52-063/2022

B A R N A - O G Ú T B Ú G V I N G A R M Á L A R Á Ð I Ð
Tinghúsvegur 7 • FO-100 Tórshavn • Tel: +298 306500 • bumr@bumr.fo
Løgtingið 1. mars 2023
Tinghúsvegur 1-3, Postboks 208 Mál: 22/22133-2
110 Tórshavn Viðgjørt: HW
Svar
upp á
§ 52 a fyrispurning nr. 52-063/2022 um dagstovnar og dagrøkt, frá Liljuni Weihe,
løgtingskvinnu, settur Djóna Nolsøe Joensen, landsstýrismanni í barna- og
útbúgvingarmálum.
Fyrispurningurin er soljóðandi:
1. Hvussu fremur landsstýrismaðurin yvirskipaða eftirlitið við, at kommunurnar umsita
dagstovnar og dagrøktir sambært løgtingslóg um dagstovnar og dagrøkt?
2. Liva dagstovnarnir upp til ásetingina um starvsfólkabýtið í lógini, sum ásetur, at í minsta
lagi 2/3 skulu vera námsfrøðingatímar og í mesta lagi 1/3 hjálparfólkatímar?
3. Hvussu vil landsstýrismaður tryggja, at børn fáa góðar og tryggar umstøður á
dagstovnaøkinum?
Svar
Til 1: Sambært § 10 í dagstovnalógini hava kommunurnar eftirlit við dagstovnum og dagrøktum, og
landsstýrismaðurin hevur yvirskipaða eftirlitið við, at kommunurnar umsita dagstovnar og dagrøktir
sambært krøvum og ásetingum í dagstovnalógini. Landsstýrismaðurin fremur hetta yvirskipaða
eftirlit fyrst og fremst við samskifti og samstarvi við Kommunufelagið um, hvussu vit á konstruktivan
hátt kunnu menna fakligt innihald, viðurskifti og umstøður á dagstovnaøkinum. Harumframt
samskifta vit við einstakar kommunur eftir tørvi, og tá einstøk mál ella evni skulu umrøðast.
Framleiðsla av hagtølum á dagstovnaøkinum er ein partur av okkara yvirskipaða eftirliti, og saman
við Hagstovuni og Kommunufelagnum eru vit nú í eini tilgongd at menna okkara skipan av hagtølum
á barnamenningarøkinum, soleiðis at tey eru álítandi, góðskutryggjað og altjóða sambærlig.
Til 2: Í dag liva dagstovnarnir ikki upp til ásetingina í dagstovnalógini um, at í minsta lagi 2/3 skulu
vera námsfrøðingatímar og í mesta lagi 1/3 hjálparfólkatímar. Á dagstovnaøkinum hava vit eins og á
øllum vælferðarøkinum eitt starvsfólkatrot, og eitt trot á útbúgnum fakfólkum. Tískil hava vit raðfest
upptøku av tveimum flokkum av námsfrøðilesandi tey komandi árini, umframt í samráð við
Námsvísindadeildina gjørt tillagingar í námsfrøðiútbúgvingini, soleiðis at størri dentur verður lagdur
á dagstovnanámsfrøði.

-- 1 of 2 --

B A R N A - O G Ú T B Ú G V I N G A R M Á L A R Á Ð I Ð
Tinghúsvegur 7 • FO-100 Tórshavn • Tel: +298 306500 • bumr@bumr.fo
Til 3: Landsstýrismaðurin fer fyrst og fremst gjølla at nærlesa nýligt handað tilmæli frá
dagstovnaráðnum um, hvussu vit kunnu tryggja, at børn fáa góðar, tryggar og mennandi umstøður á
dagstovnaøkinum. Landsstýrismaðurin vil SAMAN við kommununum og øðrum viðkomandi
myndugleikum og áhugapørtum tryggja menning á dagstovnaøkinum til frama fyri barnsins besta.
Samgongan vil virka fyri einum lønarlyfti, og landsstýrismaðurin ynskir eina betran av
arbeiðsumstøðunum á økinum, soleiðis at vit varðveita og hjúkla um okkara núverandi starvsfólk,
eins og skapa atdráttarmegi til onnur at útbúgva seg og søkja sær starv innan hetta innihaldsríka og
týðandi øki. Í hesum sambandi er ætlanin at gera tað lættari hjá hjálparfólkum at nema sær
námsfrøðiútbúgving (eitt nú við meritútbúgving ella ískoyisskeiði). Landsstýrismaðurin er í gongd
við at seta arbeiðsbólk at gera álit í sambandi við komandi dagføringar í dagstovnalógini, ið skulu
bøta um yvirskipaðu karmarnar, soleiðis at okkara børn fáa enn betri umstøður á dagstovnaøkinum
til at mennast.
Vinarliga
Djóni Nolsøe Joensen
landsstýrismaður

-- 2 of 2 --

Skrivligur fyrispurningur
eftir § 52a í Tingskipanini
Spyrjari: Liljan Weihe, løgtingsmaður
Svarari: Djóni Nolsøe Joensen, landsstýrismaður í barna- og útbúgvingarmálum
Evni: Dagstovnar og dagrøkt
Spurningar:
1. Hvussu fremur landsstýrismaðurin yvirskipaða eftirlitið við, at kommunurnar
umsita dagstovnar og dagrøktir sambært løgtingslóg um dagstovnar og
dagrøkt?
2. Liva dagstovnarnir upp til ásetingina um starvsfólkabýtið í lógini, sum ásetur,
at í minsta lagi 2/3 skulu vera námsfrøðingatímar og í mesta lagi 1/3
hjálparfólkatímar?
3. Hvussu vil landsstýrismaður tryggja, at børn fáa góðar og tryggar umstøður á
dagstovnaøkinum?
Viðmerkingar:
Í langa tíð hava trupulleikar verið á dagstovnaøkinum. Starvsfólk, foreldur og enntá
børn rópa varskó.
Vit síggja tað javnan í miðlunum. Starvsfólk á dagstovnum kæra sína neyð.
Arbeiðsbyrðan er ov tung. Arbeiðsumstøðurnar eru ikki nøktandi. Men ongin lurtar.
Av tí sama leita námsfrøðingar sær í onnur størv, ikki bara innan teirra egna geira,
men eisini innan eldraøkið og aðrar vinnur.
Eisini foreldur vísa á sína ómegd. Ferð aftaná ferð hoyra vit um foreldur, sum ikki fáa
gerandisdagin til at hanga saman, tí dagstovnar ikki hava umstøður at veita teirra
kjarnuuppgávu – at virka fyri uppaling og menning av børnunum sambært fullgóðari
námsfrøðiligari stevnu, sum tað stendur í lógini.
Og eisini børnini hava fingið nokk. Herfyri hoyrdu vit í miðlunum um lítlan drong,
sum ikki tímdi í barnagarð longur. Barnagarðurin, sum annars sambært endamálinum
í omanfyri nevndu lóg, átti at givið honum eitt trygt og mennandi umhvørvi. Men
soleiðis er eftir øllum at døma ikki í løtuni.
Á Løgtingi, 17. februar 2023
Liljan Weihe

-- 1 of 1 --