LM-072/2025

fólkaflokkin verða fyri javnaðarflokkin súsanna bertelsen fyri sambandsflokkin joan dahl fyri fólkaflokkin árni skóli fyri tjóðveldið er ligg eitur skoyrd fyri framsøkarlavt hergarðsson og fyri miðflokkin jenni savrana og fyrsta røða verður súsanna

bert tollsen gjørt tú væl takk fyri frú forkvinna hetta uppskotið er løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um sjúkrahúsverkið og tað er berðarakanning fyri fólk millum átjan og fimmogfjøruti ár og makar hjá berðari lítla sáka varð fødd í juni tvey túsund og tveyogtjúgu at byrja við sýntust alt sum tað skuldi og hon sá út til at hava tað ordiliga eftir stuttari tíð sóu foreldrini karin og sámal at hon ikki treivst hon var órólig og gret nógv tá ið hon var tríggjar ein hálva mánað gomul fekk familjan at vita at hon hevði føroysku sjúkuna sukla tvey sáka var øgiliga sjúk og andaðist í novembur tveyogtjúgu bara fimm mánað gomul foreldrini hjá sáku hava stovnað áhugafelagið arvaðssjúkan sum ein minnisvara um teirra elskaðu dóttur og øll tey undan henni sum eru tikin alt ov tíðliga av einari ílegursjúkul eg vil mæla øllum til at fara inn á heimasíðuna á arvaðssjúkan punktum f o sum áhugafelagið arvaðssjúkan hevur gjørt felagið sigur at tey hava eitt hjartamál og tað er at kunna um tey eru mest hættisligu ílegursjúkurnar so føroyingar ikki eru so óvitandi undir tá ið teir eru klárur at fáa sær børn tey hava eisini virkað fyrri og hava ein aktivan leiklut at tað sør út til at loksins verður eitt alment kanningartilboðsettastovn so øll komandi foreldur sum ynskja tað kunnu latast júkanna fyri tey mest álvarsligu ílegubrekkini møguleikin at seta í verk eitt alment kanningartilboð um at kanna sína berarastøðu fyri ávísar deyðiliga sjúkur hevur við jøvnum millumbilum verið umrøð við evni í samfelagskjakinum landsstýrisfólkið í heilsumálum hevur í tvey túsund og sjey tvey túsund og sekstan tvey túsund og trýogtjúgu og tvey túsund og fimmogtjúgu fingið tilmælið um at seta í verk eitt slíkt tilboð hugtburðskanningin berarakanning fyri íløgusjúkur hvat halda føroyingar frá heilsugranskingarendini í sjúkrahúsverkinum og áhugafelagnum arvaðarsjúkan frá tvey túsund og fýraogtjúgu vísir at níggjuogfýrs prosent av teimum spurdu siga seg vera samd í at ein berarakanning eigur at vera bjóða fyri ávísar sjúkur og fimmogfýrs prosent høvdu latið ikki kannað um ein berarakanning fyri hesar íløgusjúkur at bjóða endamálið við hesum uppskotinum er at styrkja sjálvregið og vitanargrundarlagið hjá einstaklingum og pørum í sambandi við eina møguliga avgerðir barnsburð tí ein berarakanning kann staðfesta um fólk eru í vanda fyri at fáa eitt barn við deyðiligari sjúku áðrenn tey gerast við barn føroyar hava orsakað av okkara uppruna eina serliga støðu tá tað snýr seg um deyðiligar arvalarar sjúkur uppskotið hevur við sær at fólk í aldrinum átjan til fimmogfjøruti ár og makar hjá staðfestum berærum fáa ein lógartryggjaran rætt til at kanna í sjúkrahúsverkinum um tey eru berarur av ávísum deyðiligum íløgusjúkunum tað stendur í uppskotinum at landsstýrisfólkið kann í samráði við heilsustýri og sjúkrahúsverki áseta reglur um hvørja sjúkur kanningartilboðið skal fevna um endamálið við at áseta nærri reglur í kunngerð um sjúkurnar er at fyribyrgja og styrna reglur soleiðis at skipanin kann tillagast menningini innan heilsugransking og tøkni og samstundis tryggja eitt høgt heilsufakligt støði í sambandi við at endurskoða reglurnar frameftir ætlanin er at áseta reglur um íløgusjúkurnar sum fólk kunnu lata seg kanna fyri vera sjúkur sum í høvuðsheitum hava hesi eyðkenni íløgusjúkurnar kunnu ikki viðgerast tær hava í útgangsstøðinum høgan títtleika í føroyum tær eru deyðiligar í viðmerkingunum til einstøkur greina stendur at hugtakið deyðiligt skal skiljast sum at hava stuttan miðallivialdur tað eru seks sjúkurnar sum talan er um eru sukla tvey har miðallivialdurin er átta ár og beraratíttleikin er eitt til fimmogtjúgu á kardikoyterissyndrom miðallivialdurin er fimm ár og beraratíttleikin er eitt til einogtretivu fyffikk hjá boronu d miðallivialdur tvey ár og beraratíttleikin er eitt til einogtretivu ár p a i c s miðallivialdur ein dagur og beraratíttleikin eitt til áttaogtretivu potturssyndrom doyggja í móðurlívi ella innan ein til tveir dagar beraratíttleikin er eitt til fjøruti junktionalepidemiolitisis bulosa miðallivialdur tríggjar mánaðir og beraratíttleikin er eitt til einogtretivu kanningarhátturin sum verður lagt upp til er hin einfaldasta loysnin og verður bara hugt at teimum sjúkunum sum eru fevndar av tilboðnum ein blóð roynd verður tikin og viðgjørd kanningin er avmarkað til nøkur heilt fast støð í genominum og mongdin av genetiskum data sum skulu greinast og goymast er tí lítil harumframt er vandurin fyri at finna aðrar tilvildarligar íløgubroytingar so nevnd sekundeygur fund sum støða skal takast til sera lítið tað er týdningarmikið at leggja dent á tilboðið í sjálvboði og ætlanin er at eitt kunna skrivligt samtykki frá persónunum sum ynskir kanningina verður grundarlagið fyri at fara undirkanningina ein mannagongd við skrivligum samtykki avmarkar misskiljingar gevur møguleika at fer at lesa kunningartilfarið í egnum tempo og tryggjar at kunning er farin rætt fram lógaruppskotið hevur fíggjarligar avleiðingar við sær tað verður mett at kostnaðurin er millum eina millión og trý hundrað og tjúgu túsund og eina millión og trý hundrað og hálvfjerðs túsund árliga tann metingin tekur støði í at sjey hundrað og hálvtrýss einstaklingar um árið lata seg kanna tvey tey fyrstu árini væntast kann at áhugin verður stórur fyrstu tíðina men fer síðani at minka og leggja seg á eitt javnt støði á fíggjarlógini fyri tvey túsund og seksogtjúgu eru seks hundrað túsund krónur settar av til at vertseta berðarakanningar fyri deyðiligar íløgusjúkur í sjúk tveyogtjúgu er tørvur á at raðfesta árliga kostnaðin fult uppskotið hevur verið til hoyringar og hava fleiri av umhilduspørtunum viðmerkingar til somu evnir í uppskotinum heldur enn at viðgera ummælist skrivini hvør sær eru viðmerkingarnir samlaðar undir undir yvirskriftum har ávís evnir verða viðgjørd fyri skerið fyrsta undir yvirskriftum er samfelagslut trýst at lata seg kanna har leggur almanna og heilsumálaráðið áherðslu á ágrundarlagið undir kanningini er at kunna samtykkið eins og allar aðrar kanningar í heilsuverkinum á henda hátt verður sjálvsavgerðareftirin tryggjaður og eingin verður tvingaður at lata seg kanna onnur undir yvirskrift er mismunur og stigmatisering her vísir almanna og heilsumálaráðið á at uppskotið byggir á at berðarakanning fyri ávísar deyðiliga sjúkur skal vera eitt sjálvboðið amboð sum gevur einstaklingum og pørum vitan um at taka egnar avgerðir ikki eitt amboð til at fyribyrgja brekið ella velja millum lív almanna og heilsumálaráðið ásannar at tróð týdningi at kunning og ráðgeving í sambandi við kanningina er greið og væl skipað hetta millum annað soleiðis at fólk skilja hvat tað merkir at vera berari og soleiðis at einstaklingurin ella parið verður stuðlað í at taka avgerð í samsvari við egin virður triðja undir yvirskriftum er um íløgusjúkurnar og um fleiri verða lagdar afturat sum frá líður upplýsir almanna og heilsumálaráðið at grein seks best ikki tvey er orða sum hon er í einari roynd at javnviga ymisk atlit undir hesum atliti til at greiða at festa á hvørjar íløgusjúkur verða partar av tilboðnum ið fyrr í røðuni nevndi eg hvørji púra greiðu atlitini eru fjórða undir yvirskriftum er inngongd til tilboðið kunning og aftur ber úrslit her tekur almanna og heilsumálaráðið til eftirtøktar í hoyrinum partar liggja dent á at mannagongdur kunning og ráðgeving í sambandi við tilboðið um berarakanning verður væl og nágreiniliga skipað út frá høgum fakligum og etiskum fortreytum og hevur broytt uppskotið soleiðis at reglur kunnu verða ásettar um at skipa arvafrøðiliga ráðgeving fimta undir yvirskriftum er fosturtøkan almanna og heilsumálaráðið metir at uppskotið ikki ávirkar fosturtøkutalið stórvegis við berarakanning fyri einstaklingurum ella pari møguleika at fáa vitan um berarastøðu áðrenn gitna tí er tað ikki óhugsandi at færri børn koma í ta støðu at skulu umhugsa fosturtøku í viðgonguni samanburðið við dag har okkurt ikki hava skipaðir viðurskiftir eg fari at enda við viðmerkingunum frá áhugafelagnum arvasjúkanum til lógaruppskotið soleiðis sum støðan er í dag fáa foreldur í føroyum eitt deyðiliga sjúkt barn í fóningjum og finna soleiðis útav at tey eru berarur av einari deyðiliga sjúku einari íløgusjúku sum ikki kann lekjast ella viðgerast og fór við sær nógv á líðing og sorg bæði fyri barnið og fyri familjuna at varðveita støðuna sum hon er í dag kann illa forsvarast serliga tí at okkurt kenna neyvt til allar tær deyðiligu íløgusjúkurnar sum ikki kunnu lekjast ella viðgerast okur vita hvussu ofta tær koma fyri og tøknin sum skal til fyri at gera berarakanningar er atkomilig og ikki kostarviðgera løgtingslógin um broyting í løgtingslógum sjúkrahúsverki skapar javnbjóðis atgongd fyri allar føroyingar í burðarførum aldri at lata sjúkanna eisini tey sum ikki hava sjúkurakt børn í familjuni og eg vil líka leggja afturat at tað er í samtykki við familjuna at eg havi brúkt heimasíðuna arbeiðssjúkan punktum f f

