má vera einasta tilfellið í norðureuropa at okur hava ein minnistara og eitt landsstýri sum heldur at fólkið drekkur for lítið tað má blíva drekkast sterkari og hon má drekkast meir alla aðrastaðina prøvar mann at ganga hin við í tí vinnuliga partinum eru tingirnir blivin so kompliseraðir tú skalt arbeiða so sera takk fyri tær knalhærar reglar um at tú sleppur ikki at smakka hvørkin eitt ella annað við tú skalt vera ein vinnuligur arbeiðspláss tær kenni eg eitt sindur til sjálvi takk fyri tað fimm minuttir bara takk fyri tað er bara fimm minuttir ja tað er bara framsøk fólki sum hava tíggju so hava nakrar viðmerkingar

takk fyri eina góða røðu

takk fyri so er tað henni í gold gerst væl takk harra formaður eg veit ikki at okkum so góður røðan var at taka mann sum kanska ivast í men eg tað var so hvør fær mín meining men men men men eg havi í útnorðráðnini hava okur diskuterað tað í nøkur ár frammanundan eg havi havt nokk so nógv samskifti við onkur av teimum yngri í ísø í grønlendska landstinginum hvar ið tey hava prøva at snakka um at fáa eitt rúsisystem upp at koyra tí tey eru illa roynd av tí systemuni sum tey hava við at selja tey handluni men sterkar kreftur í niðurlandinum hava hildið eftir men tað hevur verið interessant tað at at samskifti við seg ungufólkini serliga kvinnar sum eru har onkur av teimum at tey vilja havt hetta systemu at hava sett hava verið her úti á velbastað og í tað toftin var hasna hvussu mann kann takkla tingini við at fáa forbrúkið niður forbrúkið niður tað er ein avgerandi part og ikki sum hetta uppskotið gangur at fáa forbrúkið

upp

til tað takk fyri takk fyri

so er tað hendrik hálvgerðsvøll ja eg ivist eitt sindur í tí um um tað er tað tí at hvussu skal mann altso skal mann standa í hurðini og skal fólk vísa pass fram eg eri kinesari ella japonesari ella eftir annað at koma kemur mann úr leynum ella langasandi og og og so ætlar sær inn sleptur so inn og hvat ætlar mann at at at hvussu mann skal mann avmarka tað og tað sum eg eri mest bangin fyri tað var at fara at ætla til tað gamla við heimabryggjaríum úllum sum vóru runt atlasta hvussu skal mann avmarka tann partin hvør skal sita og siga tú fert ikki at mikrobyggja ríð vist tú hevur eina matstovu ein matstova sum ikki hevur eina mikrobyggja ríð um nøkur ár hon hevur ikki eina livandi kjans ikki eina livandi kjans tí at at her skal sterkari sækjurar borðið nú snakkar tú um at mann kann ikki eta lippur og her her niðri er ræðslurnir niðri uttan at mann hevur nøkur ávís løg av míni og rúsan hevur trý hundrað og hálvtur trýst sløg av míni allíkavæl er tað for lítið eg minnist aftur á tað eg minnist aftur á hvat ið

av og við etur mest til døgurða í mínum uppverkstri so tað verður lippur og okur ikki havt ein dag eingin vestanfyri gjógvara í vesturi bø hevði býn ein dag afturvið við lippum ikki ein dag og nú kann mann ikki eta lippur um mann hevur eitt bestemslag sum liggur uttan fyri tey trý hundrað og hálvtrýss sløgini takk fyri

beirbeittanátt

eg minnist aftur á tann dagin ið tað bleiv samtykt eg minnist at hvussu fantastiska ja hvussu hann verður mítt viðkomandi og hvussu gleði var at okur hevði fingið samtykt eitt ávíst kontroll á forbrúkinum sum var totalt úti at koyra totalt úti at koyra bleiv brúkt til alt alt alt slag og eg eri av tí yvirvísingi og at at tá tað kemur til lands ikki lokalt men men aðrar vegir er tað tað uppskotur sum eg havi verið mest gleði fyri altíð altíð at mann fekk samla tingini við rúsdrekka á einum staði so at forbrúkið bleiv minkað tí tað var totalt úti at koyra tí endar mann í tí støðuni sum mann endaði og fekk hann tær út

góðri dag er tá ið hvussu samtykt rúsini takk fyri so er tað næstu ráðrið til landsstýrismaðurin bjarni kárasund petersen

víðgera ella er til fyrstu viðgerð av uppskotløgtingslógum innflutning framleiðslu og sølu av rúsdrekka tað stytta formliga heitið fram yvir verður rúsdrekkalógin talan er um eitt nýtt uppskot altso eina nýggja rúsdrekkalóð tann gamla er ja gomul og hevur havt nokk so nógvar broytingar við sær nár í dag tillagingar av ymiskum slag eins og hendan vit viðgera í dag men tann innihaldsligi parturin sum verður broyttur við hesum her uppskotinum tað er at at loyva føroyskum bryggjaríum og føroyskum brennaríum at selja sína egnu framleiðslu og eisini oman fyri fimm komma átta prosent á sínum egna framleiðslu staði eg haldi at mann skal næstan útlukkandi síggja tað her sum eitt vinnupolitiskt ella ferðavinnupolitiskt átak og tað er ikki nakað sum vit halda ávirkar endabrúkaran í so mikið stóran mun at mann kann siga at tað hevur verið ein vesinlig broyting í tí samlaðu nýtsluni í føroyum tað er hetta egentliga for lítið í vavi til at kunna staðfesta nakað um tað er eitt sindur sum har joensen sigur tað er sjálvandi ringt at meta um altso ein fløska for nógv ella for lítið skal tað figurera ella ikki men í grundini er tað lítlar nøgdir vit tosa um um tað um tað ávirkar og tí hava vit mett at tað ávirkar ikki uppskotið snýr seg sum sagt um at mann kann selja sína egnu framleiðslu á framleiðslu staðnum og har gjørdi uni holm johannesen longu vart við hetta her við at orðingin sambakkar kanska ikki ordiliga við tað sum er skrivað í samgonguskjalinum og tað er rætt men tað er eisini tí at hetta uppskotið er ein loysn upp á øgiliga konkret problem sum vinnan stendur við í løtuni bryggjaríini so sum føroyabjór og oyð og ferðaðist er stillur í hava avbjóðingar við at tey fáa eina rúgvu av vitjanum bæði útlendingar men eisini føroysk ferðalig sum koma inn at síggja bryggjaríið og tá ið teir so skulu koyra tað út aftur so kunnu teir ikki selja sína vøru á staðnum og tað er eitt problem tí at tað er hóast alt ein rættiliga stórur partur av tí samlaða umsetninginum hjá hesi bryggjaríini tað er millum annað eisini tað sum ger seg galdandi í grannalondunum hjá okkum millum annað í írlandi og í skotlandi har er hetta ein stórur partur av umsetninginum so at tað skal síggja sum eitt vinnupolitiskt átak eitt vinnupolitiskt átak og eitt ferðavinnupolitiskt átak sum sjálvandi er myndað av sum eisini hoyrir viðgerðin í dag at vøran sum verður umrødd er rúsdrekkað og har er sjálvandi nógvar kenslur uppií og tað skilji eg væl tað hava eisini nakrar ásetingar í millum annað er tað hetta her við við lýsingarnar altso tað mann víðka tað til eisini at umfamna sosialar miðlar tað halda vit tað er ein ein klárgering og og góð herðing av lógini tí at tað gevur kanska sjálvum meining at brúka ta gomla ásetingina tá vit vita samfelagið er ment tann vegin tað er við við talgita heiminum og sosialar miðlar og útlendskar fyritøkur sum lýsa til føroyingar so er tað eisini at tað her mann hevur tosað um grein fýra stykki trý hetta er her við at kunna innflyta etanol tað er ja eg haldi at ódnist góði vegin á tí tað er lufasliga ófarligt altso tað snýr seg bara um at mann sum fyritøka kann innflyta smáar nøgdir av etanol til sítt virksemi tá snýr tað seg ikki um framleiðslu av rúsdrekka til at kunna gera tað skalt tú hava framleiðslu loyvi og og har skulu tingini sjálvandi vera í ordan so hetta her er er púra ófarligt kann eg kann eg vissa tingið fyri so var tað eisini hetta her potensjalið sum liggur í tí at sum vit ferða vit nú útflutning altso eg rokni við at vit kunnu ímynda okkum at tað fær at koma fleiri bryggjaríir og brennaríir av teimum sløgum sum vit hava í dag tað er ein niskimarknaður men tað er ein globalur marknaður sum er rættiliga stórur eg haldi at føroya kann gott fáa ein part av tí køkuni tað er nakað sum vit tosa nógv um her á tingi tað er ein meirvirka føroyskar rávørur og nú tá vit hava eitt gott boð upp á at mann kann meirvirka vatn til at kunna vera selt fyri fimtan hundrað krónur liturin nú vilja vit pusluliga ikki hava tað eg haldi tvørturímóti at hetta her er ein góður máti at fjøltátta tann føroyska búskapin har sum tað ikki neyturliga snýr seg um fisk ella ella ella annan ella alilaks ella hvat tað skuldi vera av øðrum rávørum so tað haldi eg at hetta her er eitt gott stig til og eg haldi eisini at vit skuldu gera karmarnar fyri bryggjaríini og brennaríini hóskandi við so mátt hetta her skuldi vera so øgiliga prinsipielt altso tað tú onkraðna ger upp við einkarsøluna tað er nú ikki heilt rætt altso einkarsølan hevur ongantíð verið inntakt altso kirkjan í føroyum hevur altíð havt undantak fyri at kunna innflutt sjálv og sum er í dag so kanst tú gott selja í tínum egnu sølubóðum upp til fimm komma átta prosent so vit gera ikki upp við nakrar prinsipielt við einkarsøluna vit víðka undantaki fyri einkarsøluna til at umfata tað sum er omanfyri fimm komma átta prosent á framleiðis til staðnum tað haldi eg eginkiliga er nokk so beskeðiátak tí at mann skal jú hugsa um at hetta er her í tí stóra heila er rættiliga smáar nøgdir vit tosa um men hetta kann hava ófatiliga nógv at siga fyri at tak millum annað fer eisini stillrið sum sum er liðugur av at eksportera hetta her annað hvørt við at eksportera tað til útlandið directa ella við at selja hetta her til ferðafólk sum koma hendan vegin sum sjálvandi er at rokna sum útflutningur stefan klein poulsen nevndi hetta so út til at vera gjørt við skundi tað er ikki gjørt við skundi skilt soleiðis at uppskotið er væl snøggað til men at tað hevur skund tí at tað hevur stóran týdning fyri vinnuna tey koyra nokk so nógv seðsongpreka koyra nógv yvir summarið tað er tá at útlendingar koma hendan vegin at vitja bryggjaríini millum annað og teir mistu so songini í fjør tí at mann ikki var nógv skjótur við uppskotinum tí tað skuldi jú gerast ordiligt so ja tað hevur ein ávísan sk at arbeiða undir næsta summar so er tað hetta her við at tað verður nevnt við avlápskravinum altso nú skal mann minna til at hetta her uppskotið er nokk so avmarkað men vit fara at koma við einum uppskoti afturat seinni sum kanska er eitt sindur meira umfatandi tað er nakað við innflutningsoynkarættin og annað og har fara vit harundir eisini at nevna hetta her ella umrøða hetta her við avlápskravinum hvørt tað er í tráð við andanum í lógini um at avmarka og tálma nýtsluna og um tað kanska ikki er betri at fáa tað umlagt til eitt avgjald tað haldi eg er vert at hyggja uppá og eg haldi ikki at tað skal vera ein skrúva hjá tinginum at skrúva upp ella niður uppá tá mann manglar pengar men fyri at taka saman um so haldi eg at hetta er eitt vinnupolitiskt átak sum ikki ger nógv fyri nýtsluna av rúmsaka í føroyum eg haldi ikki at hetta økir um misnýtsluna og eg haldi heldur ikki at hetta mann skal ikki vera so stúrin fyri júst hetta uppskotin tí at tí tað hevur egentliga lítið upp á seg men hevur rættiliga stóran týdning fyri bryggjaríini og brennaríini sum eg haldi skulu hava góðar karmarar at arbeiða undir her í landinum

takk fyri tann fyrri so eru nakrar viðmerkingar

tá tú tykkum at lýsa við teg tá fyri so er tað s

bjarni koyr hasum petersen gerst væl takk fyri harra formaður ja eg veit at helgi ábransin hevur gjørt spart við handa spurningin nakrar ferðir sum landsstýrismaður veit eg ikki um eg skal fara út í hvussu mann skal tulka hvørt tað er ein lýsing ella ein tíðindastubbi ella nakað annað tað mugu aðrar instansir til at gera tað metingina grein ellivu er ein herðing skyldsóðis at lýsingar á sosialum miðlum eru við nú eru tær svær skyldigir og tað nágreinar hvørt talan er um altso tá ið tað er til dømis innsløg kring á føroya ella eittlanda um tað kemur undir at vera ein lýsing eg giti at mann hevur nakrar meðureglur fyri nær tað er ein lýsing og nær tað er nær tíðindi í aðrar lógáðum men men tað er so kanska nakað sum vit kundu kanna nærri

til nevndarviðgerðina

og mann sigur gott klár at at mann fungir tí ikki so tá fyrr

so er tað bjarni kárasum petersen ger so væl takk fyri tað landsstýrismaðurin má erliga viðganga hann hann er ikki heilt vísur í hvat ið henni gold sipar til men tað verður víst til matstovulógin í fleiri førum tí at tað er tann lógin sum regulera nær ið loyvisnevndin kann uppflýggja loyvir til matstovulvirksemi og tað er eisini tann heimildin sum hann brúkar til tilhettar her men hatta er eisini nakað sum vit kunnu taka upp í

