LM-075/2022

framsøgufólkini verða fyri javnaðarflokkinum uni holm johannesen fyri sambandsflokkinum erhard joensen fyri fólkaflokkinum árni skóli fyri tjóðveldi annika olsen fyri framsøk karlot herkarson og fyri miðflokkinum stefan klein poulsen fyrst at røða verður uni holm johannesen ger so væl takk fyri frúforkuna eg fari at gera rímliga skjótt av fólkaflokkurin skjótir upp at leingja gildistíðina á veiðiloyvum og fiskiloyvum í bólki fimm til fyrsta januar tvey túsund og fimmogtretivu og eg fari ikki at taka undir við tí sum støðan er ávíst kjak hevur verið um gildistíðina á veiðiloyvum tí tey ikki eru endurnýggjaði undanfarna landsstýrið ætlaði at endurnýggja loyvið

men løgtingsval varð útskrivað sum eldi til at tað uppskotið fall burtur og tað hevur so vist sær at gildistíðin er nú ellivu ár og ikki tólv ár sum frammanundan landsstýrismaðurin hann hevur so brúkt hatta høvið til at reisa spurningin hvør skipan er tann rætta og um landið eigur at broyta loyvistreytirnar fyri at fáa endurnýggja loyvið hann hevur til dømis nevnt eina løknandi skipan sum alivinnan hevur við føstum áramálum og nøkrum ásetingum um hvat krevst fyri at fáa loyvini endurnýggjaði tað kann landsstýrismaðurin so grundgeva fyri tá hann fær orðið seinni men tað málið er so farið í eina politiska viðgerð í samgonguni landsstýrismaðurin og umsitingin í fiskimálaráðnum eru farin at kanna hvørjir møguleikar eru og politiskt haldi eg eisini at vit skulu tora at umrøða hesi viðurskiftini vit fara eisini at minna á hvørki javnaðarflokkurin ella tjóðveldið tóku undir við teimum ella við skipanini við teimum tólv ára ella tólv ára gildistíðini tá tað varð samtyktur í desembur tvey túsund og nítjan hetta stigið hevur so skapt nakað av ørkymlan í vinnuni tað skilji eg fyri so vítt væl hóast eg haldi at onkur atfinning er lættari at skilja enn enn onkur onnur vit skulu minnast til at vit eru til at fara nú inn í aprílmánaða í trýogtjúgu tað er ikki so langt útliðið at ávaringarlampurnar eru farnar at at lýsa langt frá tí men sum samgonga og politisk skipan so skulu vit hinvegin eisini vera greið yvir at so leingi tíðin gongur og tað er óvissa umhenda spurningin so hevur tað eina ávísa ávirkan á framtíðarætlanirnar í vinnuni eg haldi eisini at eitt atlit eigur at vera at skipanin ikki verður broytt í tí og ótí tað er best um ein breiður meiriluti kennir seg aftur í hesari skipanini tí tað er lítið vunnið um skipanin við veiðiloyvum treytum og gildist tí verður broytt fjórða hvørt ár so tað eiga vit sjálvandi eisini at taka atlit at eg fari tí bara at brúka eitt høvi til at heita á landsstýrið og á samgonguna um at koma við einum útspæli á ólavsøku kanska fyri ikki at skapa óneyðuga ørkymlan í vinnuni og sum skilji so er tað eisini ætlanin takk fyri frá fólkum ja takk fyri og beinur johannesen hevur hann við mær synggerð so væl ja takk fyri nú haldi eg uni holm johannesen kom nokk so nógv inn á tað ikki nøkur niðurstøður fyri liggur enn um hann man ætlar og sum tað ljóðaði so so mann kann skapa helvt sjálvur enn nær mann kemur hevur nú kom hann sjálvur nú heittir hann sjálvur landsstýrið á um at koma á ólavsøku hann sá eitt boð uppá nærvíkum vænta at síggja hvat fyri ætlan mann hevur inná hetta er økið her beint í sum nú er so særligt skjótt sum mann hevur nakað við tøki til ætt

takk fyri ja takk fyri og so er tað verið sum rúmaðurin gjørt sær

ja takk fyri og góðaðaðaðaðaðaðaðaðaðaða

tann næsti á røða er erhard joensen gert so væl ja eitt uppstrót frá fólkaplássinum um at leingja gildistíðina fyri veiðiloyvur hetta er jú sum flest øll vita so er tað nakað sum skilur partarnar undanfarni samgongu og táverandi andstøðu og nú er

samgongu og núsitandi andstøður so tað verða væl neyvan tað verða

hann neyvan hetta uppskotið sum kemur at avgera hvussu hvussu gildistíðin kemur at vera men sjálvandi hetta skal viðgerast tá ið tað kemur í vinnunevndina og eg eri faktiskt rættiliga spentur at vita hvussu ið teir partarmarnir fer at kalla inn hvussu hvat her hoyringarnir fara at fortelja eitt er hvat hvat fornevnilsi mann hevur av av hvussu long ella longdin á gildistíðini hevur at siga fyri teir einstøku aktørarnir okur vita okur vita sjálvandi nøkur ting okur vita tað at longdin á gildistíðini hevur nakað at siga fyri viljan til at gera íløgur og eisini viljan til at fíggja hesar her íløgurnar men eg havi okk í hvussu longa tíð hoyrt nakað frá nøkrum aktørunum sum okur fara at taka inn í hoyring tað verður sjálvandi bankar og reiðarafeløg og so víðari koma við nøkrum endaligu nakrar endaligari útmelding um hvat er hvat er ein gildistíð sum er nøktandi er tað tólv ár er tað ellivu ár er tað tíggju ár ella er tað átta ár hvat hvat er tað sum til dømis bankar leggja vekt á tá ið bankar skulu fíggja hvat er tað sum eitt reiður er í leggur vekt á tá ið teir velja at gera nýíløg tað mugu vit sjálvandi fáa greiðu á í vinnunevndini tí at okur eru jú leikfólk í so máta okur sum ikki eru partur av fiskivinnuni til dagliga men tað er eingin ivi um at tað allarbesta fyri vinnuni fyri vinnuna men eisini fyri politisk skipanina tað er tað at mann hevur í einum so so týdningarmiklu máli sum er at mann hevur ein konsensus um hvat ið tað skal vera og mann so ella so lesur tað fast ella ger eina skipan sum er varandi eg havi ikki so øgiliga nógv meira at siga um tað í fyrsturskifti eg haldi at tað er eitt áhugavert uppskot sum gongur faktiskt beint ímóti tí sum lastursmaðurin sjálvur hevur meldað út og í tí sama ella har har við so hava okur nakað at taka fatur í í vinnunevndini fyri at vita hvat ið vendir upp og hvat ið vendir niður serliga serliga tann partin sum skal gera íløgurnar og fíggja íløgurnar hvat siga tey um akkurát tað skipanina sum okur hava í dag kann hon jústerast ella er tað ein góð nokk skipan ella skuldi tú fara yvir til tað skipanina sum ælvina koyrir eftir ella skal tað vera okkurt annað áramál so í fyrsturskifti fyri forspørna so verður tað orðini í hesum málinum ja takk fyri og tað er ein viðmerking út í salinum beini og hannesen takk takk fyri fyri forspørna nú er á jóans av varðir eitt sindur innihaldist niður við týdningina av at vinnan hevur støðað karmar og veit hvat hon hevur at fyri at halda seg til og beint nú so er støðan tann at mann ikki hevur longt loyvinum tí mann hevur aðrar ætlanir men men er ikki røðarin samdur í tí at tað er nokk so óheppið at leingi mann ikki veit ella ikki hevur komaðar niðurstøðu ella hevur nakað ítøkiliga ætlanina um hvat mann ætlar sær

at mann bara steðgar við á leingjalegnum og at mann fer bara so spakuliga burtur frá tí sum hann er í havn

nú sum mugu taka upp í vinnunevndini um ikki um um um tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er tað er

um tað er rætt at leingja tað ið inntil mann hevur funnið eina skipan sum mann so er blivin einigur um og nú er tað nakað sum landsstýrið arbeiðir við hvat her við hvussu gildistíðin skal vera og ómetalbart so sær tað kanska trupult út tá mann hevur høvur kemt at finna nakað semju um í millum samgongu og andstýri um hvussu tað skal vera men tað er tað einasta rætta tað er tað einasta rætta at gera tað tí ótryggleikin er tað allarringasta amboðið sum okur yvirhøvur kunnu geva einari vinnu óavsæðandi fiskivinnu ella nøkur onnurvinna so er tað so er tað tað ringasta okur kunnu gera takk fyri gildistíðindina rættindum vit hava tvey høvuðsbein at standa á í okkara búskapi

