52-035/2022

F Í G G J A R M Á L A RÁ Ð I Ð
Ministry of Finance
Tinganes • Box 2039 • FO-110 Tórshavn
 (+298) 35 20 20 •  fmr@fmr.fo • www.fmr.fo
Løgtingið
Tinghúsvegur 1-3
Postboks 208
110 Tórshavn
Tórshavn, tann: 3. oktober 2022
J.nr.:
Svar til skrivligan fyrispurning nr. 52-035/2022 frá Bjarna Kárason Petersen, løgtingsmanni,
settur landsstýrismanninum í fíggjarmálum, Una Rasmussen, um inntøkur og útreiðslur hjá
Vága- og Norðoyatunlunum.
Fyrispurningurin er soljóðandi:
1. Hvørjar hava árligu inntøkurnar verið hjá ávikavist Vága- og Norðoyatunlinum síðan 2016?
2. Hvørjar hava árligu útreiðslurnar verið hjá ávikavist Vága- og Norðoyatunlinum síðan
2016, skift á rakstur, viðlíkahald, umsiting og umvælingar?
3. Hvussu nógv hevði tað kostað landskassanum at strikað tunnilsgjøldini í ávikavist Vága- og
Norðoyatunlinum?
4. Er nøkur avtala gjørd um, at tunnilsgjøldini á Vága- og Norðoyatunlunum skulu strikast,
eftir at teir eru útgoldnir?
5. Arbeiðir landsstýrismaðurin við einum nýggjum fíggingarleisti fyri samferðslukervið?
Til nr. 1
Roknskapirnir hjá feløgunum eru almennir og finnast á heimasíðuni tunnil.fo.
Inntøkur í mió. kr. 2016 2017 2018 2019 2020 2021
Vágatunnilin 15,1 16,6 14,7 13,4 10,1 11,3
Norðoyatunnilin 24,5 21,0 19,0 17,7 16,1 17,8
Kelda: Ársroknskapir hjá tunnilsfeløgunum (árlig nettosøla), www. tunnil.fo.
Til nr. 2
Vágatunnilin í tús. kr. 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022
Beinleiðis rakstur 2.874 2.764 1.740 2.245 2.324 2.514 2.338
Fyrisiting 600 600 600 600 600 600 500
Trygging 321 211 455 300 298 101 490
Innkrevjing 1.900 1.800 2.000 1.800 1.950 1.172 1.100
Viðlíkahald 0 139 4.380 8.055 20.174 500 3.800
Samanlagt 5.695 5.514 9.175 13.000 25.346 4.887 8.228
Kelda: Vágatunnilin.

