52-073/2024

B A R N A - O G Ú T B Ú G V I N G A R M Á L A R Á Ð I Ð
J. H. Schrøtersgøta 7 • FO-100 Tórshavn • Tel: +298 306500 • bumr@bumr.fo
Løgtingið 28. januar 2025
Tinghúsvegur 1-3 Mál: 22/22133-112
100 Tórshavn Viðgjørt: TB
Svar
upp á
skrivligan fyrispurning nr. 52-073/2024, eftir § 52a í Tingskipanini, frá Beini Johannesen,
løgtingsmanni, settur Djóna Nolsøe Joensen, landsstýrismanni í barna- og útbúgvingarmálum,
um lestrarpláss, sum verða boðin út summarið 2025.
Spurningurin er soljóðandi:
1. Hvussu nógv lestrarpláss verða boðin út summarið 2025 innan miðnáms-, yrkis- og hægri
útbúgvingar?
Svar
Til 1: Spurningurin um, hvussu nógv lestrarpláss verða boðin út eitt ávíst tíðarskeið, er ein spurningur,
sum ikki er líka lættur at svara, sum ein í fyrstu atløgu kann halda. Orsøkin er tann, at útbúgvingarnar
eru somikið ymiskar, at neyðugt er at taka nøkur fyrivarni, áðrenn komast kann fram at einum tali.
Hetta talið er ymiskt alt eftir, nær hugt verður, tí praksis fyri upptøku og harvið eisini talið av
lestrarplássum eru ymisk til ymiska tíð.
Hóast allar flestu útbúgvingar í Føroyum hava eina árliga upptøku, so eru tað summar útbúgvingar,
sum hava dupulta upptøku, aðrar hava dupulta upptøku annað hvørt ár, og so eru aftur aðrar
útbúgvingar, sum ikki taka lesandi ella næmingar inn á hvørjum ári.
Afturat hesum eru eisini gymnasialar útbúgvingar, har ein praktiserað upptøkutreyt er, at umsøkjarar,
sum søkja inn, og sum lúka krøvini fyri upptøku, verða tikin inn á gymnasialu útbúgvingarnar. Hetta
merkir, at um talið av umsøkjarum vaksa, so kann tað í prinsippinum hava við sær, at nýggir flokkar
verða stovnaðir, sum harvið geva fleiri lestrarpláss. Um størri tilgongd er til yrkisútbúgvingarnar, er
eisini møguleiki fyri at økja um lestrarplássini.
Tá tað er sagt, so kann sigast, at tað verður mett at verða á leið 856 lestrarpláss á teimum gymnasialu
útbúgvingunum, 212 á yrkisútbúgvingunum, 20 innan klædna- og tilvirkisatstøði, 77 innan heilsu- og
umsorgan, 192 lestrarpláss á teimum maritimu útbúgvingunum, 60 lestrarpláss á Hægri Námi, 260 á
bachelorútbúgvingunum og 120 lestrarpláss á masterútbúgvingunum. Hetta gevur á leið 1797
lestrarpláss tilsamans.
Afturat hesum tølum eru eisini 25 lestrarpláss til hjánámslestur á Fróðskaparsetri Føroya, umframt
ph.d.-lestur, sum ikki er skipað við árligari upptøku. Ivamál er um, hvørjar útbúgvingar verða bodnar
út á Hægri Námi, og tí kunnu tey tølini verða øðrvísi, tá vit koma til summarið 2025. Eisini er vert at

-- 1 of 2 --

B A R N A - O G Ú T B Ú G V I N G A R M Á L A R Á Ð I Ð
J. H. Schrøtersgøta 7 • FO-100 Tórshavn • Tel: +298 306500 • bumr@bumr.fo
2/2
nevna, at vit eisini hava yrkisútbúgvingar við lærutíð í Føroyum, men har skúlagongdin er í Danmark,
og tískil heldur ikki er við í hesi uppgerðini.
Legg til merkis, at hesi tølini snúgva seg um lestrarpláss/kapasitet, og ikki upptøku á sjálvar
útbúgvingarnar.
Hetta svarið má takast sum eitt vegleiðandi svar, og ikki eitt endaligt svar, sum lýsir allan veruleikan.
Til tað krevst eitt størri greiningararbeiði, og hevði betri hóskað seg í einari skrivligari frágreiðing.
Niðanfyri er samlað yvirlit yvir lestrarpláss summarið 2025:
Lestrarpláss tilsamans
Gymnasiala breytaskipanin 856
Yrkisútbúgvingarskipanin 212
Aðrar yrkisrættaðar útbúgvingar 20
Maritimar útbúgvingar 192
Heilsuskúlin 77
Hægri Nám 60
Bachelorútbúgvingar 260
Masterútbúgvingar 120
Lestrarpláss tilsamans 1797
Vinarliga
Djóni Nolsøe Joensen
landsstýrismaður

-- 2 of 2 --

Skrivligur fyrispurningur
eftir § 52a í Tingskipanini
Spyrjari: Beinir Johannesen, løgtingsmaður
Svarari: Djóni Nolsøe Joensen, landsstýrismaður í barna- og útbúgvingarmálum
Evni: Lestrarpláss boðin út summarið 2025
Spurningar:
1. Hvussu nógv lestrarpláss verða boðin út summarið 2025 innan miðnáms-,
yrkis- og hægri útbúgvingar?
Viðmerkingar:
Seinastu tíðina hevur verið nógv ljós varpað á lestrarumhvørvið í Føroyum, tá kjak
hevur verið um, at ung fara av landinum at nema sær útbúgving.
Vit hava í Føroyum nógvar skúlar, ið bjóða útbúgvingar av alskyns slagi. Tær eru av
ymsum slagi, og venda sær bæði til tann privata og almenna arbeiðsmarknaðin.
Tó kann tað altíð gerast betri í einari roynd at fáa útbúgvingar, ið bæði venda sær til
eftirspurningin hjá arbeiðsmarknaðinum og teim lesandi. Tí kundi verið nærliggjandi
at hugt at teimum útbúgvingum, vit hava í dag, og gjørt okkum greitt, um tær í nóg
stóran mun nøkta tann eftirspurning, vit hava í dag.
Nú er fíggjarlógin samtykt, og greitt er, hvør játtanin er hjá teim ymsu skúlunum. Fyri
at fáa greiðu á, hvussu nógv lestrarpláss verða boðin út í summar, verður hesin
fyrispurningur settur.
Á Løgtingi, 16. januar 2025
Beinir Johannesen

-- 1 of 1 --