LM-127/2020

ja takk fyri frí fólkini tað er eitt uppskot frá høgna heitalur vegna tjóðveldi um løgtingslóg um ognan á fast ogn í føroyum hetta er eitt mál sum hevur verið fyri fyrr og tað var í fjør eitt løgtingsmál nummar hundrað og eitt frá tey sína nítjanu útskot til samtyktar sum snúði seg um tað sama og har var eitt eisini tjóðveldi sum skeyt hetta her upp við at avmarka útlendingar í at ognast eitt fast ogn í føroyum eg haldi tað at hetta við útlendingum og hvussu hetta føroyska samfelag skal innrættast er ein rættiliga principiellur spurningur eg haldi at tað er eitt líðsindi for nógv av hesum her at mann ger útlendingar til ein trupulleika og kanska er hetta her við at vera ímóti útlendingum kanska ein alt for góð politisk søluvøra mann kann máta tí at vit eru í einum vit liva í einum heimi hvar ið vit hava havt eina altjóða gerð gjøgnum tað síðsta øldina og tað hevur verið lagt upp til størri og størri samstarv millum tjóður og londur er gingið saman í í felagsskapur at útveksla kapital arbeiðsmegi og síðari og síðari og tað er eisini nakað sum bæði ísland og norrøður hava hava tikið undir við sum er limur í eps samstarvi hjá evu tað tykist sum at tjóða teg upp á einlendan máta vil hava at vit skulu vera eitt sørt isolerað land í norðuratlendshavi hvar ið við útlendingar ongantíð ongantíð eingir rættindini mugu hava hvar mann hevur koyrt nógv upp á at mann skal út við hvísa útlendskan eigurskap í fiskivinnuni og mann reist hoyrt inn á fjalivinnuna og og síða teg við fastogn í føroyum lat meg siga beinanvegin at føroyar er eitt lítið land og tað er serligt viðurset sum gerast galdandi í føroyum og at vit sjálvandi eiga at hava eina lógarregulering av hvussu útlendskar íleggir í tað íløgu kunnu fremjast í føroyum vit hava havt eina fyri fiskivinnuna eina skipan hvar ið útlendingar kunnu maksimalt eiga ein triðing og og og tað haldi eg hevur verið ein góð skipan sum hevur verið við galdandi í óminniliga tíðir í føroyum og hevur ikki givið okkum nakað serligar trupulleikar og vit skulu bara tryggja at tá reglurnar verða yvirhildnar og seta betur eftirlit við tí so skal tað nokk virka tí at fiskivinnan er dømi um eina vinnu sum krevur nakað um kapital og tí er tað ikki ráðiligt at útihýsa útlendingum í nakað ælivinnuna hevur mann heldur ikki nakað trupulleikar av tí ælivinnan har eiga útlending hevur eisini verið við til at skapta eina stóran frambyrgd í fólkasamfelagnum nú er tað so talan um fastaogn at eiga setahús og fastarogn í føroyum vit hava onga lógáða um tað og tað er fólki útlendingum at kunna ogna sær fastaogn í føroyum og aftur her vil eg siga tað síðani yvirorðna sæð so er so hevur tað ikki higartil verið nakað trupulleiki eg havi havt ígjøgnum nógv ár nógv við sølu keypa fastarogn at gera og havi havt við nógv við nógv vinnuliga at gera eg kenni einki til at útlendingar í føroyum vil útlendingar hava lagt undir seg ognir í føroyum og eg veit eisini frá tí málinum sum var fyri í vinnunevndini saman við málið til uppskuldu samtyktar so er tað ikki soleiðis at tað er hasa tinglýsingini eg kenni ikki nakað til at útlendingar leggja undir seg fastaogn í føroyum og tí er tað eitt kanska eisini ein slags politisk eitt politisk signal um at vit skulu hava eitt avbyrgd samfelag við tær at gera eg veit ikki um tað er tað sum eg haldi ikki at tað er rætt at innibyrgja seg og síðari hinvegin gert tað ein trupulleiki við at útlendingar eiga fastaogn í føroyum og leggja heilar bygdir undir seg so skal ikki ein lóg góða til og vit má eisini minna til tað at føroyingar ogna sær út og ognir aðrastaðnis og vit hava serligu forholdur millum danmark og føroyar føroyingar vilja íleggjararnar hava loyv til at keypa fastaogn í danmark skulu so dagin ikki kunna keypa fastaogn í føroyum hvat við teimum reglunum vit hava galdandi højum vit ikki hevðu loyv til at gera mismun millum danir og føroyingar í føroyum sum verða líka so væl sum danir helst hava loyv til at gera mismun millum danir og føroyingar í danmark so hatta hevur nógv varð ivast spurningar við sær í gudsferðum og at tað hevur við í fastaogn sum eg segði tað hevur ikki verið ein stórur trupulleiki higartil eg haldi hinvegin at tað er ikki ein gongd leið at fara sum tað er útskotin her at mann skal siga at tað skal ikki vera loyvt at okta sær ognir í føroyum at mann skal ikki vinkja í landinum og síðani tað skal vera so øgiliga forbogið ikki útlendingar at vinna pengar í føroyum hinvegin haldi eg at onnur lond hava sett reglur um at her og og og tað kann vera knýtt at eini bústaðarskyldu at teir sum eiga ognir í føroyum hava eina eina eina eina eitt blíkt skyldu á ognunum og síðani onnur lond hava reglur um sær reglur um summar og hús at tað skal mann útlendingar ikki kunna okna sær síðani so hatta er hetta er faktiskt eitt mál sum krevur eina eitt øgiliga neyfti eina eina neyva analysu fyri at fyri at mann kann samt til djópsskuld sum tað fyri liggur mann má eisini hugsa um at at tá ið vit ynskja at hava rættin í útlendingum at keypa fasta okk so er tað øgiliga oftaðni galdandi millum lond at tað er ein slags risipostiti at tað skal vera somu reglur galdandi í tí landinum sum mann fer til sum mann kemur frá so eisini at at at at vit vit ikki kunna vit vit vit ikki kunna lova útlendingar at keypa ognir í føroyum so er principiellastøðan sum at tað verða tað at vit at vit hava ikki kunna okna okkum í útlendskar ognir í útlandinum og eg haldi at tað er eitt sindur eitt sindur undarligt at mann blívur við at seta tað fram bæði í fjør sum upp síni samtyktar og nú sum uppskot til løgtingslóg tí hetta er for illa gjøgnumarbeitt haldi eg og mann mann veitst annaðis sera hvørja trupulleikina síðani so sagt eg eri ikki fyri at tað skal vera púra leski á útlendingum at okna sær ognir í føroyum men vit mugu gera okkum í stóran ómak við at finna útav hvørjar avmarkingar skulu vera síðani ikki tað at tað tekur yvirhond og eitt tað besta instrumentið til tað haldi eg er at áseta reglur um sum til dømis í danmark og øðrum londum eina bústaða ella brúktskyldu síðani ognirnar ikki standa tómar og síðani og og mann kann kanska hava serliga reglur um summarhúsumráðir tað skal eg ikki kunna siga síðani at ikki blívur tað tekur yvirhond at útlendingar haldna sær ognir á útoyggju síðani til summarhúsendamál og og og og tílíkt men sum heild haldi eg at at her krevur hana eina nokk so gjølla viðgerð og eina nokk so grundið annað lívsár enda hvat skal tú verk og eg veit at løgma at arbeiða við hesum í málinum og at samgongan ætlar sær at koma við einum uppskoti um at her aftan á ólavsøku hvar tað verða sett at greiða reglur fyri undir hvørjum seytum útlendingar kunnu avknáa sær fasta ogn í føroyum at her málið kemur so í gudskemi til viðgerðar í rættarnevndini og skal sjálvandi fáa eina góða og posta viðgerð í nevndini kunnu vit eisini fara at kanna hvussu umfatandi er trafikkurin við at útlendingar og ognir sær ogn í føroyum eg kenni bara nakað heilt fá dømi og haldi meg kenna øgiliga væl til tann føroyska ognarmarknaðin og tað eru bara nakað heilt heilt fá dømi hvar tað hevur verið aktuellt og eg kenni eisini útlendingar sum hava keypt sær hús í føroyum og sum eisini búgva í dømi í føroyum so vit má eisini ansetta at vit ikki gera hetta til ein stóran trupulleika vist eg sker tað men hinvegin sum sagt at gera reglur um at her tað h eg haldi at vit mugu líka sum finna út av hvørjar avmarkingar skulu vera góldandi takk fyri at hava formaður