fjalivinnu hitt beinið í fiskivinnu og

ein hvør vinna kann gott liva ella hevur livur í einløgum turbulensi tað gera allar vinnur øll vinnurekandi liva í einløgum turbulensi tí at tað eru so øgiliga nógvir faktorar sum ikki eru givnir uppá forhond tað eru so øgiliga nógvir faktorar sum broytast tað eru so øgiliga nógvir faktorar sum ikki eru teir somu tá ið vit snakka um fiskivinnu so er millum annað eitt tað at seg at fyri at halda seg til tað vil siga at vit vita ikki frá ár ella ár hvør vit hava at fiska og harvið hevur tann vinnurekandi heldur ikki nakra trygd fyri at tað sum hann sleppur at fiska í ár ella næsta ár verður tað sama sum í ár tað er hann ongantíð hann livir eisini við einum ótryggleika í at marknaðurin broytir seg hann livir við at tað eina árið gongur tað øgiliga væl men hann kann gott standa yvir fyri at tað næsta árið er av vanald tá tað kemur til marknað tað vil seg at vinnurekandi eru von við at ting er óstabil men tað er øgiliga týdningarmikið at vit rundan um tað vinnu sum vit hava har sum vit kunnu hava stabil viðurskifti hava stabil viðurskifti at mann hevur at mann veit at tær rammurnar sum mann arbeiðir innanfyri eru stabilar tað er eisini í fínastu lagi at broyta rammur ella at broyta upp á rammurnar men tá ið mann ger tað so eigur mann at gera tað og melda tað út áðrenn mann fer at pilka við og gera tað sum mann hevur óstøðugt og tað er bakgrundin fyri hesum uppskotinum vit hava eina vinnu sum sum nú er stillað yvir fyri eini óvissu um hvat gildistíðin fer at verða vit vita ikki hvat kemur í staðin fyri vit hava eisini eina vinnu sum er stillað yvir fyri at mann snakkar øgiliga nógv um at at mann skal taka ein størri part av tilfeingisrentuni vit vita ikki hundrað prosent enn hvat tað verður okkurt lagt fram í dag so vit fara at vála at síggja hvat tað er tað er eisini ein partur av hesum sum ger tað meir óstabil tað eiga vit ikki at bjóða okkara høvuðsvinnu tað eiga vit ikki at bjóða tí beinunum sum vit standa á í íslandinum tá ið tað blívur óstabilt so ger tað tað at viljin til at investera í eina vinnu minkar viljin til at gera nýíløgur minkar og vit hava veruliga brúk fyri tí í fiskivinnuni at tað verða gjørdar nýíløgur vit gleðast sjálvandi um tað eru komin komin nýggj skip vísir vit hyggja eftir tí belagiska flotanum so gleðast vit sjálvandi um at tað eru kominir nýggir aktørar men vit síggja at vinnutólini sum eru komin inn tey nýggju tey tey nýggjastu skipini sum eru komin inn tey hava ein miðalaldur í gjøgnumsnit í fimmogtjúgu ár og vit síggja at fyri teir gomlu aktørararnar eisini teir sum nú hava skift fyri skip út sum er spildurnýggj so hava vit framvegis og har er miðalaldurin lægst men har er státvekk ein miðalaldur upp á fimtan eitt hálvt ár fyri tey vinnutólini sum eru í tí flotanum so vit hava framvegis brúk fyri at tað verða investeraðir pengar í vinnutól í henda goyra so eg vóni at ja eitt annað haldi eg sum vit skulu við okkum onkur var her uppi fyrr í dag og segði at tað var hopleyst at seta seg inn í hesi uppskotini fýra túsund tvey hundrað og fýraogtjúgu síður at lesa tað er hopleyst mann yvirskoðar ikki hvat for konsekvens tað hevur og mann hevur ongan kjansa at seta seg inn í umfeingið av tí her haldi eg vit virkuliga hava prógvað at tað ber til at gera tað einfalt hetta er ein síða at lesa og øll skilja hvat hetta gongur út uppá finga flytaárstalið frá fyrsta januar í tvey túsund og fýraogtretivu til fyrsta januar í tvey túsund og fimmogtretivu so eg haldi at her kunnu øll tingfólk vera við og skilja hvat at tað gongur út uppá og eg vóni at at tað er ein vilji her inni at gera tað trygt hjá okkara høvuðsvennu eg viðurkenni at tað er í lagi at tað at diskutera broytingar í skipanini er ókey tað er í lagi og tað eiga vit at gera faktisk altíð at diskutera okkara høvuðsvinnur bæði æli og fiskivinnu og kanska aðrar vinnur men vit eiga ikki at pilka við karmarnir áðrenn vit vita hvat er at vit ætla okkum at seta seg staðin fyri haldi eg tí fari eg heita tingið um at taka undir við við hesari broytingini hon er ógvuliga einføld og hon er ógvuliga gjøgnumskygd so takk fyri frá fólkum fyrsta viðmerki gjørt væl takk fyri teirra formaður eg ætla bara líka at spyrja um ovni skáli tingmaður metrar tað er sera ótrygt fyri vinnuna at at loyvini verða til dømis ellivu ella tíggju ár heldur enn tólv á sínum hugsi eg bara um verandi støðu er tað blivið sera ótrygt av tí at mann brúkar hetta árið til at arbeiða við tí tað serliga tað sum eg hugsaði um tí at sjálvandi

nú mugu vit kunna arbeiða við vinnuni eisini við tí sum hon skal geva aftur

øh og og

tað vil siga at teir hava longu tikið ein váða upp á seg sum gongur út yvir tað sum teir vita at teir hava tað longdina av loyvi sum teir hava og nú fara vit inn at pilka við tað uppaftur meir so ja tað er við tað er ein komponenter sum er við til at gera tað meir ótrygt at vera í hesari vinnuni um hetta er tað ideella áramálið tað veit eg ikki tað kann gott vera at tað skuldi vera fimtan ár tí eg veit at onkur er fíggjar upp á fimtan ár so so eg dugi ikki at siga tað men men eg haldi at vit áttu at havt diskussiónina áðrenn vit fara inn at broyta og pilka við áratali ja takk fyri og so er tað uni holmi johannesen gerst væl takk fyri nú nevndi ódný skoli sum eisini er fyrrverandi landsstýrismaður í fiskivillumálum at vit skulu tora at diskutera broytingar eisini æluloyvini verða ofta nevndir í hesari diskussiónini og æluloyvi verða sum er givin við einari gildustíð upp á tólv ár men kunnu um loyvishavarin hevur hildu loyvistreytirnar og aðrar nærri ásetar treytir eru loknar so kunnu tey loyvini vera longd eg hugsa at vita hvat ódný skoli sum fyrrverandi landsstýrismaður í fiskivinnuni

málum heldur um at mann broytir leikar

sum bara er inni fyri eina øgiliga stutta tíð

mann ger tað tí mann man sæt sær í tað

og fyri tey allarflestu sum eru í sum vinnunum so er tað lívstíð hetta er eitt sindur av lívsstørv sum tey eru farin inn í og sum tey hava leggja sítt lív í so eg haldi at mann skal ansa eftir at mann ikki er forbráður tá mann ger broytingar men at gera broytingar er í ordan visti neyðugt tað er tað absolutt og um hetta skal vera sum ein aliskipan tað yvirstig í ja takk fyri søgurdu er har joensen til ein viðmerking takk fyri teg fyri fólkina eg haldi at argumentini hjá árdna skóli vóru góð fyri at mann hevur eina skipan sum er stabil serliga tá mann hugsar um at primervinnan er jú ein í sær sjálvum ein ótrúgvinna okur vit ikki okur kenni eg ikki kvoturnar um tvey trý fýra fimm ár so tað í sær sjálvum er eitt gott argument fyri at hava eina langa gildustíð men soleiðis heilt burningur ígjøgnum forkvinnuna til árdna skóli

og um um tað ávirkar at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at vera at

