LM-027/2025

er endað aftur í løgtinginum og snýr seg um at at veita partafelag vága floghavn eitt lán á í mesta lagi trý hundrað og hálvtrýss milliónir og at veita partafelag suðuroyartunnilin eitt lán á í mesta lagi trý hundrað og hálvtrýss milliónir eg fari at taka eitt sindur saman um málið sjálvt úr uppskotinum og eg komi eisini líka inn at venda við álit sum eisini eg skrivi hesum í málinum sum tíverri datt burtur stutt áðrenn ella áðrenn summarferðina men har formaður hetta her uppskotið tað er í samband við at íleggja grunnurin fyri føroyar at hann var avhendaður føroyskar myndugleikar tann fyrsta januar í fimmogtjúgu og tað var í samband við at løgmaður og danski forsærdisráðharrin hon var í tvey túsund og fýraogtjúgu undirskrivaði eitt semjuskjal um at íleggingargrunnurin skuldi latast føroyskum myndugleikum løgmaður grætur tá frá beinanvegin tá ið tað verður samdektað her uppi at hann ætlaði at nýta helvtina av fanum til nýggja terminalum í vága floghavn og hina helvtina til suðuroyartunnilum løgmaðurin gjørdi hesum sambandið greitt at hann ætlaði at biðja um undirtøku hesum málum í løgtinginum hetta málið kom so niðan sum eg sum jú nevndi í vár og málið hevði eitt samt álit sum bleiv borið niðan á ting men tað falli so burtur av kendum orsøkum hendan her lántøkan tað snýr seg um tvær stórar íløgur sum fara at styrkja innfrákervið og búskapin í føroyum við at veita eitt tað er úr avdráttarfrítt lán í tíðarskeiðnum í tíðarskeiðum tað leverður lagt upp til at mann veitir eitt rentið í avdráttarfrítt lán til tíggju ár til vága floghavn og tretivu ár til suðuroyartunnilum tað fer so at spara hesum bæði partafeløgini fyri rentið og útreiðslur tey fara at spara teimum fyri avdrátt upp á lán og tað fer tí at gera so hesar verkætlanirnar fíggjarliga sterkari veitt til undirstøðuverkætlanirnar soleiðis at hesar verkætlanirnar koma at røkka teimum endamáli og tað verður eisini at røkka endamálinum sum hesin grundnurin bleiv settur á stovn um í síni tíð sambænt teimum galdandi reglunum fyri íløgvingargrunnum er tað ikki møguligt hjá nevndini at veita rentið og avdráttarfíttlán fyri at tryggja at nevndum í íløgvingargrunnum kann veita rentið og avdráttarfíttlán verður mett neyðugt at tryggja lógarheimøld til hetta og tað er við hesum her uppskotinum at tú kanst tryggja lógarheimøld at íløgvingargrunnurin kann veita rentið og avdraga frá avdráttarfíttlán og eg kunnu í hesum sambandi vera annars víst á í viðmerki ella í teimum hoyðursvarum sum koma inn at nevndum av tá at nevndin fer at veita lán sum er rentið og avdráttarfítt so gangur tú ímóti tí sum nevndin eisini er sett til at tað skal faktiskt geva eitt undirskot ella ikki geva nakað inntøku og har vil eg lesa lítið brotið upp úr tí álitinum sum var skrivað á sinni tað framgongur á viðmerkingunum til uppskotið at stýrið fyri íløgvingargrunnum hevur latið inn viðmerkingar til orðvískotið stýrið heldur at tað eigur at vera tilskilla tí stýrið ikki kann ábyrgdast eftir teimum vanligu reglum fyri tapsvága í sambandi við nevndu lánini í lógaruppskotinum altíð í sambandi við at teir sláa leita hesum við lánini á trý hundrað og hálvtýss milliónir til hetta viðmerkir løgmansskrivstovan at hon metir at um løgtingið samtykir hetta uppskotið so er tað eisini undirforstaðið at grunnurin tekur á sær størra vága fyri tapinum enn annars og tí kann stýrið heldur ikki ábyrgdast eftir teimum vanligu reglunum í sambandi við hesum lánini og tað er ein samdnevnd sum tekur undir við niðurstøðuni frá løgmansskrivstovuni so tað er staðfest at grunnurin verður hetta samtykt so kunnu tey veita rentið og at avdóttara fyri lán og tað er kann man siga longu staðfest at løgmansskrivstovan metir at við at samtykja hetta so kunnu nevndin ikki ábyrgdast og fíggjarnevndin hevur einaferð longu tikið undir við at tað kunnu tey