hevði hann lagt so fær bjørt samuelsen

takk

og er tað kristian andreasen takk fyri farmaður nú eg eri løgmaður her og hann kemur eisini at taka orðið seinni so hann kann eisini svara fyri seg jú eg haldi at eg veit at tað verður at arbeiða við tí samgongd og tað verður at arbeiða við einum uppskoti um eina lóð um eitt her sum skal seta treytir fyri at útlendingum ognum sær ogn í føroyum og tað er roknið eg við tað fer at løgmaðurin er nokk sjálvan greiður frá tað sum mann so hugsar um tað er tað at mann vil tryggja at tær ognir sum verða keyptar í eygu og so eisini at ognir ikki standa tómar og tað skal ikki kunna vera so eisini at útlendingar uttan víðari kunna kunna gera stórir innkeyp í føroyum upp á tann máta honum so er so men tað má tað roknið løgmaður sjálvur kemur greiður frá takk fyri

ja takk so er tað jóhannes jóansendursvágv

og eg kann siga vegna javnaðarflokkin beinanvegin at vit vit eru fyri at mann ger nakrar reglugerðir á hesum økinum vit hava fórt fram fleiri ferðir fyrr at vit mangla reglugerðir í økinum og vit mangla kunngerðir sum vísa heilt greitt hvussu mann skal fyri at halda seg tá ið útlendingar hava áhuga í ognum í føroyum og tað er væl eisini tí at mann hyggur eftir hvussu grannalond eisini hava gjørt danskar hava reglur fyri summar og keyp í danmark og áland hevur reglur yvir og áland er eitt land ella eitt oyggjarflokk sum kann sambrevast eitt sindur við okkum vit eru smá eins og áland er teir hava eitt sum eitt heimbygdur reytt tey hava at siga at tað er nakað við at mann at tey sum eru fastbyggandi tey sum búgva á staðnum hava ein ein fyrimun móti útlendingar av okkum hansara ognir mann og hesum økinum haldi vit skulu ansa eftir at vera for bláoygd og og og naiv tí at tað er einki við tað at vit mann eru móti útlendingum tað er meiri tað at mann má tryggja sær at at okkara land ikki verða uppkeypt so mann siga men eg vandin til staðar ja so betri í heimi og fórt fram til umsøk meglara fyritøkan at tað hevur áhugaverið og vit vita tað at útlendingar hava keypt til umsøk økir hús og ognir í ymiskum bygdum eg nevna kvívík miðstøðarøkinum kvívík og sandavági veit eg eisini og aðrastaðni við har sum tómhúsina hava staðið so hava útlendingar helst rísir útlendingar keypt ognir og brúka tað sum summar bústaðir ella eg stendur at toynta mesta áðrenn og serliga tá vit hava bústaðar teir í føroyum og eftirspurningurin stóður eftir bústaðum so kann tað vera eitt sindur prokurandi at at ognir standa tómar havt tey so ognað sær ognar og lagað tær út til føroyingar so hevði tað verið nakað heilt annað men hetta er ein avbjóðing sum vit í ánnaflokkinum eisini duga at síggja er er til staðar og hon kann vera størri so vit halda tað er øgiliga skilagott at gera reglur á hesum økinum og løgmaðurin segði tá til seinastu viðgerðir av hesum uppskotinum ella líknandi uppskotið at hann fór at gera onkrar reglur eina lóg og sum í skilalagnum so kemur hon heilt skjótt til ólavsøku so eg vóni og vænti at tað verður ein lóg sum kemur at stuðla upp undir at mann hevur nú skipaðir viðurskiftir mann kann siga tað at bústaðartørvur hevur er stórur í føroyum eftirspurningurin er himmaður stórur og tómar bústaðir standa nógvar staðnir býlingar tómar serliga kanska smábygdum men eisini í havnini sum hevur høgt summa staðni har har er kanska eiga er standa húsini tóm altso og tað kann eisini virka eitt sindur provokerandi tað hevur fórt fram onkuntíð eg veit at brandur sandoy hevur fórt tað fram fleiri ferðir at mann kundi loypa kommununa at leggja tænastugjald á tóman bústaðir so sum mann fekk kanska brúkt tey húsini ella mann fekk eitt sindur burtur úr teimum í øllum førum men tað er so ein møguleiki men men eg hvussu er sum vitja eftir hvussu kunnu útlendingar blíva ein kampingarneyð til dømis tey sum virka inn á ferðavinnuna til dømis vist at keypa nógvar bústaðir leiga tær út og tað eru ofta rík fólk ella ríkir felagsskapir mann hevur jú heggjfondar sum er nevnt í uppskotinum sum eiga fleiri milliardir í peningi og fyri tey er tað einki at keypa eina bygd upp ella eina oyggj um tað skal vera vist at brúkt fyri tí og spæla sær fyri tí føroyar eru illa smáar so vit kunnu ikki samanborða okkum við til dømis í spania ella ella onnur stórur l a so vit sita ikki ansa eftir okkara landi yvir so og hava reglugerðir á hesum økinum so vænti eg at tað kann blíva ein avbjóðing í framtíðini eg havi tosað við onkur sum arbeiðirnir um ferðavinnuna og tey siga tað at tað er ein reallur trupulleiðis tað kann blíva ein reella avbjóðing við so í við so rík fólk aðrastaðni frá keypa til dømis summar og sopp og annað og byrja aftur tað er einki sum fór á tí í dag tí haldi eg tað er fínt at mann fær skipið í viðurskiftuni ella er gott at mann roynir at fáa eina reglugerð og leggur eitt uppskot fram um tað verður hetta uppskotið ella um tað verða onnur uppskot sum koma sum er líka góð ella betur tað veit eg ikki men í øllum førum vit fara gudsia at taka undir við at mann skipar eftir viðurskiftuni og verður einki frægarður at bóða hett her jú men so taka vit undir við hesum her tað besta hevði nokk verið at mann fekk eitt samt løgting til at gera eina lóggávu í sínum tí eg trúgvi tá øll í føroyum vilja hava skipaðu viðurskiftur eg kann ikki hugsa mær at nakar her í løgtinginum heldur at at vit skulu hava óskipaðu viðurskiftur soleiðis at til tilvildum er ræður og avbjóðingarnir sjálvum tær ymiskar ant eftir hvørt burtur og vit vita ikki um brádliga ein ríkmaður fer at hava fyri einari oyggjuløg hvat ger mann tá tá ið borgararnir á eini oyggj fáa tilboð um at fáa nakrar hundrað milliónir fyri at keypa alt upp tað tað sannsýnvísi verður onkur freistaður og serliga tá so sum landið hjá okkum er hátt í dag so so kann tað vera ein stór avbjóðing fyri føroyum tað er í fíggjarnevndini at nei og ja í fíggjarnevndini at gera at geva hesum her uppskotinum eina góða viðgerð eg veit ikki um tilhengar burdu verið gjørdar nú verður sagt sekt í her at mann hevur ein nevnd ella eitt stýri sum skal avgera um mann kann keypa upp á okkum ella ikki tað varð kanska ringt at at fáa tað breiða tí hvussu mann ger tað men mann kundi kanska tikið áland sum sum fyri fyritømi hvussu mann ger har og kanska fingið nakrar nakrar møguleikar til tey brúka og kanska brúkt teir her í føroyum í øllum førinum vit halda tað ikki illa gott so at vit fara at taka jarðliga ímóti og viðgera tað við postinum sinni takk fyri