ja takk kristianna ventar pól sína viðmerking hjá so væl

takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið takk fyri tingið

súsanna bertelsen gjørt so væl takk fyri frú forkvinna og takk fyri viðmerkingarnar og spurningin um kristianna vinterpoulsen ja altso mín persónliga meining er tann at sum við so nógvum øðrum evnum sum eru etisk fyri nøkur okur hava í føroyum óalmindiliga trupult við at tosa um tað sum er trupult og hetta er eitt av teimum málunum tí at hvørja ferð hetta kjakið hevur tikið seg upp so er mann eisini at fara at tosa um at øll sum eru øðrvísi skulu sorterast frá og tað er slett yvirhøvur ikki tað sum tað snýr seg um og tað sum eg haldi er eisini ørgla viktigt við hesum her uppskotinum tað er tað at tað eru tað eru familjurnar sum hava staðið í hesi støðuni sum hava følt upp á sín egna kropp hvat tað tað merkir sum eri á odda og sum standa á odda fyri at fáa hetta sett

íverk takk fyri seg

tað er sítt talið í føroyum takk fyri

súsanna bertolussen ger so væl takk fyri frú forkvinna og takk fyri viðmerkingarnar og spurningjum eg má siga at eg eri tær svarskildigur tað veit eg faktiskt ikki hví mann ikki kemur við einum breiðari tilmæli hetta er tað seinasta tilmæli sum bleiv handað landsstýriskvinnuni í fjør og tað var so eg sjálv sum tók ímóti hesum tilmælunum frá tí bólkinum sum hevði arbeitt við tí men tað er sjálvsagt nakað sum okkara viðgera í trivnaðarnevndini og tá kunnu vit eisini fáa svar upp á teir

forningarnir sum okur hava takk fyri sær ja tagnastur røða verður jóhan dal

eg haldi at tað er eitt av teimum sera góði og áhugaverdi málunum at fáa á tingborð hetta er tað eitt mál sum eg haldi burtur verið komið sum eg segði í míni viðmerkingarni fyri langari tíð síðan tí at føroyar sum samfelag hevur nakrar avbjóðingar í sjúkrahøpi sum kanska eru meira útbreiddar og meira kompliseraðar og meira rakandi fyri tey familjurnar sum verða raktar enn at vit síggja tað í okkara grannalondum okur hava ein nógv nógv nógv hegdur títtleika av sera kompliseraðum genetiskum sjúkum sum orsakað av okkara isolatión av okkara homogeneteti í samfelagnum eg hevði gjørt tað at okur í gjónum øldir hava alt nakrar øgiliga keðiligar sjúkur í føroyum sum fóru at deyða við sær og sum føra sera trupul lív við sær fyri tey sum verða rakt í býnum verða rakt her fyri tey doyggja tíðliga sum tað varð nevnt eisini í uppskotinum her so er tað børn sum liva frá einum degi og upp til kanska nakrar vikur ella nakrar mánaðir sum burtur hava verið faktiskt fangaði áðrenn tey blivu til tað fóstur seg tey blivu til og fingið faktiskt eitt øgilagandi pínufult óverdugt ræðuligt lív ikki bara fyri tey sjálvi men eisini fyri teirra foreldur og avvarðandi sær tey doyggja og tað haldi eg ikki at mann kann bjóða hvørki barninum ella foreldrunum avvarðandi tí tað er tað er so ræðuliga belastandi fyri alla familjuna og fyri alla skipanina at tað ikki eigur at koma fyri so barnsagnir vilja eg vera í hesum her málum tá ið tað er sagt so haldi eg eisini tað er øgiliga umráðandi at okur høgt mjúkur hava tað gagnnýta teir fasilitetir sum hon gevur okum og tá eg sigi tað tá meini eg við tað at eitt er at mann kann fyribyrgja við at mann kann í sambandi við evf viðgerðir og annað velja eitt sum ikki er sjúk eitt annað er tað at mann kann fyribyrgja sjúkur við at fáa kortlagt ekstromið altso dnaið til meg sjálvan ella til kalegu ella til ánna skóli ella hvør tað nú er sum ið um tú elvt hevur eina serliga sjúku og verður mann so sjúkur hon brýtur út kanska í løbjað av einum einum einum ósæra tíðarskeiði ja so kann mann fyribyrgja og behandla beinleiðis tann persónum við tí at mann hevur teir arvaðar egurleikar og teir tikinesku strukturnar sum mann nú tørvar fyri at geva viðgerð og fyribyrgjandi viðgerð á lívi og hyggur mann eftir heilsuverki hvat er heilsuverkið í mínum hugaheimi so er heilsuverkið væl til fyri at fyribyrgja og fyri at lekja og viðgera sjúkur har tað er møguligt og tað mann nú hevur valt at mann sigur mann vilja seks dagliga sjúkur brúkt úr her at hvørja kannaðar tað haldi eg er øgiliga gott men tað er eisini øgiliga vitligt haldi eg tá mann tosar um at her við hvísum í hesum slag at mann hevur ráðgevingina við tað fakligu genetisku ráðgevingina frá teimum sum hava førleikar til at ráðgeva og tá tosi eg ikki um at kommunulækna tá tosi eg um fakfólk innan tað genetisku økið sum eru klinikarar sum sita og ráðgeva í einhvørjum høpi tá tað kemur til hesar ymisku sjúkurnar sum hevur tosað um her eg kunnu hugsa meg at grundlagi eg tosi um at her upp á tað manna sum eg eti tí eg kenni eina riglu tillag tær eg havi sjálv verið partur av hann í felaginum í danmark sum eitur ein pláss á genetiks og okur hava sínum tvey stund og fimm kannað fyri tær tveyogtjúgu føroysku sjúkurnar har fólk hava havt møguleikar fyri at koma og kanna sínar sínar sínar bera møguleikar ella ikki og tað hevur verið til stórt gang fyri nógv fólk at hava verið við tað um tey hava verið berari ella ikki hava verið berari ella at tey hava havt eitt beraragin okur hava sæð til dømis fólk í føroyum sum alt fór seinta og fyri at vita tað at tey fáa eitt barn við ongari húð til dømis altso eitt barn við ongari húð fyri stillingum tað verður føtt og tað livir í nakað dagar burdi tað barnið verið føtt kann mann spyrja sjálvan eg haldi ikki men eg haldi ikki tað sum tað stórhúsin er og sum eg haldi eg tað sum okur eiga at fokusera uppá tað er tað at við at kortleggja dnaik eksomi úti í fargin úti í heilsuverkinum hjá okkum sum hava vilja og hug til at gera tað so gevur tað heilsuverkinum okkara granskarum okkara heilsustaðrisfólki møguleikar til at brúka hetta hevði tilfarið sjálvandi við loyvi frá teimum sum sum eiga tað sum eru okur sjálvi til at gera gransking og menning og heilsugransking og fyribyrging og viðgerð í síðstu enda tað sum mann kallar fyri privat medisøkuni har tú kann mann fara inn og viðgera ein persón út frá hansara egnu kinesisku samvælseting eg haldi eisini tað at eg má nevna tað at tá ið mann velur seks sjúkur út eg hevði kunnu hugsað eftir landsrykkvinna kanska hvussu eg seti inn uppá tað eg haldi tað er fundamentalt forkert at mann bara ger eitt panel upp á seks sjúkur tí at mann sigur tað er deyðiligar heldur enn at taka eina breiðara viðstøða sjúkum og teka tær inn og goyma tær í sínum databasa í føroyum tí at kostnaðurin fyri at gera seks ella at gera sekstan er tað kanska eitt fimmogtróppur av muni og so hevur mann eitt nógv størri grundarlag fyri at brúka materialið í føroyska heilsuverkinum tá mann er tosað mann um at universera sjúkuhús so eg hevði kunnu hugsað mær at tað fingist at mann hevði vitað um tær tingini har kanska tá ið mann kemur í nevndina við sum málinum og eg hevði kunnu hugsað mær at at landsrykkvinnan sum sjálv er í heilsustaðarsfólk og sum veit at hann liggur um at her kanska vil eg hyggja upp á tann møguleikan at fólk fáa ein breiðari møguleika fyri at blíva kannaðar enn bara hasa seks sjúkurnar eru tí eg haldi ikki tað er reelt eg haldi ikki er eitt fær tutt at mann ikki kann blíva kannaður fyri sjúkur sum eru veruliga tungar sjúkur í heilsuhjøpi sum ballasta okra heilsuverk er nornt í krónum oyrum og sum ballasta okra okra menniskati er førleikar øgiligt tí tær eru truplar kompenseraðar so at eg fari at heilsustin er uppskriftinum vælkomið eg haldi tað er eitt ting sum langt sær skuldi verið komið í føroyskum heilsufólki okur hava verið tað fyrstu upphita fyrstu hjá heiminum til at hava fargin og okur hava bara verið og fór í lendi úr til at gagnnýta tað produktið sum eitur fargin tað er kanska akkurát nú um mann er komin meiri í gongd við tey við einari heilsustýri at gagnnýta tað sum mann burdi havt gjørt tað kanska í nógv ár men tað er betur sentin ongantíð so hetta er eitt orðskot sum okur fara at viðgera við væløgdur tí tær