ikki eg kann nevna at ílendskargrunnurin hann hevur til endamáls hevur á byrjanartíð av at veita lán til størri almennar verkætlanir og síðani aldarskifti hevur ílendskargrunnurin veitt nógv lán millum annað til fýra undirsøðartunlar til flogfør og millum annað tað hevur eisini gjørt tað at er hotell ein partur av tí kritiska innfrá kervunum í føroyum men tey hava øll men grunnurin hevur øllum førum tikið á sær oftani eitt sindur meira risikoviljan vága men tað tað so sagt minnist meg rætt so hava tey kent pengar upp á allar verkætlanir uttan at eina síðani tað byrjaði og tað er flott tí at tað skal ikki takast frá stýrinum grunnurin er sum situr at hon hevur rikið inn á grunnum til uge hon er rikið hann gott og grunnurin hevur kent pengar sum hava verið brúktur til lógvar ymiskar verkætlanir í føroyum tað verður mett her at við orsønda í tvey túsund og fýraogtjúgu tá varð egin á honum sjey hundrað og sekstan milliónir og sambæt teimum upplivsningum sum kann eg lesa seg í hesum uppskotinum so hevði eg aður august mánað er íløgiskargrunnurin seks virkinlán átlað samans trý hundrað og ellivu milliónir umframt til sagnorð upp á tvey lán á hundrað og tveyogfjøruti milliónir har tað eina sum er hundrað milliónir verður virkið í seksogtjúgu og eitt yvirlit yvir útlán og gjaldføri hjá grunnunum grunda á fyrileggjandi lán og til sagnorð sæst at sambæt yvirlitinum so er gjaldføri hjá grunnum fýraogtjúgu milliónir og tað fer so hekkað líðandi fram til tvey túsund og seksogtretivu til sjey hundrað og fýraogfjøruti milliónir hetta verður víst á tí hetta uppskotið sigur at mann vil lata sjey hundrað milliónir men grunnurin hevur ikki sjey hundrað milliónir tøkar í verandi løtu men grunnurin vísir so eisini á tey viðurskifti at tað er ikki ein forðing fyri at veita hesa her lánini tí tey lánini sum eru útistandandi ber til at selja grunnurin kann fara út og selja hesa lánini fyri eina rentu eina hægri tað lekkri rentu sum ger at teir fáa tann tøka peningin sum er neyðugur at veita hesi lánini á trý hundrað og hálvtrýss milliónir til hesar báðar verkætlanirnar verkætlanirnar til báðar floghavn og partafelagar í suðuratunlinum og í tí sambandum kann tað henda sjálvandi tað kann henda at teir hava ein lítlan miss men tað kann eisini henda at teir hava ein vinning tað er sjálvandi ilt at siga og tað vil tí um bara vísa men samanumtikiðararforma so er tað her lógaruppskotið viðgjørt viðgjørt fyri stuttari tíð síðan tað verður viðgjørt væl og veruliga og tíbetur eisini so kom málið úr fíggjarnevndini sum eitt sandnevnd við teimum sum sagt við tí tí lítli ikki rættleiðing men ávísing at grunnurin ikki kann at ikki kann hefta fyri tann tabstovan sum møguliga av og sniður men samanumtikið fyri verkætlanum sum vilja styrkja ta stóru útbúgvingina at vága floghavn sum er neyðug tí at ferðafólk á vøksturum er kolossalur stórur sum er gott við søkuduga loftatíð og so til hina verkætlanina sum er uttan iva tann viktigasta verkætlanin fyri føroya land tað komandi tíðina at fáa knýtt suðuroynna í restina av føroyum soleiðis at suðuroynnar fáa samir møguleikar ella næstan samir møguleikar sum restina av føroyum og fáa atgongd til tann arbeiðsmarknaðin og til bara at flyta seg runt í føroyum sum faktiskt øll onnur økir í føroyum uttan tær allarmynstu oyggjarnar so at formaður tað er mín vón at hetta málið fer aftur eina góða viðgerð í nevndini eg ivist í um tað er neyðugt at hava líka umfatandi viðgerð sum tað var í vár tí tað er sum so einki broytt og nevndin var samd tá men sjálvandi skal málið viðgerast so okkum hann víðari fram á leið flyta føroyar við at byggja vága flogan út og ikki minst at gera tað lættari at skaffa trý hundrað og hálvtrýss milliónir tí spartar upp á tað suðuroyartunnilin so látst tað verið betur at fara í gongd at fremja tað verkætlanina takk fyri