øvndin í vissu ynskir um tað takk fyri

eg snátt skotin takk fyri

sær tað bjarni kára sum fesin gerst væl takk fyri tað for mær nei eg hugsi bara at tá ið tingfólk siga at mann ger upp við við einka rættin so tað kann mann gott halda men mann hevði eisini einkarætt upp á alt sum var undir fimm komma átta prosent inntil mann gjørdi tað undantakið og nú ger mann eitt annað undantak fyri fyri framleiðar á framleiðstu staðnum yvir fimm komma átta prosent so eg meði mann er ikki mann er ikki gjørt nakað slóbrótandi í mun til eina uppgerð við einka rættin altso áðrenn tað hevði mann eisini havt undantøk og her er eitt undantak afturat eitt sum eg ikki haldi ger nevniverkt við antal altso nýtsluna sum so so tað haldi eg ikki at

hann skal stúra seg nógv fyri takk fyri takk

nýtslin av ruskrekka

stórleik bjarni koyra sum petersen ger so væl takk fyri at fara mær og takk til andur góðan sum fyri spurningin eg havi fylt rúsdrekkamálum í nógv ár og eg minnist øgiliga væl tá ið avlógsskapið var tólv milliónir tá setti mann sera lítið av til viðgerðartilboð og so byrjaði politiska skipan so hvørt at innsíggja tað at tað var undarligt at hava eina rúsu sum eina inntøkukeldu uttan at mann gav tilsvarandi aftur til viðgerðartilboð fyri rúsdrekkamisnýtslu tað hækkaði so rættiliga nógv nú er avlógskravið meini eg átjan komma fimm milliónir aftan á at undanfarna samgonga koma eina fíggjarlóg har mann hækkaði tá eitt vet og so fór tað í fíggjarnevndum og bleiv so hækkað uppaftur meira so tað er egentliga nakað sum politikarar kunnu skrúva upp á hvørja ferð tær standa mangla pengar og tað haldi eg heldur ikki skal vera endamálið við við rúsdrekkasølu landsins tí burtur

og at vera umlagt til eitt avlást skrav takk fyri takk fyri so er tað s

plastursmaðurin æt vit komið eitt lítið skrift longur takk fyri takk fyri so er tað

darni károsin petersen ger so væl takk fyri harra formaður og takk til karlóð høkarsson fyri viðmerkingina eg haldi sjálvur eftir eitt neyðugt og gott átak og persónliga haldi eg mann kundi gott farið longur men vit fara eisini at viðgera eitt lógaruppskot seinni sum eisini hevur verið rúsekarlógina at gera tað er nakað við einka rættin til innflutning og onnur ting men eg haldi karlóð høkarsson hevur rætt tá hann sigur at at rúsan hevur ikki gjørt nakað keðiligt við sær í føroyum tá tú kemur til rúsøka nú eri eg nú bleiv eg føddur tvey ár eftir at lógin um rúsøkasøkan kom í gildi so eg havi ikki nógvar royndir við nakað annað men nýtslan hevur verið tann sama í samlaðum nøktum seks komma fimm litrar av reinum alkoholi per íbúgva munurin er tann at talið ella litrarnir av sterkum løgi er minkað markant ímeðan talið av litrum tá tú kemur til vín og øl og teir klassarnar eru økt nakað men tað er bara samansetingin

tá samlaða nýtslan er eg finn eftir teimum saman tá fær

verið við í yvirveiðisum takk fyri takk fyri

soleiðis bjarni koyrar sum petersen gjørt so væl takk fyri mær og takk til erin joensen fyri spurningin nei tað er ikki nakað manøvur at umhugsa og eg veit heldur ikki um tað er rætt at skula gera mun á útlendingar og føroyingar tá tað kemur til akkurát hettar men eg sjálvur rokni við at tað er ein stórur munur á ja hvussu nógv keypa eg gangliga vistir tú fær eitt ferðalig av lat okum siga tjúgu amerikanarnar sum fara inn til oyðir brúðrið at keypa so giti eg at nýggja hann útav tjúgu keypa okkurt við sær heim sum kanska stendur í vitrinuskapinum í átta ár hvør veit tað er eitt ferðalig kanska ein fyritøka í føroyum fyri ein starvsfólkadag har tað eru tjúgu fólk so kanska trý av teimum keypa eina vøru mann má jú minnast til at tað eru egentliga marglætis vørur eitt eri whiskyfløskur og annað sum kostar tólv fimtan hundrað krónur tað er ikki øllum ber skori at bara líka keypa tað aftan á eina rundvísing so at tað er í høvuðsheitum til útlendingarnar men føroyingar hava eisini møguleika fyri tí um tað er í samband við vitjanir og har manglaði at viðmerkja til stefan klein poulsen at og tað er ein bólkur av fólki tað er eingin tilelving til at skula misnýta tað skipanina tí at í øllum støðurnar tað eru bryggjaríir og brennaríir har er ein rúsa kanska eini hundrað tvey hundrað

síðuna av so tað rokni eg ikki við var ein trupulleiki takk fyri so er tað

bjarni kárasen petersen ger so væl takk fyri harra formaður rúsdrekkar er eitur og tað heldur landsstýrið eisini er nakað sum mann skal taka í stórum álvara og vit vilja eisini gera alt sum skal til fyri at steðga rúsevnis og rúsdrekkamisnýtslu í føroyum men hetta snýr seg nokk ikki um tað altso eitur blívur ikki eitur fyrr enn tað verður tikið í nóg stórum mongdum og tað er tá at vit kunnu kalla tað misnýtsla eg haldi at tað er nakað sum eitur rúsdrekkamisnýtslu nýtsla tað kunnu vit kanska vera eitt sindur ósamd um her á tingi men hóvlig nýtsla av rúsdrekka ber til og tað er eisini tað sum hetta segmentið altso bryggjaríini brenna ríðini í føroyum sum hava ein vinnuveg eftir og og servisera eg haldi eisini at tað er eitt sindur at eg haldi at mann oyra sína teimum tað virðing at hetta eru fólk sum hava gjørt stórar íløgur í fyritøkur sum framleiða og meirvirka og skapa arbeiðspláss og betala skatt her í føroyum at at siga tey bara ganga runt og og distribuera eitur til til øll tað eg veit ikki tað er kanska

skjótið er sínardagin óstóðarvegur tá fyrr so er hetta orðaskiftið komið í enda og fyrsta viðgerð er liðug og uppskot til løgtingslóg um innflutning framleiðslu og søla rúsdrekka rúsdrekkalóðin verður beint í vinnunevndina so koma vit til næsta mála skrá tað er fyrsta viðgerð av løgtingsmáli nummar eitt tvey túsund og trýogtjúgu uppskot til samtyktar um sendistovuføroya í ísraeli og eg skal hava framsøgufólk fyri flokkarnar formara kann staðfesta at fyri javnaðarflokkin er tað bjarni hammer fyri fólkaflokkin er tað ogvesturgoyrd fyri tjóðveldi er tað liljan veihe sum er framsøgufólk fyri framsøkuni er tað sóviti nolsøe fyri miðflokkin jens av rana og so er einki framsøgufólk fyri sambandsflokkin her á listanum

til vitgera er onnur vitgera av broytingum uppskotið um rúsdekalógina og vinnunevndin hevur býtt seg í tveir minnilutar eg skal so lesa minniluta álitir frá samgongumboðunum í vinnunevndini annika olsen una holm johannesen og mær sjálvum karlot høgrastonum føroysku bryggjaríini og brennaríini eru vorðin væl umtókt ferðamál tey fáa støðugt fleiri fyrispurningar um virkisvitjanir frá fólkum serliga útlendingum men eisini føroyingum sum vilja fáa innlit í framleiðsluna søguna og føroysku rávørunar tað hevur ment seg til at vera eitt vinnutilboð og hesin munnilutin heldur at fyrst og fremst at hetta er eitt vinnuátek at bryggjaríini og brennaríini sleppa at selja gestum sína framleiðslu eftir tær einstøku vitjanirnar støðan er nú at gestir verða vístir til rúsdrekkasøluna um tey vilja keypa vøru sum tey frammanundan hava hoyrt og fingið neyð varð eg innlit í í broytingini kunnu vinnuaktørar í føroyum veita eitt frægari heildartilboð í hesum sambandi sølan verður undir skipaðum og avmarkaðum kørmum hetta uppskotið hevur við sær at loyvisnevndin fær heimil til at loyva framleiðarum at selja sína framleiðslu sum er sterkari enn fimm komma átta róm prosent av alkoholi á framleiðslu staðnum í samband við gestaviðjanir tað vil siga at sølan av stórkari løgi verður ikki opin fyri almenninginum sum so eftirlit skal vera við at treytirnar fyri loyvinum verða útintar og loyvisnevndin kann taka loyvið aftur um treytirnar fyri loyvinum verða brotnar eins og frammanundan verður heldur ikki loð at lýsa við rúsdrekkasølu skeinkjum og útflýkjum og við hesum uppskoti verður forboðið eisini at galda fyri lýsingar á talgiltum miðlum sum venda sær til fólki í føroyum í føroyum skulu vit hava eina virkuna í føroyum skulu vit virka fyri at tálma rúsdrekkanýtsluna mest møguligt og vit skulu hindra ovurnýtslu av rúsdrekkan utlutin er av tí fatan hendan broytingin ikki fer at økja um nýtsluna grundgevingin er at hetta er í størsta mun sterkari og dýrari vørur sum ikki fara at at økja um dagligu nýtsluna og atgongin økist ikki stórvegis tí tað verður í flestu førum útlendingar sum fara at brúka hetta tilboðið og tey sum vilja keypa vøruna sum tey frøroysku bryggjaríini og brennaríini selja hava eins og frammanundan tann møguleikan at fara beinleiðis í sølubúðirnar hjá rúsdrekkasøluni kring landið tað vil siga at eingin fer at vitja bryggjaríini og brennaríini við tí einfalta endamáli at keypa vørurnar við hesum viðmerkingum tekur minnilutin undir við málinum og mælir løgtingið til at samtykkja uppskot nátt

takk fyri fyribils takk ja takk fyri

Fyrr enn eg hevði blívað tað í hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn øki hvønn

karlot hergarstjórin ger so væl takk fyri ja tað er nokk tað allarflestu halda tað at størri atkomuliga vil merkja størri nýtslu hetta konkreta uppskotið har var millum annað fólkaheilsuráðið inni og og tey høvdu ikki eina beinleiðis meining um at hetta uppskotið fór at økja atkomuliga vit kunnu eisini bara hyggja aftur tá ið vit lømis og so men eg persónliga eri ikki heilt samdur í at at økt atkomuliga beinleiðis gevur størri nýtslu tí tá ið rúsdrekkasølan fór frá seks sølustøðum upp til átta sølustøðum eg veit ikki sannara var seytjan ella átjan ella nítjan og líka mær sølan tá samlaða sølan á rúsdrekkasølanum var akkurát tann sama

takk fyri tað

mykribryggjarí og hvat kann mann kalla hana

karlutekur sum gjørt svevn sum eg segði í áðni at so at so tey broyggja reiðini og bræna reiðini sum framleiða hasa vøruna í føroyum í dag at tú kanst ikki fara tær rekti inn til tey og keypa hasa vøruna tú skalt vera eina rundvísing fyri at so fyrst á hálvan tíma at tíma eg veit ikki hvussu tey kemur at síggja út sær fyri at tú ert í rúsdekasøluna sum í nógvum førum er beint og sýnar av at so nakrar fá hundrað metrar eg vitji at eg var tystur so eg hevði ikki tímað farið at fara ein rundvísing ein tíma at brúktja ríðu áðrenn eg slapp at keypa eg eri farin