takk fyri tað

eg haldi at tað haldir so væl ja eg skal ikki fara at gera tað ímillum hvør ger kann eg gera og ikki kann eg gera men tað sum eg haldi at tað er viktigt at pointera tað er tað at tú kanst hava at sæt har møguleikarnar sum eru tøkjur altso seks sjúkur kosta hvønn skal sekstan hundrað krónur at gera fyri at taka eitt tal sekstan sjúkur kosta hvønn skal tvey túsund krónur ella harðaleið hví tekur mann ikki alt spektrið og hevur tað liggjandi inni og tryggja tað at tú kanst hava materialið íni í heilsumerki okur dag taka tørvandi tilgransking og til mennisk og til viðgerð tað er har eg geri henni at og ikki minst teimum stakkarum við tey við hesum eru foreldrunum hesum fólkunum frá átjan og fimmogfjøruti sum fáa møguleikarnar at kanna seg sjálvandi tí tey við at brúka hatta her aldris betri har innan fyri at grensa sum hann tosar um í samband við ivf viðgerð og so víðari so hatta er at eg haldi at tað er gott og eg haldi at eg greiða at virkti at at at fara at brúka hetta her amboðið í okra heilsuhøpi

til at gera tingini betur fyri menniskjur takk fyri ja tagnastur røða verður árni skól

ger so væl takk fyri frá forkvinna nú hava tvey framsøgufólk verið her og bæði hava verið øgiliga positiv um eitt uppskoti og tosað sum um at hetta ikki er nakað torskilt hetta er ikki nakað kompliserað nakað hetta er nakað sum mann bara skal gera men eg havi brúkt nógvar dagar um at sita og studera eftir eftir eitt sindur og eg má siga at fyri meg er hetta eitt sera trupult mál hetta er eitt sera sera trupult mál tí her eru atlit sum draga meir enn ein veg her eru atlit ella møguleikar sum uppstanda tí vit hava tøkni men samstundis kunnu fylgir av hesum uppskotinum vera nakrar sum broyta okkara samfelag og okkara máta at hugsa í okkara samfelag sum er nógv meir víttfevndur enn vit haldu eg øll fyrr enn av tí sum vit kunnu framhagar til gera okkum greitt ella vilja yvirhøvur taka støðu til herifrá sum tað sær út til hvørgin av teimum framsøgufólkum sum hevur verið her hava verið inni á teimum atlitunum sum teir partarnir sum hava sent hoyringskriv inn hava verið inni á millum annað við sínum nevnað etiska ráðið til dømis við sínum nevnað hvussu hevur tú hetta fælskapin eitur proyta til dømis herin ja so her eru nógvir her eru her eru nógv atlit at seta upp ímóti hvørjum øðrum eg haldi at eg fari at gera tað at eg fari at hyggja eitt sindur eg fari at snakka við tí hon gongur so skjótt at eg fari at hyggja eitt sindur konkret eftir teimum einstøku paragrafinum og í tí fyrstu paragrafinum sum verður nevndur sum er paragraff seks so so stendur at persónir millum átjan og fimmogfjøruti ár og makar hjá beraranum tað er tað sum stendur soleiðis sum eg skilji hetta so betýðir tað at allir føroyingar sum eru millum átjan og fimmogfjøruti kunnu biðja um og fáa eina sovorðna kanning gjørda og fáa tað gjørt tey hava fáa lógaratryggjan rætt til at tað kann vera gjørt men so stendur og makar og vist vit hugsa at ein genta sum er átjan heldur saman við einum dreingi sum er sekstan betýðir tað so eisini at ein drongur sum er sekstan nú við hesari lógini í hondini fær rætt til at fáa eina sovorðna kanning gjørda ella vit venda teg í høvdið at tað er ein drongur sum er átjan sum er saman við einum gentu sum er fimtan eitt av teimum atlitunum og orsøkini til nevndin tað er at eitt av teimum atlitunum sum eisini verða nevnd í viðmerkingum til hetta uppskotið er at tað er neyðugt at tey sum fáa hesa informatiónina skilja hana og letur lógin her í hesari paragrafini upp fyri at vit kanska fara at geva onkrum atgongd til at fáa hesar kanningarnar sum fer at hava trupult við at kunna hontera tað informatiónina sum tey fáa hatta er ein spurningur sum eg haldi ikki er gjørdur so nógv við so fari eg at hyggja leypist ikki tvey um fyrst so fari eg at koncentra meg um stykki trý ella tað sum er paragraf tólv har stendur at í uppskotinum at mann skal kunna geva hesa informatiónina digitalt eg veit ikki ordiliga um eg skilji hvussu hatta skal men í øllum forsíggi at tú hevur hørninsvarðum og í viðmerkingum so verður tað víst á fleiri ferðirnar at tað er ikki sikkurt at tað er tann besti mátin at fáa hesa informatiónina uppá serliga tá ið svarið er positivt eg skilji tað soleiðis at serliga við sum at fara at vita at mann er berari onkra av hesum sjúkunum og tað haldi eg at mann eigur at taka til eftirteknar er veit gott at mann sigur at mann hevur gjørt tað við at siga at landsstýrisfólkið kann gera skipaðina arvafrøðiliga ráðgeving eg veit ikki ordiliga hvat liggur í tí um tað verður týður at tann informatiónin tá verður givin persónligt av kvalifiseraðum fólkum so hesa tey sum fáa hetta at vita er men eg haldi at mann eigur at hava tað við og tað átti at verið ein lógartryggja ella tað átti at vera ein rættur sum var tryggjaður so haldi eg fari aftur til stykki tvey í paragraf seks nú var jóhann dahl inni á her millum annað segði at hetta er hetta er for galið bara at seta seks sjúkur á hendan listan vit burdu sett tveyogtjúgu á hendan listan við seg eg nú bara prøvi at spæla eina mynd viðst vit fyristilla okkum at hetta er sum at koyra bilin til sín og og vit koyra hann til sín og so fáa vit at vita hvussu nógvar krossar sum bilurin hevur og viðst vit nú fyristilla okkum at ung fólk hava fingið seg informatiónina so kundu vit kanska fyristilt okkum at prátið blívur javnt hvussu nógvar krossar hevur tú hevur tú ein kross ella tveir krossar ella fimm krossar ella seks krossar ella sum jóhann dahl vil tveyogtjúgu krossar og vissu tú hevur tveyogtjúgu krossar hvør fer so at binda an við teg í framtíðini tað er í øllum førum eitt atlit ein tanki sum mann má hava vissar og tí haldi eg at stykki tvey tann fyrri parturin í paragraf seks stykki tvey eigur at verða tikin útróðurslógina eg haldi ikki at landsstýrisfólkið í samráð við heilsustýri av sínum eintingum skal kunna seta fleiri sjúkur enn tær sum nú standa á listanum hesar seks sum nú standa skulu kunna setast á listanum tí at eg haldi at tað eru liggur meir í hesum enn bara tað at tøknin kann finna hesar sjúkurnar eitt annað atlit sum eg ikki ordiliga síggi heldur hvussu hetta honterar er at tað í lógini ella í frágreiðingini her verður sagt at tað er lítil kjansur fyri at tað eru onnur ting sum hann finnur men tá ið mann skrivar at tað er lítil kjansur og vit síggja tað eisini hannum hjá etiskaráðnum so má tað betýða at tað er ein kjansur tað vil seg at viðhvørt fer mann at finna okkurt annað tað liggur væl í tá ið mann sigur at tað er lítil kjansur at tað er ein kjansur og hvussu honterar mann tað tað sigur heita heldur ikki nakað um síðu sum eg dugi at síggja tað so eg eri ikki so skrásikkur og avgjørdur sum tey bæði fólkini ella tey framsøgufólkini sum hava verið her um eg haldi at hetta útilukkandi er ein góð idé og bara eigur at gerast eg haldi at her liggja nógvar nógv atlit í sum vit sum vit eiga at umhugsa øgiliga gjølla og sum vit eiga at viðgera øgiliga gjølla í nevndini um eg til síðst fari at taka undirvísing ella ikki eg veit ikki ordiligt í øllum førum ynski eg mær at paragraf tvey nei paragraf seks stykki tvey sum eg síggi sum eina glíðubreyt fyri hvat kann koma inn á hendan listan verður tikið útur í selógini og tað er ikki tí at eg útilíki at tað kann koma men eg haldi at hetta er av sovorðnum principiellum slag at so eigur tingið í øllum førum at sleppa at diskutera tað vissu tað skal setast meir á hendan listan og at tað ikki bara kann gerast sigur við einum pennastroyggju úti í heilsumára eg veit ikki hvussu nógv eg skal siga afturat um hetta eg havi tikið bæði ella nøkra av hoyringførarunum við mær her og kundi hugsað mær at nevnt nøkur av teimum tingunum sum verða søgd har kanska er hetta nokk í til eina fyrstu viðgerð at siga og og sum sagt eg eri ikki hundrað prosent avgjørd enn um eg fari at taka undirvísing ella ikki men eg haldi í øllum førum at hetta krevur eina øgiliga gjølliga viðgerð og vit eiga at hava tann tað ávirkan á samfelagið við okkum framat rætta og ikki bara taka við nøkrum tøkniligu møguleikum takk

fyri harraformaður ja takk so tað

niðja takk

eg minnist ikki um tað súsanna bertelsen ella tað var jóhan dahl um onkran sum hevur upplivað at fáa eitt barn og har sum tað er ein tragisk aftur tað er tað er tungt og trupult og trágiskt og tað er ringt og eg veit ikki hvat fyri orð eg skal brúka um tað men eg havi eisini snakka við fólk foreldur sum eiga børn sum har sum sum hava hava verið sjúk av onkran av hesum sjúkunum sum ikki kundi droymt um at gjørt nakað øðrvísi ella ynskt sær eitt annað lív enn tað sum tey hava og hava nú eisini aftaná tey hava mist hetta barnið so so hetta er ikki so einfalt haldi eg at taka støðu til so takk fyri