-- 1 of 3 --

F Í G G J A R M Á L A RÁ Ð I Ð
Ministry of Finance
2/3
Norðoyatunnilin
í tús. kr. 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022
Beinleiðis rakstur 4.371 4.134 2.959 4.493 4.358 3.288 4.000
Fyrisiting 600 600 600 600 600 600 500
Trygging 436 35 445 311 314 300 313
Innkrevjing 1.900 1.800 2.000 1.800 2.400 2.252 2.000
Viðlíkahald 0 889 0 0 1.651 31.528 9.007
Samanlagt 7.307 7.458 6.004 7.204 9.323 37.968 15.820
Kelda: Norðoyatunnilin.
Víst verður eisini til LM-047/2021 skjal C: Ymisk tøl í sambandi við viðgerð av
samferðslupakkanum, sum tunnilsfeløgini lótu fíggjarnevndini.
Tunnilsfeløgini upplýsa, at seinasta vetur kannaðu fólk frá Rambøll loftið í Norðoyatunlinum.
Hetta er kanning, sum verður gjørd 4. – 5. hvørt ár. Tunnilsfelagið hevur boðið arbeiðið út, at gera
loftið aftur. Um felagið tekur av lægsta boð, er arbeiðið mett at kosta umleið 3,8 mió. kr.
Síðst í september verður loftið í Vágatunlinum kannað, og má tí roknast við einum kostnaði har
eisini.
Ljósini í Norðoyatunlinum verða skift seinni í ár og komandi ár. Tað er mett at kosta 11 mió. kr.
Vifturnar í Vágatunlinum eru 20 ára gamlar og í Norðoyatunlinum 16 ár. Tunnilsfeløgini hava
biðið um at fáa tær kannaðar, serliga upphangini og motorarnir. Tað vísir seg, at vera nógv tæring í
báðum tunlum. Millum annað sæst tæring í telefon/brand boksunum. El-teknisk útgerð broytist
alsamt, sum ger tað torført at fáa eykalutir. Summi teknikkhús mugu eisini kannast, serliga tey, sum
eru í bingjum.
Alt eftir hvørjum standi vifturnar, telefonirnar v.m. eru í, er metingin hjá P/F Norðoyatunnilinum
og P/F Vágatunnilinum, at tað mugu brúkast einar 4 mió. kr. í miðal í viðlíkahaldi av
Vágatunlinum komandi 3 árini og nakað meir í Norðoyatunlinum, umleið 7,5 mió. kr.
Til nr. 3
Verða tunnilsgjøldini í Vága- og Norðoyatunlunum strikað, fella inntøkurnar, sum greitt frá í nr. 1,
burtur. Í 2021 vóru inntøkurnar hjá feløgunum um 29 mió. kr.
Útreiðslurnar hjá Vága- og Norðoyatunlunum sambært roknskapinum vóru ávikavist 9,4 mió. kr.
og 13,0 mió. kr. í 2021, tilsamans 22,4 mió. kr. Av hesum vóru avskrivingar og útsettur skattur 11,1
mió. kr. Rakstur, lønir og fíggjarligir postar vóru 11,3 mió. kr. Avlopið var 6,6 mió. kr.
Við miðaltølum frá feløgunum fyri 2016 til 2022, sum eru lýst omanfyri, og framrokningar hjá
tunnilsfeløgunum fyri 2023 til 2025, hevði rakstur og viðlíkahald kostað árliga um 18 mió. kr. Tað
er 6,3 mió. kr. til beinleiðis rakstur og 11,5 mió. kr. til viðlíkahald. Tó eigur at viðmerkjast, at
munandi umvælingar hava verið gjørdar hesi seinnu árini. Útreiðslur til fyrisiting, tryggingar og
innkrevjing eru ikki roknað uppí hesa meting.
Skal onki tunnilsgjald vera, fer landið at taka tunnilsfeløgini av. Tá verða avlop, avskrivingar,
útreiðslur av innkrevjing og tílíkt ikki viðkomandi, men einans regluligur rakstur og umvælingar av
tunlunum.