tað er tað risiko sum vinnan er villig til at taka og eg má siga tað veit eg ikki upp á standandi fót hvat er tær hatta tólv ár sum nú er hevur øllum førum vísti at gjørt tað at vit hesi síðstu árini hava fingið fleiri skip vit hava fingið trý og trý eru á veg afturat tey so tey eru kontraktaðir skip fyri oman fyri tvær milliardir hesi síðstu trý fýra árini og tað hevði neyvanhent og høvdu vit ikki stabila og langa gildstíðina ja takk fyri og so er tað bara á lakini sum hevur síðstu viðmerking hvussu umfarin gjørt væl ja takk fyri frúforkuna eg fari bara eisini at takka ordna skálið fyri eina góða og væl grundaða røðu um hetta her uppskotið sum vit hava lagt fram og sum er neyðugt vit prátaðu um tað her út í áðni um at hvussu hvussu strævið tað má vera at at vera í hesi til dømis

kanska serliga hesari vinnuni har ið fortreytir verða broyttar

sigleikarnir sum vit sum politikarar kunnu geva skipanini tí hetta eg hevði eitt eitt

og er sum útgangspunkt ein ótrygg og ein riskapil vinna at vera í so tað sum vit kunnu gera fyri at gera umstøðurnar undan umhetta tryggar tað haldi eg vit eiga at gera takk fyri tú ja takk fyri og so tann næsta røður er annika olsen ja hetta er eitt uppskot frá fólkaflokkinum um at broyta grann sjey í lógina um sjófongið at broyta fyrsta januar frá tvey túsund og fýraogtretivu til fyrsta januar tvey túsund og fimmogtretivu tað var í tvey túsund og sjey

eyða táverandi landsstýrismaður í fiskivinnumálum bjóði kalsoy segði upp veiðiloyvini í fiskivinnuni og tey sokallaðu rullandi loyvini fingu ikki loyvi at halda áfram í tvey túsund og nítjan

hann tók undanfarna samgonga avgerð um at leggja veiðiløgini í tólv áraloyvir greiðar reglur um veiðiloyvið var eisini ásett at veiðiloyvið gevur atgongd til vinnuligan fiskiskap undir føroyskum flaggi meðan fiskiloyvið er meira neyvt og gevur atgongd til ávísan fiskiskap og at troyta ávís veiðirættindi veiðiloyvið fylgir skipinum og har eru so ásettar nakrar treytir at eigarin hevur ræði á rættindunum at veiða sambært hesum lóg at eigarin líkur treytnar um ognaviðurskiftið at fiskifarið er skrásett í skipaskránni ella farskránni sum sambært løgtingslóg um skráseting av skipanum at fiskifarið hevur siglingarloyvi frá avverandi føroyskum myndugleika og at fiskifarið ikki er skrásett á lista hjá økjuspunnum fiskiskapi ella sum hevur stuðulagslíkum fiskiskapi og sum sagt gildist tí hon at veiðirættindunum var í tvey túsund og nítjan longur úr átta árum til tólv ár akt var upp til at løgtingið á hvørjum ári skal taka støðu til um gildistíðin skal leingjast eitt ár uppskotið sum nú er til viðgerðar merkir í stuttum at gildistíðin í fiskirættindunum verður rullað víðari fram til formliga at vera galdandi til fyrsta januar tvey túsund og fimmogtretivu eg haldi at tað er skilagott at ein eftirmeting av viðgerðini av veiðiløgum og veiðirættindahavarnum verður gjørd og eisini at eftirmeta um til øll krøv sum fleiri hava verið inni á so er tað ásett í alulógini ein skipan sum forrestum bæði sambandsflokkurin javnaðarflokkurin og fólkaflokkurin hava tikið undir við eitt sinni og hetta er eisini eitt skipan sum landsstýrismaður nú sitandi eisini hevur umrøtt í miðlunum at tað kann vera eitt skipan mann skal hava í fiskivinnuni og í teirri lógini har eru tað so fyrimunar og vansar umrøddir við millum annað tíðaróðavmarkaðum og tíðaravmarkaðum loyvum viðvíkjandi tíðaróðavmarkaðum loyvum verða millum annað sagt at tað er ein betri forsigiligheit og tað eru betri fíggingarmøguleikar í aluvinnuni meðan hinvegin verður mett um at møguleikan fyri at broyta loyvstreytirnar ella møguliga at yndra loyvini at tað kann eisini vera neyðugt vist tað er at tey sum hava fingirættindini ikki liva upp til tey treytur og hava ikki borið seg rætt at og í alulógini eru hesar prestenseringarnar meira neyvar í grein fimm og grein átta frí forkvinna eg skal ikki leingja so nógv um hetta orðaskiftið hetta er ein grein sum er sum er til viðgerðar ikki tí tað er ein ógvuliga týðandi grein sum hevur øgiliga stóran týdning fyri fiskivinnuna og tað er orsakað tí at samgongan arbeiðir við einari skipan við í leið veiðiløgunum og landsmaðurin hevur eisini boðað frá at at hann vónandi longu innan summarferðina kemur við einum uppskoti ella saman við samgongum kemur við einum uppskoti hvussu hetta her kann skipast hann tíni so hetta vóru orðini til hetta málið takk fyri frá forkvinna ja takk fyri og tann næsti at røða er karlot hergarð son takk fyri takk fyri frá forkvinna orðatakið sigur ikki gráta yvir spiltamjólk so tað fari eg heldur ikki men eg skal bara sláa fast frá at vera uppursøluprinsippunum vit høvdu fingið ta bestu skipanina við minst politisku uppíblandan ein skipan sum

vit gleða seg sjálv eftir marknaðarkreftum men tað er yvir og farið

eg havi ein nýggjan veruleika so tað er relevant at seta tríggjar spurningar hví hann koma vit hvar eru vit og hvønn veg fara vit tveir dag fyrr spurningarnar kenna vit kanska svarið uppá hví hann vit koma vit koma frá einum skipan í tvey túsund og nítjan sum innførdi tólv ára rullandi loyviskipan loyvin hevur vóru longd eitt ár í desembur átjanda desembur í tjúgu og tjúgu og eitt ár einogtjúgunda desembur í tjúgu og einogtjúgu og her er fiskiloyvinin galdandi til fyrsta januar í tjúgu fýraogtretivu hvar eru vit í lágini um sjálvfeingið stendur í paragraf seks stykki trý á hvørjum ári leggur landsstýrismaðurin uppskot fyri ting løgtingið um gildistíð á rættindum sambært stykki eitt og tvey skal leingjast við einum ári uppskot í tinginum um at gjaldast man leingja gildistíðina men fall burtur tá løgtingsfalið varð útskrivað hetta fylti einki serligt í valstríðinum og tá ódnir skáli setti landsstýrismannin dennis holm ein fyrispurning um økið so svaraði dennis holm nei um ætlanin var at leingja gildistíðina uttan at hesin spurning var viðgjørd til fulnari samgongd so nú hevur fólkaflokkurin av sínum ein tingum ikki landsstýrismaðurin lagt uppskot upp at leingja loyvini við einum ári so her eru vit nú hvønn veg fara vit ja tað er tann góði spurningur sum sagt omanfyri er spurningurin ikki viðgjørd í samgonguni tað er ikki nevnt í samgonguskjalinum og í ára skiftinum um frágreiðingina frá landsstýrismanninum um sjófangi gildistíðin einki serligt ja hvønn veg fara vit hvønn veg kunnu vit semjast um at fara kanska hetta orðaskiftið í dag kann vísa okkum okkurt um tað hvat alternativt hava vit til sokallaða rullandi skipanina ja ein hevur hug at skeiða eftir skipanini sum er í alivinnuni er tað ein gong leið at mann hevur fiski og veiðiloyg oyvið í eitt fast áramál ið tekur atlit til forútsigiligheitina og fíggingarmøguleikarnar hjá fiskivinnuni og gevur vinnuni møguleikar at endurnýggja loyvini eftir ávísum treytum og kørmum hetta sær út til at virka væl í alivinnuni so hví ikki í fiskivinnuni tað ræður um at øll vinnan fíggjarvinnan eins og fiskivinnan hevur tryggar karmar ja tryggir karmar eru eitt nógv brúkt orð og kanska eitt slitið hugtak men hevur fiskivinnan tryggar karmar í dag tað meini eg faktiskt ikki hon hevur tí nú er tað vit í løgtinginum sum bestemma um loyvini vera longd við at trýsta á grøna ella reyða knappin fiskivinnan hevur uppiborið betri karmar betri forursiðiligheit enn lúnina ella humorið á løgtingskvinnum og løgtingsmannum tann dagin tær trýsta á knappin so nú er kann vinnan missa síni rættir alt eftir hvør politiski veruleikin er uttan at hava gjørt nakað skeivt hava bert fylt lógini tað er ikki tryggir karmar hinvegin um skipanin í dag við rullandi loyvum ger at vit automatiskt bara skuldu leingja loyvini so eina uttanvíðari tað er tað sama sum endalig loyv við skulu bara tora at siga tað og staðfesta tað í lagu og ístaðin fyri at brúka tólv ára rulluskipanarloyvuna loyviskipan automatiskt sum alibi har eri eg ikki nú havi eg siti í løgtinginum í góðar tríggjar mánaðir og um eg minnist rætt so er tað bara eitt einasmál samtykt her sum ikki hevur verið einmælt samtykt tað sundurligan sum hevur eyðkentað politisku skipanina nógv tað seinastu árini blokkpolitikkurin sær út ella verða settur á pósu í guds og sær fyri eina stund eg vaksa ikki inn í himmalin men men vár tær ær vilja er tær veið so sagt er spurningurin um gildistíðina ikki viðgjørd í samgonguni og vit samgongulimir bíða eftir at landsstýrimaðurin fer at kalla inn og hesum sambandi havi eg tvær áheitanir til landsstýrismennin ígjøgnum forkvinnuna dennis holm tú mást ikki bíða ov leingi at kalla inn og bjóða andstøðuni við eg havi mína vavn um at vit kunnu finna eina breiða semju eitt breitt samstarv um vit brúka alilógina sum útgangspunkt so síggi eg vit fáa møguleikar fyri einari semju alilógin bleiv í síni tíð samtykt til tveimum triðingum av løgtinginum takk fyri kara terkarson er inni á hesum her at hann fer allan kringin hvagar hann er komin við frá hvar eru vit og hvar fara vit og so svarar hann í sínum síðsta spurninginum ógvuliga ógvuliga greitt vit vita tað ikki vit vita ikki hvar vit fara vit vita ikki hvønn vit ætla okkum at fara vit vita ikki men vit