ja takk so tað er ein grætiskursur fyri orðið ger so væl

takk fyri harra formaður ja eg var til eg var til eina framløgu úti í heilsumálaráðnum fyri tað er kanska eitt ár síðan hjá sirkata hjá ullriki steigararvald og tað var um umhetta her um hetta evnið um hesar her sjúkurnar sum eru meira útbreiddar í føroyum enn tær eru í geistani tí okur hava okur hava nógv inn aðl okur eru eina øgiliga isoleraður eitt eitt øgiliga hava verið eitt øgiliga isolerað fólk og er tað enn og har eru tað hevur verið eitt ynski í langa tíð tað hava verið fleiri tilmælir heilt aftur til tvey túsund og sjey meðni tað var ein fýra ella fimm tilmælir sum sum sum mælatilhetta er at mann mann setir í verkið hesa her berðarakannikina og tá mann ger tað so er tað tí at at mann kann gera nakað við tað sum mann kann við at staðfesta at mann er berari og at mækjum eisini er berari so kann so so so veit mann at sannlíkini fyri at fáa eitt sjúkt barn tað er tað tá verður tað so fimmogtjúgu prosent og tá kann mann gera nakað við tað tað er ikki mann er ikki situr ikki bara hjálpersligt leysur sum áskoðari tí at mann kann fáa viðgerð mann kann ikki fáa viðgerð fyri sjúkuna viðst tú verður raktur av henni viðst tú verður tað ov heldiga barnið sum fer einans niður deyðilig sjúkunum so kanst tú ikki fáa nakað viðgerð fyri tað hon er simplan deyðilig og hon er pínufull og tað er líðingur langabarnar fyri barn og fyri foreldur øll avvarandi men mann kann fáa viðgerð viðgerð fyri fyri støðuna mann er í og tann viðgerðin er so at mann mann fer tað tað sum mann kallar eftirgjørdan gitna at mann simplan kannar egg og sá eg haldi at mann kannar egg ikki ordiliga sikkur í tí tekniska men at mann kannar simplan tað berfruktaða eggið um um tað er frískt ella um tað er sjúkt og so kann mann longu tá líka sum koyra tað til vikusa og tað sum er í tí sjálvandi tað er eitt dilemma í akkurát tí at tí mann jóhann dahl var inni á tí at skal mann sekventera fyri seks sjúkur ella skal mann sekventera fyri tjúgu skal mann skal mann fara víðari ótin skóli var inni á at at tað er ein tað er sannlíkindur tað verður eisini nevnt í viðmerkingunum at mann kann síggja okkurt sum mann ikki ætlar at síggja altso har er ein lítil kjansur og har sum tað er ein lítil kjansur her er tað ein kjansur at tað er jú ting mann kann síggja í genum hjá okkum sum mann kanska ikki vil vita altso vil mann vita at mann hevur mann hevur øgiliga stór sannlíkini fyri at fáa onkra alvorliga sjúku tað vil mann øgiliga nógv fólk vilja sær ikki vita tað tað kann vera demens ella tað kann vera okkurt slag av krabba sum mann mann hevur sannlíkini fyri at fáa at vita at mann ella mann mann kann fáa at vita at mann er stór sannlíkini fyri og tað tey flestu fólk vilja ikki vilja ikki vita tað fyri mann kann ikki gera nakað við tað so tað er eitt sovorðið tá mann fer at renna seg fyri at gera dna hjá fólki so er tað tá ið mann er í einum soni har sum mann mann er akkurát sum á gongandi grund mann spælir onkursvegna við við skapanarverki sjálvt mikið skal fara tann vegin og og tá mann tá mann tekur eitt par inn og kanna tey fyri hesar seks sjúkurnar og og vissu tey so eru berari bæði at mann so gevur teimum atgongd til eftirgjørdan gittuna og er mann eisini út við at mann er farin at ala tað er vera gentiliga tað sum er problematikkurin at mann at mann mann mann stovns mennur tað føroyska fólkið beinanáma máta og tað er tað sum tað sum skeptikarar eru bangnir fyri at tað kann vindupáskja og so kanska serliga tað at tað er opið fyri at landsstýrisfólkið saman við heilsustýrinum kann seta nýggja sjúkur á eina listan av av seks sjúkum tað absolutt er eitt relevant atlit at taka tá mann viðgjørdi nevndini og tað haldi okur eiga at lurta eftir at at tað er ein reell rotti tí at har sum tað kann ganga galið har gangar sjálvandi galið av og á so tað jú nú siti eg ikki sjálvur í trúnaðarnevndini men hetta hevur verið viðgjørt har og eg sigi at tað verður ein øgiliga spennandi viðgerð tí at tað er hetta er eitt øki sum sum hevur øgiliga nógv dilemma við sær tað er akkurát sum at opna pandoras boks beinanámáta eg taki undir við tí uttan so at okkurt fer henda í okkurt nýtt kemur fram so taki undir við tankanum um at at mann roynir at stýra uttanum at koma í hesa støðuna tí at okur kenna øll dømur um um fólk sum hava fingið børn sum hava havt hevði sær her álvorligu sjúkurnar sum doyggja í móðurlívi summi liva nakrar fáar dagar og tey sum liva longst liva átta ár og tað er eisini eitt sum ger meg eitt sindur róligan við at landsstýrisfólkið kann sleppa at seta sjúkur á listan tí tað stendur í lógini at tað skulu vera ólekiligar og deyðiligar sjúkur og deyðiliga deyðiligheitin hevur verið so eisini defineraðast tað er tað er ikki bara nakað øll doyggja jú men tað skal vera ein øgiliga alvorligur sjúkur fílgja av áðrenn mann kann seta hann á listan og kvalifisera hana til at fáa eftirgjørdan gittuna men tað er stór undirtøka millum fólk og til at fáa eitt her settur verk altso ein kanning bleiv gjørd og tað er fimmogfýrs tað vóru fimmogfýrs prosent av teimum sum blivu spurd sum høvdu latið seg kannað vissu tey kundu og tað takið sum sum at at fólk eru áhugaði í at at loysa gruðiliga problemi sum tað er at fáa at koma í hesa støðuna at mann fer á barn sum er rakt av einari so alvorliga sjúku sum sum hetta og eg veit at mann mann er úti í at at mann stovnsmennir og ælir befólkning og og alt tað og okur hava øll snakkað ofta um at her at íslendingar hava ikki longur har eru eingi børn sum hava danssyndromaðir so tað er kanska tað er tað er akkurát sum at taka tað kanska eitt stig for langt eg veit ikki tað tað mugu onnur avgera men tað er nokk tað sum skeptikararnir eru at mann hvussu nógv skal mann stýra hvussu nógv skal mann velja út skal mann velja brún eygur upp átlan á týskpunkt eftir nýtist framum blá eygur og skal mann hava krossar og okkurt sum við einum bili sum ódnist skolaverjini á men hetta fer eina góða viðgerð ganga út frá og eg gleði meg at síggja hvat ið álit kemur aftur úr nevndini og eg takki fyri teg

takk fyri teir áðrenn bóðið er tað tað

gevur tú væl ærliga eitt skýrd ja nú er mítt dilemma kanska eitt sindur minni enn tað hjá árna skóli tí eg taki jú eisini undir við fríari fólkutøku so men men men mann pjóðist ikki at seta seg í støðuna vist tað er óneyðugt haldi eg ikki og eg veit ikki um tað tekniskt let ikki gera tað má onkur sum hevur læknavísindaliga bakgrund kanska koma inn á seinni vónandi um mann kann longu kanna eggið fyri og um tað er sjúkt ella um mann kann kanna sáðið á so áðrenn gitnaðurin hendir tað men tað er ikki so farligt akkurát hjá mær sum sagt í at um um eggið eitt gitið egg verður tikið tað tað kann fyri so vit gera tað saman fyri meg men tað tað kom mann so tað mann kann mann

og svara uppá takk fyri

hvat hevur tær herkurssons bróðir gjørt væl takk fyri harra formaður ja hetta er eitt eitt mál ein lag sum summi nokk kunnu kalla etiskt etiskt tað er hvussu verið ráð fram undir tað hvat onnur kalla tað er fyri mær sum so líka mikið men tað hevur verið knýtt saman við fólkutøkulágum sum hevur samtykt her í tinginum fyri jól sum næsta stigið tað hevur hvussu verið lesarabróð um miðlunum um tað eg haldi tó ikki beinleiðis at eitt mál er knýtað saman men eg skal tó geva teimum rætt í at málini eru faktiskt ikki ólík tí vit hava ikki havt ein rætt eitt frælsi til at sleppa til kanningar um mann hevur eina ábending so eg skili lógina í dag skal mann runt ein kommunulækna fyri at fáa eina ávísing við seg eg havi lisið ein rætt eins sum tað var í ynski og posttøku nú fáa vit ein rætt men vit skulu ikki brúka men kunnu kunnu lata seg kanna nú tá tøknin er lata seg kanna um mann er berari av eini av einari av ikki einari hvørjari sjúkum men men teimum sjúkum sum tað stendur upp blista skulu uppfylla uppfylla trý krøv íløgisjúkur sum ikki kunnu viðgerast íløgisjúkur sum hava eitt lutfalsliga títtleik í føroyum og íløgisjúkur ið eru deyðiligar hugtakið deyðiligar er eisini væl tilskilað hvat tað merkir ein styttri miðalaldur sum tað eru seks sjúkurnar sum eru positivt nevndar í viðmerkingum har millum føroya sjúka eg fari at ikki nevna hinar sjúkurnar tí tað kom eg bara kløtur av hesar sjúkur sum hava eitt stutt og pínufult lív hetta merkir ikki at eitt sjúkur sum febrosa og ctd hjá uppskotinum tí tær kunnu viðgerast og tær eru ikki deyðiligar eg kann tó fylgja tankanum um um tað ikki eigur at koma aftur í tingið um tað eru fleiri av hesum seks sjúkunum sum skulu á lista men eg fylgi grundbússippinum í sum eg leini út at hetta skulu vera av lekiligar deyðiligar sjúkur so at um stykkið tvey skal strikast ella ikki havi eg ikki so sterkar meiningar um men tað kann gott standa fyri mína mínum hugsanum tí eg haldi tað ikki vera rætt at vit skulu her í tinginum kanska standa og diskutera og eventuelt venda tummil upp ella niður til navngivnar sjúkur so halda vit okkum til grundprinsippið her eru ólekiligar deyðiligar og týttførar sjúkur í føroyum so kann gott stykkið tvey standa stykkið tvey í grein seks á hetta at fáa eina berakanning hevur ynski í nógv ár bæði millum fakmyndugleika og í almenninginum tað verður víst til eina kanning at fimmogfýrs prosent høvdu latið seg kanna um tí uppfylti krøvini nú hava vit ikki umboðað í trivnaðarnevndi framsóknir hevur ikki umboðað í trivnaðarnevndini so tað verður spennandi tí at tað er nokk so eitt mál sum at gott kann nørdast um leingi og hatta er eitt viktigkt mál tí hatta eru nakrar etiskar grensur kanska sum kunnu flytast í høvdinum okkum men mær fer at gera tað stutt nú tá vit hava vitana og møguleikan so meini eg at vit eiga eiga sum er rættur eigur at vera rættur til tað persónliga frælsið at kunna lata seg kanna um mann hevur ábendingar um tað og nú er tað tryggjað við láu