ja taks for tær viðmerkingar fyrst á góðan

øh ja hann er bleivin er bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin bleivin

ja altso vit halda teg er skilagott at hava onkur kriterium tað kann skjótt blíva spekulatión og tí tað spekulatión nýtur hjá mær so so er tað sannsýlum fyri at vinna pengar og tað kann vera uppá kostning av av teimum borgarum sum eru her og sum ikki hava ein bústað framundan so við síður ríkfólk lømis keypa nógvar bústaðir undir seg og leiga tað dýrt út til tað vekkir ferðavinnulógina men so verður tað ein keðiligur støða í mínari um eittan og eittan má vit hava og um hetta er tað rætta tað veit eg ikki men tað kann gott vera at okkurt avist her er rætta takk inn í eina eina lógu takk fyri

ja takk so er tað brandið

okur

jóannes joensen partvíst trúgvi eg tí eg trúgvi at føroyingar til dømis tær tú ikki kanska ikki ognast tær fleiri hús og tað er ein bað eisini hvussu gjøldini hvussu stór tey eru tí at tað er tað er tað smá gjøld sum trúgvi at at eingin hevur nakað móti at betala men útlendingar eru nokk so ríkir at teir hugsa ikki um hesi gjøldini rokni eg við vit starva og hug til at keypa býlingar ella bústaðir ella oyggjar upp so gera tær tað tað tað er púra vanligt at útlendingar eiga oyggjar í í ymiskum og í stillaðum til dømis heilar oyggjar og og hava bústaðir har so tað at at ogna sær oyggjar í í eksotiskum støðum til dømis sum tørja verða sæddar út á ymiskum tess leggja á vanligt so vit smannu møguleikar fyri tí og kann gera tað men so kemur hann tað tí pengarnir tey eru teir summi fólk eiga so so øgiliga pengar har mugu vit hava onkra reglugerð ella ella ella ella eru vit eitt eitt sindur aðiv ella ella tað tað tað er heilt greitt takk

ja takk fyri so fær aðrar joensen orðið til bóð

takk fyri harra formaður ja hetta er eitt áhugavert kjak um fastan í føroyum og eg haldi at tað er gott at tað kemur upp á venda av og á løgmaður hevur boðað frá at at hann kemur nokk niðan við einum uppskoti í tingsetuni aftan á ólavsøku so tá fór eg at síggja hvat tað inniheldur men føroyar eru upp á málgar mátar eitt viðbreki samfelag okur hava begrensað byggilendi sum øll øll smá oyggjasamfeløg so hevur mann begrensað byggilendi so fyrr ella seinni so má mann taka tær upp til eina prinsipuella avgerð um hvussu mann kemur á skipið sigur viðurskiftini í framtíðini tað er eingin ivi um at tað er ein áhugi fyri at keypa fastan í føroyum eg haldi at tað hava meglanarfeløgini eisini meldið út at tað er ikki ein ovurhonds stórur áhugi men tað er kanska ein vaksandi áhugi fast álnar marknaður runt allan heimin er blivin øgiliga attraktivur næmliga eina grein nú ein dagin oljufondur í norra sum er ein kempi stórur heggsfondur mátti anseta at halda tíggju ella tjúgu meglanir tað kláraði eitt simplen ikki tað manglaði mannskap til at keypa upp og tað keypti upp strategiskt runt um í øllum heiminum serliga har sum í teimum størri býnum men hetta er sjálvt nakað sum eisini koma til føroyar málið er er haldi eg nokk so prismuelt sjálvandi skulu okur gera alt fyri at fastovna marknaðurin í føroyum ikki verður avskeiklaður av útlendingum av útlendskum kapitali í føroyum tað vil vera til óbótaligan skaða tað vil føra til at at seta sær prísir og annað ferðir upp til himmals og tað kemur at gera tað óliviligt hjá okum sum og okrar eftirkomar sum skulu búleikast her kjakið er sum sagt prismuelt vit skulu takið mína oyggj suðuroynna ein stórur partur av tíi fastonnuni sum verður handlaður nú tað kann vera summarhús og onnur tey verða handlaði úr tey verða handlaði og keypt av fólki í mysjarøkinum tey standa tóm hálvfems prosent av tíðini fyri okum kundu teir verið líkamikið um tað var ein ein týskari sum átti ella ein handmaður at tey stóðu so so so standa tey tóm hálvfems prosent av tíðini allíkavæl tað er sum sagt ein vaksandi áhugi og eg haldi absolutt at okur skulu hava reglar sjálvt um problemið ikki er so stórt beint nú so skulu tey vera fyrireikar upp á at tað kann blíva stórt og tað sum er vandamikið við akkurát útlendskum kapitali til fastonn er at marknaðurin er so lítil at tað skal faktisk ikki serliga stórur áhugi til tað skal ikki serliga nógvur handil til útlendingar til áðrenn mann avskeplar tí er tað eyka viktigt at mann hevur at mann hevur ásetingar og er upp á forkant við tað tí tað kann gera at hava nøkur øgiliga óheppan ting við sær brandur sandoy hevur næmliga fleiri sum hava verið í núhúsum her hvussu hvussu skal mann skipa eftir her við at tað standa serliga í útjóðaranum standa ein rúgv á húsum tóm tað verður gjørd ein ein uppgerð frá kommunufelagnum fyri haldi eg trimum árum síðan tá vóru tað átjan hundrað tóm hús kring føroyar átjan hundrað tóm hús tað er rættiliga rættiliga válsamt tí samstundis sum tað standa átjan hundrað tóm hús so tosa okur hon bústaðar neyð tá siga at at strukturin í okra búseting og og okra eigarastrukturi av av fastognum føroyum hann er longu rættiliga rættiliga skeivur og tað í seg sjálvum haldi eg er nokk so bekymrandi okur hava sæð fleiri ferðirnar at at í smá samfeløg tá ið ferðavinnan líka sum trokar seg inn á tær at nógv av teimum hava trupult við at tóta sær og og tað er altíð soleiðis at tá tað kemur allíkast sum ein fremmand makt inn á teg so tað er altíð tað fólkið sum býr her so líka sum víkir tá siga at tað blívur óliviligt hjá nógvum av teimum sum sum veruliga skulu búgvir og og og ynskja búgvir mugu okkurt gera alt sum okkuna í okra makt fyri at tað ikki sleppur at henda so tí er tað gott at hetta uppskotið er komið og kjakið kemur í gongd okur høvdu kjakið í fjøra eisini í sambandi við eitt eitt uppskotið samtyktar um um hetta um hetta saman so at siga men í við at at samgongan kemur við einum uppskoti í aftan á ólavsøku so verður tað neyvan hetta her uppskotið sum verður samtykt men áðan sæð so hava okur altíð gott av at diskutera akkurát hesi tingini

takk fyri harra formaður

berhard joensen takk frá mær ja eg eri vitandi um at útlendingar hava ognar sær ognir í suðuroynni ikki í stóran stíl men tað er í minnis stíl men men akkurát hesum eru økirnir og tað verða so ótrúliga nógv uppá vakt tí okur eru so viðbrekið okur eru so viðbrekið at marknaðurin hjá okkum er so illa viðbrekið her skulu okur hava tað sum eitt rætt tikið umhug okkurt at binda um heilan fingur og seta nakað treytur sum eru rímiligar tað er ikki soleiðis at okur seta treytur hvar okur fullstendiga lukku okkum inni og lukku øll onnur úti tí okur hava eina rúgvu av rættihæddum aðrastaðni at okkum keypa okkum keypa fastan í øgiliga nógvum støðum runt um í heiminum og so at her skulu ikki vera sovorðið lukkaland hvar eingin annar kann koma inn og tað haldi eg at tann balansan skulu okur finna men taka støði í at tí tí heilt er lítla marknaðurin sum mugu vera tí tað skal øgiliga lítið til at skeikla tann marknaðurin soleiðis at tann blívur óliviligur hjá okkum sum búgvur takk fyri

høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði høgurði h

eg havi okkurt tað ikki sovorðið

grarlufensen takk fyri at fáa mær jú ásetingarnar ið hesar her í hesum her uppskotinum vísa at so eg haldi at tað er nokk so ferð eg trúgvi at tað verður tað verða nøkulunda somu meginreglur trúgvi eg sum samgongan kemur at koma við tá ið eina ferð kemur við sínum uppskoti sum sagt tað er hvar finnur mann balansan tað vil altíð flótandi til ein og hvørja tíð er tað flótandi men eg haldi at nakar av teimum ásetingunum her um um hvussu leingi tú hevur búð og verið skattskildigur her og eg trúgvi at í í í teimum førinum hvar ið tú ikki er líkur til treytirnar so verður tað væl ein ein skipan hvar ið tú kemur at søkja um undantalsloyvi ella loyvi til at kunna opna tær sær opnar tann mest praktiski og nevnastu mátin at gera tað uppá soleiðis at tú kanst bevara kontrollur við hvussu hvussu skipanin fungera so absolutt ein ein brúkilig brúkiligur

loysn takk fyri tað ja takk so er tað násturvøgurða tað er høgni hoydal sum fær orðið

ger so væl hóra formaður vit viðgera eitt lógaruppskot í hesum førinum um hvussu vit kunnu seta reglur fyri hvør kann eiga fasta ogn í føroyum tað siga jørð og bústað og aðra fasta ogn og tað kemst av teirri tilgong sum hevur verið um allan heim og eisini her í føroyum og fyri fyri á góðum ári síðani løgdu vit uppskot til samtyktar um at heita landsstýri um at gera tað tað var ikki samtykt og hava so nú roynt at gjørt eitt lógaruppskot sum vit halda sjálvi í tjóðveldi eru eru rímliga væl gjørt fyrr enn seg heilt væl gjørt sum eg havi tøkil dømi um hvussu vit kunnu regulera hesi viðurskifti men harra formaður eg kunnu húsarnar at byrja við og eg vilja ofta lastaðar fyri tað men eg fari ikki at gevast við tí tað er at tað er at taka afturíaftur orðini hjá jóans bónda har hann í endanina boðar tú til tær tjóður tigur at allan aldur føroyum tryggja føroyingum her at byggja og tað er heilt grundleggjandi í einum samfelag at tey fólkini sum starvast hava starvast hava bygt tað samfelagið upp eisini hava rætt til at seta búgv og at hava tær ognir sum eru í landinum og at har ikki verða verða seldar á ítlendskar hendur har vit hvørki hava ræði á tí og har ið vinningurin av tí mikla strevi og stríði sum verður skaptur í sínum landinum fer av landinum tað hava allar heimsins tjóður upplivað og tað fer fram um allan heim í dag at tann altjóða skulu vit rópa tað stórkapitalurin sum nú eisini skipar seg í so nevndar heggjgrunnarnar er jóans var inni á tí tað sigur eitt slag anonymum grunnum sum onkur eigur her og her teir keypa upp ognir allastaðni í heiminum av jørð av náttúruríkidømi at bústøðuna ikki minst og serliga nú aftan á at at at rentistøðið er so at negativ renta verður áløgd tá fyri tað bara vindurpostur og onkur heldur tað er gott onkur heldur tað er ein dømi um um fría marknaðarkreftir vit tjóðuliga eru púra ósamd í tí tað finst einki virði fyri tað fólkið sum býr í einum landi at onkur annar kemur inn og tekur tær ognirnar sum tað fólkið sum livir og býr í landinum eigur at hava tað er náttúruríkidømi og so hann er jørð bústað og aðra fasta okkum fyrst og fremst og taka at fara bara til danmarkar sum vit so ofta samanbera okkum við so at vit sæðu heilt nýligani at summur av sínum so nevndu heggjfondum altso anonymu grunnarnar við við ovurstórum fíggjarkapitalini keypa so lat okum siga eina heila gøtu í tjúkmanavn av íbúðarbygningum seta tær eitt stand brúka sær eina pengum uppá tað og leiga so út aftur til tey sum búðu har áðrenn fyri dupultan prís tað er bara eitt dømi og í føroyum vit síggja vit longu áhugaðu keypa tað og tað skal so illa lív til sum fleiri hava verið inni á og eru á djóðans seyð tað so væl at bara kanska onkur av sínum altjóðu heggjgrunnunum við kanska bara við einari promillu av sínum fæi kunnu so siga keypa allar føroyar upp tað er tað er teir støðu vit eru í og tað fer at ávirka bústaðarmarknaðin sum longu frammanundan er sperdur í føroyum og okkara møguleika fyri at liva og vinna og liva eitt frælslív í hesum landi og tí skjóta vit upp at grundleggjandi krøvini til fasta ogn í føroyum tað er at tú hevur at tú býrt í føroyum og hevur verið skattskyldur ella skattskyldu í minst tvey ár ella at tú hevur búð saman ella ikki samanakað men tilsamans fimm ár í føroyum tí at sjálvandi skulda eisini vera gjørligt hjá teimum føroyingar skulu vera eitt eitt fólk sum framvegis fer víða um heim og bæði nevnir sær útbúgving og hevur størv allastaðni og hvá okkum at varðveita tað til knýtið og sjálvandi er tað heldur ikki galdandi fyri fólk sum arva og annað og hetta er so g ovnar men eisini fyri feløg og grunnar og allastu konstruktiónirnar sum fíggjakapitalurin finnur sær í dag til at uppkeypa lond landspartar heilar bygdir heilar býir runt um í øllum heiminum so hava vit tó sagt at at sjálvandi skal tað vera gjørligt við undantøkum og at vit hava hugt eftir hvat onnur lond hava av lóggávu danmark hevur lóggávu fyri summarbústaðar áland sum jóansin var inni á hevur serliga og tað stendur við teirra sjálvstýrislógfondini ísland hevur ein heimbúgvsrætt tá ið situr skalt verða búgvað í álandi ella hava tað tiknøv til álands fyri høvur at kunna eiga fastogn og ísland hevur eina lógu um fastogn og tær hava alla hesar skipanina sum vit hava skotið upp at tú hevur ikki eina undantøku og tá er tað oftast ein ráðharrið altso stjørnum í landinum sum tekur avgerðir um kannu onkur gera undantøku vit hava so roynt á sakka men tað kann vera eitt sindur vildarligt so hví ikki seta kriterini upp hvat skal undantakið vera og vit skjóta so upp at mann setir eina loy num sakønum sum fær at kommunum velur ein og at fakfelagsráðið velur ein og at ein verður valdreftir til tilmæl frá fróðskaparættari føroyar at fólk sum hava innlit í fíggjaviðurskifti og fastaognum bústaðarmarknum og annað og tey kunnu so geva loyvi um tvær av fýra treytum eru uppfyltar og tann fyrsti er at talan er bara serligt tilmøgulig til føroyar tað vil siga at tú hevur eina týdning fyri tí tað er ikki bara fyri fyri at venda pening tað er at talan skal ikki vera um ogn til hesa at vinna pening á landinum ella at vinna sær skattafirmunur og tað triðja at bústaðar og vinnumøguleikar hjá fólkini í landinum og nú hugsi eg um alt landið ikki vera skeiðgleiðir ella at talan er um almannagagniliga endamál hetta halda vit ber til at fyrisita at umsita rættiliga einfalt tað vil siga skalt tú keypa fastað uttanum hetta so skalt tú hava tað loyvið og tú skalt vísa tinglýsingina áðrenn tað verður gjørt so hetta er so eitt tøktur uppskot um hvussu vit kunnu eg haldi ikki tað er nakað í hesum her sum eg veit at onkur fer nokk at at taka fram undir nevndarviðgerðini gt at danskir myndugleikar fara at koma við teg kanska ríkjum boðið at hetta ger mun á tað sum tey hoppa fyri danskir ríkjuborgar onkur vil nevna at tann so nevndi heivissápmálin eisini sigur at hatta skal ikki vera munur á íslendingum og føroyingum vegna tjóðskap men vit fara at halda upp á at tað uppskotið ger ikki tað tí hetta uppskotið byggir á tað sum vit kalla fyri bústaðartreyt altso at tú hevur havt bústað ella hevur bústað í landinum og tí meina vit ikki at tað brýtur á nakran hátt aðrar altjóða lóggávu ella sáttmálar vit hava gjørt so hatta fer uttan at vera reist og vit eru tjóðhaldar heldur alneyðugt at fáa tað gjørt í hesum førinum at hippa fyri at altjóðar kapitalir keypir seg upp og keypir ognar undir seg sum ger teg møguleikan hjá fólki og vanligum fólki at liva eitt fræst lívið í landinum vera vera burtur so skal eg leggast afturat harra formaður at at vit hava ikki nevnt tað her men men sjálvandi er hesin her hendan gongdin við at at ognirnar savna sær fáum hondum hon er altjóða altso tær síðstøðlini vísa at eitt promillur eitt promillur av heimsins fólki eigur meira enn øll helvtin av heimsins fólki so tað vil siga umleiða eini fimm túsund fólk eiga meira enn fimm milliardir fólk tað síggja tú heiminum hvussu er tað so heima hjá okkum tí eitt er útlendskap men tað er eisini við at henda í stóran mun í okkara egna samfelag við føroyskum feløgum tí at vit hava tíðverri og vit fara berjast móti tjóðveldi til so leingi sum sum sum føroyar standa hava givið atgongdina til okkara náttúru og ríkstøð millum nøkur heilt fá feløg sum gevur so mikið stór avkast bara atgongdin tær skulu sjálvandi hava avkastað til tær skapa men tað sum vorðharrar skapar hava tað fingið avkastað av og tað ger at fleiri feløg og í alvinum hava eisini sera stóður feløg tey kunnu eisini keypa upp allar føroyar sum ein royk sum ein royk og vit fara rein í londini og fáa teimum lýst nærri eg havi kannadaliga rætt tað nógv og síggi nøkur døgurð um tey og eg fari ikki at pástanda hvør ger tað ella annað men bara vísa á at tað hendir tað hendir í dag at stór feløg sum hava eina stóra kapitalin sum ikki fer til íløgur í ta vinnuna tey eru í men sjálvandi fær tey eisini úr fasta okkum av marknaðum tí at tær er kanska avkastað størri enn at seta pengarnar upp á huga ella í partapr og stór stór trupulleiki tað mugu vit loysa í aðrar lóggávum og eg havi ikki endiliga alla loysnir uppá tað eitt er fiskupolitikkurin hitt er bústaðarpolitikkurin sum jú eisini fer at vera viðgjørdur her í tinginum í næstum at hetta er bara fyri at binda fyri sum er jóans hevði so rætt við rættstovnum sum umhugsni at tann útlendingskapitalurin skal sleppur inn men tað sum hendir her í føroyum tað er ein stór avbjóðing fyri at tað verður gjørligt hjá okkara børnum og eftirkomarinum og hjá teimum sum her nú liva at kunna seta føtur undir egið borð at kunna reka vinnu í íslandinum at fáa atgongd til landsins lunnoyndir og tilfeingi so tað er eitt annað mál og tað mugu vit og fara vit eisini tá hjá uppskot fram sum eg sigi so leingi sum føroyar standa um at fáa tað broytt at tað ikki verður so at tann savningin av ognunum og náttúruyðstøðunum á so fáum hondum í føroyum og hjá føroyskum feløgum men hetta er so tann útlendski tí at vit vilja eisini tað kunna vera sambond har ímillum at útlendingskapitalurin gjøgnum føroyskum feløg og hetta uppskotið hevur eisini nøkur ivamál sum eg skal enda við harra formaður tað er nevniliga hvat við ferðalívinum sum har ið ein partapeningin er áttur á útlendingi framvegis og tað mugu vit so viðgera víðari nevndini tá ið tað verður viðgjørt men høvuðsendamálið at tað er greiðar reglur fyri hvør kann eiga fasta ogn í føroyum og at tað kunnu gerast undantøk við nøkrum heilt greiðum treytum og tað verður gjørt við at søkja um eitt serligt loyvi tað halda vit at tað gongur á leiðum og eg gle