at tennis holmfrækallin skjótt og uniolmiður handilsen var uppi á talarstaðnið

til og við ár enn vit skulu nokk fáa eina semju um vit vilja eina semju

takk fyri ja takk fyri og sær taka liði holm johannesen gerst væl javn eg eri samdur at vit eru vit hava breiðar semjur men tað er av tí semplu grund at vit viðgera bara okkara egnu uppskot altso vit hava havt eina stóra fíggjarlag sum vit sjálva hava gjørt og eg kenni øll uppskotini aftur frá tí eg sæð til landsstýrinum akkurát sum er uppskot so sjálvandi taka vit undir ein visini her góðum føroyskum forfrískandi at núdennis holm kemur hevur eina

einig sjálvur vegna sína samgongu um okkara fiskivinnupolitikk

ja takk fyri fólkina politiskt so hava vit havt eina tá tovan um sjálvfeingislógina og tað er gingið aftur fram til høgru og til vinstru og til

eg verði rættiliga nógv ár eftir hondini og haldi tað er tað er so við at blíva møssamt fyri løgtingið haldi øll frá hann kann siga at at fólkið ikki er líka spennandi

upp á orðaskiftið um umhjóðfeingislógina sum tað vóru fyri fyri fimm tíggju árum síðani tí at vit hava teg við at tosa uppi saman og umhjóðfeingislógina men men ikki tað er mann ósamdur og ikki tá finna ein semjur so er tað sum tann eina ferð blívur til og og tað er ikki nógv dagar síðani at eg brúkti sær myndini her altso vit tað tosa um trygga karmar til fiskivinnuna men politiskt toga vit enn og og so siga at karmarnir vóru í ein bilur og landsstýri og løgtingi vóru hjá førarum so hava vit so eitt skink klokkum fram til vinstru og høgru og og aktørararnir ella fiskivinnan sum onkursvegna skal virka inn at fylla eftir karmarnir hugsavnaðust við bilinum hevur verið nokk so ringa bilverkið væntaði eg umframt tað politiska sum sum vit helst skulu royna at fáa at vera so stabil sum møguligt finna ein skiløg av loyst so eru tað nógvir aðrir faktorar sum áddin skolið eisini vísti á og tí hevði tað sjálvandi verið upp á pláss at tann politiski faktorin um ikki annað bleiv eitt sindur meiri stabilur men tað tað gongur kanska spakuliga rætta vegin á loyvini vit detta frá loyvini ella loyvini fara so frá tólv árum niður í ellivu ár og er tað kollveltandi er tað ein krisa er tað ja hvat skal mann leggja í tað tað er tað tað tað er kanska ikki so kollveltandi at byrja við men vinnan og marknaðurin annars reagerar øgiliga skjótt og vil kenna fortreytirnar so langt fram í tíðina sum møguligt av teimum faktorunum sum mann einaferð at kenna fram í tíðina og tað vita vit eitt nú frá fíggjarmarknaðinum nú tá rentan fer upp og áðrenn rentan fer upp bara tá kemur eitt signal um at tjóðbankin fer at koma upp ella møguliga fer at koma upp so slær tað út í allan marknaðin allur fíggjarmarknaðurin hevur regerað langt áðrenn tjóðbankin hevur hækkað rentuna tí er eitt øgiliga eitt signal allíkavæl sum hann sendir út um mann siga men tað er ella ár eftir og tað gongur hóast altíð móti nullárunum sum ikki kemur við onkrum alternativi og tað er so mín spurningur til landsstýrismannin og samgonguna hvat hvat er alternativið tí vit hava einki ítøkiligt uppskot á borðinum uttan tað sum vit hava ella millum annað uttan fyri tað sum vit millum annað hoyrt her inni um at møguliga okkurt kemur á ólavsøku og tá vit koma til ólavsøku hvat so er samgongan ið hevur verið samd um eitt alternativ og har vísti karla tærgarsson at hesin spurningur stóð ikki er viðgjørdur enn í samgonguni og tí haldi eg tað er ræðiliga óheppið at landsstýrismaðurin sendir eitt so mikið stórt signal um at eta við at siga at ikki fara leingi á loyvuni og afturat tí kemur nøkrum leysum orðum um at eg menn alvinnan hevur eina skipan við við loyvuni fyri eitt fast aðra mál og og so framvegis men tað er øgiliga leyst er tað taman kemur við ella er tað okkurt annað hvat blívur mann samdur við og vit skulu tosa sum tryggleika so haldi eg tað er ótryggleiki sum vil nakað at mann bara sendir eitt sovorðið signal út og so einki meir tað sum vit annars vita er at mann arbeiðir við at hækka tilfeingisgjøldini og tøkugjøldini tá kemur til alvinnuna og tað er heldur ikki endiliga nakað sum ger íløguhugin so so góðan men tað er tað meira til minni tað einasta sum landsstýrið hevur spælt út við so er streint ítøkiliga og arbeiðir okkum uppskotin har og við øllum hesum í betrakningi so halda vit at tað er ræðiliga óheppið at mann ikki leingir í loyvuni fyri at mann hevur eitt ordiligt alternativ og tí haldi eg at at tað rætt er at vit leingja tey inntil mann kennir eitt alternativ inntil mann hevur okkurt ítøkiligt sum vit gera støðu til inntil tað tí so so eigur hendan rullandi skipan at rulla víðari frá fólkunum takk fyri líka sum miljøið rundan um henda sektorin blívur meir óvist og ótrygt eg vóni at tað er eg vóni at tað er tí at samgongan ikki enn hevur fingið síni bein

ella funnið síni bein og veit akkurát hvønn veg hon skal ganga og at at tey tað

leingista sum fólkaflokkurin eisini hevur lagt uppskot framum tað

eg taki undir við og ja ellivu ár er hóast alt heili ellivu ár eftir enn og og fáa at síggja hvat landsstýrið kemur við men eg haldi tað vendið eitt sindur øvut at mann sendir hetta signal út og og ikki við leingi loyvini og so siga okkurt at koma seinni tað burdi verið uppskotið fyrst og so sigur mann nú útfasa vit hina skipan út sum vit vilja sleppa frá vistu tað má vit ynskja sleppa frá í hesari samgonguni næsti øðrøða er beinur johannesen takk fyri frá fólkum ja tað hevur verið sum fleiri av undanforrøðaranum hava vinið á so hevur tað týdning at vit hava støða karmar fyri okkara høsuni so sær at vinna veit hvat hon hevur at arbeiða við tí at tey sum virka í vinnu tey hava fleiri ókendarar faktorar at arbeiða við hvønn dag ein er tann at