jørgen iglasen gjørt væl at fáa orðið næstu røða er jørgen iglasen

fróðfólkóðina hetta málið hevur verið í vinnunevndini og vit hava havt fólkaheilsustýrið til hoyring og tað er júst tað sum orðaskiftið snúr seg eitt sindur um vit eru á einum minnluti eg eri sjálvur og vóni í skoli sum hava nakrar viðmerkingar lógaruppskotið er tað sama sum galdandi lóg tó við smári broytingum at mann velur at leggja alla lógina fram tann eina broytingin er principiell og hon er at rúsdrekkaframleiðarar í framtíðini eisini kunnu selja sterkan løg til vitjandi sum hava verið rundvísing á bryggjaríunum sterkur løgur er í uppskotinum at skilja sum løgur við meira enn fimm komma átta prosentum av alkoholi í særum ígreina eitt ið lógini stendur at endamál ið við hesi løgtingslóg er at avmarka rúsdrekkanýtsluna altso landsstýrismaðurin hevur lagt eitt uppskot fram har ið hann sigur í grein eitt í sínum uppskoti at endamálið er við lógini er at avmarka nýtsluna broytingin sum hann skjýtur upp kann síggjast úr tveimum sjónarodunum annar er tann vinnuligi og hitt er um broytingin er í ósamsvaru við endamálsvóringum vinnupolitiskt er uppskotið til fyrimunar fyri rúsdrekkaframleiðarar tað er eingin ivi um tað men minnilutin heldur at uppskotið er í ósamsvari við endamálsvóringina í somu lóg gransking vísir at atgongd og prísur eru amboð sum ávirka nýtsluna við atgongd hava øll norðanlond uttan danmark og grønland valt at hava einkarsølu av rúsdrekka høgtøl vísa at í londunum við einkarsølu er nýtslan minni enn hon er í til dømis danmark og grønlandi har sølan er latin til handlarnar hetta vísir eins og granskingin at atgongdin hevur týdning í føroyum kom einkarsøla í nítjan hundrað og tveyoghálvfems men tá varð gjørt eitt undantak og tað er at ølframleiðarar sjálvir kundu hava sølubøur sum seldu løg við upp til tá má eg átta prosent av alkoholi í sær tøl vísa at nýtslan í føroyum er ímillum minstu nýtsluna í norðarlondum so nógv tíðir upp á at valið av okkara skipan hevur verið á rættari leið nú vil landsstýrið gera enn fleiri undantøk frá einkarsøluprinsepinum eisini hevur landsstýrið boðað frá at hetta er bara tað fyrsta uppskotið at bróta einkarsøluprinsepin verður uppskotið samtykt so verða beinanvegin fleiri sølustøð við sterkum løgum minnilutin vísir á at tað víðkar atgongdina og er tí í ósamsvari við endamáli í lógini í fyrstu atløgu koma nøkur sølustøð afturat men í roynd og veru gevur uppskotið møguleika fyri at tað koma tjúgu tretivu ja kanska ella fleiri sølustøð mikribryggjaríir fylgja fyllu ikki nógv so við lítlum rúmi við góðkendum køki hevur ein rætt til at vera sølustøð og tað metir minnilutin ikki verða í samsvari við endamáli í lógini kravi eg jú bara tú hevur ein góðkendan køk og tú hevur ein boðlarastandandi so kanst tú ganga runt í so lítla rúminum úr fólkinum og so kanst tú selja føroysku bryggjaríini hava í nógv ár útmerkast seg við at bjóða fram eina røð av øli sum er undir fimm komma átta prosent uttan iva er eina orsøkunum at tey sjálvi sleppa at selja tað og harvið forvinna meir upp á framleiðsuna heldur enn at tað verður í rúsdókasølu verður fyrrligjandi uppskotssamtrygd er sannlíkt at bryggjaríini fara at leggja størri dent á at bjóða fram fleiri og fleiri sløg av sterkum heldur enn fleiri og fleiri sløg av veikum sum gongdin hevur verið herartil gransking vísir at verður drukkin øð veikari løgur er samlaða nøgdin av skoli minni minnilutin heldur tí at hóast uppskotið er til fyrimunar fyri rúsdrekka framleiðari vinnuna so er uppskotið klárt í ósamsvari við endamálsovorðingina í lógini og tað er við hesum viðmerkingum at minnilutin ikki tekur undir við málinum og mælir løgtinginum frá at samtykkja tað her er hasa eitt uppskot til at frámaða eina landsstýrismaðurin siður sjálvur í greina eitt endamál við lógini er at avmarka nýtsluna og so særarin altso talið seg at fer vekk frá monopol einkarsøluprincippunum og boðar frá at hetta er bara tað fyrsta í røðini so leingi endamálið við lógini er tað sum her stendur so er tað skeivt at samtykkja hetta uppskotið og tí mæla vit løgtinginum til at

akvøða ímóti tí takk

og kanska forklára meira takk fyri jørgen niclasen takk fyri skal minna at tað skal tasta so

og tað hevur verið á teimum vanligu ballunum í bløðum og hvat av teg men vit hava sæð at tá sosialu miðlunum eru lýsingar og hetta uppskotið ein part av hesum uppskotinum vil forða fyri tí og tað taka vit undirvið altso antin er tað loyvt til at lýsa ella ikki í dag er tað loyvið til at lýsa og at at er loyvið til at lýsa á sosialum ballum so tí vil eg siga at okkara tilmæli er landsstýrismaðurin ætlar sær aftur løgtingið við sær lógini miðmæla til at fella hesa lógina og so koma vit lýsingarpartinum aftaná ella í øðrum lagi við seg í ið mann kann finna meiriluta fyri tí at broyta uppskotið til triðju viðgerðir so at tann partur stendur eftir við við lýsingum tann halda vit er er er er er er er er er er er er er er

tað tann partin av óskotinum er gott

eg vil gjarna vita meiri umhvørt staðir takk fyri

jók niclasen gjørt væl ja tað er hann ikki at taka feil av at her brýtur mann við einkarsøluprinseppur tí mann gevur eitt undantak afturat og hetta er bara tað fyrstu røðini saman tann stórmannin eg spurdi í vinnunevndini um hvussu hetta skal skiljast tó kann eg dømi at er tað at bryggja ríð sum hevur eina eina matstovu ja men so kann mann keypa alt í tí barrini á matstovuni er so at sølust tað har øh so var spurningurin eg má hvussu fer mann at hondheva lóginum við sum verður samtykt tí í tí sølubúðini eru tey jú í dag bara upp til fimm komma átta prosent og tað svarið við fingu var nei nei tá kann alt standa frammi í sær sølubúðini men tú skalt hava einværa billett so har tú verið rundtúr fyri at sleppa at keypa á ovastu hillunum annað kanst tú bara keypa á teimum lægru og her er tað ketan hjá mær fræv altso

tað er tað

illa

jógvur niclasen gjørt væl ja soleiðis sum hendan lógin er orðað so er tað nokk at hava rúm meira enn tjúgu og fimmogtjúgu kvadratmetrar tað skal bara hava ein góðkendan køk og so skal tað hava standandi ein bollara og hvussu mann sum gongur runtúr í einum sovorðnum piggulítlum rúmi kann eg ikki taka langa tíð so so kann viðkomandi serja og tað er eisini at lógin er so ógreið at so hetta staðina at koma tað skal vera nógv í stødd nær kann eg vísa fram ikki ein góðk við einum vaski og einum vaskimaskin og einum bollara altso tað virkar til at vera eitt sindur søks lítið tú sæð tað ja men so fara vit vekk frá monopolinum so vit halda at hetta letur upp fyri at tað koma fleiri tí mikrobyggjaríir eru ógvuliga løtt at útvega sær og tí letur hetta upp fyri møguleikanum fyri at tað blívur

ein røð av sølustað

við at tað er rúsan sum selur annars

jókur niclasen gjørt so væl ja fyri tað fyrsta so smaksprøvar tað kunnu bryggja ríðini bjóða í dag vit síggja á rúsdrekkasølunum har tað har ið tær føroysku framleiðslurnar fáa ekstra góð sølupláss fram um tað útlendska so har skuldi verið ríkiligt men at fara vekk frá prinsippunum frá einkarsøluni haldi eg er skeivt og tølini vísa eisini at í nýtsluni at hita rættuveðurina fara at dala tær við av avlopskravinum til rúsdrekkasøluna og at siga tað er mótsigandi eg vil siga akkurát øvugt tí tað at rúsdrekkasølan hevur eitt avlopskrav ger tað at tað mugu skrúva prísin longur upp tað minkar um nýtsluna og tað vil so siga og avlopskravið er tað sama so mugu tær skrúva prísina upp eitt sindur afturat so so avlopskravið er við til at halda prísinum uppi og longur uppi og sambært gransking av tað nýtsluna so avlopskravið er eitt meintikið liðugur upplendamál

ja tagnasta røðari eytishartmann niclasen

í dag viðgera vit løgtingsmál sum er uppskot um innflutning framleiðslu og søguliga rúsdrekka altso rúsdrekkalógin og landsstýrismaðurin í lógarmálum bjarni k petersen hevur lagt málir fram tann trýogtjúgunda august og eftir fyrsta viðgerð tann fimtunda septembur var tað beint í vinnunevndini og málið hevur so viðgjørt víðari senda tolta og níti septembur í trýogtjúgu undir viðgerðini hevur nevndin á fund við landsstýriskvinnu heilsumálum margret stóra saman við fólkaheilsustýrinum og landsstýrismanninum í lógarmálum bjarni k petersen undir viðgerðini hevur nevndin býtt seg í tríggjar minnilutar og við sambandsflokkinum er hetta tikið sum eitt etiskt mál og tí er tað míni sjónarmið sum koma fram her í dag og eingin iv um at í føroyum eru vit samd um at rúsdrekkalógin nýslandska thommast og ovurnýsla skal helst steðgast høvuðsmálið við uppskotinum er at mann í samgonguskjalum hevur ásett at rúsdrekka framleiðari skulu fáa heimligt at selja allan alkohol í samband við vitjan á framleiðis og staðnum síðani rúsdrekkalógin fekk gildi í tveyoghálvfems so eru ymiskar tillagingar gjørdar í tíggju at rúsdrekkan sølan fekk loyvi at hava opið leygardagar í tvey túsund og ellivu rúsdrekka sølan fekk loyvi at selja sterkari enn fimm komma átta prosent eisini vóru broytingar gjørdar viðvíkjandi føroyskar framleiðarar sum nú hava loyvi at framleiða rúsdrekka sterkari enn fimm komma átta prosent og løgur sum innihalda í mesta lagi trýss rúm prosent av alkoholum tá nýggja lógin tekur støði í at tað verður loyvisnevndin sum skal seta og gera mannagongdirnar sum skulu haldast hvussu framleiðarin kann selja í sínum egnu sølubóðum í uppskotuni er sagt at kundin kann vera ein vitjandi útlendingur ella ein føroyingur og eisini hetta er bert í samband við gestar vitjanirnar og ikki fyri almenninginum har stendur eisini at útbreiðsla og nýtsla av rúsdrekka í føroyum ikki væntast at økjast vegna hesar broytingarnar og endamálið viðlágaruppskotini er at geva føroyskum rúsdrekkaframleiðarin møguleika at selja sína framleiðsløg við hægri alkoholprosenti beinleiðis frá framleiðsstaðnum hevur móttikið hoyringsskriv frá ymiskum áhugabólkum sum føroya bjór ei ferð og ei teg stelur við vinnuhúsinum taks loyvisnevndini heilsumálaráðnum uttan nýggju vinnumálaráðnum fólkaheilsustýrinum heildbrigdi blákross og rúsdrekkasøla landsins og tað er vís tá mann lesur út frá hesum at hetta málið hevur stóran áhuga bæði í samfelagsligum vinnuligum og økonomiskum høpi í hoyringssvarðinum svarinum til lógaruppskotinum kann í stuttum endurgevast at heilsumálaráðið vísir til norðurlendsku føroys har mælt verður til at fólk halda seg frá rúsdrekka tey seta fram myniskju um at lýsingarforboðið í paragraf ellivu ikki berka umfeta føroyskar miðlar men allar miðlar sum venda sær til fólki í føroyum og heilsumálaráðið mælir eisini til at varpa ljós á økta atkomu til rúsdrekka ið tey meta kunnu leiga til økta nýtslu løgmálaráðið hevur metir at tekur at ella eftirtektar eisini og metir at uppskotið ikki fer at elva til meirnýtslu av rúsdrekka í føroyum harumframt verður viðvíkjandi fíggjarlivin avleiðingunum sambært punkt tvey eitt í uppskotinum mælt til at seta avgjøld á í staðin fyri avlopskravið hjá rúsdrekkasøluni og hetta verður met at geva øllum javnbjóðs møguleikar fyri prísaseting sum eisini verður met at minka um vandan fyri inntøkumissið hjá landskassanum og rúsdrekkasølalandsins mælir til at víðka lýsingarforboðið til allar miðlar sum venda sær til ein skar í føroyum eisini tey gera vart við at mann eigur at innhugsa íløtufløskur í sambært við tekur undir við uppskotinum og hava ikki útøkiligar viðmerkingar til innihaldið tey leggja dent á samgonguskjalið eisini leggur upp til at geva matstovuvinnu loyvi at innflyta beinleiðis tað vil siga at vit fara frá innflytingarmunipoli sum er í dag tað er tó ikki tað málið sum er til viðgerðir her og føroyabjór tekur undir við uppskotinum og metir at hetta kann ikki at ferða at økja um rúsdrekkanýtsluna og metir at hetta kann vera við til at betra tilboðini til upplivingar at bjóða útlendingum í føroyum og føroyingum sjálvum tað verður ein loyvisnøvn sum gevur heimhild til at geva framleiðarin loyvi og at selja framleiðislum sterkari enn fimm komma átta rúm prosent á framleiðislustaðnum umframt at eftirlit verður hildið við at allar treytir verða hilnar hetta er ein samandráttur av ummælunum sum gevur eina greiða mynd av hvat partarnar halda um lógaruppskotið hoyringsskrivini og tilgongdina av málinum um rúsdrekkalógina vísa at tað er alneyðugt at taka atlit til samfelagslig viðurskifti tað meti eg at hetta uppskotið ger og tí mæli eg løgtinginum til at taka undir við uppskotinum annars kann eg siga tað sum jørgen niclasen var inni á at mann kann vænta sær nógv mikrobyggjaríur í kjallaranum og at tað fer at hava nógv meiri sølustøð hetta haldi eg er at lívsindur at undirmeta tað arbeiðið sum faktiskt liggur aftanfyri at fáa ein eitt byggjarí uppá standa at tú skalt kunna tappa tú skalt vera fyrst at vera góðkendur tú skalt sæð verðunummar tú skalt til at selja út yvir ymisku treytunum tað skal smakka væl tú skalt hava ein kundaskara tá klárar marknaðan at føra tað so tað er ikki so einfalt heldur at mann kann vara at selja út úr ein og hvørjum kjallara tað haldi eg er at undirmeta tað arbeiðið sum liggur aftanfyri annars so tað ger undir við at mann skal mann skal fylgja lógina og vist at tað er ein lóg sum verður góðkendur so er lógin galdandi fyri øll tað vil siga at um tú er ein kjallara skalt tú státíkt fylgja øllum treytum tað var tað