ja so er tað viðmerkið okkurt

fyrr enn eitt fyrr

ja vit hava tað tað tað er púra rætt og tað ávirkar uttan nakað sum hevst iva bústaðarmarknaðin altso eg kann siga akkurát sum er og stjórin góðstríðir situr her hon veit eisini frá sínum størvi sum sum borgarstjóri í tórshavnar kommunu at her fer altso bústaðarsbygdarsjón fram nú og mann kann heldur ikki siga nakað ringt um tað sum hvar hvar skulu hesi feløgin sum hava fingið so stóran summi feløg hava vaksin eginpening við altso bara tey størstu reiðir í fiskivinnu við tveim milliardum uppá tíggju ár hvar skulu pengarnir far hvørt skulu tey byggja skip nú tað er ein brøkpartur av tí so hvar skulu pengarnir placerast so tað má tað má og vil henda og er okur vit tey flestu í føroyum og eisini feløginum vilja eisini at at at at at at at at gongdin ikki skal vera so at tað verður bara teimum fáu runt at kunna viðgja bústaðir og at reika vinnu í føroyum koma framat jørð hava eitt sindur av jørð til til egið brúkt hava tað sum skaptir føroyar síni tíð tá ið tað hevur komið burtur úr einahandilum í blóndarsamfunnanum at tað var meira atgongdum men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit síggja eisini øllum at gerast men tað er eisini vinnubúgningur vit

vinnubegningar verða keyptir allan saman í einstøðugt kommunu tí hava vit eisini nevndini her umboð fyri at fara á kommunufelag sum kann taka støðugt til fyri at fara á einstøðugt kommunu

haldið

høgur tú høvur tað hvørt tað var ein sera neyð viðmerking haldur hjá niko olsen eisini vísir á at at onnur lond hava tað at vit hava tann fyrimunin at vit ikki bundna av esreglum har mann hevur hesi so nevndu fýra frælsini hann eisini sigur at kapitalurin skal ferðast frítt í ongantíð skilt tað tú hvør er kapitalurin altso hann er í mangan mangan muni altso hann er harðaleysur hann er hann er tjóðskaparleysur hann bara ferðast runt og ferð har sum sum skattafyrimunir eru til so tað tað er tóg gávur sum vit hava lagt fram her so verður tað hvussu gjørt allarnar hava eftirlit við hvat hendir tað siga sjálvt tú dámar tá ið tú summarbúðir sær so skal tað gevast loyvi so veit mann hvussu er um nakað farloyvi í staðin fer tað bara hendir áðrenn tá áðrenn og seint er so so so í effektum sum hasa viðmerkingina og vónin vit kunnu finna eina eina eina loysnu av sum so ella so tí at eg haldi at eg haldi at eingin í føroyum er áhugaður í tí gongdini sum sum fer fram úti um heim og heldur ikki er heima um alt ferða ferð