náttúrliga tað at viðvíkja fiskapinum er tað góður fiskapur er tað ringt

virðskapur og so framvegis tað kann hava tað spælir jú sjálvandi øgiliga nógv inn hjá teimum og so hava tey eisini tey tól ið tey brúka til at troyta hetta tilfeingið er eisini dýr vinnutól ið taka langa tíð hjá nógvum at forenta og eisini er tað eisini nógv við líkahaldi so krestaður eisini við vinnutólinum so tað tekur so tað krevur nógv orku og so eru eisini nógvir ókendir faktorar í her vit hava støðar karmar til okkara høsuni og mann kann siga tað at síðstu árini so kann mann gott siga at tað sum hevur verið tann størsti ótryggleikin við allari vinnu tað er tann politiski stabiliteturin yvir hvat mann ætlar og hvat mann vil hvat mann vil hvat fortreytir hendan vinnan skal vera skuldur og tað er øgiliga óheppið og tað vísir seg aftur nú tí at koyrarfrotið hevur verið eitt stjórnarskifti so kunnu kanska partavinnuni spyrja seg sjálvan ella øll vinnan hvat kemur nú at henda hvat verður nú broytt um mann ikki hevur nakað nakað at halda seg til eru longri tíðarskeið tað eru øgiliga óheppið tískil hava vit tørva eisini vit politiskt hava støðugt eitt eitt mál fyri allan vinnuna sum hann allan tí hevur hevði heilt seg fast um so hevði tað ikki var broytingar koyrað fyri eitt stjórnarskifti vit hava so lagt hetta uppskot fram um at leingja loyvini við einum ári og tað er partvíst tí at vit høvdu hetta uppskotið tað lá í tinginum tá ið tingið fór til væl og eisini tí at mann nú hevur verið meld út at mann ikki ætlar at leingja loyvini og mann hevur helst snakað ætlan um hvussu mann skal at gera tað tískil halda vit sum er rættast er tað at mann leingi loyvin í einari ári og tað hevur seingongur limur her uppi og vit sagt nú at mann hevur onga konkreta ætlan yvir hvønn mann ætlar og tað er nakað sum mann skal viðgera og um mann veit helst sær tá nær mann kemur til eina niðurstøðu og tískil so er tað øgiliga óheppið at mann ikki veit tað tískil vil eg heita at vit taka og leingja loyvin í eitt ár og nú var karlo at taka sínum í hendin í túsund og sjeyogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogogog eittan um gongd so skal mann leingja tað hettur í loyvinum í oyttar sum hetta uppskot leggur upp til og sum eisini kærleiv tekur hon so gott seði so eisini kalla andstundin vit um mann kann finna ein breið at svimja yvir hvat fyri loyvinum hvussu tey kunnu virka tað er eisini týdning haldi eg fyri ja fyri tað sum er mest óstøðugt kann mann siga tað er tað politiska í øllum í øllum nissuni er beint tann samtligi her tær uppskotið er hvør fólk so leingi mann arbeiðir við broytingunum so tekur mann tað har fram takk fyri frí fólkum ja takk fyri og tann næsti er at røða er dennis holm landsstýrismaður í fiskivinnumálum kertan takk fyri frí fólkum ja til vit gera er tað uppskotið broyting í sjónvarpslógini leingjan av stíðina av á retnindum og vit skulu fara eitt sindur aftur í tí so síðan lógin og vinnuliga fiskap koma í gildi í fýraoghálvfems so hava reglurnar um gildistíð hjá veiðiløgum og retnindum

til fiskoyar og til egna kvotur verður rættiliga ymiskar og verður skiftandi og okur hava havt tíðarskeið har sum tað verður áramál á veiðløgum okur hava eisini havt tíðarskeið har sum tað verður tikið har

urtur tá fiskikipan varð sett í verk í nítjan hálvfems tá varð ásett at reyttindi reytturin til fiskiar og egnaðar kvotur varð givin fyri fimm ár men árið eftir varð tað so broytt sjeyoghálvfems til tíggju ár og í áttaoghálvfems komu sítt her rullandi loyvini sum sum okur hava umrotið nógv tey særastu tíggju árini í útlum førum og so í tvey túsund og sjey verður hendan rullandi skipanin sett í gildi og tað søguna kennir vit øll tað politiska ið var ikki móti kallað eftir rullagi sum var tá og tankin var onkur svegna at mann skuldi fáa gjørt eina broyting sum skuldi koma í gildi í tvey túsund og átjan tí at lógin varð uppsøgd við tíggju ár og gildi og tá varð eisini beinleiðis staðfest at einki og leiðilívið hevur gildið longri enn til fyrsta januar og tvey túsund og átjan og at loyvis tíðarskeið aftan á tað skuldu vera fimm ár so okur hava havt ymisk áramálini men tey ásetingarnar sum hann tosað um skuldu vera galdandi fyrsta jan nærra týdning sum beinur johannesen var í njás og varð ein lóg samtykt stutt áðrenn ársskiftið í tvey túsund og átjan sum avloysti lógina vinnuna á fiskap tann lógin sum var um fyrisitingar á sjónfeingi og tann lógin var eitt annað slag av lóg enn tað sum okur høvdu havt áðrenn og tað kenna tær flestu sum eru her inni eisini tað var ein lóg sum ein táttur í lógini var at at mann boðaði ein part av tilfeingini út á almannar uppsølu og tá fekk mann so eisini gildustíðarættindunum sum vóru rætta ymisk sumtvær eitt f umt var trý fiskju ár og sumt fór átta fiskju ár og tey rættini sum ikki vóru boðin út á uppsølu tey vóru havaðu gildustíðina átta ár tann lógin var so aftur broytt í tvey túsund og nítjan við lógini um sjónfeingi og varð gildustíðina á veiðløgum tá broytt til tólv ár og í lógini er ásett at landsstýrismaðurin kann á hvørjum ári leggja uppskot fyri løgtingið um at gildustíðina á rættinum kann leingjast við einum ár og og vendi okur so tá aftur til eitt slag av av einum rullandi rullandi loy fyri fólkum at eg haldi at at øll ið hesum hava líkting er samd um at vinnan skal hava tryggakarmar skal hava støðuviðurskifti á virkgrundur og at vinnan skal vita hvat er vantið komandi árini bæði orsakað av spurninginum for siðiligheit fyri framtíðar virksemi og orsakað av munum í mun tili fíggjingarmøguleikar tað er ikki ókeymt at eg eri grundleggjandi haldi at rullandi loyvi er ein skeiv skipan eg haldi ikki at tað skal vera ein automatikkur í skipanini har sum okur bara rulla løkur loyvir framman fyri okum hvat fyri haldi okum til hvat er fyri skipanina okur hava eg haldi sjálvur tær ein skipan sum alivinnan hevur har loyvini eru á fasta áramál og tá áramálið er við at ganga út so verður ein viðgerð í tráð við krøvini í lógini og hevur mann liv upp til ásettu krøvini so kunnu loyvini endurnýggjast til soleiðis nær alivinnan fungerar hetta er ein kend skipan sum alivinnan hevur virkað undir og sum alivinnan hevur vaksið undir øll hesi árini og ikki minst so ger alivinnan undir hesari skipanini hvørt ár í hundrað millum klæsavni tá avlógin var løgd fyri tingið í tvey túsund og átta so var tað við rannváli sum landsstýrismanni og í samgonguni so hvønn sambóltsflokkurin fólkaflokkurin javnaðarflokkurin og vit mann lesur í viðmerking til lógina so er tað eisini eitt kjak tá um um loyvstíðina um longdina á loyvinum har mann diskuterar um loyvin skulu vera tíðaravmarkaðar ella sum skulu vera um endaliga meira liðminni men í viðgerðini so verður mann verður mann kemantastandi um at at tað er ikki rætt at hava eina eina óendaliga gildstíð at tað er rætt at hava eina gildstíð sum ikki er longri enn tólv ár og at mann so gevur landsstýrismannin heim til at endini hjá loyvinum eftir tólv ár og í viðmerkingum viðmerkingunum til uppskotið verður millum at hann varð nevnt at við tólv ára fyrstum loyvum hevur mann tikið atlit til ávarmálini í føroysi og fíggingarmøguleikunum hjá vinnuni so mann hevur longu havt hesa diskussión einaferðirnar um áramálið og fyrstloyvur og eg haldi at tann diskussiónin er relevant at taka aftur og sum kann eg legði at holmur johannesen var inni á so haldi eg eisini at hetta er eitt gott høvi til at taka skipan upp til viðgerðar eg kann at nevna enda nevna sum eisini hevur verið inni á at í ráðnum eru fyrireikingar farin í gongd av sumálunum so at tað kann fara í eina politiska viðgerð seinni í summar og hvør veit um tann politiska viðgerðin ikki verður ein breiður politisk viðgerð nakað viðmerkingur sum hava verið frá røðanum sum hevur verið uppi millum hann á beinini johannesen nevndi hetta her við at og at tí má mann hava tryggar karmar tær eru samdir í man eiga at hava tryggar karmar tað krevur nógva orku fíggjarliga at vera øllum vinnum í føroyum ikki bara verið fiskivinnur og tað er galdandi fyri allar vinnur í føroyum at mann hevur at mann hevur tørv á at gera íløgurða til tína og uttan at hava uttan at hava eina ruttandi skipan við við tólv árloyvinum fram fyri sær takk fyri fólkarnar ja takk fyri og tað er ein viðmerking í útsælinum kai liði holm johannesen ger so væl er loyvini upp tá ið tvey túsund og sjey so tosar mann øgiliga ofta um at vit skuldu líka sum altíð kollvelta skipan og vit skuldu koma til eina nýggja skipan eg helt ikki tá tað var kjakið tá tað var at fáa endaliga staðfest ognarrættin tað var so øgiliga at diskutera um hvør átti ríkidømi runt føroyar og tað var tí mann seyt upp tað var slett ikki til at endaventa nakrar vinnu tað var fyri at staðfesta ognarrættin