eg sigi um hetta takk fyri fólkina ja takk

tað virkar nokk so lætt

eyðhúsvarpman niclasen ger so væl takk fyri fólkmiðna og takk fyri viðmerkingina kai liðug holm í hannesen eg haldi tað at mann hevur kent fyribrigdi at mann hevur heimabryggjarí og líknandi upp ígjøgnum tað var ikki hálvfjerðs fýrsuni hálvfemsuni og so er tað og tað hevur verið til í nógvar men tað at heilsufeløg skal geva eitt loyvi og at at onkursvegda tú tú tú skal jú vera ein framleiðari sum hevur loyvi tú skalt kunna selja tú skalt fylgja nakrar treytur tað haldi eg mann stól upp á at lógin hon leggur upp til og at eftirlitið fer absolutt at tvinga tað fram at mann skal passa upp á ovurnýtslu og annað tað er eingin ivi um tað tað er eingin sum vil tað at nakar skal gerast bundin at rúsdrekka upp á grund av einum sovorðnari broyting í lógini men tá ið mann so hyggur eftir respektum við vinnuna og útflytan av síni vørur at mann útmerkar seg á einum øki sum í hesum førinum so hevur alkoholiskur løgur í sær men altso ferðavinnuna matstovunnan hotellvinnan hevur jú gjørt tað at nýtslan av hesum er vaksin nógv men er hon vaksin millum føroyingar tað sigur søgan jú einki um og so fólkaheilsustýrið formaðurin segði okum uppi á vinnunevndarfundinum tað er har eru eingi greið tøl yvir tey síðstu tíggju árini

ferðavinnan og matstovuna er vaksin øgiliga nógv tey tølini finnast ikki ja so vóru ikki fleiri viðmerkingar næstu røða er henni gold

ger so væl takk frá fólkini fyrst skal eg segði at taki undir við teg í broytingini sum er gjørd í uppskotinum í mun til hetta við at lýsa okur síggja tað at tað verður bara meiri meira lýst og nú nú sigur mann tað skal ikki bara vera til føroyingar ella føroysk lýsari men men yvirhøvur so tað er hvørt fall eitt ting tað rætta vegin fyrr í hundrað árum síðani ella har á leið so toyk eg kvinnur ikki saman og segði at okk drukkið í føroyum at yvir drukkið yvir yvir fór brúk av allar allar gróðasta slag og tað var ein hurlivassur í í av tí aðru verð og tað tók ikki hesa kvinnuna ikki saman og segði at nú kann tað vera nokk og fingið so atkvøðurætt og fyri fyrstu ferð í nærhálvtveyoghálvfems særrapartin í hálvfjerðsunum og uppgirnir fýrsunum so fór tað út á koyraradeila í tveyoghálvfems var eftir ein kvinnan var formaður í javnaðarflokkin við hesum hurlivassanum sum var nú skulu tingini fáast upp á pláss og tað sá eg nakað øgiliga stórt í og tað var eitt fantastiskt bragd at fáa tað tingið tey tingini undir kontroll so at tú kanst fáa eina rúsið nú set út sum at á einlandan máta nú ja nú ber ella til at keypa rúsini eg havi ongantíð gingið í rúsuna men eg skilji at lænina tað gongur fínt at fáa keypa og tað eru tað eru hálvt hundrað sløg av brønumegni og gott trý hundrað sløg av víni so at at eingin eingin kann verður trupulleikin av tí eg fái ikki trúgva at nakar hevur trupulleikar av at hava trý hundrað og fjøruti sløg av víni á velju í at tað skulu akkurát vera eitt slag av whisky afturat men lat tað sum fara vinnutilboð siga tað er eg má siga tað ja eg veit ikki um mann fer fyrigeving men eg eri samdur við álitini hjá fólkaplokkinum tað verður øgiliga spekielt men eg veit ikki hvør fyrigevin við tað men tað kann eg jú koma fyri av einum óheldi men eg eri samdur við fólkaplokkinum tí at mikrobyrgjarí verður tað í stóran stíðlag og allíkavæl haldi eg ikki at at fólk hava trupulleikar at fáa fatur í tí sum tey skulu at drekka hví mann skal fara upprætta mikrobyrgjarí á hvørjum jørðini tað var einaferð flakavirki á hvørjum tanga nú mann fær burtur frá tí og sigur mikrobyrgjarí á hvørjum tanga avmarka nýtsluna eg skilji ikki at mann kann seta eitt uppskot fram sum sigur at mann avmarka nýtsluna og so opnar fyri meira nýtslu at løgtingskrivstovan hevur góðtikið eitt uppskot sum sigur at avmarka nýtsluna men uppskotið sjálvt letur upp fyri meira forbrúki tað virkar eitt sindur løgið eg hoyrdi at tveir floksfarmenn hildu talið kortían og eini mikrobyrgjari nei ikki ein mikrobyrgjari einari veldin bryggjarí teir hildu talið tveir floksfarmenn sum segði at teir skuldu virka fyri at hetta bryggjaríið fekk fríari at selja vilt so akkurát so galt sum teir vildu og tað sæst aftur í minnilutuuppskotinum tí at hetta minnilutuuppskotin hjá sambandflokkinum hetta havi eg ikki sett til forferdiliga longu ár tað var ein brúða hvør mann hvar mann líka sum tá mann ikki visti síni livandi ráð so segði mann okk taka støðu í tingsalvi og tað burdi verið tað mest natúrliga tað er tað sum fólk eru vald til at taka støðu í tingsalvi hví mann skal skriva tað og álit at mann tekur støðu í tingsalvi tað er fyrsta tekna upp á at tað er ósemja innanhýsis tað var tað fyrr tá ið hetta bleiv brúkt øgiliga nógv fyrr enn tjúgu hetta bleiv brúkt øgiliga nógv fyrr enn tjúgu ár og síðani tá ið mann ikki bleiv samdur í innanhýsisum flokki so brúkti mann tað at okk taka støðu í tingsalvi um eg skilji á lænum so er støðan aftur nú í sambandflokkinum tann sama at mann sigur mann tekur støðu í tingsalvi tað var gott at venda aftur til ta í tingsalvi tað hevur verið so einur turkatrúgv upp á útlendingar fara at standa í kø og at keypa whisky vistu tey vistu tey sleppa ein rundtúr standa í kø eina ferð áðrenn fungir gravita tað at norrøna skuldu brúkast til at eta eina ráðstevnu um mann skuldi hon hevði ikki loyvi at selja at liggja av kai og so skuldu okur vinnurevndini royna løgast mann byggja upp fyri at at tað kundi skeinkjast umborðið meðan hon lá í kai og tað var ikki ordiliga meirilut fyri tí og eg helt ikki at at at útlendingarnir sum komu á ráðstevnuna at teir komu til føroyar bara upp á grund at fáa drekkast nógv sum møguligt og eg var so partvíst á sítt ráðstevnuni og spurdi so har vóru umboð úr skotlandi og har vóru umboð úr svøríki til dømis og aðrasta við eg spurdi nøkur at mann hava tykkurt gjørt nógv brúk av at keypa brennur míni umborð á norrønu nei tað er einki keypt hann snaps av nøkrum slagi og og og soleiðis er tað allan vegin í sungnum at hetta her er ein ein ein uppfinning at fáa fólk at drekka meir og fáa forbrúkið upp

tað tað gangur út upp á eitt uppskoti einki annað tað gangur út upp á at fáa nøkur skulu tena ekstra og avgjaldi skal minka og tað er eitt sindur løgið at mann sigur tí tá tí er væl og virðiliga farin tað eru fleiri viðmerkingar sum røðan fær høvi at leggja nakrar

takk fyri

eg hálvi hondina í henni góðl gjørt so væl takk frá forkvinna nei tað var ikki nøkur diskussión um hvussu ofta eg havi verið inn av hurðina eg havi verið eina frætoru í heisini at spyrja um hvussu nógv sløg av víni eg havi verið tað var tað sum eg var tað mest índressað og tað fekk eg at vita at tað var eitt til hvønn dagin í árini so eingin eingin ber hvørt tað tást í hel av tíð men hitt við at at tað ikki er índressur altso hetta er beinleiðis vinnuligar índressur sum eru í talanum unniliga hjá nøkrum av teimum sum hava skrivað undir seg áliti eta ikki persónligar índressur tað er vinnuligar índressur sum tey hava verið trýst til at taka undir við illa hevði eingin tikið undir við hesum niðri sum sum vildi avmarka at eg haldi tað skal altso mest møguligt avmarkast viðst tað letur seg gera avmarka tað og og tað at at gjaldið at mann fer at ivast í gjaldið at sum mjólkini er farin upp fyri fleiri krónur litrar og enn tveykrónur litrar og úrslitið av tíð sigur at viskur skal vera bíligari eitt sindur líði at loypa frá at siga at at mjólki

er dýrari og viskur skal vera bíligari takk fyri kelly og hálv

tað vita øllum tí fíntan

hendrik áldger so væl ja takk eg eri púra samdur við tí at so hetta er eitt løgi fyrr tað er bara nakað fág ár sæður hann mann segði at at at hesi endamálini tey høvdu takast súreplóðir tað var eingin meining í at hava so ein endamáli í lógini tá ið teimum so allíkavæl ætlaði nakað annað men eg eri púra samdur við hvørji holm við hannulsens um at endamálið er at fáa driski meira tað tað kann tað ikki vera nakað yvirhúsdag mann fer ikki at at biðja fólk keypa virku og tær tey te so stendur ein í hurðini tað fer út á tí at tú nú havt ikki funnið virkað í hondina balsinar verður tit drekki tað ikki koyr tær vektar tá ið tit komu út

tað er tað einasta rætta og og og og og tí tí skilji eg bara flett ikki tað mann mann kann pástan tá at tað verður drukkið minni hetta er beinleiðis at leggja upp til at tað skal vera størri forbrúk so einki er tað

blá tað klár at starta upp nú

takk tí henni góld ger so væl ja takk eg kenni ikki til hvør ið startar upp men sjálvandi leggur hetta upp til at starta upp tað sigur seg sjálvt og og og ein mikrobyrgjaur í skal ikki sum eg skilji so skal tað ikki tann stóri vitenskapurin til at koma og koma tað tú skalt ikki at gingja á roskilde og universitet eiga heldur á fróðskaparsetrin fimm sjey ár fyri at finna útav hvussu mann bryggjar mann próvar ikki fram og riggar tað ikki at so so virkar tað ikki ordiliga og so næstu ferðir so riggar tað betur og triðju ferðir so riggar tað sann men men men men men men hetta gangir út upp á at fáa fólk at brúka meir og tað er tað er ein løgin upplegg at at at mann fer frá einum systemi sum hevur riggað gott í tretivu ár og brýtur tað niður og siga nú fara eg yvir til tann kanna sum sum koyrir for brúkið upp tí hetta er beinleiðis hetta er beinleiðis at niðurbróta rúsisystemið einki annað tað er tað tað gangir út upp á tað er nakrar privatinteressur at niðurbróta rúsisystemið

demi og einki annað ganga út úr báðum so einki tað er tað

tíðin var farin

takk henni góðldur so væl einkøldur nevnt einki avluftskrav til til bryggjaríini sum til húsina einki avluftskrav og so av tí sama so er tað sjálvandi bíligari tað sigur sjálvt okur hava eitt avluftskrav til húsina sum skal brúkast til avverning og til tað sum har fyri og her er einki avluftskrav til nakran hes skal bara koyrast hædd fáa so nógv í kassan sum upp á nakran máta møguligtum um tað so fellar nøkur av vegnum tað ger ikki við tað er