fyri jarnarflokkin hevur tað biati hammer fyri sambandsflokkin magnus rasmussen fyri flokkaflokkin beini hannesen fyri tjóðveldið dennis holm og fyri miðflokkin janus avrana

tað er bjarni hammer sum fær orðið fiskir svøvn ja takk fyri takk fyri harra formaður hetta er tað sum mann á fátmáli kalla fyri dekjavið hetta málið hevur verið viðgeraður fyri nøkur mánaðum síðani

næsta ráðari magnus rasmussen sær tú sválv takk fyri harra formaður ja tað er júst sum undanfarni røðari hevur sagt at hetta hetta málið var jú til viðgerðar áðrenn vit fóru í summarfrí og tað málið sum vit nú hava fingið er í veruleikanum akkurát tað sama tað er onkra viðmerki í viðmerkingum er broytt tað eru nøkur tøl sum eru dagførd tí at tað er hend hend nøkur tøl við tí nógv eru í grunnunum nú annars er tað tað sama og hetta her er hesin her íleggingargrunnurin og nú tá ið vit sótu samgongu frá nítjan til tveyogtjúgu tá bleiv arbeitt við at fáa eina yvirtiknan og tað hevði verið eisini áðrenn og eisini nú hesi samgonguni og nú hevði tað so eydnast eg haldi at allir flokkar vóru samdir um at hann skuldi yvirtakast so her er komið ein mál eftir nógv ár hesin grunnurin hevur verið við til at bíggja nógvar ymiskar verkætlanir í føroyum størri og smærri men tað sum eg havi hug at siga tað er tað at mann gevur grunnunum heimild til at læna tað stendur ikki at hann skal læna hann gevur hon heimild men vit vita væl tað at hann sum velur grunnurin er landsstýri tað er tann politiski myndugleikin tað var soleiðis at tað vóru nógvar hoyringar var eisini eitt sindur frammi at vitst mann nú sigur at hetta her allir pengarnir fara til tvær verkætlanir so sigur tað seg sjálvt at so verður minni ella fyrst at siga einki til onkrar aðrar smærri tað sigur seg sjálvt og tí var kanska ein kritikkur av at tað ikki hevði verið betri at mann kundi stuðla fleiri ymiskar smærri enn tvær so stórar men tá haldi eg mann mann skal koma inn á tað hvat er tað sum hevur týdning og størsta týdning og tað eru tallleikarnir í mínum optikki eisini beint nú er hetta her við at fáa eina so góða fígging sum møguligt til vágafloghavn og eisini til suðuroyartunnilin og tað sigur seg sjálvt at vitst mann fara rent og atdráttarfrítt lán so hjálpir tað jú rættiliga væl upp á ella at verður fíggingin so uppaftur betri enn hon annars var so tað haldi eg er heilt eyðsæð viðmerkingunum tað er hetta her hvussu nógv pengar eru nú í grundinum sjey hundrað og sekstan milliónir við ársending fýraogtjúgu og so stendur nakað um eisini í viðmerkingunum hvat mann hevur forpliktað seg til og millum annað stendur at hundrað milliónir hevur mann játtað til og verða virknar í tvey túsund og seksogtjúgu

tað vil siga tað at mann hevur ikki tøkar hesar her trý hundrað og hálvtrýss pluss trý hundrað og hálvtrýss nú tá ið hetta sannlíkt verður samtykt hetta var í ein samd fíggjarnaðin sum tók undirvið tí og haldi at løgtingið virkar rættiliga samt um eftir men hvat er so at gera og tá er tað tað stendur og eg haldi at bjarni hammer var njá tí at tað ber til at avhenda ella selja verandi lán til aðrar fíggjarlaðar aktørar fyri útvið at gjaldføra har er nokk sín lýsandi tá er mann kann siga eitt risiko tað er tað at mann fer at hava eitt tap tað vita vit ikki frammanundan men tað kann eisini vera tað at mann kann hava eina rentu vinning men tað stutta av tí langa er at hetta málið var so nógv viðgjørt bæði undir fyrstu viðgerð seinast og so í fíggjarnevndini og sum tað hevur verið nevnt og eg kann nevna eina afturat tað var ein samd fíggjarnevnd sum tað undirvísing er og vit høvdu ta viðmerkingina sum bjarni hammer eisini nevndi tað er hett við nevndini í grunninum at tey ikki mann sigur koma út á vandaskjógv við tí at tað ikki verður mann sigur nakrar vinningur og tað bleiv bundið fyri og eisini váttað frá løgmansskrivstovuni so eg haldi eg fari bara at gera rúmina skjótt av og siga tað at hetta málið fer sjálvandi at fáa eina góða viðgerð aftur í fíggjarnevndini tað er tað einasta sum er broytt tað er tað at nú eru nøkur onnur tøl tí meira inni og mann fær eitt sindur nágreiniligari upplýsingar tí at eitt hálvt ár er gingið annars er líka sum bulurin er akkurát tað sama tað er at geva heimild til at veita lán rent og attróttartunnilán til vág á floghavn í tíggju ár og til suðuroyararpið suðuroyartunnilin í tretivu ár hetta skal fáa eina góða viðgerð takk fyri takk fyri næsta røðara tað er beinið johannesen