um ríkidømi í havnum ja tað bóðaðu allar tíðina so drivið um tað

áðrenn mann fær viðgjørt tey loyvin sum mann nú eina ferð útskriva er tað rætta

er skipan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt er mátan rætt

og eru tey treytirnar sum hann hugsaði seg í lívgávuni eru tey góðar nokk takk fyri tí ein viðmerking afturat er har joensen gerst væl tá ið sker tingini skulu viðgerast tá ið tey einaferð klára viðgera so eg fari at spyrja landsstýrismannin ígjøgnum verður landsstøðan kallað inn tá ið sker tingini verða viðgjørd er tað tað sum ætlanin er takk fyri

men tann næsti røðarin verður so jakk og vesturgaardin gerst væl

dag fyrr frá forkvinnu eisini hesum máni veit samgongan ikki hvat hon vil og tí eigur mann ikki at melda nakað út at nú broytir mann skipan áðrenn mann veit hvat er mann skipan mann skal broyta tað til og tað haldi eg

er faktiskt líktist ongum tá ið tað er við høvuðsfinnuna at gera at mann meldar út at okur leingi ikki loyvir menn og vitjaarliga hvat tú skulda nú var í landsins maðurum við einum søguligum afturhvørvi

um loyvur og tey sum kenna eitt sindur til søguna um loyvin tá ið tað verður uppsøgd so vistu tjóðveldið heldur ongantíð hvat tað vildi eg ikki ánilsi fyri hvat tað vildi tá ið tað snúði seg um fiskivinnuna og tí setti tær ein arbeiðsbólk til at fortelja teimum hvat tey skuldu halda um fiskivinnuna og hvør fólkuna skilivara hurði eg væl seg av tí aðru verð men so fingu okur eina trygga loyviskipan og so kann mann diskutera um tíggju árið ella átta árið ella tólv árið ella tjúgu árið tað rætta men so fingu okur eina trygga loyviskipan sum gav vindini møguleikar at endurnýggja seg og vindan fór í gongd við at endurnýggja seg og tað haldi eg er gott og okur síggja sjón fyri søguna um mann kontraktar í skip nágv av teimum eru komin og fleiri nú ber galið aftur tey sum høvdu gjørt avtalur um skip teir fingu at hoyra frá teimum sum fíggjaskipin hóv hóv nú er skipanin hjá tykkum broytt tí tað er ikki allastaðni í vinnuni mann kann betala eitt skipaftur upp á stutt tíðarskeið tað er slett ikki og tí er tólv ár í fiskivinnuni tað er ikki eitt stutt ella eitt langt tíðarskeið fleiri av teimum sum nú kontrakta nýggj skip er fimtan á tjúgu ár tjúgu ár tað sum mann tosar um at forrenta skipini aftur tað síggja greisini á okra flota nú skal mann leggja upp á meira tilfeingisgjalda barnsæðsplotan hygg eftir barnsæðsplotan hvussu tú hevur verið í endurnýggjum hvussu langa tíð tey skipini hava skula afturdagstíð tey skulu hava fyri at forrenta tað mann tosar um alivinnuna alivinnan fiskivinnan er hvør sín vinnan alivinnan hevur eina nógv styttri tíðarskeið frá tí ein laksaingur verður klakt til tú tekur laksu tað er eina illa stutt tíðarskeið og tað er nógv bíligari at koma kann mann siga gáttur niður nógv leðri og fíggjarmerki at koma inn í alivinnuni tú kanst ikki samanbera fiskivinnuni í alivinnuni okur sóu tá ið og í loyvinum er blivið uppsøgd at fara í gildi í streysnum átjan at meira er tað nærkari streysnum átjan ella alt tað tíðarskeið tað bleiv eins og ongar íløgur ongar íløgur gjørdast mann visti ikki hvat hendi nú og ikki fyrr honum ikki fyrr hon okur fingið tað rætta loyvistu tíðarskeið inn so bar til at hýggja aftur tí so veit mann ókey hetta er tað tíðarskeið eg kann arbeiða innanfyri bils mann vil broyta ymiskar forsetningar fiskivinnuni so kann mann tað í eina ávísa mun hinvegin vistir tú hevur eina pallett av einum fiskivinnuni har ið loyvini ganga út eitt gongur í ár og eitt annað gongur um tólv ár skalt tú so seta nøkrum treytur sum har loyvi gongur út um tvey ár sum ikki eru galdandi fyri teir sum hevði hava loyvi galdandi í tíggju ár ella tólv ár tá ið mann vavstur av jarðverð so eg fari at mala til at mann leingir loyvini við einum ári afturat tá ið mann finnur útav og viðger í samgongd hvat eg mann vil og vet nakað skil í so kemur hann til tað somu niðurstøðuna at mann eigur at hava eitt fast ára mál sum verður longt eina ferð um árið um tað er tíggju ár ella tólv ár ella fimtan ella átta tað er ikki tað er ikki so øgiliga avgerandi tá tú signa ber teg at leggja tað her í eina fasta liðu so tú kanst vita hvat tú kanst hava at arbeiða við og lat teg vera við at melda út javnan ikki bara fiskivinnuni uttan mann má veit hvat eg mann vil so mann ikki ger órógvar meira enn gott til takk fyri frá fólkum ja takk fyri og til viðmerkingar útsavnið jørgen niclasen kirkja frá fólkum eg má siga at at eg bið undri fólk í fiskivinnuni sum toru at gera íløgur at so ongar íløgur blivu gjørdar í tíggju ár vitiska ómegd tí eingin ánaka vóru uppkavað niður nú eru so íløgur gjørdar og so kemur vinstravongurin til aftur okur hjálpti mær tað fyrsta tær mæla at siga tað verður absolut ikki longt sum tað verður tólv á

sum tú veitst at hetta nýggja skipið hevur og mikrofonin er ikki sløkt so verður hon tendrað aftur beinanvegin

yriligt at viðgera eina høvuðsrinni upp á tann mátan hvínasta slag mann hevur eina ætlan

hetta er tað sum er galdandi í dag okur arbeiða við nøkrum nýggjum og so tá ikki fyrileggja tað tá tað er tað klárt hetta hevur eg meldað út í eyst og vest ja mugu vit ikki men tað sum er ikki gott mugu vit ikki hvat tú so ætla tað má mann ikki tá mann hevur við einum høvuðsmyndi at gera takk fyri frá fólkum takk fyri og tann næstu viðmerkti er barur á lakinum hjá sá borgarlig orð og bara eg hugsaði um eitt her sum landsstýrismaðurin tenni so hon legði út við at tosa um at tað er umráðandi at vinnan hevur at mann hevur eina forútsigiligu heit og og so víðari og nakrar tryggar karmar men tað er júst tað mótsatta sum