takk fyri

hug fyri teg har fær mær

eg skal ikki leggja meg fastan upp á nakað sum helst so at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at at man finnur heilivág og bara koyra hann parallella aftur til kanska til fólkstøkulógina har stóði og eg bleiv psyg á sum var ein farlig sjúka í hálvtrýssunum tá tann gamla lógin var sum í dag er uttan eg veit ordiliga ein sjúka tá hann væl kann liva við so at at absolutt hatta kann venda báðar vegir so so eg eg hopi bara at at tínarnevndir fer at viðgera hetta ordiligt og og koma aftur helst samdur eg tykvi vit eru samd um grundtankarnar

ja takk so liða sær træna sum fær orðið gjørt so væl

takk fyri harra formaður tað kenskt sárt at tosa um hetta málið so stutt eftir at helmingurin av løgtinginum manipuleraði og fekk samtykt eina lóg sum hart og brutalt útvelur selekterar og frávelur hvør kann vera føddur ella føddur føroyum tað er ringt at tosa um viðurskiftið barnið við einum slíkum umhvørvi og eg havi vilt við at av álvara at at skilja hvussu hesi sum atkvøddi móti ófødda barninum hætta sær at viðgera børn og barnsburð tær burdu haldi eg hildu seg aftur og ikki tikið ófødd tí hann seldi nýfødd børn uppá tungum viðvíkina av dagsøllamálunum so loymi eg spyrja hendan spurningin hvar eru børn við trisumi í dag hvar eru børn við trisumi tá ið sær standsyndromi í londum sum lova og hálova blóðroyndar og naktalegdar kanningum við meira hvar eru hesi elskiligir børn í dag lat meg svara mong teirra eru slett ikki til og kenna eitt land tað varð nevnt fyrr enn eitt løt síðan har fólk erpa sær av at har verða slík ikki fødd í dag er tað tí at nøkur lóg noktar teimum at blíva fødd nei slett ikki tey eru ikki á lívi í dag tí at lógir eru gjørdar sum hava gjørt nakrar ávísar kanningar møguligar lógir eru gjørdar sum hava gjørt nakrar ávísar kanningar møguligar og tað bleiv teirra deyðadómur um fyrileggjandi uppskotið um berðakanning fyri fólk millum átjan og fimmogfjøruti ár og makar hjá berðarum er at siga at tað hevur fleiri veikleik sum fleiri hoyringspartar eisini gera vart við lesur mann ta einu broytingina hendan er í grein seks b so tykist mann ætlað at umskipa hesi heilsuvíðurskifti yvir á internet ein av paragraffunum har formaður ljóðar til døgum soleiðis landsstýrisfólkið kann í reglum áseta krav um talgiftilt samskifti í sambandi við tilboðið sambært ásetingunum í grein seks b undir hesum reglur og flyg av ávísinum kt-skipanum um undantaku serligum føri til krav um taldilt samskifti aftur lesa okur hetta enntá meiri nágreina í viðmerkingunum um týdningin av at samskifti við meira skal ganga umvegis interneti men lat meg siga frú landsstýriskvinna hesi viðurskifti av øllum hoyra ikki heima á einum køldum taldildum internetplátførmi veldur eiga at fáa tosað um og viðgjørt andlits til andlits væl og virðiliga hjartaliga og kensluliga við heit menniskjur læknar sjúkrarøktarfrøðingar ella onnur heilsustar fólk sum tey hava álit á ikki eina kensluleysa teldu talanin er jú um viðurskifti sum hava við tað djúpasta tað innligasta tað kensluligasta ílegur og ílegursjúkur at gera og sum kann enda við missi av einum elskuligum barni frískum ella ikki áheitan mín á trúnaðarnevndina er nýt alla tað tí sum er neyðug og sagnans meira afturat at kanna tosa við spyrja um nágreina og avdúka hetta málið og alt tað sum tað inniber tað ger tykkum tí væl og virðiliga at tosa við hoyristpartar heilt frá fyrsta felagnum sum er felagið arbeiðssjúkur og til seinasta sum er kommunulæknafelagið tí hesi hava almyki á hjarta eg fari eisini at nevna ampleksa genetiks sum av teirra ein tingum hava sent inn hoyriskriv tryggja tykkum av tey sum gjøgnum hoyringssvarini bera fram hármáljóðu síni og átta iva ynskir og varsemi við meira at tey fáa frið í sinni og kenna seg trygg áðrenn okur leggja fram álit í hesum so álvarsama málið og geri eisini sum felagið javni tilmælir felagið skrivar at fólk sum beinleiðis ella óbeinleiðis eru ella hava verið rakt á hesum sjúkum verða hoyrd í hesum málinum og ikki spurd umvegis felag teirra á gott gott tilmæl sum eg las nøkur av hesum ómetaliga kensluligu hoyringsskrivum rann fram fyri meg brotið úr býnuni sum eg fari at biðja

koyr mann um loyvi at lesa her er talan um ein mann sum beint áðrenn hann upplivir at jesus grøðir son sín sigur hesi sterku men ivandi orðini eg trúgvi hjálp vatntrúgvu míni henda mótsøgn avdúkar vón men eisini iva nakað sum eg haldi eisini eyðkennir mong av hoyringsskrivingum lat meg harra formaður endurgeva nøkur brot úr hesum fantastisku hoyringssvarum brot sum øll avdúkar ótryggleika iva átta fyri at nakað skeivt verður gjørt fyrsta er frá felagi arbeiðssjúkur sum so gott vísa á ójavnanum í at í dag fáa nøkur upplýsing og tilboð tað eru tey sum frammanundan vita um arbeiðiliga sjúkur í teirra familjum men onnur ikki meginfelagið megt vísir til úttalisi frá etiska ráðnum at frá einum brek rættindan sjónarhorni er tað møguligt at liva eitt fríkt lív við einari álvarsliga arbeiðiliga sjúku og at berarakanningar kunnu føra við sær stigmatisering og mismun móti einstaklingum við brekið etiska ráðið sjálvt eigur hesi álvarsligu orðini at ið siteri støðan kann minna um afturrøkt ella kann máa undan eitt nú brek rættindum og tey spyrja um aftubering av positivum úrslit um egna seg til talgilt samskifti og tey ávara ímóti møguleikum at funnar verða aðrar til vildarligar íløgubroytingar felagið pro vita vísir á beinleiðis ógreiðar og etiskt villleiðandi orðingarúpskotinum sum tey siga og spyr um vit ikki við uppskotinum spakuliga flyta okkum frá at hava virðing fyri øllum lívi til virðið av útvaldum lívi tey minna á at øll lív eisini tað ófullkomna hava virðið og at okkurt ikki bóðu gera skipanir sum leggja trýst á pør um at frávelja møguliga sjúkbørn eisini ger felagið vart við at lógaruppskotið eingi krøv hevur um arvafrøðiliga ráðgeving og felagið leggur dent á at um beróðarakannning skal seta seg í verk eigur hon at hava upplýsandi og lívsverjandi endamál og tey viðmæla at smíða eina lóg um eftirgjørdan gentuna ið leggur dent á at verja lív landssjúkrahúsið ger teirra hoyðingssvar vart við tað neyðuga í at læknar verða partar av ávísingini og har í svarinum men hava annars ikki stórvegis grundleggjandi viðmerkingar til málið meðan heilsustýrið er ivasamt og saknað at lýst og nágreinað verður hvussu mannagongdin í sambandi við beróðarakannningina verður stýrið nevnir eisini at eftirmeting eigur at vera gjørd eisini kommunulæknarfelagið eftirlýsir skipan fyri hvussu mann verður ávístur og hvussu mann fær svar og eisini tey nevna arvafrøðiliga ráðgevin javni hevur fleiri ivandi viðmerkingar tey minna á at beróðarakannningar hava stóran týdning men tær hava eisini djúptri etiskar avleiðingar og at foreldur av børnum við tit sum miðsiga tað er ikki barnin sum er trupulleikin men umstøðurnar runtanum og tey vísa sáttmálan hjá st viðvíkjandi rættindum hjá fólki og viðbreki og nsrpd at sambært hesum sáttmála skal samfelagið arbeiða fyri at fólk við breki kunnu liva eitt virðiligt lív við javnbjóðsrættindum og ikki at forða teimum at vera til víðarend gevi eg frá javna tað er týdningarmikið at foreldur fáa eina óhefta fakliga og etiska ráðgeving sum gevur teimum møguleika at taka eina ælgrundaða avgerð ikki grundað á átta ella sosial trýst men á vitan og virðing fyri lívinum og víðari siga áni hvat vit í dag fata sum brek kann jú broytast í framtíðini og tað sum í dag verður hildið at vera ein avmarking kann í framtíðini vera eitt livligt lív við stuðli og tøkni tí eigur varsemi at vera víst áðrenn vit seta í verk eina skipan sum í roynd og veru kann ávirka lívsrættum hjá fólki við breki og so tilmælir felagsskapin javni at fólk sum beinleiðis ella óbeinleiðis eru ella hava verið rakt av hesum sjúkum verða spurd í hesum málinum og ikki spurd umvegis felag teirra og tað fær eg minna nevndina um at kalla slík fólk inn tað er eitt ynski frá javna vetar við at sláa fast at javni ynskir eitt samfelag har øll hava rætt til lívið og møguleika til at menna seg eftir egnum fortreytum ikki eitt samfelag har vit velja burtur tey sum eru øðrvísi takk fyri at hava frá mær

fyrr enn eg havi gavt teg eitt blýant

ja takk gert tú verðin til teg náma takk fyri viðmerkingina og eg fari at segði ja tað er øgiliga eg fari at endurtaka tað til strívnaðarnevndin tað er so týdningarmikið at strívnaðarnevndin gevur sær tíð og meira tíð og enn meira tíð og innkallar serkøm eisini og so víðari tí tað sum er so vandamikið í føroyum í dag og eg síggi tað gjøgnum mítt arbeiði borgarliga arbeiði og so og eisini at okur er so skjót og eg má nevna tað einaferð og siga at eg geri tað nakað ofta men okur er so skjót at beiggja okkum bara fyri tí sum kemur úti frá so tað er líka sum at alt sum kemur úti frá tað er klassifiserað sum fantastiskt okur mugu ansa eftir og tað ger einki sum eg sigi at mann skuldi slera okkum føroyum nei tað skuldi ikki um at okkurt skuldi verið stolt og okkurt skuldi eg tora at taka avgerðir og tað besta tað man vera at verja børnini