hvussu tað fyrr er harra formaður ja hetta er frá íleggingargrundurin og tað mann ikki at veita eitt rent væltróttarfríttur land til partafelagið góða flogan og partafelagið suðuroyartunnilin og sum undanførir røðar har vinja so so hevur jú hetta málið verið her fyrr í vár eisini verið í fíggjarnevndini kom eitt slærviðgerð har tað bleiv einmælt samtykt og tað var sína samd fíggjarin sum mælt til at taka undir við málinum so sum so er tað ikki so øgiliga nógv bein í akkurát tíð og tað er jú sama uppskot men tað sum kanska hevði verið áhugavert í mun til hesa viðgerðina hesa ferð tað er tað at vit vita kanska eitt sindur mann veitur kanska eitt sindur meir nú um ymisk viðurskiftir enn mann gjørdi tá so tað er kanska gott at fingið tey líka sum ja fingið tað betur lýst nú millum annað so hava vit nú í hesum málinum so hava vit ársfrásøgnina fyri ella roknskapið fyri tessund og fýraogtjúgu hjá íleggingargrunninum meðan í málinum seinast var tað tann fyri trýogtjúgu og har síggja millum annað tað at ognin er vaksin síðani og eisini útlandi er vaksin og frá tessund og trýggju til fýraogtjúgu og tað sum er kanska eisini áður at vita tað er tað at síðani í íváðar mann kann vænta at nevndin hevur jú bað forsettu sítt arbeiði hevur mann givið nøkur nakrar tilsagnir afturat er tað er tað fleiri tilsagnir úti og er tað fleiri lands sum eru úti so tað er avgjørt haldi eg øgiliga vænta at vita áðrenn mann tekst støðu til eitt málið her beint um um tað eru ting um tað ella um tað eru viðurskifti sum mann kann siga hava hava broytt seg síðani í vár tí at í mun til grunnin tí tað er jú klárt at visti visti er tað sær at um skuld verður samtykt og at mann fer at veita hesum lánið er so hevur mann nøkur lágan inni longu í dag sum síðani skulu nokk avhendast víðari til onnur at umsita tí at ognin jú ikki strekki til at hava øll tey lánið útlánini sum hann hevur í dag við seg bæði hesi lánið vera sum ja mann kann siga sett verkið í einum so so eg haldi hvørt fall tað eru nakað tí sum mann eigur at fáa lýst í nevndini nú til hesa viðgerðina at hvussu er støðan í grunninum og er tað so sær at at tað eru onnur lands sum eru farin út út víðari og ja hvussu at tað kemur at ávirka annars grunnin víðari annars so so sum bundafarnir røðar har so so var jú hetta uppskotið einvæl samtykk tá við aðru viðgerð og tað var ein saman fíggjarnevnd sum teir kundu við tí so at ja hetta skal fáa eina góða viðgerð á okkum í fólkalíksunum í fíggjarnevndini og ja har vit vóna at fáa lýst málið eitt sindur betur við teimum nýggju upplýsingunum

takk fyri har komi eg takk fyri sovorðnastur

ja takk fyri tær formaður ja hetta málið um at broyta lána fyri ílíkingargrunnum er jú eitt mál sum undanfarnar røðaðar hava víst á hevur verið viðgjørt fyrr í løgtinginum hetta er við at geva heimildur geva heimildur til at veita vóða floghavn lán uppá í mesta lagi trý hundrað og trýss milliónir krónur og grunnurin fer eisini heimildur til at veita suðuroyar til honum lán uppá í mesta lagi trý hundrað og trýss milliónir krónur og hetta er og til nakrar týðandi útbúgvingar í samfelagnum og eg haldi at tað er øgiliga viktigt at mann hevur fokus á at at íløgiskargrunnurin er ein grunnur sum kann brúkast til at útbyggja landið og vóða floghavn er ein øgiliga avgerandi partur av ongra samfelag blivur tað í dag okur síggja at ein stórur partur av traffikkinum sum har ferðafólk koma til landið kemur um vit sláa vóða floghavn og tann traffikkurin er vaksandi eg próvið og hugdi at tølunum og eg haldi at tað vóru umleið at mann fær frá tvey hundrað og sekso undir fimm hundrað túsund í tvey hundrað og fýraogtjúgu so tað er ein øgiligur vøkstørur og tá vóða floghavn var útbygd í tvey hundrað og fjúrtan so hugsar mann jú at at hon skuldi vera kunna nøktar tørvin til fýra hundrað túsund ferðandis og viður farin um tað markið og tað er greitt at skulu okur framhaldandi kunna veita eina góða tænastu og kunna taka móti teimum nógvu fólkunum og kunna loysa tað lætt og elegant og gera