samfelag og eftirkomari

tá tú hevur greitt væl frá sjálvmálinum og tað tykist at vera semja øll hvørjum um nøkrar tingunum tað er eingin loynin at selvasarprísirnir teir eru trýstir upp ígjøgn og útlendingar tóku hon sjálvandi við til at trýsta tær enn onnur upp og taka stór øki í føroyum ella keypa stór øki undir seg men hetta við at regulera útlendskan áhuga í føroyum tað er ein afturvendandi problemstillingur sum vit møta her í løgtinginum tá tað kemur til kapital sum heil tað loyvar øðrum at plasera pengar í føroyum so haldi eg ikki at tað er so ræðiliga strengt at regulera men millum annað í ælivinnuni so sleppur ein útlendskur eigur ikki at eiga meira enn tjúgu prosent og tað eru sjálvandi fyrimunar at vansar við tí tá tær kemur til kapital vit hava sjálvandi eisini mangan fingið ágóða av útlendskum kapitali men viðhvørt kann tað vera ein vansur so tá tær kemur til okkara rávøru okkara fisk so broyttur mann tá jólum tvey sníggjan til at útlendskar fyritøkur bert kunnu eiga fimmogtjúgu prosent av einari føroysku fyritøku sum er í fiskivinnuni ella sum í reiðararfeløgum og so er tað summ sum seta spurning við um hon ikki eigur at fása tær út har og tað er einki loynandi øgiliga stórur krav gangur eftir okkara rávøru so koma vit til fastogn í føroyum okkara hús og har er eingin regulering í dag og uppskotstillarin vísir so til danmark og áland og eg veit ikki um eitt uppskot er inspirerað av lóganum í álandi men har var eisini okkurt við at mann skal hava búð í álandi í fimm ár og vera finskur borgari og í danmark er tað serliga fyri summarhús tí har er øgiliga stórur áhug fyri summarhúsum í ílandi á vesturkristuni og tá tað kemur til til at keypa hús aðrastaðni hann fyri at halda okkum til føroyar so kann mann siga at at luksus hjá útlendingum teirra luksus tað gongur tíður okkara heim heimin í hjá okkum føroyingum sum annars kundi at tað siga summarhús ella tað sum kundi vera heim hjá føroyingum blíva til summarhús men har er eitt stórt menn og tað er tað at vit gera akkurát tað sama vit keypa summarhús í spania og hvar so enn føroyingar dámar at keypa summarhús men vit gera so akkurát tað sama men eg haldi at tað er ein góð grundging fyri at fara inn at regulera regulera tað er tí at vit eru so lítil og viðkvom og tað er øgiliga áhugavert at sæð hvussu stór áhugin faktiskt er í dag tí at eg tú ikki at síggja nøkur greið tøl yvir hatta her og mann hoyrt einstakar meglarnar sagt at áhugin er her og her og mann hoyrt um onkur hús í kvívík men tað er eingin ivi um tað sum erhard joensen onarvístar at áhugin er vaksandi men í løtuni tykist ikki at vera so so eksplikt og ja nú er tað soleiðis at tað fyrra málið sum var upptil samtyktar tað bleiv viðgjørt í viðnevndini og har vístu tey at júst tey tað er at vit sum eitt opið og liberalt samfelag kunnu ikki kunnu øll vera ikki bannað øðrum at keypa ogn her tað er so øll verður tað gella málið eftir nær og varð vera so eitt víst á løgmaðurarbeiðið í málinum við einari reglulering og spurning er so um løgmaðurin funnið tann gilda millumvegin og um tað minnir um hetta er uppskotið tað tað má tíðin bara vísa tí at vit miðflokkinum halda sjálvandi at at tey tær skal reglulera av hesa mun og tað tykist at allir flokkar eru meira ella minnir samdir um tað blívur heilt galið við eitt nú hedgefundum sum onkur víst á ella bara privatum aktørum sum sum ja er spentur upp á húsakeyp í føroyum so mann kundi eitt nú sett treytur um at at tað verður brúkt til bústað tá ið tað kemur til keyp av íslendskum eigarunum tí at tað er eingin ivi um at teirra stórkapitalur kann øgiliga øgiliga skjótt keypa teirra býarpartar ella heilar bygdir upp men eg haldi ikki tað er so ræðiliga nógv at leggja afturat í hesum málunum tí at løgmaður arbeiðir jú við akkurát hesum uppskotinum og og eg haldi tað er komið væl ávegis sum í skilalagnum tá kann løgmaður greiða nærri frá og vinnunevndin hevur sjálvandi viðgjørt tey grundleikin tingini í hesum her og nú kemur tað sær rættarnevndina og vit skulu eisini geva tí eina eina góða viðgerð eg veit ikki sum tað verður ein nýggj niðurstøða men men vit viðgera tað sítt øll vørunum og víðast menta eftir hvat løgmaður arbeiðir við