okur frammanundan allíkavæl

mál fyri

samgongan takk hóra formaður samduríks stefan kram poulsen tað virkar eitt sindur løgið altso fyri meg hevur hetta ongan hasi tað komið gott fyri um næsta ár tá ið næðistun verður um fjøruti ár vist tað var men fyri nøkur hevur tað veruliga týdning tí tað kemur fram um alt annað tað tað tað kemur fram um alt annað nú skal drekkast meir og brúkast meir tað er tað tað gavur út uppá og einki annað og og vismann hugsar aftur um í hálvfjerðsuni og fýrsýni tá ið tað heila forrita koyra í í í í í í ótrúliga nógv uppskot inni í hesum húsunum fyri at finna útav hvussu avmarkar mann nýtsluna og tað var enda uppskot mann kundi siga tað at at eingin skuldi brúka ikki hava loyvi at stava sterkar drykkir inni inn í miðlildømis aftan á klokkan átta níggju tíggju um kvøldið fyri eina prøvaðan loysn og so endaði tað við hesum her loysnir sum marita petersen fann fram til at mann fór at selja tað var hendan máta men ovmark hevur mann nú nú eru tretivu ára síðani so nú hevur mann siga hevur mann hevði hev og tað er tað øgiliga nógv sum týrir upp á at hetta fer at lukkast rímiliga væl tí landsstrafamurin hevur boðað frá fleiri av sama slag

jútt upp á at at tað er tann vegin at ganga tann frem ja takk næstra røða verður bárður á lækini

ger so væl ja takk fyri frá forkvinna eg gekk á fjúrt hundrað ári tá einkarsølan var sett á stovn minnist millum annað væl ólavsøkurnar sum barn og ungur og tað var ikki tey splitt mangan at mala í havnargøtum tað er heilt tí eitt øðrvísi nú og fólk sýnast at duga betri at drekka sum sagt verður og tað er gott ella hvussu er frægari einkarsølan hevur víst seg at vera eitt betri alternativ og vit skulu ikki aftur til kassamentalitetini hvítu tundurkassarnar og tað skipanina sum var tá als ikki endamálið við hesi lóg og nú siteri eg úr russiskt

endamálið við hesi lóg meðar ímóti at avmarka rúsdrekkanýtsluna og minka sum mest um skaðan sum rúsdrekkanýtslan hevur við sær fyri einstaklingin og samfelagið og til tess at røkka hesin endamálið at áseta reglur í samband við rúsdrekka í føroyum soleiðis ljóðar fyrsta paragraffin í rúsdrekkalógini eg haldi at endamálið við einkaðarsøluni er gott minkað um skaðan sum mest flestu fólk hava ikki trupulleikar við rúsdrekka í minum tykki er umráðandi at halda fast í eini tálmandi hugsan og eg meti at tað er so sera umráðandi at politiski myndugleikin heldur fast í at alkohol skal handfarast við størsta varsemi gottin skal vera høg so høg sum til ber men forboð nyttar ikki í august í ár skipa javnaðarflokkurin fyri tiltakið í havn undir heitinum føroyar uttan rúsevni hóast eg sjálvur ikki fekk farið til tiltakið eg hoyrdi nógv gott um tað og sera gott og neyðugt tiltak sum setir fokus á ein álvarsligan og at síggja til vaksandi trupulleika í samfelagi okkara tað er nokk so løgið tó at júst javnaðarflokkurin skal vera við í slíkum uppskoti sum vit viðgera í dag eg eri rættiliga vísur í at rúsdrekka og við hesum uppskoti eitt sindur lættari atgongd til rúsdrekka mangan er ein veður ett og førir víðari til tað sum er sterkari inni á heimasíðuni hjá sunnudagsstýrisum stendur millum annað hetta at lesa og tey vísa til gransking á økinum so fara vit um loyvi at sitera av heimasíðuni hjá sunnudagsstýrisum ja gjørt so væl har stendur foreldrini eftir involvering á avtalar um alkohol ella rúkning kann ið sær selv foribúgva ungu at brúka stoffar tað er næmlig ein skrøni at visti ungu ikki drekkar alkohol fær at brúka heiss ella taka andrir rúsdmillur faktiskt er tað onvend tær sæst næmlig ein samanhang millum teg at begunna at drekka alkohol ríka og eksperimentera við stoffar tað eru ofta tí sammi ungu tær bóðdu begundu at drekka alkohol titligt drekkar maðet og ríkar sigarettar sum senur begunnar at eksperimentera við andrir rúsdmillur sum heiss og hoyrdrar stoffar tí flestu ungu tær eksperimentera við stoffar eru berúsiddir norðurgørdi viss alkohol debilin útsettist og alkoholforbrúk eftir at reducerast viða for eksempel avtalar við tí foreldur um alkohol kann tað altso ósa forbyrgja tí ungu at brúka stoffar sum sagt so hava tær flestu ikki trupulleikar við at rúsdrekka men tað eru tey sum hava tað og har eru tað fyrst og fremst børnini og tey nærmastu ið gjaldar prísin og hann er høgur tey skulu vit hugsa um fólkaheilsuráðið vísir á at lættari atgongd er ligvið meiri sølu er ligvið meiri druk tað er ikki neyðugt hjá okkum sum er sterk at gera tað lættari hjá teimum sum hava ein veikleika aftur eftir tí hjá allarflestu føroyingum er ikki nógv meira enn tretivu minuttir til nærmastu húsum tað átti at verið nóg gott hjá øllum har er skipaviðurskiftið fastar upplatingartíðir stórt úr væl og rímiliga høgir prísir samgonguskjalið nevnir nakað í sambandi við viðgerð fyri bundinskap av rúsdrekka og rúsevnum og hetta er betri og hægri mánað at seta sær og vónandi kann hetta gerast veruleiki setir nógv meir av til hetta endamálið og í sama viðfeingi er so sera umráðandi at seta tey nærmastu og familjunum í fokus at arbeiða familjuorðið orðiðenterað tí sum tey í títt rúm siga trupulleikar við rúsdnýtslu ávirka ikki einans tann ið rúsa seg men eisini tey rundan um og tey vita hvat tey tosa um undir heitinum rúsdrekkalógin ein vinnu ella heilsuspurningur setir ein sálarfrøðingur sum urbeiðir á fyribyrningardeildini hjá bláakrossi nakað sera viðkomandi spurningar og vísir á hagtúl í øðrum londum nú lógin her stendur til eina lítla liberalisering eg fari at heita tingfólk um at lesa tað hon skrivar greinin finst á ymiskum portalinum ja takk

í principinum takk fyri

og lækini gjørt so fyrr enn ikki stórvegis verður sagt og á í mínari verð í mínum hugheimi er tað ein liberalisering tað verður eitt sindur lættari og tað er púra óneyðugt hjá okkum at gera tað eg haldi sera umráðandi at vit sum politiskum myndugleiki viðgera júst hesa vøruna sum nakað heilt serligt og tað mann kann blíva við at vísa til tilriðingar frá teimum sum hava kanska ordiliga gott skil uppá eitt her um at betri atgongd er ligvið

stórur forbrúk takk fyri

og vinna má bara lútu

bára lærsini gjørt so væl ja takk fyri og takk fyri viðmerkingarnar viðmerkingina jørgen niclasen ja tað eru fáir sum dugir at siga tað sum sum jørgen niclasen tað er áhugavert at seta tingin í perspektiv á handan hátt ikki tí mær dámar væl ein góðan sjónleik ella ein sangleik ella hvat skal vera men takk fyri hasar perspektiv

tað er veruliga ikki nær

hjørður stefan klein poulsen gjørt tað ja takk fyri fyri fólkina tað sum vit gera við hesari lógarbroytingini ella hesum nýggja lógaruppskotinum er at vit bróta við eitt prinsip rúsan hevur havt eina einkarætt upp á alt rúsdrekka oman fyri fimm komma átta prosent hetta prinsippið verður brotið við tað at mann loyvir bryggjaríum og tað kann vera alt frá mikro bryggjarí til eitt stórt bryggjarí sum fær loyvi at selja brennvín og annað sum liggur væl oman fyri fimm komma átta prosent men prinsipir tey hava alt sín kostnað tá mann innførir eitt prinsip tað hevur altí ein kostnað fyri summi mann kann siga at tað hevur ein kostnað fyri ferðafólk sum ikki sleppa at keypa rúsdrekka ella øll vóru ikki sterkan løg inni á bryggjaríunum men eg haldi at hetta er ein øgiliga lítil kostnaður samanborið við tað tann kostnað sum mann kann hugsa kemur av at við at bróta prinsippið sum eina ferð er innført í hes førinum kann tað koma at kosta nógv meira enn at nøkur ferðafólk ikki sleppa at keypa fløskar whisky men tað kann jú í ringasta føri enda við at ein tvær ella tríggjar familjur afturat liggja í knúsi orsakað av rúsdrekka tí mann liberaliserar lógina so eg vil bara enn eina ferð heita á løgtingi og á samgongdum um at ikki víkja frá hesum prinsipinum tí at tað er altíð ein orsøk tað er altíð ein orsøk til at mann innførir eitt prinsip summi prinsipir kunnu virka øgiliga striks og øgiliga fýrakanta og virka sum ein byrða ella ein leinkja fyri summi men tað er bara ein prísur sum vit eru noydd at gjalda tað er ein prísur vit eru noydd at gjalda fyri at varðveita prinsippið tí søgan hon er púra klár hon er ikki eingongd so gomul har vit høvdu kassamentalitetin og so framvegis og so fleiri hava lýst øgiliga væl at tað bleiv drukkið ov nógv og tað er stórur avleiðingar og tí kom hetta prinsippið og eg haldi tað er øgiliga áavert at hoyra ein mann sum henni er gold vísa á millum annað hetta at mann faktiskt stríddist við hendan trupulleikan og hevði faktiskt bara uppskot frammi um hvussu mann kundi avmarka nýtsluna men nú velur mann av onkra orsøk at fara hin vegin aftur nú skulu vit liberalisera og tað haldi eg øgiliga óhekk og mín næsti spurningur er at mín næsta punkt er so kann tað hugsast at hetta er meira enn eitt brotið prinsip sum sum vit eru við at samtykkja fleiri samgongur vil sega at hjá mær hetta er eitt lítið brot á prinsippi men er tað nú so ræðiliga lítið kunnu vit ikki vænta okkum nógv fleiri sølustøð fleiri mikro bryggjarís sum koma at útnyfta hetta holið sum mann velur at seta í prinsippi og øll vóru tveir menn sum hava verið við til at viðgjørt hetta uppskotið í viðnevndini hava vísað á at eg tyrjókar miklasenvogni skulu vísa á at vit kunnu vænta kanska tjúgu til tretivu fleiri sølustøð og at mann skal ikki hava meira enn ein góðkenda køk og tað sum gjøgnum miklasen vældi at kalla ein bollara eg veit ikki gonga at hendan útgerðin kallast men bollari er er sikkurt brúkað sum eitt felags heiti og er tað virkliga ja fyri fyri hesa útgerðina og er tað virkuliga er tað bara tað sum skal til tað haldi eg tað haldi eg øgiliga undirnararsamt og og serliga tær hugsa um at mann skal vísa okkurt fram so so so síggi eg eitt stórt bryggjarí fyri fyri mær sum hevur allar møguligar útgerðir tað hevur eina søgu og og so framvegis men men tað vísir at at ein og hvør kann opna eitt mikro bryggjarí og vísa sín køk fram og tað tað haldi eg nettu upp letur upp hurðina upp fyri tí sum sum tann eini minnlutin vísir á at vit kunnu vænta eitt munandi størri tal av av sølustøðum eg veit ikki um um tað loysir seg at endurtaka tað men tað bleiv víst á tað til fyrstu viðgerð onkur hevur longu víst á tað til hesa viðgerðina ella annað bara lækini og tað hevur verið víst verið víst á tað hundrað tals ferðir áður at atgongd og og nýtsla hanga saman tá tað kemur til rúsdrekka heimsmálaráðið og blaðikrossur vísir ítøkiliga á tað eisini í hesum uppskotinum og húgman í hagtøl annars húgman bara við pjóðskyggja longri enn út í skandinavia til danmarkar og og aðrastaðni har mann hevur munandi leysari teymarin hjá okkum so er nýtslan nógv nógv nógv hæggur so hetta verður bara enn ein áheitan á løgtingi um at vit standa saman um hetta prinsippið og ja vit sum verja hetta prinsippið viðurkenna at at prinsippið hevur tað hevur sín kostina fyri summi fyri vinnufyritøkur og ferðafólk og hvat mann nú kann tað men tað er ein orsøkuløg prinsippið tað er innsett og vit miðflokkinum vilja gera alt fyri at verja hetta her prinsippið saman við øðrum flokkum og og løgtingsfólkum her inni sum sum vilja verja hetta ein prinsippið fyri at haldi at tað er tað er ein skeivur loyvi

bara vit bróta tað fyri fólkuna takk fyri tær ja takk

tí takk fyri

steffan klábot senn gjørt væl ja fyri fortróttina tað er púra ósamdur í at tað stýrir seg um at mann skal loyva rúsdrekka ella ikki við viðgera tað prinsippið sum hann innførdi í fyrstu hálvfemsunum í tveyoghálvfems haldi eg vist mín rætt um at sterkur løgur skal seljast í húsini og øl og annað sum klárarar undir markið av fimm komma átta prosent kann seljast har og tað prinsippið haldi eg vísi eg hevur at eg rigga øliga væl og ja mann kann vísa alla barrir og matstovur rundanum okkum her í miðbýnum sum sum selja rúsdrekka men tað eru ikki nakrar sterkur løgur seldur har og tað haldi eg hevur víst seg at at rigga øliga væl jú kanska er farið farið skeivari sterkur løgur eisini seldur har men men tað ikki ikki er stórur mongdur man onkur onkur vegna fingið eitt skilagott mynstur sum mann er við