-- 2 of 3 --

F Í G G J A R M Á L A RÁ Ð I Ð
Ministry of Finance
3/3
Til nr. 4
Spurningurin um tunnilsgjald og í sama viðfangi, um nær tunlarnir skulu latast aftur til landið,
hevur ofta verið viðgjørdur sum eitt ivamál um, nær tunlarnir eru afturgoldnir. Ógreiða hevur m.a.
verið um, hvørt tað eftir galdandi lóggávu er samlaði útveganarkostnaðurin ella bert lánið, ið skal
gjaldast aftur, áðrenn tunlarnir kunnu latast landinum.
Tríggir skrivligir fyrispurningar eftir Tingskipanini § 52 hava umrøtt spurningin um, nær og eftir
hvørjum treytum tunlarnir skulu latast aftur til landið. Í svari frá 2014 frá landsstýrismanninum í
fíggjarmálum varð víst til, at samsvar ikki er millum orðaljóðið um útveganarkostnað og
upprunaligu ætlanina og almennu fatanina, og í svari frá 2016 frá løgmanni varð víst til, at ein
tulking av lógargrundarlagnum greitt vísir, at allur útvegnarkostnaðurin skuldi gjaldast aftur.
Avhendan av undirsjóvartunlunum til landið krevur undir øllum umstøðum, at Løgtingið
samtykkir eina broyting av verandi lóggávu. Tað er landið, sum eigur allan eginpeningin í
feløgunum, og tað er landið, sum yvirtekur tunlarnar. Spurningurin um, nær tunlarnir skulu latast
aftur til landið, og hvussu landið ynskir, at tunlarnir framyvir skulu rekast, er ein politisk avgerð. Tá
politisk semja er um, at Vágatunnilin og Norðoyatunnilin skulu latast aftur til landið, verður málið
lagt fyri Løgtingið, og tað má eisini merkja, at tunnilsgjøldini verða avtikin.
Fyrimunurin við, at tunnlarnir higartil hava verið riknir í partafeløgum er, at leiðslan skal tryggja, at
felagið verður rikið forsvarliga, og at inntøka felagsins er nóg mikið til rakstur, viðlíkahald og at
svara hvørjum sítt. Tá tunnilsfeløgini verða avtikin, átekur landið sær hesa ábyrgd. Tað er eyðsæð,
at fortreytin fyri at avtaka tunnilsfeløgini og samtíðis avtaka gjaldið er, at nóg mikið verður sett av á
fíggjarlógini til viðlíkahald. Eisini tað er ein politisk avgerð.
Til nr. 5
Landsstýrið og samgongan arbeiða við einum nýggjum fíggingarleisti fyri samferðslukervið.
Tinganes, 3. oktober 2022
Uni Rasmussen
Landsstýrismaður í fíggjarmálum

-- 3 of 3 --

Skrivligur fyrispurningur
eftir § 52a í Tingskipanini
Spyrjari: Bjarni Kárason Petersen, løgtingsmaður
Svarari: Uni Rasmussen, landsstýrismaður í fíggjarmálum
Evni: Inntøkur og útreiðslur hjá Vága- og Norðoyatunlunum
Spurningar:
1. Hvørjar hava árligu inntøkurnar verið hjá ávikavist Vága- og
Norðoyatunlinum síðan 2016?
2. Hvørjar hava árligu útreiðslurnar verið hjá ávikavist Vága- og
Norðoyatunlinum síðan 2016, skift á rakstur, viðlíkahald, umsiting og
umvælingar?
3. Hvussu nógv hevði tað kostað landskassanum at strikað tunnilsgjøldini í
ávikavist Vága- og Norðoyatunlinum?
4. Er nøkur avtala gjørd um, at tunnilsgjøldini á Vága- og Norðoyatunlunum
skulu strikast, eftir at teir eru útgoldnir?
5. Arbeiðir landsstýrismaðurin við einum nýggjum fíggingarleisti fyri
samferðslukervið?
Viðmerkingar:
Nógv orðaskifti hevur verið um tunnilsgjøldini fyri undirsjóvartunlarnar í Føroyum.
Útbyggingin av samferðslukervinum hevur í ein stóran mun verið fíggjað av
brúkaragjøldum.
Hesi brúkaragjøldini hava fyrst og fremst verið brúkt til at fíggja Vága- og
Norðoyatunlarnar, og hava havt við sær, at teir eru væl hildnir og í sera góðum standi.
Tað hevði verið áhugavert at vitað, hvat tað merkir fyri ávikavist Vága- og
Norðoyatunnilin, um mann strikar tunnilsgjøldini.
Tað hevur verið frammi, at ein avtala er, sum sigur, at tunnilsgjøldini fyri Vága- og
Norðoyatunlarnar skulu strikast, eftir at teir eru útgoldnir. Tað er týdningarmikið at
fáa at vita, um tað veruliga er so.
Framtíðar útbyggingar av samferðslukervinum – eitt nú undirsjóvartunnil til
Suðuroynna – fara at bera við sær týðandi útreiðslur fyri landið. Tí hevði verið
áhugavert at vitað, um landsstýrismaðurin arbeiðir við einum nýggjum fíggingarleisti
fyri samferðslukervið.
Á Løgtingi, 15. september 2022
Bjarni Kárason Petersen

-- 1 of 1 --