takkar formaður ja takk fyri næstu røðar eru bjarni kárasund petersen

gjørt so fólk takk fyri at fara mær við viðgera eitt løgtingslógaruppskot frá høgna hoydal vegna sjóðveldi um sum skal skipa ogn í føroyum ella hvat tú skalt til fyri at keypa ogn í føroyum um mann er føroyingur ella útlendingur og hetta líkist upp á nógvar mátar tað uppskot sum uppskot til samtyktar sum var í seinastu setu nei seinasta tingár orsaka og hetta snýr seg um onkursvegna at hava hondið hanka við hvør hevur rætt til og ikki rætt til at keypa sær bústaðir og ognir í landinum og mann kann orðiliga væl skilja ta stúranina í kravt av at mann hevur sæð ein vaksandi áhuga frá útlendskum keyparum tá tað kemur til fastaognir og ognir annars bæði galdandi í miðstaðarøkinum og eisini á teimum smærri plássinum og tað stúrarnar skilja øgiliga væl og og og og havi eg eisini eg haldi at hetta skrekkscenarið sum verður teknað upp um at hedgefonds í í new york fara at uppkeypa oyggjar teg kanska taka rívan til men harvið er ikki sagt at tað ikki er rættiliga alvorligt um fólk við nógvum kapitali har sum prísurin er ein sum ræðiliga relevantur spurningur kunnu uppkeypa bygningar sethús og annað í teimum lokalu økinum kring landinum og í miðstaðinum fyri fyri tað kann vera bæði við vinning fyri eyga og tað kann eisini vera fyri bara at hava eitt summarhús ella hvat tað skal vera í so mann hatt skilja øgiliga væl at mann vil gjarna hava tamarhalda støðuna hava eitt ávíst kontroll og sum sagt hava hondið hanka við við tær men roynt principielt so haldi eg eisini at tað stríðir eitt sindur ímóti ta meginregluna um tað kategoriska imperativið um mann vil tað at mann má behandla onnur so sum mann kundi ynskt sær at tey behandlaðu ein sjálvan og har er tað sjálvandi ein ávísur dupult moralur í at vit ansa so øgiliga væl eftir ella vilja øgiliga væl ansa øgiliga væl eftir at at útlendingar ikki eiga for nógv í føroyum ikki reka for nógv virksemi í føroyum ikki taka í føroyum men vit hoyra og og tilskunda tað tá ið føroyskar fyritøkur keypa lut í fyritøkur uttanlands taka eitt dømi so hevur bakkafrost keypt eitt skottiskt samin kompani sum er eitt eitt dótturfelag sum er fast við alíviðsømi í skotlandi tað hevur mann tað haldi eg ikki at mann sær líka ringt uppá sum tá ið útlendsk kapitalur er í føroyum sjálvandi skilji eg væl at tað kanska ikki er heilt tað sama tá tað snýr seg um okkara primerivinnu tilfeingivinnu har eru tað kanska nakrar aðrar meginreglur spæl í tí at tað er eitt ráðurvinna sum sum mann helst ikki skal til luta til útlendskan eigarskap men generelt haldi eg at tað má ganga báðar vegir at við so vit skulu kunna keypa ognir aðrastaðni seta pengar í íløgur aðrastaðni og búgva aðrastaðni arbeiða aðrastaðni ja men so má tað vera ein ella annar reciproitetur í so har vit siga at vit mugu eisini akseptera og tolera at útlendingar hava møguleikan at gera tað í føroyum men í hesum førinum her snýr tað seg um tað at keypa bústað ella keypa jørð og tann áhugin eftir øllum at døma við sum mann spyr meklararnir í føroyum hann er vaksandi tó er hann kanska ikki allarmerandi stórur beint nú men tað er í øllum førinum ein tendensur at hann er vaksandi og tað skal mann ikki vera blindur yvir tí tí er tað øgiliga gott at vit taka hesa her diskussiónina um hvat vit ynskja á hasum økinum tað er faktiskt eisini undarligt at vit ikki hava tikið hesa diskussiónina nakað fyrr tað er kanska nú hugsi eg at ferðavinnan tá ið mann startaði initiativið við vissu fara ílands og hopaði upp á eina blómandi ferðavinnu er gitið at mann frá politiskari síðu hevur hevur ynskt í vælkomin men kanska ikki trúð upp á tað mann mann roknaði ikki við at ferðavinnan fór at blíva so stór sum hon bleiv og tí er tað nógv lógarverk sum haltar í kravt av at ferðavinnan bleiv so stór sum hon bleiv og at áhugin fyri føroyar er so stór sum hann er so mann er kanska eitt sindur seinur á sjónvarpnallinum men hetta er uppskotið er ein eitt eitt boð upp á hvat mann kann gera eg haldi persónliga at tað er nakað stramt eg haldi at tað at seta krøv um at vera fimm ár búsindan í føroyum tilsamans og at skatta til í føroyum ella tvey samanhangandi ár tað er kanska tað er kanska eitt sindur for stramt fyri meg eg haldi ikki at tað eru øll sum lúka tær treytirnar og eg haldi eisini at har eru summi sum vit kundu ynskt vælkomin sum ikki sleppa vegna hesar ásetingarnar eg haldi at tað kann gott vera munandi linari og eg havi eisini míni ivamál um hvørt er rætt at seta eina nevnd sum skal velja til og frá hvør fær rætt til at búgva og virka í landinum tað stríðir eitt sindur ímóti tí liberala tankanum haldi eg og tað tað er bara tí at tað er bara tí mann er soleiðis av lyndi men tað er eitt nopult endamál í lógina allíkav í lógaruppskotinum allíkav at mann mann vil syrgja fyri at tað ikki verður at vit ikki missa tamarhaldið á jørð og ognir og bústaðir í føroyum í so máta skilji eg tað væl nokk eitt kanska meira pragmatiskt approach enn hettar eg haldi at at dyrka bangilsið fyri útlendingar er ein óvani sum vit føroyingar hava ofta eg haldi at vit ræðuliga ofta njóta ágóðan av at vera ein opin búskapur við einum fleksiblum arbeiðsmegi og extremstórum útflutningi og innflutningi vit eru ein øgiliga opin búskapur men vit hava lyndi at isolera okkum tá ið tá ið vansarnir byrja at koma okkara veg men vit njóta ágóðanar til fulnar tá ið vit fáa tær eg haldi at tað má vera eitt ella annað sum gongur báðar vegir harafturat so haldi eg ikki at hesin problematikkurin er isoleraður til útlendingar altso vit vita at í kravt av at tað er so ræðuliga avmarkað útboð av bústovum til dømis ímeðan eftirspurningurin vegna fólkatilflyting búskaparvøksturur sum framvegis er methøvur so sær mann at hús fara fyri okursprís og tað eru ikki neyður tørvuliga útlendingar sum hava skyldina í tí tað er faktiskt kanska mest tí vit síggja til dømis dømir um at at fólk í klaksvík keypa ognir í havn altso ognir nummar tvey og ognir nummar trý eg veit at nógv av teimum íbúðunum uppi á karla magnusa breyði tað er tað er ein tvær tríggjar uppkeyptar av sama persóni aftur til vorðligt og í gjógv til dømis har eru ein rúgva av húsum sum standa tóm inntil summar kemur og vit havnafólk koyra norður at hava lesiferiu ella at fara at halda summarferiu har so tað er ikki nakað isolerað til útlendingar eg haldi vit sjálvi hava lyndi til at gera hatta har so eg haldi mann var ansa eftir við at tekna eina for ringa mynd av útlendingum og eg haldi at tað við at stórir íløgubankar framvegis frá uppkeypa landi er kanska nakað svarskykt eg haldi ikki at deyðin stendur í durinum men eg skilji væl álvaran í tí problematikkinum og eg haldi eisini at vit í framsøku gjarna vilja vera viðleikar tá tað kemur til at finna eina loysnu á økinum tað hevur verið uppi á vent fleiri ferðir frá fleiri flokkum at mann kanska skuldi givið størri heimildir til kommunurnar at funnið út av hvørjar reglur skulu galda fransøku kommunu og geva teimum heimildir til at taka gjøld fyri tilknýttar tænastur sum kommunan veitir so hesa húsini ikki standa sum ein ogn har sum mann ongar útreiðslur hevur tilknýttar ognini tí tú hevur ikki ognarskatt og tú hevur ikki nakað gjald fyri klokering ella vatn ella ella nakað sárd tað ger at tað verður luftaksliga lítið kostnarmikið at hava eini summarhús í gjógv til dømis hjá mann kanska ikki skal deinsentivera tað hetta er uppskotið annað enn at tað fór frá at vera eitt uppskot til samtyktar til at vera eitt lógaruppskot hevur tað somu aðaltættirnar í sum sum uppskotið sum kom fram í fjør og tá tilsluttaði mær álitinum hjá hjá morglutanum har vit mældu frá at samtykja tað uppskotið eg eri stadvegis skeptiskur um tankan um at seta for strammar reglur rundan um tað at útlendingar kunnu keypa ognir í føroyum men eg eri púra við upp á at tað orðaskiftið skal takast og at vit mugu finna eina loysn á loysnum nú er samgongan nú sigur samgongan seg vera í gongd við einum einari loysn ella einum uppskoti vit kunnu líka fáa at síggja hvussu tað sær út eg stúri faktiskt fyri at tað kanska er ov lint og at tað vera for nógvur tættur sum ikki er gjøgnumskuðuligur og so ber mann diskutera at fólk gera gera ting sum kanska ikki liva upp til leygarsetningin í tí lógini men eg haldi at avgjørt eftir tað er eitt viktig orðaskifti og eg síggi fram til at tað fær eina neyvari viðgerð í nevndini eg haldi annars tíð

ja tað er púra rætt tað eru ein viðmerk

so lurtar vit fegin

ja eg skilji at læna at høgni hoydalur hann hevur sínar reservatiónir tá tað kemur til at bakkarfólk gera íløgur í aðrastaðni og tað tað er so hvat tað er mann mann kanska eisini minnast til at ein av høvuðsorsøkunum til at bakkarfólk er so stórt sum tað er í dag er tí at teir bleivu skrásettir á tí norska børsunum í tvey túsund og tíggju og ellivu ella hara leið um um ár tíggju skifti har og tað hevur verið við til at skapt vøkstur í tí felagnum ella í tí fyritøkuni sum mann skal ikki stúra for nógv fyri tað at vit liva í einari globalari verð tá tað kemur til at tað er uppskotið ja eg haldi at tað er rættiliga stramt eg haldi at tað kunnu vera nakrar óynktar avleiðingar við tí vit fóru ikki at síggja tær avleiðingarnar tí at vit vita til dømis tey sum kundu ynskt at hava keypt onkustaðni tey fóru at aftra seg orsakaður sum lógarverkinum og vit fóru at ongantíð kunna vurdera um um vit høvdu ynskt at tey v eg gangi út frá og velji at trúgva at hetta kann fáa nakrar óynkstar