at brúta fyri fólkuna

takk fyri tú tingmaðurin stefan eitur altíð stefan kleppholtz

og tingið stefan klempa tú sum ger so væl ja frá fólkum eg veit ikki um eg skilti karla tøkrar sum rætt men eg haldi at tað er akkurát tá vit hava roynt at víst á at nýtslan í føroyum er tálma munandi samanborið við onnur lond og at tú gingir rættan vegin seinastu árini og tað er akkurát tí at vit vilja verja prinsippið sum hevur riggað so ræðliga væl tað at vit lata rúsuna selja teir sterkar og lønar út av hús num í form av fløskum og ja tað var nokk skeivt sum vit vístu á janu at tú ikki fært nakað sterkt á einari bar men tað skipanina sum hann hevur valt hevur víst ræðrið at rigga og eg haldi við pjøst gongu hyggjutummi ríkisfelagsskapin danmark hevur eina øgiliga liberala tilgongd til rúsdrekka og foreldur kanska ofta ungum áðrenn royna upplæra síni børnum rúsdrekka tað riggar yvirhøvur vit mugu halda fast í okkara skipan og okkara mentanum

hatta er um rúsaka

hon var til føroyar í til ymisk sum bekymringarnir eru um tey alt hetta hvar landin er

hann var frá fólkum akkurát hetta sum henni gold vísir á hann við loyvisnevndini við stødd av byggjarí og hvat skal til at fáa eina góðkenning haldi eg er øgiliga ógreitt fyri mær og fyri nógv av okkum sum sita her í løgtinginum og skulu taka støðugt til hetta málið og eg haldi at har mann bara brýtur við eitt so grundleggjandi prinsip sum hevur verið galdandi í meira enn tretivu ár so má mann gera púra greitt hvussu mann ætlar at bróta hetta prinsippið og og eg haldi at fyri mær vísir tað seg at hetta brotið bara er størri og størri enn hann kann mann upprunaliga helt og hvat tey sum eru forsprakar fyri hesum uppskotinum hava gjørt tað til og vist at víst seg at mikrobríggjaríir opna seg kring alt landið so so er hetta rættiliga stórt brot á prinsippi um at tað er rúsan sum hevur einkarætta

stórt hann tí takk fyri ja takk eg skal boða frá at aftan á næsta røðara so verður ein døgurðasteðgur fram til klokkan eitt

tað er sært mann niclasen gjørt so væl takk fyri frá fólkvennanum eg haldi tað var neyðugt at taka orðið eina ferð afturat tí eg trúgvi at tað er sum er sum misskiljað hesa hetta lógaruppskotið okur kunnu eg ikki bara tað kann vera eg tað kann vera ein av løgtingsfólkunum fara inn av gøtuni og keypa inni á hesum byggjaríunum løgur sum er yvir fimm komma átta prosent lógaruppskotið leggur upp til at tað er serligum við vitjanum og annað tá verður loyvt at byggja ríður og dystir í selja løgur sum eru yvir fimm komma átta prosent altso skuldi hetta ikki opna upp fyri betri ella meiri møguleikar fyri at mann frígevur rúsdrekka í føroyum og har er øgiliga nógv hent síðani tá ið eg sjálv var ungur tini tannáringur í havnagøtuni á ólavsøku hvar mann illa nógv hevði gingið beint tí mann bleiv árendur av fólki sum simpelt henn vóru yvir rúsaðin aftan á tveyoghálvfems tá ið so rúsirnar tóku form og tær blívnar flottar og lat meg siga tað er sølubaserað uppsetningur inni har marknaðarføringin koyrir fullspit inn í rúsurnar kanska ikki út í miðlunum tá tú kemur inn verður tú leiddur og tað vil eg siga tað hevur opinbart gjørt at tað er meira tað hevur tálmað for brúkið tað hevur gjørt okkum til ein annar for brúkari tað vil siga at eg haldi ikki at mann kann fara og pástanda at hetta fer at skapa ein meirnýtsla serliga ikki akkurát hettar tí tá ið mann fer inn í rúsuna eftir sínum vanliga ørindi sum mann vildi gjørt til okkurt høvi har eru allar løgurnar eisini tær sum finnast á bryggjaríunum og á dystiliríunum og tað skuldi verið undarligt um mann vildi roynt at fara inn eitt stað hvar tú veitst tú fert eitt nei mann sleppur ikki inn av gøtuni at keypa tað er ikki tað sum lógin leggur upp til og annars so haldi eg eisini at vist mann so tosar um at mann skal vera tálmandi so eri eg sikkur uppá at har er onkur á onkrum herbergi ella á bláakross ella annað sum eftirlýsir eina nógv størri játtan enn tey fáa í dag so lat okkum líka fáa tað upp á tað reina har kann gerast meir frá okkara síðu eingin er ivi um tað men akkurát hetta haldi eg ikki at eg fer at elva til

takk fyri forkvinnan

tað kann ikki vera nakað annað yvirhug

vitistarsman niclasen gjørt væl takk fyri fólkvinna og takk fyri viðmerkingina hendrik gold nú veit eg at hendrik gold hann gjøgnum fólkvinna er ein persónur sum nemliga ikki gongur inn fyri at mann letur rúsdrekka floymafrítt í samfelagnum og gera tað og frambrúka bundinskap á ymiskan hátt og tað við alla virðing fyri men í hesum førinum her haldi eg at tað at mann hevur sæð ein niðurgongd í nýtsluni aftan á at rúsdrekka sovorðsettara stovn og at mann fekk skipaði við hvussu mann keypti og tað ikki floymdi eitt vist antal av hvítum tundukassum inn hvar menn ið mann heldur kalla tað fólk í dag menn kvinnur vóru á turni í upp til tríggjar vikur druknaði alkoholið bergrundar tær mongdirnar har haldi eg at okur er komin ónatúrliga langt hvar mann upp á ein annan máta er bygintur kanska heldur at njóta alkohol eftir smákinum og ikki eftir promillunum mann kundi tað sama blaksar dropp tá í tíðini tað er ikki tilfeldig í dag og eg haldi at mann skal virða hetta lógaruppskotið fyri tað sum roynir at framdraga meirsølu mínari verð og til tær detaleraðu spurningarnar so giti eg at landsstýrismaðurin fer at koma og svara mær detalera

upp á tað takk fyri frá hvønn kvæðan takk fyri tað verður ein steðgur nú tingpundurin verður niður aftur lagdur hann verður upp at tikið klokkan eitt null null stundisliga og sum kunnu so er skráin lutfastiga long í dag men tingpundurin verður í mesta lagi til klokkan seks klokkan átjan ella harðaleið í kvøld hann verður komin

tað er so væl takk fyri frúforkuna ja vit viðgerast hetta málið um um at liberalisera rúsdrekkalógina og tað er eingin ivi um eftir mínum tykki at paragraf eitt í lógini er tað sum definerar hvat lógin gongur út uppá í paragraf eitt síggja vit at endamálið við lógini er at verja fyri taka hædd fyri teimum trupulleikunum sum standast av av rúsdrekka og trupulleikin við hesum uppskotinum sum nú liggur er at hendan liberaliseringin vil gera at tað potenskelt vilja kunna koma fleiri sølustøð sum vilja gera at atgongdin til rúsdrekka verður størri atgongdin til rúsdrekka verður lættari og tað er ikki í tráð við endamálið í paragraf eitt tað er eisini so hesa gransking øll gransking ella øll bísindaliga gransking sum eg veit um sigur at við hægri atgongd fært tú hægri forbrúk og við hægri forbrúki fært tú fært tú størri trupulleikar og tað sum eg eri haldi eg nokk so sláandi og mann sær tað eisini í lógartekstinum at tað er ikki bara tann einstaki tann sum misbrúkar alkohol sum hevur ein trupulleika men alkohol og tann tað misbrúkið sum er av tí hevur ein øgiliga negativan ávirking á familjuna og serliga børn tíverri havi eg sæð tað í fleiri førum at tað eru trupulleikar av rúsdrekka okkurt havi eg sæð nokk so nær uppá og eg veit at tað oyðileggir familjur tað tað faktiskt skræðir familjur sundur og eg haldi ikki at vit á hesum tingi høva tingið eiga at stuðla upp undir tað men heldur at verja so væl sum vit yvirhøvur kunna tí fari eg ikki at taka undir við hesum og vóni ikki at tingið fer at taka undir við hesum har broytingin er lógin

takk fyri ja takk næstra røða verður bárður á lækini

gjørt so væl takk fyri frá fólkum ja so eg havi longu triðja viðgerð av hesum her málunum um russøkalógina og ikki tí eg havi longu fleiri ferðir gjørt mína støðu greiða í sambandi við hetta málið og so tað hevur mann kanska hoyrt tað lýsing fyri at mann skal vera so vinnufíggindarligur og hesin góði vinnuflokkur sum sum okkara flokkur skal eitast at vera og ja tað mugu fólk so sjálv um hvat fyri etikett tey seta á eg havi einki móti teimum sum sum eru í vinnuni og framleiða tey sum tey einaferð gera eg havi bara sagt tað at júst hendan vinnan og júst hetta produktið er øðrvísi enn nakað annað og tí eiga vit sum russøkalógina hon sigur at hugsa restriktivt og hetta er ikki tað sum nú fer ígjøgnum í dag er ikki tað tað er ikki tráð við andan í lógina í august í ár skipaði javnaðarflokkurin fyri tiltakið í havn undir heitinum føroyar uttan rúsevni hóast eg ikki sjálvur fekk farið til tiltakið so havi eg hoyrt nógv gott um tað gera gott og neyðugt tiltak sum setur fokus á ein álvarsligan og at síggja til vaksandi trupulleika í samfelagi okkara tað er nokk so í løgi tó at tað júst er javnaðarflokkurin sum skal vera við í einum slíkum uppskoti sum vit viðgera í dag eg eri rættiliga vísur í at rúsdrekka og við hesum uppskoti eitt sindur lættari atgongd til rúsdrekka mangan er ein veður ið nettu førir víðari til tað sum er sterkari og tá eg hevði orðið her til aðruviðgerð so siteraði eg nakað frá sunnhildsstyrilsi har mann við gransking vísir á at at tað er so hvat er veðurin til sterkari rúsevni tað er ígjøgnum rúsdrekka og tað er sagt við gransking av økinum og eg byggi hesa útsøgn á tað sum sunnhildsstyrilsi sigur og tískil fari eg bara enn einaferð heita á tykkum sum fara at atgóða fyri og snýr í dag at umhugsa støðuna einaferð afturat hvat er tað við vilja hvat skulu vit sum politiskur myndugleiki signa lera til okkara fólk til okkara ungu í júst hesum málinum um júst hetta produktið

takk fyri ja takk fyri tað er ein viðmerking frá stefan klempólsens

um á skutt

bara lætst tú gjørt so væl ja takk fyri frú forkvinna og takk fyri viðmerkingina stefan klampolsen ja eg haldi at tað er ein ansøgn í útmeldingum ella hvat mann ynskir at signalera eg dugi ikki orðið at síggja samanhangin í hesum her og eg undi seg meira afturat at eg havi einki ímóti tí vinnuni í hesum her og tað sær út sum at føroyingar eisini duga øgiliga væl innan hetta økið at framleiðarnar vóru men hetta er bara ikki ein ein vanlig vøra í mínari verð og tað síggja vit eisini dag og dagliga so seint sum tíðliga í hesi vikuni var eisini ein sálarfrøðingur frammi sum arbeiðir við júst hesum problematikkinum hvønn tann einasta dag og sær tær lagnurnar nú einaferð eru sum detta niður ímillum at tað var ein inniliga áheitan um ikki at taka hetta stigið og heldur royna at fara at brúka pengar til gransking

og at samla vitan og so víðari hagtøl

til líkt takk fyri teg frá forkvæla

vár lækini gjørt so væl takk fyri her frá fólkum ja takk fyri viðmerkingarnar hann er jensen áhugavert og og heilt sikkurt er hesin problematikkurin minst so stórur sum sum hann er jensen er hann er á nú hann er øll av samansettur eg komi bara aftur til tað at tað eru vit sum sita her tað eru vit sum eru politikarar tað eru vit sum senda nøkur signal og hetta er eitt signal um at vit ynskja at liberalisera hesa lógina sum í sínum anda er resektiv og og tað er tað sum eg bara ynski at fáa fram hetta er eitt kallaman fyri symbolpolitikk ella signalpolitikk og hetta er eitt av teimum tað er umráðandi at vit at vit eru vaksin hesar støður

ja takk áðrenn vit fara til næsta rúðara so ætlaði eg líka at kunngera at um middagsleitið eg veit ikki hvat tað verður kanska eitt korter yvir tólv ella nakað sovorðið ella harumleið so vænta vit so vænti eg at vit taka ein hálvan tíma steðg døgurðasteðg so vit hava tingfólk tað næsta rúða er karlótt