og tað ófødda

bíð trúnaðarnevndirnar frá fyrr sínum dyrum

ja takk gerst vælja sena flott takk fyri og og eg vóni at at at okkurt so fáa tað inn í inn í lógar tekstum um so verður at hetta verður samtykt at okk fáa tað inn í lógar tekstum tí tað sker meg í hjartar at lesa lógar tekstum í dag at mann bara blind bara sigur hetta er fínast ordan hetta kann alt ordna sigur netið har er mann farin yvir eitt mark tí hetta er so eymt hetta er so so álvarsligt haldi eg at hetta krevur at mann brúkar tey resursur sum mann hevur og har hevur mann eina góða kommunulækna skipan mann hevur heilsufrøðingar mann hevur sjúkrarøktarfrøðingar sum fult út eru før fyri at at taka prátið við fólk um tað er etiska viðurlagsmerki til ampleksa og leggur dent á tað her at at hvussu týdningarmikið tað er at mann hevur hevur tað arvafrøðiliga og tað kunningina við tað er at mann hevur tað

fyri

eg haldi hasum at tað er tað er ræðandi at síggja hvussu skjótin mann er at tá bara tað ikki kemur frá dønum sigur stefan kloppósen men eg haldi at tað er ikki bara frá dønum tað er heila ikki ikki bara tað er úti frá tí tey vita betri enn okkurt nei tað gera tey so avgjørt ikki okkurt hava eitt eina perla eina samfelagi tað nærmast okkum koma á paradís skaparin sett og knýta okur hava tann frið sum fólk vildu givið nógv fyri at at at at fingið okur hava tað tað tað føðið tann tryggleika sum sum fólk vildu givið nógv fyri at fingið og so liggja okkurt slotað eftir hvat ið kemur aðrastaði frá til dømis frá og len bara segði tað bart út einum felagsskapi sum varð st har tveir triðingar av londunum sum stýrast í felagsskapinum tey ána ikki hvat ið ella leiðararnir ána ikki jú teir vita men teir respektera ikki manna lív og teir respektera heldur ikki vanliga

demokratiskar spæliregvur so er tað næsti røðari tað verður høgis arbeiðsin kjørt so væl

harra formaður eg skilji væl tankan við hesum uppskotinum vit vita jú øll tað at vit eru eitt lítið samfelag vit eru øgiliga nær tengd á hvørjum øðrum altso familjumessia og ja nærri enn gott er sum tey granskarar siga og vit síggja avleiðingar av tí vit hava nakrar arveligar sjúkur og sjálvandi vil mann gera alt hvat mann kann fyri at sleppa undan sjúkunum er rættiliga álvarsamar so langt so gott og so kann tað sjálvandi vera viðkomandi at mann hevur sær mann bjóðar berarakanningar áðrenn fólk velja sær maka so kann mann spyrja hvussu hvussu tað fungerar í praksis at tað er nokk tá fólk velja sær maka so er tað nokkum tað er meira romantiskum viðurskiftum enn at tær mann hálar pappír upp í lumman og siga at eg eri berari av hesum og hvussu við tær og so filmar tað vit kanska ikki hoyra saman men men kanska vit sum hugsa pør sum sum er komin har til at tey vilja seta børn í verðina tey hava ynski um at kanna so eru vit berari av okkum álvarligum og vilja gjarna at fáa tað staðfest áðrenn vit koma har til og tað eg skilji væl alt á tær tað sum eg bara haldi vendur øgiliga øvutysni her tað er tað tað er tveir mánaðir tí vit samtyktu eftir uppskotum frí á fólkutøku og hettar stendur at fáa gildið fyrsta juli tvey túsund og seksogtjúgu sama dag sum fólkutøkulógin skal koma í gildi tá fer ein til annu klokkugongd hjá mær endamál visini hvat er tað mann vil og so lesi eg í viðmerkingum uppskotið stendur uppskotið hevur vist sær at fólk við úrslitinum frá berari kanningini fáa møguleik at taka meira upplýstar avgerðir viðvíkjandi møguligum barnsburði og tí haldi eg at at mann skal taka hetta við í hetta arbeiðið tí eg kann væl síggja tað rímiliga í at fólk hatta so kanna og hetta er er fríviligt tað er ikki til at tú tú skalt hava tað møguleikan tað er tað eg hevur góða meining men eg haldi at tað eigur at standa í lógini at tað skal vera áðrenn ikki tá ið barn er á veg at nú skal mann líka sum brúka hetta sum grundarlag fyri at at fjarna hetta barnið tað tað er tað sum eg havi viðmerkt til tað her og tí ræðist eg hetta sum tað liggur nú men vónandi kann tað broytast áðrenn tað ikki mær til

takk fyri tær

ja takk ikki so væl ikki apropos henni har fór mann ja eg eri púra samdur tí at so vit tey eru ofta tey lurtaðir tónleikir so eg hugsi um tað at tað er einki land í verðini hvar fólk eru so musikalskt sum føroyingar altso tað eru nógvir góðar eginleikar í føroyingum lat ongantíð ivavirnaða men vit vita eisini at tað eru nøkur ting sum eru eru keðilig við okkara arvaeginleikum tí vit eru so tætt í familju og og ofta skulu bæði foreldurin vera beræra av tí fyri at tað kann bløða til ein sjúka eg haldi at tað er gott at mann kannar eftir her um mann hevur møguleika at fáa sær kannaða eg haldi bara at eg ræðist bara hin tankan og og og sum sum mær kann eg líva við hálmi hannusa sigur í síni viðmerking at her eru nakrar etiskar avbjóðingar í sum uppskotina sum eg haldi absolutt um at taka við

ja tað er takk fyri

fyrr enn eitt fyrr

ja tað er ikki so væl hildið hjá persóni har fær mann ja vit skulu vera glað og stolt av at vera føroyingar og eg haldi at vit eru nógv av at vera takk sum fyri at vit eru nógv av at vera stolt av altso tað er nógv gott í føroyum og føroyingum eingin er ivi um tað og eg haldi annars at eg og jens raðni rættast samdur um tá tú kemur fostatøku at at at vit hava ikki rætt latið nokta øðrum rættin til lívið og men og tí at eg sigi tað at jú eg kann væl skilja tí at tað er ikki um at bjóða fólki møguleika at lætast tú kanna men eg haldi at vit skulu vit eiga at hava tað við í lógini at so hvat tað verður brúkt til eg haldi ikki við tey at brúka hetta sum sum ein grundring fyri fostatøku men heldur kanska fyri at vit skulu takka familju planleik planleikin