tey nú gera og akkurát tá mann hevur tað at

vilka við serliga har sum tað gongur øgiliga gott føroyska fiskivinnan er øgiliga fjølbroytt

tað er skjótt sum klára í heila takið at forrenta sínum skip og so slettiskiðina fyri tólv ár og tí tí kann mann ikki bara byggja alla fiskurnar út frá at tað gongur gott í uppsjóðarvinnuni í dag so latið vit finna fáa frið at arbeiða hendan her er trongdur til at blanda seg í bý sum landsstýrismaðurin úttrykkir tí tað skal mann kunna gera við jøvnum millum bilum lat vinnuna sjálva koyra løpið tað dugir vinnan best til takk fyri og tann næsti á røða er jóhan dahl tá hava øll hana meining øll kenna eftir fiskurni og øll skulu hana meining um hana og øll skulu tað tey sína so skal tað vera í upplárinum hyggur mann til ælivinnuni hon hevur fingið frið til at liva sítt lív og fungera

og optimera og gera ting effektiv og vaksa seg stóran og sterkan uttan at okur herfróðsliga verða tey sum siga at

eg haldi at tað er øgiliga vitjan at okur fyri fiskivinnuna koma burtur frá húsini her at tað eru høgar ting sum skal vilja teir sum skal siga fiskivinnuni hvussu teir skal fungera og hvussu teir skal skipast eg haldi at tað er bara tíðin at okur koma har til at okur lata vinnuna sjálva tillaga seg soleiðis at hon fiskar við teimum tólum sum best eru at fiska við fiskar upp á tann mátan sum best er at fiska upp á og letu teir sleppa at fungera við sínum skipum og at fáa sítt ferðast burturúr tað er málið eg haldi tað at at hetta hevur loyvir stíð okur skuldi ongantíð í tvey túsund og nítjan havt longt tað sær har lógarheimildina sum sum sum undanfarna samgongu hevði í lógini at mann eitt hvørjum ári skuldi løgtingi við at leingja tær eitt ár tað var tað so tann samgongurin sær tá ið fimmt hundrað og nítjan sum gjørdu tað lóguna okur broytti eg ikki at koma í hesum her at mann skal rulla tað eitt ár og at tað var rullandi loyvur frá trýstum átjan og hevur tað gjørt akkurát somu skipan ella hvussu er so eina skipan sum er øgiliga lík teirra hjá ælivinnuni at mann sigur tað at mann hevur eitt tólv ár av loyvi tað er tað tú hevur at halda tað til og so hevur tú tá tíðarskeið har tú fer inn og samráðist um hvussu forholdini skal verða eg og tær tær næstu tólv árini við at skulu verða tólv ár um tær slíkast tillæðingar sum víðari tað er tað tú ger við ælivinnuna og hygg eftir ælivinnuni hon verður at gera fantastiskt at anna og stóð hon fiskivinnuni nú sendir tú ikki hesum uppskotum her einki er tað her uppskot at gera seg so men tað er at eg hevði at endurskoða nøkur ting tá tú tá nøkur ár eru farin um tað eru góðnøkur lykkjur og eg haldi sjálva tað at eitt ting sum okur eiga í hesum her høga tingi at fara at endurskoða tað er fiskideyðarskipan hevur hon livað upp til tað sum okur ynskja skulu liva upp til hevur hon givið okra vinnu tað sum hon burdi at givið okra vinnu hav okur eina vinnu sum lóðir ein tápul í fisk tað vita haldi eg tað allarflestu av øllum tá stórt at øll tey skipini sum koyra upp á fiskideyarskipan leistina fáa sosialhjálp um gávshavin vita at tey fáa stuðul av ymsum slag í form av makreli ella øðrum fiskastøðum sum gera tað at tey kunnu umsetast til onnur at ríða fyri fyri at fáa teimum pengarkassan sum tøknar at fáa eitt betur rakstur í mínum høgdi er tað als ikki soleiðis meira tí at tú hevur vinnu tað tykur tað allarflestu sum eru ein normalari vinnu vita at tú skalt kunna klára at forenta tín títt kapitalapparat upp á ein máta sum er er skynsami fornuftigur við tí sum tú hevur at at arbeiða við tí haldi eg eisini tað at okur eiga at fara inn at hyggja eftir um fiskideyarskipanum og tann mátin sum hon hevur gjørt uppá ikki eigur at blíva kanska umhugsað at vera gjørdur sannarleiðis niður í dag tað eru øgiliga fáar londfarnir sum hava eina fiskideyarskipan tá allarflestu hava kvotur og tað er tað tað fungera væl ísland fungera øgiliga væl norðurfingurin fungerar eisini væl mann sigur at eg hevði eitt hevði útblaki yvirstøð hvussu nógv útblaki eg eri men eg trúði tað at tað kann regulera sjálvt í einum blandifiskaríi hvussu mann honterar tað við við tí veiðini tað haldi eg mær sætta skaffin í dag tí vil eg mæla til at tá mann felag at endurskoða fiskivinnuna og gera nøkur ting lat okum hyggja til ælivinnuni lat okum hyggja til tí skipan sum har eru í samband við gildstíð gera eina skilagóða skipan sum um at semja sum politiskt øll hv við skipanum sum hann er fiskiskipan ella hyggja til hon eta rætta ella um at eg um tað skal gera nakrar bølingar í eini sum gera tað at mann fer meira burtur úr okkara tilfeingi og okra vinnutóli takk fyri takk fyri so er ódnus skolaði eina viðmerking gerst væl fyri aðra formaður takk fyri jóhan dahl jóhan dahl er eg eri inni á hesum at vit eiga at fara yvir til eina skipan sum líkist æluvennini bara ein spurning er tað nakrantíð ein ælar sum ivast í um hann fær eitt loyvi for longt aftur aftan á at tey tólv árini eru farin veit jóhan dahl um

kann dømi um at tað hevur verið ivamál um at eitt loyvi verður forlongt at sá

ovni sum vit meg veit sum ger teg at tú ikki mær tær bóðirnir sum vit meg veit sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirnir sum ger teg at tú ikki mær bóðirn

og tað heildist skal vera tað sama galdandi fyri fiskivinnuna tá ið tað fer at tólv ára loyvi betýðist tað at eg missi tá ið tú tólv ára loyvi tá ið tú tólv ára er farin tað betyr væl tað at tú skalt vera inn tá ið tú kanska ellivu ára er farin at revforhandla tað loyvið og eg vil deftir kanna eftir at nakað skal broytast her eftir at nakað skal gjørdast betri eftir at nakað skal tillagast og so endurskoða mann um endurnýggja tað loyvið tað er væl tætast nýggjur sum takk fyri harra formaður ja mær har viðvíkjandi allóðini og hvussu væl hon virkar har eru eg og jóadalur á bylgjulógum tá beint hon virkar væl hví ikki speglar hann yvir fiskivinnuna ella hvussu sær tær partarmakaðar brúkávuni og mær rópti væl at eg vandi at koma eisini inn á at her at at at hyggja eftir allari fiskigaskipan sum er eg nevndi tað nemlig í í orðaskiftinum um tá ið frágreiðing um sjálvfeingi var

at mann sær hvussu illa tað stendur til í báttlendska flotanum í føroyum um tú koyrir við eina fyrstu av skipi á

sum klára at hava handbilresultatur.