tað til eitt gott upplivilsi at fara um flogvøllin so er het summi ílíkiskargrunnur fer heim til at veita lántil teg í suðuroyartunlinum og hetta er eitt mál sum onkur hava nevnt og umrøtt stutt fleiri ferðir frá morgun og hetta er eitt mál sum hevur verið umrøtt uppi saman aftur haldi eg í eitt ár út í eitt meira leygminni og eg haldi at allarflestu eru komin har til at nú ið danesu avgerðarnir fáa tikið eina avgerð so kunnu teir koma víðari í sumálunum so einstundir kunnu teir kunnu fáa djúpt prosjekteringina fyrr og fáa funnið útav hvat suðuroyartunlinum kemur at kosta og ta sum sum er eisini er í tí málinum sum er farin hoyringar nú á undan vikuskiftinum men tað sum eg haldi eg er viðkt og tað er tað at at á sama hátt sum hendan íløgan í vága floghand fer at gera nøkur ting sum er góð fyri føroyar so fer íløgan í suðuroyartunlinum eisini gera nøkur ting sum er góð fyri føroyar hetta er ein íløgan týðandi íløga fyri suðuroynna og eisini ein týðandi íløga fyri føroyar har sum hann viðist í íløgan fer frá einari siglandi farleið við avmarkaðan túratali tveir tríggjar ferðir um dagin kann mann fara í mun til at mann í eina stórum býrtna landinum í dag kann fara tá mann er hug og tá mann fer aðrastaðnislandinum so sleppur hann fram fyri bíðitíð á farstøðum í havn ella á krambantanga og oftast er ferðatíðin nokk styttri enn teir tveir tímararnar sum okrava til suðuroynna og hetta fer eisini at skapa nøkur ting sum er spennandi at hyggja eftir frameftir so hvat ger tað fyri arbeiðsmarknaðurin hetta við at mann er avskurin frá teimum arbeiðsmøguleikunum sum er í meginøkinum teimum góðu stúrvunum og krava vi í umsitingini landsmýsitingini fyri stuttum har sum kravið er at tú noyðist at flyta til havnar tí tú skalt møta til arbeiðis klokkan átta og spyrin er jú inni klokkan hvørt yvir átta og hvørt yvir níggju summar dagar so mann noyðist at flyta adressu við sum at skapa part av tímararnar so at tað gevur nakað møguleikar sum okur heilt sikkurt fara at síggja ágóðan av eisini suðuroynni fyri vinnufyritøkur er tað eitt sindur tað sama hetta við at mann hevur langa leið til at bjóða seg fram og av tí sama søgur fle hetta fer at skapa nakað betri møguleika fyri vinnufyritøkur í suðuroynni og tær fyritøkurnar sum eru har í dag og uttan iva fær okur síggja nakað nýggja at leggja afturat hin partur sum sjálvandi er ein ræðandi partur sum okur hava vitni til í ára tíggjur tí tað suðuroynni verður merkt av eina fólkamynging og eisini hesi áðrenn har sum fólkatalið í fýrini vaksið er fólkatalið í suðuroynni stutt og støddur støddur minkað og vit mann hyggur eftir hvørja ávirkan útbúgvingar og innfróðskapina og havt hatta hevur ok hetta úrslitið hevur verið at fast samband millum oyggjarnar hava havt stóra ávirkan á gongdina og vit síggja teg í vágum har sum fólkatalið við vágatunlinum er vaksið okur síggja teg í norðuroyggjum aftan á norðoyatunlinum og okur síggja teg ikki minst í eysturoynni aftan á eysturoynnum kom og eg haldi at teir fleiri sum spáddu høvdu ivamál um at samdoyatunlum fór at hava nakað ávirkan men tað er jú longu nú ein øgiliga jaliga ávirkan á gongdina í fólkatali í sandoynni eftir at tað eru tvey ár síðan at samd til tær avbjóðingarnar sum suðuroynnurin stríðist við er at tú kanst fáa ein fast koyrandi samband og har haldi eg tað er gott at tú fáa brúkt ílendskingargrunn til tað so tá ið ílendskingargrunnurin gjørt partur av suðuroynnum í suðuroynnum so er tað eisini ein eini viktig partur av av kjarnviðkremum hjá ílendskingum hjá grunnum við at skapa menning í stýrinum sum heild í hesum førinum suðuroynni men tað smittaði av á alt landið at tú kanst fáa ein stýri partur sum kunnu kunna gerast partur av at menna landið sum fleiri á røttum sjóvandi fær okkara viðgerðamál í fíggjarnevndini hetta hevur havt eina góða og trúgva viðgerð í vár og tey tingir sum eru komin á tað sum undanfarin røðar eisini meðni á fær okkurt sjóvandi taka upp í fíggjarnevndini eisini á sama hátt sum mann hevði gjørt øðurmál