okur í aðra mátt takk fyri

takk fyri harra formaður ja vit viðgera mál um berakanning og eg havi hug at taka lítið sindur saman um og kanska eisini royna at svara upp á onkra av tingunum sum eg spurt hevur verið um og eg haldi onkur nevndur upp á eitt týsk um bara onkur sigur nakað uttanfrá ella danskarar so fer mann áll inn beinanvegin og broytir tingini og eg má siga at akkurát við hesum hetta her er at mann hevur tosað um eitt her í tí politisku skipanini í síðani tvey túsund og sjey so hetta er ikki nakað við at mann loypur á loystum og skundar sær at gera eitt ella annað og eg haldi at hetta arbeiðið framman undan hesum hevur verið øgiliga drúgt og mann hevur havt eisini tað politisku skipanina við í tvey túsund og trý tú ið haldi erling eitschor var inni á tí at tað varð skipað fyri einum einum fundi fyri umboð fyri politisku skipanina í heilsumálaráðnum har sum millum annað og til steigarvald greiddi frá genetiskum sjúkum sum serliga eru at síggja í føroyum har títtleikin er stórur og tá kom hann eisini inn á at tað eru fleiri viðurskiftir sum gera seg galdandi tosað um genetiskar sjúkur sum eru serliga títtleikin er stórur í føroyum var tosaður mann um sjúkur sum eru deyðiligar og hava ein høgan títtleika men mann tosaði eisini um sjúkur sum hava ein høgan títtleika og sum kunnu viðgerast og fleiri hava eisini verið inni á tí at og onkur hevur spurt hví hevur mann ikki aðra sjúkur við her so sum ctd og fyska febrosa og tað er tí at tað eru sjúkur sum kunnu viðgerast og tað er tað hevur mann koyrt í pinkubarnaskrivingina soleiðis at mann beinanvegin tá barnið er føtt sær um barnið hevur sjúku soleiðis mann kann viðgera beinanvegin so tað er tað er tað eru munur ímillum hvat er tað vit skulu kanna fyri hendan lóggávan dreya seg um at tað skulu vera sjúkur sum eru óletiliga sum ikki kunnu viðgerast sum hava ein høgan títtleika og eru deyðiligar og tað eru seks sjúkur á her sum kunnu bólkast undir tað ið haldi at tað er øgiliga viktigt at tað er tað vit fyri at halda okkum til at at gera og koma við og siga at vit kunnu hava ein lista yvir fjøruti ymiskar sjúkur tí vit í føroyum eru so tættskyld ja tað ber væl til men tað er ikki tað hettar uppskotið dreya seg um hetta uppskotið dreya seg um seks ítøkiligar sjúkur har sum sum eg haldi at ullrika stoyvald segði sum ikki eru foreinligar við lív tað er tað hettar er hetta er yvirhøvur ikki nakað sum helst annað at sortera frá og tað haldi eg vit ikki tað er bundið nóg væl fyri sum mugu vit gera tað tí tað er tað hetta dreya seg um tað er bara tað hetta dreya seg um og tá ið vit tað sjúkurnar sum vit kunnu viðgera sjálvandi skulu vit vita tað beinanvegin soleiðis at vit fáa livið ta viðgerðina sum er neyðugt so skjótt sum yvirhøvur til ber vit hava fyrr havt tilboð um har vit hava boðið fólki at kanna seg tað høvdu vit í tvey túsund og níggju tá mann kundi kanna seg fyri ctd og tað vísti seg eisini tá at tað var áhugi hjá fólki at kanna seg fyri hesi tingini og tí longu í tíggju fráboðaði heilsumálaráðið at seksogtjúgu túsund føroyingar høvdu vórðu kannað og at mann hevði staðfest hundrað og nítjan tilburðir so og tað er sjúka sum kann viðgerast tað er tað er ein veruliga stórur munur á at so hvat er tað vit tosa um tosa vit um ting sum kunnu viðgerast so skulu vit sjálvan gera alt tað vit kunnu fyri at tryggja okkum at tað at vit fáa at behandla tað so hesi trý tingini á listanum sum har sum hesar seks sjúkurnar eru á ikki skal viðgerast at tað ikki kann viðgerast og at tað eru deyðiliga sjúkur ella ikki fór einiliga við lív og høvið títtleiki tað má vera tos deyðar við sum mann skal hava fleiri sjúkur á og so hevur tað verið tosað eitt sindur um skal mann hvussu ger mann so við sum mann skal hava fleiri sjúkur á hendan listan er tað nokk at tú at landssjúkrahúsið og heilsustýrið mæla til landsstýrisfólkið sum so gerur kunngerð møguliga skuldi mann gjørt tað upp á ein annan máta eg haldi øllum førum at mann skal kenna seg so tryggan sum yvirhøvur til ber í samband við hetta lógar uppskot so vist eg eri neyðugt at gera broytingar har so eri eg opin fyri at vit fáa eina góða viðgerð ítrivnaðarnevndini soleiðis at vit fáa svar upp á møguligar spurningar vit hava ja eg haldi at fyrst oktobur í fjør tá víðkaði mann pinkubarni skrivingina soleiðis at millum annað sýsk fibrosa og formar fyri ctd eisini blivið har bleiv tað gjørdur genetiskar kanningar og eg haldi at árni skáli segði at hetta er eitt trupult mál ja hetta er eitt virkuliga trupult mál og tí mugu vit eisini viðgera tað øgiliga seriøst og tað haldi eg eisini viðgerðin í dag hevur víst hetta er eitt trupult mál og eg eri ikki ivað í at nevndin fer at viðgera tað væl og fer at fáa fáa nógv fólk inn til hoyring eg haldi at jenni sára anna var inni á tí tað er viktigt at fáa eisini tær partarnir sum hava gjørt viðmerkingar til uppskotið at fáa tey við til hoyringar og ja tað var onkur inni á hetta er við at mann má hava tað er ikki nokk at hava eina talgilda kontakt verður púra samd tað er ikki nokk at hava eina talgilda kontakt vit mugu tryggja at mann fær eina ráðgeving bæði áðrenn og undir og eftir at mann mann letur seg kanna og so hevur onkur verið inni áðrenn eg eri við at tað eru lítil kjansur tað vil siga at tað er ein kjansur fyri at mann fær sekundur fund við hopi at vit fáa eitt greitt svar í í nevndini upp á tað so vítt sum eg havi skilt so tá mann ger hesar kanningarnar so er tað tað mann fer eftir og ikki nøkrum øðrum so tað eru sera lítið sannlíkt men hvussu nógv tað tá dugi eg ikki at svara uppá tað er tosað um eftirgjørdan gitna í samband við hettar nær skal tað vera at hvussu ger mann hvussu ger mann kanningar kann mann gera tær áðrenn gitnaðin altso við egg ella sá ella má mann bíða tað eru eisini spurningar sum eg haldi er viktig at fáa svar uppá í nevndini og ja eg haldi at ja jú so nevndi helgi abramsen at hetta her er eitt uppskoti um at mann er berari av onkrum alvorligum nei hetta er er at mann er berari av seks alvorligum deyðligum sjúkum ikki nøkrum øðrum onkur hevur tosað ið haldi tað var jens arana tosar um trisund mið dámssyndrom tað hoyrist ikki heima her og tað undrar meg at tað skal koma í hesa viðgerðina men eg skilji at mann er stúrin um er tað tað sum kemur á hendan listan eisini og tí haldi eg at vit skulu tora at taka tann dialokin tí hetta dreggar seg ikki um tað absolut ikki

eg haldi teg tað fyri fyrst takk fyri frá forkvølda ja takk so er tað við

kann eg snakka um tær?

tey eru tey sum spyrja takk fyri spurningin tað er sum spyrjarin sigur at vit hava jú nógvar sjúkur sum ikki eru deyðiligar har sum títtleikin er høgur millum annað sýska febrosa og tí hevur mann tikið stig til at at kanna fyri teg skrina fyri tað hjá pinkubørnum soleiðis at mann kann tryggja sær at viðgerðin kann fara mann kann geva viðgerð beinanvegin so tað er tað er eisini gott at at mann hevur tað og tíbetur so eri er tað so framkomið at vit í dag kunnu geva góðar viðgerðir til nógvar av teimum sjúkunum sum vit ikki hava kunnað fyri so tað eg veit ikki tað kann gott vera upp á eitt tíspunkt skulu onkran av hesum sjúkunum av tað er ikki til at vita men tað er tíbetur ein menning í viðgerð

erar tilboðing takk fyri frá fólki

koyr á víðari takk fyri

mær gav stóran kirkjubøn takk fyri eg haldi ikki tað er lógaráseting í mun til at mann kann velja at sortera frá og tað er akkurát ein av teimum tingunum sum eg haldi fleiri fólk hava verið stúrinum at so koma vit har til at mann bara kann sortera frá akkurát sum mann sjálvur vil so tað haldi eg ikki tað er men sjálvandi eg kann ikki leggja høvdið á blokkin fyri tað men tað og tað mugu fáa svar upp á í í í nevndini og nær nær er tað vit vit kanna er tað áðrenn ella er tað aftan á at eg giti men hesar seks eg haldi her stendur í í lógaruppskotinum at mann kann fáa tað í dag er tað ikki soleiðis í lóg av í dag er tað ikki soleiðis at tú kanst fáa eftirgjørdin giftina orsakað av serligum sjúkum so tað má gerast ein broyting við staðið

ólavs sum eg havi skilt tað takk fyri

takk fyri formatiónina takk fyri

mær gert stóra gjørt so væl takk fyri frú forkvinna takk fyri fyrispurningin til árna skálu eg var eitt lítið sindur inni á hesum her hvør er tað sum skal taka avgerð um sjúkan nummar sjey skal koma á ella sjúkan nummar seks skal fara av skal tað vera landsstýrisfólkið og eg haldi fyri meg er tað øgiliga viktigt at trivnaðarnevndin viðger hettar og um trivnaðarnevndin kemur til at vit skulu strika tað og at tað skal samtykkjast í løgtinginum so er tað í lagi fyri mær tað er ikki soleiðis at eg havi tørv á at tað skal vera upp á handan mátan tað sum eg haldi er týdningarmikið tað er at vera fyri at halda okkum til sjálvt málið í hesum og tað er at vit skulu kanna fyri hesum seks sjúkunum sum vit nú hava ásett og og og hvussu mann skal fáa fleiri og ella fyri á listan tað haldi eg eigur at vera ein spurningur um hvat mann kann blíva samdur um eisini við trivnaðarnevnd

takk fyri

upp úr hesum tilmælunum her stendur so í føroyum kenna vit til seks deyðligar ílegursjúkur ið ikki kunnu viðgerast og flestu børnini sum hava hesar sjúkurnar doyggja í fyrstu barnaárunum summar í hesum sjúkunum elva til stóra pínu og líðing hjá barninum og harvið eisini hjá familjuni og berakanningin hon tekur so støðið í líðingini hjá børnum og familjum við truplum og pínufullum sjúkurgongum so eg haldi at hetta her tilmælið er rættiliga greitt og eg fari at takka landsstýriskvinnur fyri at vera komin í tingið við hesum lágaruppskotinum sjálvandi skulu allar tær etisku avbjóðingarnar sum eru nevndar viðgerast men at nevna damnssyndrom í hesum

markið stóra gjørt so væl takk fyri frá forkvinnu takk fyri fyrispurningin ja hetta er sum fleiri eisini hava sagt hetta er eitt øgiliga trupult mál tí her er vit tosa um nøkur fólk sum hava tað trupult og hart og svárt og hetta eru lagnir sum vit eisini síggja í hoyringssvarðinum men hetta er eisini fleiri fleiri etisk svar ella spurningar sum mann kann seta tá ið mann kemur við einum einum slíkum uppskoti sum vit sjálvandi skulu royna at fáa svar uppá tí týdningarmikla haldi eg er at vit fáa tryggja at vit kunnu gera berakanningar fyri hesar seks sjúkurnar sum eru

ein so høgan títtleika í føroyum takk fyri frá fólki ja takk næstra røða verður jennis av rænað