av langrum øgiliga fái trygg við seg við nakaðar við seg ikki at mann hevði havt fjarlagarnar til línuskipini og tann mølandi sum er nú so er tað tey eisini koyrpa pumpurnar til yvir sløkkir í so at eg haldi teg at okur eiga at veruliga fara inn og hyggja eftir hvussu fokur er hetta her at virka upp á ein fíggjaligan og eisini ungdómsliga silagóðan máta so sær okur at fiskasavna okkum at mennast aftur hevur kolsen gjørt so væl ja takk fyri harra formaður eg haldi at rann dahl var inn á nøkrum øgiliga áhugaverdum tættum hann er úr sjálvum faðir at æðilág alin lógini og kennir eisini treytirnar sum blivu lagdar í lóggávuna tá og eisini tað kjakið sum var rundanum tey tólv ára loyvinum sum eru í æðilagvinnuni og hetta her við at hava eina tíðaravmarking á at mann hevur hond í hanka og kann revurdera og hyggja eftir eru nú alt í lagi sum tað er her ella skal mann broyta tað ella skulu tey flytast

longur út á fjøruti leikar men nú kann eg hugsa sær eg haldi at tað er ein

breiðar haldbærar semjurum

og eg haldi at fiskivinnan og tann so tururin sum er rundan um hana og loyvistíðir og alt tað tað er hesum skal gerast her tað eigur at royna at finna útav og tað sama við við gjøldum báðir tøkugjøldum og tilfeingisgjøldum okur munna at fáa hesi í eina fasta levi og gildstíður og so víðari soleiðis at vinnan veit hvat hon hevur at fyri at halda eftir til og kann disponera har eftir tað má vera ælmálið tað er eingin av okkum sum fer inn og fortelur leikskrivstjórinum hvussu tær høvdu teg at hondera sínum tíverri takk fyri takk fyri so er orðaskiftið endað og málið sum eitur løgtingsmálmar fimmoghálvfjerðs uppskot til løgtingslóg um broyting av løgtingslóg um sjófeingi sjófeingislógin at leingja gildstíðina á rættindum tað mál verður beint í vinnunevndina so er tað seinasta málið sum er á skrá í dag tað er fyrsta viðgerð av uppskot til ríkilógartilmæli um at seta í gildi fyri føroyar anorning

mið krafttreytin fór ferðararni at forskelja lógið um endring av lóg um anvelnism av tvang í psykratriðin fastleggilsi av myndriorðiðis psykiatisku pacenturs reyðstilling skerpandi kriteri eru for tvangsfiksering endring av kapittul fimm a tað mást vera fimm a upphoyra av tungum útskrivningum við mærum og nú havi eg so lisið alt málið og eg vil hava fyri javnaðarflokkin er tað súsanna bertilsen fyri sambandsflokkin er jóhan dahl fólkaflokkin árni skoli tjóðveldi lilian veihe framsókn hanna jensen og fyri miðflokkin jensa urana og fyrst á fá orði eru súsanna bertilsen ger so væl ja hetta er løgtingsmál null áttaogfýrs tjúgu tveyogtjúgu uppskot til ríkislógar tilmæli um at seta í gildi fyri føroyar anordning um í krafttreytin forfarøðini á forskelju lógið endring av lóg

ger so væl takk fyri teg frá fólkum hava ja sum sagt hetta her er løgvismál nummar fimmoghálvfjerðs uppskot løgsløg broyting í løgsløgum sjónfeingi leingjan av gildistíðini á rættindum og tað eru beini hannesen ádnýsskóli bára lækini jøk nigglasenjak og westergaard elsibeth mercedes gullhaldsdóttir tingmenn sum hava lagt málið fram tann sjeyanda mars og at tað fyrst er viðgerð tann áttaogtjúgunda mars er tað farið í vinnunævndina og okur hava viðgjørt tað á fundi tann einogtretta mars nítjunda einogtjúgunda og seksogtjúgunda apríl og undirviðgerðini hevur nevndin at fund við umboð fyri felagið peningastovnar fyri at skipa úr nakað tørfelag fyri at fiskimannafelag fyri at reiðara felag og tennis holm landsstýrismann í fiskivinnu og samferðslumálum og nevndin hevur býtt seg í ein meiriluta og ein minniluta og eg skal so lesa meirilutaálitið upp og tað eru undirritaði eytis hartman niclasen jørgu niclasen og árnest skóli sum hava hesar viðmerkingar meirilutin heldur at gildistíðin ábeiðirendindum hevur sera stóran týdning fyri vinnuna yvirhøvur serliga er gildistíðin avgerandi tá feløg hava í umbúðina at endurnýggja síni vinnutól føroyski fiskiflotum er sera ymiskt fyri og tað er sostatt eisini ymiskt hvussu fíggjarligu møguleikarnir fyri endurnýggjan av flotanum eru meirilutin ásannar at millum annað uppursjóðarflotum hevur seinni árini havt møguleika fyri at endurnýggja seg við eini styttri avskrivingartíð enn tólv ár heimaflotum hevur hinvegin ikki havt sama møguleika inflotan so er hann seinni árini endurnýggjaður nakað ikki til nýggj skip men til nýggjari skip miðalaldurin á føroyska fiskiskipaflotanum er støðugt hekkandi sambært føroysku skipaskránni er miðalaldurin fyri fiskifør yvir fimmbrotutons hekkaður úr tretivu árum í tvey túsund og tíggju upp í fjøruti ár í tjúgu tveyogtjúgu sum er ein ræðandi gongd fyri eina tjóð sum hevur fiskivinnu sum høvuðsvinnu hetta at føroyski fiskiflotan er eldur í miðal tíggju ár seinastu tólv árini boðar ikki frá góðum og er ein er eitt sjúkutekin sum eigur at verða tikið í styrsta álvara ótreygleikin um hvørja skipan fiskivinnan hevur havt at halda seg til eftir at loyvini vóru uppsøgd at fara úr gildi í tvey túsund og sjey metir meirilutinum verða ein av høvuðsorsøkunum til íkomnu støðuna hetta saman við vánaligum fiskiskápi hjá heimaflotanum seinni árini hevur gjørt støðuna enn verri viðvíkjandi longdini á veiðrettindum hevur landsstýrismaðurin í fiski fiskivinnu og samferðslumálum alment boðað frá at ætlanin hjá landsstýrinum er at fremja broytingar hvørjar hesar broytingar eru er enn óvist men ein líknandi skipan sum ælivinnan er skipað eftir hevur verið nevnd sum ein neyðligjandi møguleiki meirilutin ásannar at tað eru hugskjónaligir munir í politisku skipanini um hvussu júst viðurskiftini við gildistí skulu skipast so er vandi fyri broytingum alt eftir hvør situr við politiska valdið fiskivinnan skal sjálvandi sum aðrar vinnur tola at broytingar verða gjørdar tá serlig viðurskifti gerast ikki galdandi hetta eigur tó ikki at vera vegna politisk keglarí og órógv meirilutin heldur tí at gildistí upp á tólv ár ikki eigur at verða broytt fyrr enn mann hevur fingið greiðið á hvørja varandi skipan mann vil seta í staðin og sum eigur at verða gjørd sum ein so breið politisk semja sum gjørligt við hesum viðmerkingunum tekur meirilutin undir við málinum og mælir løgtinginum til at samtykkja uppskotið takk fyri

takk fyri

næsta røða verður annu góðolsen ger so væl ja takk fyri frá forkvinnan minnilutin hevur hesar viðmerkingar til lógaruppskotið um gildistíðina í lógini um sjófongi og tað er undirritaða annu góðolsen uni holmur johannesen karlut hargarðsson tekur ikki undir við uppskotinum vísandi til at landsstýrismaðurin arbeiðir við at endurskoða skipanina við gildistíðini av veiðiloyvum og fiskiloyvum í bólki fimm minnilutin ásannar tó at so leingi tíðin gongur og at tað framvegis er óvissa um hesa skipan kann tað hava ávísa ávirkan á framtíðarætlanirnar í vinnuni minnilutin heitir tí á landsstýrismaðnum um at arbeiða skjótt og koma við einum uppskoti í heyst og við hesum viðmerkingum tekur minnilutin ikki undir við málinum og mælir løgtinginum frá at samtykkja uppskotið

takk fyri tú for tú takk fyri ja tað eru ikki fleiri sum hava biðið um orðið í hesum uppskoti um broyting av sjónvarpslógini og tað merkir at vit fara at atkvøða í málinum takk fyri tú takk fyri ja tað eru tveyogtretivu atkvøður fjúrtan atkvøður eru fyri uppskotinum átjan atkvøður eru í móti uppskotinum og eingin atkvøður blongt og hetta málið er sostatt fallið og endaliga avgreitt frá løgtinginum vit fara víðari í skránni í dag vit fara nú til aðruviðgerð gerð av tingmáli seksoghálvfjerð sum er uppskotið løgstovum broytingum í lokslógum áseting av skatti ásetingarlógin tað snýr seg um øktan barnafrádrátt hvør biður um orðið eyðkunn saman sem forklinna ið fíggjarnevndini fara orðið ger so væl