takk fyri har fær mær takk fyri so er tað næstu røðari tað er janusarana

gjørt tú tá tú tosar um suðuratunnilin í einum betri ljósi enn okkum vanliga hoyra hoyran um taleiðan eg hugsaði um tá ið dennis holm tosaði um um og vága tunnilin og hetta her málur snýr seg millum um fíggjarliga játtan til og nei til suðuratunnilin orsaka suðuratunnilin og undirsjóvutunnil til suðuroyar at tað verður sjáldan tosað um hvat ið tað fer at geva suðuroynnið altso okkum burdu gjørt nógv meiri burtur úr at at at tosa um tað tí fjølmiðløn ger tað ikki tey sum eru ímóti tunnilum gera tað heldur ikki og tey hava jú fult raðið tykist tað á fjølmiðlum men hetta her at hugsa seg til at tokur hava eina so stóra oyggj relativt í føroyum hóast alt enn so stórt fólkatal har eru fólk bara hava møguleika fyri at fara umborð á skip mangan ótespiligt hugsa bara um farnu vikuskiftið eg hevði saman við okkum av teimum og sum fór suður til til ítrótt í suðuroy eini orsakað kallað tað horvurtúr tað er støðan í dag fyri suðuroynna og bara tvær ferðir allarhelst tríggjar ferðir um um dagin nei um dagin í samband við við meginøki sum hugsar við vinnulívið brádliga brúk fyri einum lørum tað er ikki sum í restina av føroyum at mann bíleggur til at hava og fer tað beinanvegin so víðari tað eru hes báðir túrarnir ella kanska tríggir sum tað ber til og av og á so er tað so ber tað heldur ikki til tí tað ikki pláss nokk og so víðari so víðari hasa er eitt eitt samfelag og eitt fólk sum slett ikki hava somu møguleikar sum okur hava tað er einki at undrast á at fólkatalið minkar og at undrast á at tað er stúrin og tá er tað so ljóðar og á góðum grundum eisini at mann er til reiðar okur sum liva í sús og dús her norðan fjørs sammett við tey at fara og gera okkum inn á heilsuøki hjá teimum á sjúkrahúsi røddur koma fram røddur sum hava nakað at siga og sum byrja at tosa um at fara og ja til døgurðis bara fyri at siga og sum er at tað nýggjasta tað tað har skal har skal eingin yvirlæknin vera við sum tað er ikki neyðugt yvirlæknanir í havn kunnu røkja røkja sjúkrahúsið og suður og hetta tosar mann um áðrenn áðrenn tunnil kemur um tíggju ár mánadag ella tólv so blívur tað ótrykt átblaðið so fer tað bara at skunda undir fráflytingina yvirlæknanir í havn skulu røkja og eg sigi ja men vælsignaði hvat tær havn kunnu røkja sjúkrahúsið á á á á tvøroyri so kunnu yvirlæknanir niðri í ríkisdómssjúkrahúsum eisini røkja sjúkrahús í havn so groteskt er tað tosa soleiðis fullkonan út í tómalheim men hetta er við at lata trý hundrað og hálvtrýss milliónir av fænum í íløkingargrunninum fara til ávíka vist vág á floghavn sum tíggju ára rentu og avdráttarfrítt lán til útbúgvingarfloghavn á floghavnini og trý hundrað og trýss milliónir fara sum eisini eftir nú tretivu ára rentu og avdráttarfrítt lán til allar suðuratunnilum tað gleðir ikki í vildum og eg gleðist eisini um tað álitið sum ein samd fíggjarnøvn legði fram um hetta málið tað var jú til viðgerðar í vár men av taktiskum orsøkum móti mótmóti mótspæli frá teimum sum ikki vilja suðuratunnilum so follið bg tvey burtur tí verður tað løgd fram aftur nú men tá ið tað var fyrr tá kom eitt álit frá fíggjarnevndini sum er teimum til stórt rós har tey taka undir við hesum vísa á hvussu týdningarmikið tað er við við vág á floghavn hvussu týdningarmikil hon er fyri fyri innfakervið í føroyum og so vórðu les hand um at sjálvandi skal suðuratunnilin gerast men tá ið tá ið ástóð so vóru riggarnir riggjarnar herðarnir ikki sterkir nokk tíverri men eg havi hug til at biðja ein formansins loyvi til at lesa eitt broti úr

at brotið úr álitinum sum fíggjarnevndin hevði tá har teir skriva um suðuroynna einasta stóra oyggjum sum eftir eru ikki fast samband við ferðasambandi sum til tíðir er sera óstøðugt og øll tøl vísa at suðuroynnin er ein serstøðugur tá ið tað snýr seg um haldført trupulleikar sum bara gerst verri um einki verður gjørt og tey leggja afturat hóast fólkavørðslurin hevur verið stórur samanlagt í føroyum seinastu tíggju árini eru fólk av tær minkað í suðuroynni miðalinntøkanum eru lægst í suðuroynni arbeiðsloysi hægri enn í restina av landinum og serliga talið av langtíðararbeiðsloysum er lutfalsliga hægri í suðuroynni og við tað føði tí títtleikin hann hava snakkað um eisini hann er lágur og tíðgerðug og gretta hesa royndina knýta suðuroynna upp í restina av føroyum geva teim sum búgva har sum hava valt at búgva har somu møguleikar sum okur hava einast møguleiki fyri at fyri at varðveita oynna og eg síggi fyri meg tann dagin tá ið tunnilin kemur hvussu alt fer at blomstra akkurát sum tað jú tenni sovorðið nevndar er longu hent í sandoynni at fólkatalið brádlagni kurvavendur og vón kemur aftur og fólk flyta til sandoynna og tað er tað sama sum fer at henda í suðuroynni eingin ivi um tað og vinnulívið eisini sum hevur góðar møguleikar suðuroynni tað fer alt at at blóma so høvdu okur havt fleiri atkvøður í miðflokkinum men okur hava bara tvær av trýogtretivu í tinginum men hetta uppskotið skal fáa okra undirtøku ið vóni tað verið skjótt eg vóni ikki at her eru destruktivu krefturnar sum nú seta alt inn upp á at steðga suðureytunlum at tær eisini fara at at vinna tí tær hava einki at byggja tað á tær hava einki at byggja tað á uttan ja uttan hvat eg veit ikki hvat men eg fer at taka endurtakuna eina ferð afturat tann leiðin sum er millum suðuroynna tann vánaliga leiðin sum er millum suðuroynna sjálvt um smyril er eitt fantastisk skip millum suðuroynna og miðjunøki hon kostar for nógv okur kunnu ikki blíva við at blaka pengar úr hjáumni vindeyguni okur kunnu ikki bara blíva við at brenna pengar upp tí tað er tað sum okur gera okur hava hava okur ikki ráð til suðuroynnum so hava okur heldur ikki ráð til ta leiðina sum verður brúkt í dag takk fyri harforma