ger so væl takk fyri frú forkvølda tað sum fer meg til at lata gorðið aftur tað er okkurt tí sum landsstýriskrindan hevur sagt altso hennara hennara meining er at tá ið mann hevur tosað um hetta síðan tvey túsund og sjey sum mann bjóðar okkurt tað tað dugi eg ikki heilt at síggja tað var eitt eitt ein atfinning at mínum og og okra ávaringum móti altíð at beiggja seg fyri tí sum kemur út frá ja men hetta kemur ikki út frá at tað er síðan tvey túsund og sjey sum mann tussund og føroyum hátta er ikki eitt argument hátta er ikki argument sum kann brúkast til nakað sum helst tú mást hava gróðar grundgevingar og í røðuni hjá mær frá býsti eg á at ja nógv hoyringssvar sum eru løgiliga ivasom og so hetta heri við damenssyndromi nú søgdu tvær javnaðar vóru kvinnur at at tað hoyr ikki heim her tað er eitt klassadømi um nakað sum hoyrir heim her tí at mann hevur nett upp opnað upp fyri tí møguleikanum sum hendalógin opnar upp fyri og hevur ígjøgnum tær broytingar sum mann gjørt gávið í øðrum londum hevur mann í onkrum landi tryggja seg at tey ikki blíva fødd so hetta burdi verið eitt dømi sum fekk okkum at renna skríggjandi burtur frá uttan uttan nakað bara at falla at snýggja fyri nøkrum sum kemur okkum út frá hetta her við við pku kanningini tað er gjørt á børn sum eru fødd tá ið tey eru fødd mann finnur útav um tað manglar eitt enn sými sum vit ikki verða viðgjørt so kann tað viðføra effektir tað kann viðføra heila effektir suðoyari og spæla ein fantastiskan máta so kann mann viðgera tað men tey børn eru fødd og tað er tað sama við teimum sum hava ctd tey eru fødd fantastiskt at mann kann kanna tey beinanvegin og seta tey í viðgerð og tað sama við systisk fyri brosið tey eru fødd tað sama við kvinnum sum fáa kanningar fyri lívmaður hálskrabba fyri brostbrostkanningar og so hetta fantastiska sum mann nú endiliga fer í gongd nógv nógv nógv ár for seint og tað skal eisini taka á mín kappa at tað er forvánaligt at gera kanningar av serliga monnum fyri tarmkrabba fantastiskt tá mann koma í gongd ongantíð for skjótt men tað er tað her at gera nakað bara tú kanst snakka um tí so nógv ár nei tað er ikki gott nokk slett ikki eg vil næstan siga at takk fái tey og tær teir og tær sum hava hildið aftur og sagt at okkum ikki bleyma tey fyri at at tey ikki hava sett eitt verk tað er so nógv ivamál tað er so nógv ivamál hetta er ikki so einfalt tí hava tey ikki sett eitt verk og tí krevur tað eina ótrúliga góða argumentatión fyri uttanvíðarsettu verk og har havi eg so álit á trúnaðarnevndini at hon ikki bara kemur við einum áliti sum tosar landsstýrinum og samgonguni eftir munnuni men at hon ger eitt arbeiði sum kann føra okkum sum er ivandi og umhæddir rætt ella tey sum eru so heitt fyri hesum her at tað er skeivt tað vóni eg og tað tað vóni eg endaði tí bara men nei dansin dromi at okkurt hava møguleikar at gera lat upp til møguleikar fyri at kanna børnini áðrenn tey vóru fødd í fostru tilveru siga gjøgnum lógar ásetingar nei hatta barnið har stórur kjansur fyri at tað hevur dansin dromi og so verður tað misbrúkt sum tað er í til dømis íslandi okkurt annaðar nevndu tað at nú kunnu tey reypa sær av at tey hava eingi børn við dansin dromi tað er ræðandi og tað burdi einaferð enn fingið okkum at verið øgiliga alvorlig í bara loypa loypa á og siga ja takk okkurt annaðar nær

so haldi eg tað skuldi verið rætta takk fyri at

jenni so rana hjørt so væl takk fyri ein vinarligur maður sum hjálpir landsstýriskvinnuni men hon hevur ikki brúk fyri hjálp tí hon hevur tvey umfør eftir har hon kann taka orð so tað er einki trupulleiki fyri tað fyrsta og uttan mun til nú sigi sum hann sjálvur tú fær seinur allíkavæl uttan mun til hvør orsøkin er til at hon svarar sum hon gjørdi landsstýriskvinnan uttan mun til so er tað ikki í lagi at grundarnir avgera á at mann tosar so leingi og so ofta um hana

gera tað takk fyri næsturra røða verður ádn

skóli gjørt so væl takk fyri for fólkina orsøkilla at eg tók orðið aftur er tí at eg spurdi landsstýrismuna tveir spurningar og hon náddi bara at svara øðrum so eg fari bara at endurtaka hendan spurningin og eg hugsi um hvør er konsekvensurin tá ið nú langt síða øll hava kannað seg og vit vita hvør er berari av føroyum kunnu nú kann eitt par nú sum sum er veit at tey eru berar av somu sjúku fáa ein lógartryggjaðan rætt til at fáa ivf ella eftirgjørdan gitna ella vita tey nú at tey eru tey eru berar tey hava ongan rætt at fáa eftirgjørdan gitna tá ið nú standa tey við valinum um at enten ikki at fáa børn yvirhøvur ella at fáa børn og vita tað at tað barnið kann vera sjúkt hvørja støðu stilla vit tey í tá og ella at vist tey so velja at fáa ella fáa børn fara vit so at kanna barnið ella fostrið um tað er sjúkt ella hvussu gera vit og tá blívur einasti valmøguleiki sum tey hava at fáa eina fostritøku frá hendan eg spyrji tí eg haldi at hatta er eitt dilemma sum mann eigur at taka støðu til í samband við

hetta takk fyri forkvinnan ja takk síðani er tað landsstýriskvinnan margit stóra

ger so væl takk fyri frá forkvinna og ja lat meg líka svara upp á nøkrar av teimum nakrar av teimum viðmerkingum sum eru komnar eftir at eg var í fyrra umfari tað var rættiliga greitt at eg segði at vit síðani tvey síns sjey hava tosað um hettar harafturat segði eg at hetta eisini var viðgjørt eisini politiskt vit høvdu havt politiskar kunningar um hesi tingini so hetta er ikki komið og ikki viðgjørt tað er ikki rætt og eg má avvísa tað hetta er viðgjørt oftani og fleiri ferðirnar og hetta er ikki bara nakað sum danskararnir gera hetta er nakað sum vit gera tí títtleikin í føroyum er so stórur so eg haldi ikki at eg havi behov fyri at endurtaka meg sjálvan men eg haldi at hetta er væl undirbygt fakliga eisini og jens arana sigur at hetta er ikki so einfalt eg veit ikki um nakrar sagt tað tað rokkin ikki fyri nakrar heldur at hetta er og so hugsi eg um at vit bara gjørdu tað sum var einfalt so hevði kanska ikki so øgiliga nógv verið gjørt viðhvørt má mann fara eftir um tingum sum eru trupul hetta er ikki einfalt nei og hetta hevur eisini verið viðgjørt hetta er væl og virðiliga fakliga viðgjørt ikki bara eina ferð og tvá ferð fleiri ferðirnar í heilsuverkinum hjá okkum so tað havi eg tørv á at vísa á og eg haldi eg eri samd við tingmanninum oynna skóli um at vit eiga at vera púra greið yvir konsekvensir í mun til vissu tað eru tvey sum eru berar av somu sjúku hvat fyri rættindi hava tey í mun til ivf og so víðari tað tað má vera púra greitt í hesum soleiðis at mann ikki kemur í tað dilemma at tann einasti møguleikin er at taka eina fólkstøku tað haldi eg vit vit mugu fáa púra

reitt takk fyri tað ja takk síðani er tað jennisa rana sum fær orðið

ger so væl bara líka onkra viðmerking til landsverkskvinnuna eg veit einki um at nakar hevur sagt at hetta ikki er viðgjørt tað havi eg ikki hoyrt eg veit væl eisini frá mínum borgarliga starvi at hetta er væl virðiliga viðgjørt men eg fari at endurtaka at eg taki hatta av fyri teimum sum hava viðgjørt tað og ikki setti verk tí at hetta er ikki so einfalt hetta er ikki so einfalt her er samd um og tað vitna hoyringsvarðini sum eg gjørdi mær ómak at brúka mína talu tíð til at endurgeva tað vitna tey um og eg fari at spyrja landsverkskvinnuna hvat hon sigur til hoyringsvarðini hvat heildur hon um øll tey ávaringar báðir gul gular og onkrar reyðar lampur sum lýsa frá hoyringspartinum tekur hon tað fyri fult ella letur hon tað bara fara aftur við borðinum hetta er álvarsamt og enn eina ferð málið um triðs og mið trýogtjúgu einogtjúgu av børnini við danssyndromi vísir at hetta kann blíva ein blíðibreyt

takk fyri ja takk so er tað landsstýriskvinnan margis stóra sum fær orðið ger so væl

forkvinna tað bleiv spurt hvat hvat eg haldi um hoyringssvarini sum eru komin til hetta lógaruppskotið og eg haldi eisini í viðgerðini sum vit hava havt um hetta málið hava vit eisini tosað um og tað haldi eg eisini at vit eru hetta eri eitt kompiserað mál og hetta er eitt mál sum rakar nógv og sum ávirkar nógv og sum hevur nakrar etiskar avbjóðingar og tað síggja vit í hoyringssvarinum eg haldi at hoyringssvarini eru øgiliga siðilig væl funderaði so spyrur so spyrur tingmaðurin um tey eru faklig hjá mær er tað soleiðis at eg havi líka nógvan nógva virðing fyri tingum sum ikki eru faklig men har sum fólk greiða frá sínum sjónarmiðju teirra virðum og so víðari og tað her eru hoyringsskriv sum eru faklig og her eru eisini hoyringsskriv sum eru djúpt grundleggjandi virðislig og tað er øgiliga viktigt at taka tað til eftirtektar so eg síggi hesi svarini takk fyri harra formaður

frúforspýna tá ið tá ið tú sært tað við mær tí

hetta er beint fram takk fyri

markið stóra gjørt tú væl takk fyri frá forkvinnu takk fyri viðmerkingina ja tað er akkurát hattar upp á ein máta er hettar ógvuliga onkult men so koma eisini hini tingini og tí tað etisku tingini sum koma og tey fólkini sum hava nøkur grundleggjandi virðir sum stúra um nøkur ting tað er tað sum ger hetta kompisera og tí at eg haldi bestemt ikki at tað er onkult við sær sjálvum at vit hava seks sjúkur so víðari tað er simpliskt men tað eru avleiðingarnir og tað er tað sum vit skulu viðgera og tað er tað sum nevndin eisini má viðgera og tað er tað eg haldi at vit sum landsstýrisfólk og eisini tingfólk vit eiga at kunna rúma og taka tær tordi á lokirnar tí tað er tað sum kann geva einum slíkum uppskoti at gera tað gott so so nei eg eri ikki samdøgig

vonkult takk fyri

takk fyri svarið

markus stóran gert so væl ja takk fyri ja vit kunnu vera samd um at hetta er tað er gott at vit kunnu vera samd jenni sára og eg tað eru vit ofta tað er rætt men eg haldi at eg havi álit á at hetta málið fer at fáa eina góða viðgerð í trivnaðarnevndini og at vit eisini eru so mikið at okkum komin at vit taka nógv perspektivir við

takk fyri frá fólkviðum ja takk so er ikki fleiri sum hava biðið um orðið orðaskiftið er endað og løgtingsmál nummar einoghálvfjerðs tvey túsund og fimmogtjúgu sum var uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtslu um sjúkrahúsverkið og snýr seg um berðarakannning fyri fólk millum átjan hundrað og fimmogfjøruti ár og makar hjá berðarum verður nú beint í trivnaðarnevndina og vit fara víðari til fyrstu viðgera tingmál trýoghálvfjerðs uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtslu um flyta innkrevjing ábyrgd og málsviðgerð av heilsutrygdargjaldi til taks at umsita og eg skal biðja um framsøgufólk