gransking vísir at størri atkomuligheit ger størri nýtslu tað hevur sagt fleiri ferðir beint altjóða gransking eg skal ikki beinleiðis siga at tað ikki passar men fakta í føroyum vísir kanska tað mótsatta ella afturvísir tí í tvey túsund og seytjan haldi eg tað var tá fór rúsdrekkasølan frá seks sølustøðum upp til átta sølustøð kring landið ein øking upp á trýogtretivu prosent uttan at tann samlaða nøgdin hjá rúsuni bleiv meira so hatta har haldi eg ikki altíð passar og so er tað um akkurát hetta uppskotið gevur størri atkomuligheit ið nevndar viðgerðini av hesum og í teimum hoyristpørtum ið tú høvdu inni var tað eingin sum kundi siga at hetta uppskotið gjørdi størri atkomuligheit so at eg føli ikki eg føli ikki at hetta brýtur við grein eitt í endamálsoyringini av rúsdrekkalógini á nakran máta og faktiskt ger hetta bara styrkigrein eitt tí at eitt sum mann blívur við at gloyma í øllum snær tað er tað at lýsingin bit hera møguleikarnar at lýsa við rúsdrekka nú eisini at umfevna teir talgiltu miðlarnar so hatta her livir absolutt upp til upp til grein eitt í endamálsoyringini so at hetta fer ikki at økja um atkomuligheitina og eg setti eitt sindur av stórt burturbóltað um atkomuligheitin er lik við størri nýtslu og tey sum eru bundin av rúsdrekka fara ikki at brúka hetta til at fáa fatari rúsdrekka tí tað er nógv nemmari at fara heilsa inn í húsini ella onnur sølustøð so sum barri at fáa tað sum tey vilja

takk fyri teg

í norðurstrið

karlóð tekarson kjørt tað væl hvør er fyri forkvinna ja men hatta er akkurát tað sama altso um taka vit føroyarbjór í klaksvík altso tú kanst velja at fara eina rundvísing á føroyarbjór og keypa tað sum tey producera beint ella tú kanst velja at fara yvir rósuna í klaksvík og keypa altso tú keypar tað einum fløskum allíkavæl rokni eg við altso og tú klárar bara at drekka tað einum fløskum í senn rokni eg við

takk fyri

fyrr enn eg havi gjørt tað í dag er at eg havi gjørt tað í dag er at eg havi gjørt tað í dag er at eg havi gjørt

hvar tú tekur sum tú gert væl altso eg avvísi ikki gransking gransking er altíð góð men eg vísi bara eitt fakta viðvíkjandi sølustøðunum hjá rúsum øh hvat kanska kemur av uppskotum frá landsstýrinum viðvíkjandi rúsdrekkarlóginum tað veit eg ikki men eður mann lesur samgongusæðu so stendur nøkur ting í har so kann mann tulka út frá tí men í dag fyriverða halda okkum til tað konkreta uppskotið og allir hoyristpartar sum vóru inni í vinnunevndini kundu ikki siga kategoriskt at hetta økir um atkomuligheit

takk fyri

tað er nevndarbrot takk fyri teg

karlotekur sum ger so væl takk fyri tær hjá fólkum eg veit ikki hvussu nógv sølustøð koma afturat men men fyri at fáa loyvi til og eg vil ikki kalla tað sølustøð eg vil ikki kalla tað sølustøð hetta er ein partur av rundvísing men men mann kann fara tærliga runt hvussu nógv hvussu nógv bryggjaríi og brennaríi eru sum sum hava eina sterkari løg enn fingum átta og tey skulu jú søkja um tað stendini fyri at fáa lov til at selja sítt egna produkt til sínar egnu kundar aftan á rundvísing men eg kann jú frá loyvisnevndin fara at halda tað nokk so nógv stykt hvar nær tær skulu ópi og ikki og eg kann ikki ímynda mær men eg skal ikki eg kann ikki ímynda mær at tað verður uttan fyri søltíðirnar sum hinar ølsølurnar hava og og rúsurnar kanska hava eisini men tað kann eg ikki

eg hevði blivið at siga tað tað veit eg ikki

til hesar lóginum við at gjøgnum holanum

karlotekur sum gjørt væl takk fyri fólkuna tað ljóðar næstan so at vit skulu kava rúsdarsin longri opnar fyri at vísa at fleiri sølustøð geva størri nýtslu eheh altso nú at eg veit ikki um tú síggjast fyritøkunum at koma túsund fólk verða rundvísing uppi á ei nú knappliga tí at tú fór teg kundi keypa ølina sum ei ger inni á viðjaríunum har ástaðni staðni fyri at ganga tvey hundrað metrar longri yvir í húsini at keypa tað somu ølina hetta verður ikki størri atkomuliga heit og tað verður ikki fleiri hundrað fólk sum fara at koma rundvísing hvønn dag eg skilji ikki at mann at mann ikki kann innsýggja tað men men gott er eg fari ikki at leggja so nógv

ja takk næstra røða verður bjarni koyrað sum petur enn ein stýrismaður

ger so væl takk fyri tað fyri forkuna vit eru til triðju viðgerð av snara uppskotinum sum skal loyva brennaríum og bryggjaríum at kunna selja sína egnu framleiðslu yvir fimm komma átta prosent og ráð verður nakrar viðmerkingar her til triðju viðgerð sum eg helt at eg kundi brúka eitt sindur tíð upp á at svara upp á eitt sum verður víst á sum millum annað ódnir skóli víst í á tað er tað at hetta her onkursvegna skal verða strívið greina eitt í lógini tí at greina eitt ásetar at mann skal avmarka nýtsluna eg vil ráða á ódnars skóli til at lesa serligu viðmerkingarnar í kapittul trý til lógaruppskotið sum greiðir frá hvussu tann greinin skal skiljast tað hevur soleiðis í dag at vit hava eina rúsdrekkasølu sum hevur meira ella minni einkarætt upp á sølu av rúsdrekkavørðum til endabúkaran tann fyritøkan kundi gott farið agressivt til verka og roynta selt so nógv sum møguligt varð fungir so høgant sum profitt sum møguligt men tað regulera mann við at áseta í grønum eitt endamálið við lógini er at avmarka nýtsluna tað vil siga rúsdrekkasøla landsis kennir sína arbeiðssetning sum er at tálma nýtsluna til soleiðis grein skal skiljast vanliga verður mann brúka mann ikki endamálsorðingar í lógin mann kann tað er ríkiligt at skriva tað í viðmerkingarnar men júst í hesum førinum so hevur endamálið ein sjálvstøðan týdning tí at tað snýr seg um at regulera rúsdrekkasøluna og eitt sum sum mann blívur við at diskutera eisini tað er at størri atkoma størri nýtsla tað er ein áhugaverdi diskussión hvørt størri atkoma elvir til størri nýtslu eg giti at tað er rættiliga treytað av hvat fyri slag av atkomu talan er um men í hesum førinum verður atkoman ikki betur atkoman verður ikki lættari altso vissu tú skal fáa eina rundvísing fyri at kunna keypa eina til dømis eina whiskyfløsku fyri fimtan hundrað krónur fløskuna á einum bryggjaríi í staðin fyri at bara spáka inn í rúsdrekkasøllandsøku sum keypa tað sama har so er tað í mínum eygum at ganga ella at fara yvir um ánna eftir vatni tí er ikki ordiliga talan um eina økta atkomu so tann diskussiónin er kanska ikki í mínum høvdi so viðkomandi akkurát í hesum føri bára læsini nevndu at vit skulu hugsa restriktivt og tað hava vit eisini gjørt við hesari lógini vit hava millum annað koyrt eina áseting í sum nágreinar og staðfestir at lýsing av rúsdrekkavørðum á sosialum miðlum er forbogið tað er ein herðing av verandi lóg sum soar iva um hvørt tað er lov ella ikki tað verður staðfest við hesari lógarbroytingina altso er talan um eina herðing fyri at lýsa til endabúkaran tað er fult og heilt í trá við grønoytt eg haldi yvirskipar sæð at tað hoyrist at fólk eru ósamd um rúsdrekkamál tað skilji eg væl sjálvur eri eg altí sannføring at rúsdrekka kann vera ein lógu tænari og ein ringur harri men eg haldi at hetta uppskotið skal síggja sum eitt vinnupolitiskt átak fyri

ferðavinnuna fyrst og fremst takk fyri tær ja takk viðmerkingar

til torvarnar viskufløsk

bjarni koyra sum betur hann ger so væl takk fyri frí fólkum eg haldi at har hevur poulsætur hevur pøðað rætt altso tað at at seta himmal í øðrum bevekilsi fyri at fáa fatur eftir at eru sera dýru troparnar sum sum eru er rúsøka eins og annað tað er eitt sindur sum eg nevndi at fara yvir um ánna eftir vatni altso tað er nógv lættari at fara í rúsuna at keypa somu fløsku enn tað er at fáa eina rundvísing fyri at fáa hesa fløskuna hetta er reint praktiskt tað at tað eru nógvar umbønir frá virkjum felagsskapum og stovnum í føroyum um at koma á vitjan men tað er kanska serliga tað at tað eru nógvir útlendingar sum hava sínt áhuga fyri tey føroysku bryggjaríini og teirra ráðvørðir og tað síggi eg sum ein nýggjan vinnuveg og og og sum ber við sær stórar útflutningsmøguleikar og tað havi eg trupult við at skilja at mann skal vera so nógv ímóti sjálvt at mann kann gott hava síni fyrivarnir fyri hvussu skal er

júkka kann vera um tað verður misbrúkt takk fyri

á okkum

bjarni koyrar sum peturin gjørt væl ja takk fyri frá fólkum at tað skal kanska skiljast soleiðis at atkomin økist skilt soleiðis at tað verða nøkur fá støð afturat har tað ber til at útvega sær útsaka men tað verður ikki lættari altso gaman í verða tað kanska í dag eru til dømis tvey bryggjaríir sum hetta er aktuellt fyri tað kunnu vera fleiri tað kunnu vera fleiri men tað ger ikki atkomuna lættari tí sum eg havi roynt at at undirstrika so er tað at skula fáa skipað eina rundvísing har tú skalt finna nøkur fólk at at koma við tær og so gongur tú runt í ein tíma fyri so at kunna keypa eina fløsku har sum tú kundi bara gingið inn til rúsuna og keypt fløskuna og farið út aftur við einum kvittan í hondini tað tað er ikki lættari at atkomuna og tí sum eg havi sagt er tað at fara yvir um ánna eftir vatni tað er truplari at fáa fatur á at fara tann vegin enn um mann fór ígjøgnum tí meta vit ikki at talan er um størri atkomuliga eitt sjálvt um

soleiðis støðini kanska økjast á vet takk fyri takk fyri næstur at røða er helgi abrahamsen

tað er eitt sindur trupult at tosa um eftir evni sum eitt rúsdrekka tí fólk hava so øgilig ymiskar upplivingar av tí og áskoðan um tað og tí blívur tað eina ringt at fáa eitt sak til kjaka um tað tí tað er einki ivi um at fyri summi er rúsdrekka kanska tað evnið sum mest av øllum ger lívið stuttligt og gott at liva og fyri onnur er tað ein katastrofa tað eru fólk sum veruliga hugna sær við rúsdrekka og tað eru fólk sum veruliga eru dottin niður ímillum orsakað av rúsdrekka og tí er tað ringt at fáa eitt kjak um eitt her hvat skal tað vera og hvat skal ikki vera tá ið mann so fekk rúsdrekka søluna so var tað eitt kompromi eitt øgiliga gott kompromi sum ger tað at tey sum hava hava hug at fáa fatur av rúsdrekka at tey fáa fatur av tí men samtíð hevur tað ein tálmanda virkuna og nú hevði eg sjálvur verið lastursmaður á hesum økinum og umløguliga okkurt okkurt áheitan um at opna okkara deild afturat og og og tað fekk so ikki undirtøku í landsstýrinum og tað var so tað men eg havi síggjað so spát at annað hvørt røkir mann tað sum vit hava hetta við onkrastølubrinseppu ella fyri tí handlarnar eg trúgvi ikki upp á at vit nakrantíð koma har til at vit fáa rúsdrekka forboð í føroyum so so sum mann mann líka sum síggja tann veruleikan í eyguni at vit hava rætla ymisk áskoðanina um at her nú bleiv nevnt í áðni at mann hevði opnað okkara deild afturat hjá rúsdrekkasøluni tað er rætt men tá fylgdi mann øgiliga væl við eisini hagtølum merkir hetta at sølan fer upp ella ikki mann ger tað øgiliga varisliga tí mann ynskir veruliga at halda forbúkin niðri vit hava gjørt eitt kompromi hvar fólk sum hava brúk fyri rúsdrekk at fáa fatur á tí men fólk skulu eiskunda fara inn í ein matvøruhandil uttan teir vóru freist at tey keypa nakað so teir ikki fóru inn til at keypa har ið liggur tað tí haldi eg at mann skal vera øgiliga varin við at bróta við einkarsøluprinsippi tað er eitt prinsip sum er eitt kompromi sum heldur nýtsluni niðri samtíð sum vit hava samfelag har sum tey hava brúkt sum hava ynskjum at njóta rúsdrekkakunnu tað eg haldi at tað er eitt kompromi vit skulu halda øgiliga fast við og tað sum eg ræðist við hesum umskotinum er at eg vænti ikki at hetta uppskot verður broytast ov øgiliga nógv men at sum eg ræðist við tí tá tú brýtur við hetta prinsippi rúsdrekkasøluna ræt okkum halda okkum so fast við tað prinsippi sum møgulig so kunnu fólk sum vilja hava rúsdrekkar fáa rúsdrekkar og samtíð