tað er til dyrismálur tær fyri

takk fyri hevur sær annað hjá søga ja tennis holm veit hvat hann tosar um hann býr í suðuroy hann hevur prøvað at verið í øðrum londum búð hann hevur samanberingar møguleikar tað havi eg eisini tað tað er ein fragd tá ið mann kemur suðurrætt sjálvandi tá mann er haðani men tað er er tað er øgiliga beiskt beiskt at tað skal vera so trupla fáa eg hugsi um at um ættarliðini skulu aftaná okkum at eg kunna sannføra tær um at tey at tað er gott at búgva í suðuroy jú tey vita at tað er gott at búgva í suðuroy men tað er stað tá hvat tað er jú men tað er so trupult og tað er so ringt og tað er so hart at koma til og frá okkum noyðast tá loysar hann tá trupla eg kann

okur skylda teimum tað takk fyri takk fyri so er tað heilsaður

támsins fororðið hjá søgum takk fyri hatta síðsta sum jens á lanavernu á er faktiskt nátt á týdningarmikið og tað hugsaði eg næstan at viðmerkja tá ið ófrabbaðar fyrispurningar vóru í morgun um um suðuratunnilin sjálvt um okkurt samtykkja av tunnilum og hann verður gjørdur so ganga tíggju tólv ár áðrenn hann verður koyrandi í djúnum og suðuroyggjan skal eisini vera til í tað tíðarskeiði og tí er tað øgiliga týdningar mikið at okur ikki bláa við at tosa suðuroynna for nógv niður heldur tosar hann upp soleiðis at tey fólkini sum eru har eru trívast og at tey sum og onnur so eisini fáa hug at flyta suður so fólkatæløgan økjast annaðars hetta málið tað taki eg fult undirvið so eg ætli meg ikki at brúka so nógva orku uppá tað men men í seinastuni hava tað verið okur hoyrt teg veikin mann kalla tú á gang men haldi tað næstan mann kalla tað á suðuratunnilum og hvat tað kostar og hvussu hann skal fíggjast og seinasta boðið uppá kostarini er fýra komma níggju milliardir og tað er sjálvandi øgiliga nógvar pengar serliga tá ið okur koyra við undirskotið í so góðum tíðum sum eg havi nú men eg havi haldi tríggjar ferðir uppi frá nevnt ein annan møguleika og nú fari eg at nevna fyri fjórði ferð og vónandi fái eg nøkur ørur afturat at lurta so so tað kanska kann fáa eitt sindur meiri viðgongd tað er ein pengantaki niður av kongabrúdni sum okur øll eiga í felag tað er nógv sum pástandar tað at landið eigur hann í veruleikanum har eru fýra og ein hálv milliard í kontantum pengum í plus ein banki og eitt tryggjingarpelag sum óivað eru verd eisini milliardur við sum hann seldi tey vistu okur tá ið okur tó ikki er innandi til landið aftur og tá ikki er raðið av pengunum so høvdu okur so mangleikur fýra hundrað milliónir í tunnilin í tí metingi sum hann verður nú hundrað milliónir blivu settar av í ár hundrað milliónir verða væntandi settar av nú tá ið fíggjarlógin verður samtykt hundrað milliónir komnar inn á fýra hundrað so manglar tvey hundrað milliónir afturat til at betala tunnilin tað hevur seg eingin ávirkan á haldførið yvirhøvur annað enn at tað verður betur tí okur fáa suðuroynna við í restina av samfelagnum okur fáa eitt framkomnar samfelag okur fáa fýra túsund og fimm hundrað fólk afturat í uppí føroyska samfelagið og alt tað sum hoyrir við tí at sær fýra og hvønn fimm milliardirnar liggja har tað eru pengar sum eru uppsamnar yvir hundrað ár við einum monnum monnum poli okrar forfedrar hava hava havt verið tvungnir at hava tryggingar niðri í tryggingarfelagnum pengarnir eru so blivu settir í virðispø og minst annað og eru vaksnir nú til fýra hundrað og fimm milliardir ikki so nógv uppá grund av teimum sum betala inn í tryggingina nú sum annars siga seg eiga og skulu hava at pengarnir útvista kemur so langt tí at pengarnir fær ikki at sleppa at løgja í frið fýra hundrað og fimm milliardir sum vaksa blíva skjótt tá skalt seks sjey milliardir onkur fer at gera krav uppá tær og tað er nógv betur at hasir pengarnir sum eg sigi forfedrararnir gjøgnum at betala tær inn tað verður tvungin at betala inn eingin annar hevði nakrar møguleikar hava okur rætt til at lata teir fara til privat feløg og privatar kundar og ikki brúka tað til at útbyggja okkara samfelag og fáa sum eg sigi suðuroynna og tey fýra túsund og fimm hundrað fólkini sum búgva við í okkara so mestu okkara framkomna samfelag og kanska eitt tað mest framkomna í heiminum ið rokta við tað samfeløgum at hava er tað øðiliga nógv lond í heiminum sum mist men tað er bara suðuroynna eftir av teimum stóru ódnum sum ikki komu við so enn eina ferð vit fara at heita løgtingið og kanska landsstýrið eisini at taka tað her í álvara eg veit at fólk sita har ið búkst ja taka tað ikki so seriøst men eg meini tað alvorligt har liggja fýra og eina hálv milliard sum eingin eigur ella okur øll eiga í felag sum kundu betalt tunnilin næstan kontant og vit hava pengarnir sum vóru at seta av so hava okur næstan betalt tunnilin mangla tvey hundrað milliónir í og tað er rokning við at tú ert klár at so vónandi vónandi fer hatta eitt sindur meiri viðgongd

fólk fara at daka tær so ljóst takk fyri

seriøst

hann gekk támsøgn gjørt væl eg vænti tað vera eitt sindur tað sama svar sum seinast hetta hevur nokk ikki verið uppi við landsstýrinum vent men eg havi tosað við tingfólk mest í samgongum men eisini í andstøðuni og eg havi enn ikki møtt eina einasta eina sum hevur sagt nei so eg veit sjálvt tað hvat er tað at ræðast um um tað er tað at mann er bangin fyri at leggja felagið undir tað almenna aftur og at føroyingar kanska ella nógvar føroyingar kanska halda seg eiða ein part av útfelagnum og tí føla tað at tað verður tikið frá teimum men í veruleikanum har hava okur eina bankastjóri í føroyum við einum astrup hann stevndi einum tryggjingarfeløg í danmark tí at hann var kundigar og tað var eitt ognarfelag og hann stevndaði mann tí tað skuldi eg minn ikki akkurát hvat sum gerast pengarnar men tær skuldu fara onkrastaðni og hann stevndaði tí hann átti partihúsfelagnum og tað fór líka upp í hægsta rætt har hann tapti hvar hægsta rætt trygur tú hevur ongantíð áttu húsfelagnum tú hevur einki keypt húsfelagnum tú hevur ongantíð fáa nakað útdrúvsfelagnum so tú eigur ta við betri samtakin ella ognarfelag tryggingartakuna sum tú veruleikan eitur tað hevur verið alment illa nítjan hundrað og áttaoghálvfems haldi tað varð tá ið mann fekk eitt umboðsráð áðrenn varð tað undir einari almennari nevnd sum varð sett av landsstýrinum

og hon aftur sum eg havi skilt so er tað aftur hon stóðbiðin sær eitt eitt stól av fiski hálvdarum eitt stól av fiski hálvdarum so er tað eitt stól av fiski hálvdarum

ikki á tær stýrið á hann tí

takk tá sekur thomsen gjørt væl takk fyri vit taka líka tað fyrsta um at tosa suðuroynna upp nú er tað sjálv nakað síðani av búðar suðuri men eg eri har suðuri eg havi til og suðuroynni eru heilt ótríliga væl útbygda so tað tekur hálvan tíma hvørjum at koyra í end í annaðum men mann koyrar út í breiðum veginum og breiðum tunnlum og ljósum tunnlum allan vegin so har eru og har eru ítróttaháslurnar er eitt dømi um um hvussu tingkuni á blomstrar suðuri so eg haldi ikki at tosa tað meira upp og eg havi eitt sindur trupulle við at gjøgnumskoða akkurát hvussu men eg havi hvussu her hoyrt frá fólkum sum eg haldi at eg havi skil fyri tí siga tað at tað er bara bakkað lógina frá tí hundrað og áttaoghálvfems aftur so er kemd aftur um tær eina nevnd sum landsstýrismaður avvarðandi landsstýrismaður skal seta og so hevur mann veruleikan aftur ræða tí tað pjóðist ikki meiri til um tað passar ella ikki tað munna klókar fólk enn eg ella betrivitandi fólk enn eg avgera men við sæpur til so burdu ikki

takk fyri ja takk so vóru ikki fleiri sum hava biðið um orðið í hesum málunum og tað merkir at løgtingsmál nummar sjeyogtjúgu sum var uppskotið løgslum broyting í lóg um investeringsfond frá fermi vitari verður beint í fíggjarnevndina og tað er soleiðis at nú fari eg at biðja um framsøk fólk til tann næsta málið tað verður tó soleiðis at sjálv viðgerðin verður aftan á tann steðgin sum verður so vit sallu flokkar til staðar annars skuldu skalt tað nokk verður høvi at koma á teimum tey takið spundin uppaftur tí næsta málið nú á skránni tað er fyrsta viðgerð á tingmannum nummar áttaogtjúgu sum er uppskot til samtyktar um økt fiskidagatal í bólki fimm b og eg skal biðja um framsøk fólk

og málið var klæðir við at gera samtykk við fýraogtjúgu fyri ongari móti og ongari blankari vit vilja at akvøða tað eru áttaogtjúgu akvøðir fyri eingin móti og eingin blank og tað merkir at hetta málið er endaliga samtykt og løgsmál nummar sjeyogtjúgu er eisini endaliga avgreitt frá løgtinginum so mangar vóru triðju viðgerðirnar í dag vit fara nú undir aðrir viðgerðir fyrst er tað av løgtingsmáli nummar tretivu uppskot løgsløgubroyting og løgsløgum dagpening vegna sjúku sum snýr seg um at eini sum er millum annað tøkniligur broyting og reglur um angja til smærri vinnurekandi fyri lønarútreist til starvsmenn sum hava verið óarbeiðsføri vegna sjúku longri enn fýra vikur og tað er jørgen niclasen formaður trivnaðarnevndini sum fyrstur fær orðið