so avmarkar tú nýtsluna takk fyri tað ja takk tað er fínt

eg við alt her so tað er slett ikki ítróðvillig

helgi abramsen ger sovn frí fólkum eg sat í norðurlandaráðnum í fýra ár og tá har er støðan í norðurlondum tann at tað er danmark sum hevur einkarsølu og aðrastaðni mann valt at tað er prinsippið í einkarsølu tí at mann sær at tað er ein góð skipan hvar tú avmarkar nýtsluna men samtíð hevur tú ikki forboð tá sum vil hava fatur á eina fløsku fara hana meðan meðan tú hevur eina avmarkaða virkuna og eg haldi bara í føroyum vit skulu rein halda íla fast við tað sagt her at tað fyrr ikki at gera tað meira við selt og ikki gera tað rættari atkomu sum hóast vit hvat er so endamálur við uppskotinum hví leggur mann uppskot fram við so eingin skal fáa meir eingin skal seljast meir einki nakað men eg síggi ikki kanska at hetta í sær sjálvum er tað stóra katastrofan eg síggi meira tað at tú brýtur verður prinsipp ið hald við

vit halda í tað fasta í tað prinsippið tá ferð

heldur tú at bróðið hevur tað fast í tí sum er at vit hava eina eina rúsøkalóg sum ger tað møguliga hjá teimum sum vilja tey bað rúsøkan fáa fatur á tí samtíð seta ein tálmand í virkuna eg haldi at tær har vit skulu fyri

altíð verðini royna at vera takk fyri náttúra røða verður stefan klein poulsen

ger so væl takk fyri fyri forkvinnan tað var tosað um prinsipp men eg haldi eisini at mann skal tosa um atkomuliga eitt fyri heilt skjótt gjøgnumganga hvat er galdandi í dag so er tað soleiðis at rúsan selur alt sum er ella rúsan hevur monopola upp á alt sum er oman fyri fimm komma átta prosent og bryggjaríini kunnu so selja eginframleiðslu upp til fimm komma átta prosent á bryggjaríunum ella á sølubúnum sum jóndal akkurát vísti á og matstovurnar kunnu so keypa ella skulu og kunnu keypa alt frá rúsuni og harvið selja ja ella frá bryggjaríunum og keypa alt frá rúsuni sum oman fyri fimm komma átta prosent og so harvið selja alt út til fólk í matstovuna og aðrastaðni har mann hevur skeinkiloyvi og og tað síggi eg tað at keypa eitt glas av onkrum hvat tað so enn er av av av rúsdrekka og og so keypa eina fløsku heim við tað haldi eg tað er tað er tað er munur á tí at tað sum henda lógin ger og har er púr ósamdur í landsstýrismandan sigur at at komuhoynni ikki gerst betri tað er at rúsan altso prinsippið um at rúsan selur alt alt tað sterka tað brýt mann og bryggjaríunum sleppa nú at selja egin framleiðslu upp til trýss prosent út av húsunum í form av av fløskum og tað kann vera alt møguligt rúsdrekka so at siga tað at tað ikki økir um at komuhoynna at bryggjaríur kunnu selja sítt bara at hava eina rundvísing og tað kann sikkurt vera allar tíðir á degnum er at økja um at komuhoynna og vit byrja og fer koma aftur til prinsippið ja kanska mann hevur longu gjørt onkur holsíðan dalið vísir á men eg haldi ikki at tað er eitt argument fyri at at fara víðari og nú sær tað út sum at mann byrjar aftur við at seta fleiri hola eina lós sum verjir børn ung vaksin ja faktiskt alla familjuna og og tað er púra skeivt at at vit gera tað fyri forkvinna so hetta var bara ein skjót gjøgnumgongd av galdandi lóg og tí broyting sum mann ætlar at samtykkja nú og tað er at økja um

vatn kom í oynna takk fyri

úthola hesi her útsøkuløg

stefan klein poulsen gjørt so væl ja frá fólkum tað er púra samdur við barlagginum í at tað er ein rættiliga stór andsókn at at mann sigur tað at vit skulu vera ynskja at fara so rúsfríar og samstundis liberalisera rúsdrekkalógina sum er rættiliga sentral tá tað kemur til eftir her tað er ofta har tað byrjar tað byrjar ofta við alt góða lív og tað leigur ofta víðari til nógv anna sum haldi fleiri vístu øljavælág til aðru viðgerð og og og eg vil siga at at eg eri rættiliga yvirháskaður av at at teir stóru flokkarnir í samgonguni javnaðarflokkurum tjóvildu ganga við til hetta her tí tað var ikki mín fatan tá ið mann tosaði við umboð fyri hesar flokkar áðrenn valið tá mann tosaði um rúsdrekkapolitikk og annað og og tað at mann sum hugsar um hvat for politikk hevur so hendan samgongan gjøgnumført hetta árið sum er skjótt er farið síðani valið so hevur mann økt um nøkur gjøld tøkugjald og og ja nú misti eg eitt orð vekk fyri fyri fiskivinnuna og so kemur hann við hesum uppskotinum at broyta rúsdrekkapolitikk

tað er tann politikkur mann ið gjøgnumført tú taldi eg er øgiliga skuffantur ja takk henni gold í næstrarøðu

ger so væl men eg las seg eg havi lisið nokk so nógv um tað sum var eg tað var eg eitt øgiligt stríð at fáa tað her at fungera og fútin var eg nokk so aktivur eisini og har skrivaði hann millum annað hendan so longur longur svarið øh ikki eg nú finni tað aftur øh víðari mælti fútin til at

einkarsølan mann fáa loyvi at lesa tað eftir tí ja mann skal biðja um lívið og siga hvar hví hann tað kemur at hava ikki gud hvar tað kemur frá tað er eitt skar skriv frá fíltanum nítjan hundrað og einoghálvfems so eg veit tað er tað einasta nevnasta eg komi tá takk fínt víðara mæltin fútin til at einkarsølan veruliga verður ein einkarsøla soleiðis at øll søla millum manna verður manna tað er stórur tørvur á at fáa eftirlit við rúsdrekkaviðurskifti at fáa og lógligu viðurskiftir á økinum fútin heldur eisini at tað er umráðandi at fáa steðgað óskilini við at heilt ung fáa hendur á stertum øli og so eitt sindur afturat av tílíkum og tað eru nú nú nú nú kenni eg eitt sindur til í grønlandi hvat mann hevur í í handlinum og tað er ein enormt problem at fáa steðgað tí tað er ungu ungu fólkini sum sita í landssting økin í grønlandi vilja øgiliga gjarna steðgað tí óskilin sum er at at tú kanst keypa tað í handlinum tað fyrsta mann ger tá mann kemur innum tað er at fara kurvini yvir í at fáa seks øl ella ella nokk sterkari í kurvina so kann mann fáa rugbreyða afturvið vist tú skuldi verið øh og tað sum er so øgiliga spesielt fyri at tað er nokk so tulla lurt eftir øgiliga klókum fólkum tey tey siga at hvørja ferð tey standa fyrst við eini lørandi viðgerðis at siga so siga tey gransking vísir at tað er tað gransking vísir tað er tað fínt hvat vísir gransking hon vísir tað at tað er nakað skitt at brúka for nógvum rúsdrekkum í síðsta lagi vit sum einki annað argument finnur tá teimum klókum fólkum so siga tær sálarfrøðin sigur tað og hvat sigur sálarfrøðin hon sigur tað er vegurin til undirgang við forbrúki av fornógvum forbrúki av rúsdrekkum so tað er akkurát sum mann løgar sum drega heila vist mann skal fáa tað passa inn í systemið so sigur mann bara at gransking vísir teg og tað er jú eingin gransi eingin grensa fyri hvat gransking vísir fyri nøkrum árum síðani so granskaði mann ávirkan av larmi á kombinku kombikt í london so so langt kann mann fara á veg av leið við gransking tá er føroyingans granskeið læra til at rættferð teg gera eitt ella annað og summi siga tað at ja tað er tey samla upp á fløskur gud forbarmi ikki at tað samlinga fáa sær henni fimmogtjúgu tretivu fløskur standa tey framman fyri høvdinum ja takk

ja takk fyri tað

henni gold gjørt so væl frá fólkum henni tað er sum mann sær uppá tað tað eru ófatiliga ov fimm sum fólk at tá ið tað er blandaða soddabátin kom at tað var tað var tað er rekta at fáa ung fólk at drekka eitt sindur meira sterkt og eg eri ikki eitt eygabrekk í iva um at nú snakkar mann um at at bryggjaríini skulu hava einki tað mann hevur ung fólk sita hann hevur kassarnir í spokilju alt for ung oftani men at bryggjaríini skulu hava tað verður bara ein heilt stutt tíð til bryggjaríini so hava tey lagt eitt transportband so stýr tú upp á eitt band og so koyrir tú ein rundtúrla báðar tveir runt í bryggjaríunum uttan at flyta beinini og so hevur tú eina viskufløsku í hurðini tá ið tú gert út aftur soleiðis eru bara upphinsum fólk og tað kann mann at tað er álvara tað kann mann respektera tey fyri at vera upphinsum tí tað er eingin grensa fyri tá ið tað fer kemur til at finna upp á at fáa

álka drekk eru lítið eitt sindur meir

ja

henni gólvgjørt væl ja takk frá forkvinnuni ja eg havi eitt sindur rykt við at skilja at mann skiljur hesi tingini at altso rúsevni og rúsdrekka tey flestu sum mann veit brúka rúsevni tey brúka eisini rúsdrekka at hita upp við tí tá ið mann er morgunin tá ið eg opi her uppi á hálsi so kann mann starta við tí og so kemur restin sum við hennara veiði og og og eg skilji ikki ordiliga at at mann at mann kann skilja tað at mann hevur mann hevur ymiskar meiningar um rúsevnur men men men tá tey kemdu rúsdrekka sum mann verður akkurát líka nógv í ørviti av sum eg skilji at læna so er tað einki problem tú kanst gjarna marera sum tú vil og fáa so nógvar útsølur sum mann vil ímóti tí sum øll segði tá ið eg hevði fungið útsøluna í sínari tíð øll segði at hava eina einkla skipan sum ikki bleiv stilt uttanum nú loðrar mann út í græt at at at

opna fyri fríðarsøgu

sum er komið frá heiltumálaranum

hendrik goldger so væl ja takk ja líkamikið haldi eg hvat mann hyggur í londunum og norðmøllum so eru tað tilráðingarnar at tey vórðu brúkt so lítið sum møguligt og eg haldi tað serliga nú ið í okkara vinnuliga vinnuliga treytur eru blivnir soleiðisnar at tú setir øgiliga stór krøv til tey fólkini sum skulu stýra henni vinnuligu henni vinnuliga fyritøku tað er øgiliga nógvastað tað er fullkomiliga totalt forbogi at hava nakað sum eitur promillu av nøkrum tí tú hevur við dýrar og ógvusligar greyðir sum kunnu at standa stórir skaðar av vist mann hevur antin mann hevur drukkið ella mann hevur timmyn ella hvønn mann og eina frú so at men men tað tað vístir seg upp mær tað at tað tað teljir minni í hesum føruni tá ið mann skal hava eitt landa vinnuligt at tað koma sjey hundrað fólk úr frankaríki niðan á háls ella til eina til eina vóka hyggja eftir at tey fáa eina bíliga víndfløsku hatta hoppi eg sjálvi fáast eg má siga tað

ja eg trúgvi ikki ordiliga uppá tær ja takk tað eru ikki fleiri sum hava biðið um orðið í tingmáli nummar trýogtjúgu trýogtjúgu uppskot løgslóg um innflutning framleiðslu og sølu og rúsdrekka og tað merkir og her er heldur ikki komið nakað broytingaruppskot og tað er ikki komið nakað uppskot um at beina málið aftur í nevnd so tað merkir at vit fara nú at atkvøða endaligt í hesum málinum eg kann líka nevna eisini at málið var samtykt við átjan atkvøðum fyri ongari blankari í sjey ímóti til aðruviðgerð ja tað eru fimmogtjúgu sum greiða atkvøðu til hesa triðju viðgerðina sekstan eru fyri níggju eru mótir og eingin atkvøður blank og tað merkir at løgtingsmál nummar trýogtjúgu trýogtjúgu er samtykt og endaliga avgreitt frá løgtinginum í dagsins skrá vit koma til aðruviðgerð á tingmáli nummar tólv tjúgu trýogtjúgu sum er uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um afturbering av útreiðslum til filmsframleiðslu í føroyum og hetta málið snúði seg um at kravið um nýtt felag til hvørja einstaka framleiðslu verður strikað og filmshúsinum verður álagd at lata landsstýrismannin frágreiðing frá virkseminum farna árið og tað er er tær joensen formaður vinnunevndin sum hevur