avleiðingar takk fyri avleiðingar síðani er tað annika olsen sum fær orðið

ja takk fyri harra formaður hetur verið eitt rættiligani áhugavert orðaskifti um ognir í føroyum og hvørt útlendingar kunna ogna sær ognir í føroyum og eg hugsi at nett upp henda diskussiónum er ongantíð so umráðandi sum júst nú tí føroyar eru blivnar eitt sera sera afturativt øki ikki bara fyri føroyingar men fyri útlendingar sum heild tað finnast nógv pengasterk fólk í heiminum sum við einum pennastráki kundu keypt allar ognir upp í føroyum vit okur halda at bakkafrost og varðin pilagik eru sterkar fyritøku sum kunnu at keypa ognir ja so er tað bara ein dropi í havinum í mun til pengasterkar russarar eg nevndi tí í áðni í einari viðmerking at london búgvar ella bretar vóru ikki serliga væl fyrireikar tá ið ið russar keyptu alt london upp og í dag eiga russarin meginpartin av london eg hugsi at vissu teir kundu skrúva tíðina til bakar so høvdu teir nokk eisini ynskt at teir høvdu havt lógarverki í ordanum somuleiðis sóu okur í danmark at týskarar tykjaði til vestursrondina fyri at keypa summarhús har men tíbetur bleiv tað sett ein ein stoppari fyri tí ella ein ein forðin forðing fyri tí okur hava eisini nokk dømi um tað her í havnini fyri ikki so langari tíð síðani sett okur eina ogn til sølu ella sum kommunan átti tað var ein ogn úti á reyni tað var ogn hjá skómakaranum ein lítil bústaður úti á reyni so faktiskt bleiv seldur fyri rættlagn høgan pening men býráðið hevði tá valt at seta eina bústaðarskildu á tað ognina og tíbetur kann mann siga tí at tað vísti seg at okur fingið fráboðan frá meglara hetta var altíð ein týskari sum hevði bjóðað upp á hesa ognina ein pengasterkur týskari uttan iva og við tað okur høvdu áset bústaðarskildu og viðkomandi ætlaði sær at ikki at búgva í føroyum hann ætlaði at keypa hesa ognina og fyri síðan at leiga hann út til føroyingar ella til airbnb ella kann mann nú kann mann hugsa sær so fingið okur sett ein stoppara fyri tí bústaðarskilda er eitt óregulerað øki kommunurnar kunna ikki bara áseta bústaðarskildið tað kunnu gera tað í fyrsta liði tí mann kann áseta í einum servitutti men tú fer ikki at forða tí viðsviðkomandi ætlar at selja ognina víðari at tað so fylgir við tí at hetta sovorðnir viðurskiftum sum eiga at verða lógarreguleraði fleiri av framsøgufólkunum hava verið inni á hesum her við við tænasturgjaldi og so víðari tað má eg siga akkurát mær tað ræðist teg tí at tað ljóðar so øgiliga tað ljóðar so øgiliga fittligt eitt tænasturgjald men tað er í mínum hugaheimi einki annað enn at sníkja ein ognarskatt inn ígjøgnum baklyftirnar og tað vil eg staðiligan ávara ímóti eitt annað sum sum eisini er er áhugavert beint nú í løtuni tað er hendan sokallaða negativa rentan sum okur eisini hava viðgjørt fyrr í dag at hon kann hava eina rættiliga neiliga ávirkan á okkara bústaðarmarkna tí hvat skulu fólk gera fólk sum hava kanska pengar í bankanum hvat fara tey at gera tey keypa sjálvandi ognir upp í føroyum eisini føroyingar so tí haldi eg at tað hevur negativu rentuni kann hava eina nokk skaðiligari ávirkan enn hvat okur gera okkum fara um men yvirskipast tað so vil eg bara siga tað at eg skilji væl at at tjóðveldið kemur við hesum uppskotinum og kann løgma so greiða frá hvat ið hann arbeiðir við hann hevur jú fráboðað hetta her er eitt arbeiði sum gongd í løtuni men at fáa hetta økið lógarregulera er ongantíð for skjótt tí ár løgur vit av so kann ja bæði russar og kinesar hava keypt føroyar upp okur skulu heldur ikki hevla langt aftur í tíðina har ið eg haldi tað var eg haldi fast at tað var kinesar sum høvdu bjóðað upp á var tað koltur ella mykines at keypa oynna og tað var ikki tað var ikki ein gang fyri stuttleikara

stóra takk fyri jav takk fyri so fær løgmaður orðið

ja takkar formaður eg haldi ikki eg hevði hevði so leingi at svøvja nógv um móðurskiftið eg haldi at nógvur av teimum tættunum sum eru í hesum uppskotinum eru fullt í tráð við tað sum verður arbeitt við hjá okkum og tað sum tað snýr seg um tí stóra heilan tað er tað at ella tað byrjaði kanska við einari søgu um at nú hevði mann merkt ein vaksandi áhuga hjá útlendingum at keypa upp í føroyum tað var ein av teimum meglarnum sum útvælaði seg um tað og so fór politiska skipanin í gongd og út frá tí er tað gjørt eitt lógaruppskot sum er um at verða klárt at fara til hoyringar ið vónin tað fer til hoyringar innan heilt stutta tíð og at tað kann og ætlanin er at tað verður lagt fram beint á ólavsøkuna beint eftir ólavsøku sum vanligt er at uppskotini koma og tað stutta í tí uppskotinum er at tað verður nakað við hesum fimm árunum sum vit síggja íla nógvum okkara grannalondum altso til dømis hava burða danmark ísland og áland hava nakrar reglar meðan tað ikki sær út til at til dømis um týskland og frankaríki og tey londini og bretland hava nakrar serligar reglar hótt at kemur til hvør kann útvega sær fastognir hjá teimum men tað er eingin ivi um at vit í føroyum hava merkt eftir síðstu árini serliga ávísar bygdir at onkur áhuga hevur verið frá ávísum útlendingum um at keypa upp og tað merkist jú beinanvegin sum lítlum og serligt um smábygdum sum eru kring oyggjarnar at onkur keypir upp í teirra øki og tey húsini standa so tóm meðanpartin av tíðini og mann hevur ongar vónir um heldur at tað kemur lív í aftur tí at tað eru útlendingar sum eiga tað og brúka tað bara í flestu førum til uppihald eina tvær síggja vikur um árið og tí er høvuðsreglurnar tær at tað verður ein eitt krav um at tú skalt hava búð her í fimm ár lat tykklið til føroyar í fimm ár tá kunnu so bæði føroyingar og útlendingar sum hava havt tað kann mann siga keypa sær eina fasta ogn í føroyum tað er tað sum er innihald í uppskotinum og útlendingar sum onkursvegna hava ætlanin um at flyta til føroyar skulu sjálvandi eisini hava møguleikan at keypa sær eina fasta ogn í føroyum so akkurát hvussu mann skipar tað er so eisini ein eini eini kann mann siga avbjóðing at finna útav og so er tað hetta við útlendskum fyritøkum og skal hetta ikki blíva ein forðing fyri at útlendingar kunnu stovna fyritøksræmið í føroyum og tað haldi eg eisini at vit eiga at halda fast við at tað skal vera møguligt og ætlanin er so at tað skal kunna gevast loyvi í hvørjum einstøkum føri vit eru útlendingar sum eru tað vil siga at tað er ikki so eisini at mann bara kann keypa upp og so vitst tú vera áður í tí so keypir tú men tvørturímóti skal tað vera so eðis at tú skalt góðkennast um tú ert útlendingur og ikki hevur havt tað neyðuga tilknýti til føroy at keypa upp allar hinir spurningarnir sum eru reistir í dag um ja men negativ renta hvørja ávirkanir í tað á setursarprísir og tað at kapitalurin roynir at finna sær íløgu møguleikar og so víðari tað er sjálvandi eitt stórmál og eg haldi slettja tað málið sum so er ein partur av hesum málinum tí at tað er eitt heilt annað problematikkur sum sum so ikki hevur nakað sum heils við útlendska problematikkinum at gera nógv meira at vit mugu hyggja inn eftir og hyggja eftir hvat ynskja vit í føroyum hvussu ynskja vit á háttøkum skal tað vera tær liberalu kreftirnar sum ráða skal tað vera frítt ella skal mann fara inn og seta reglur fyri hvat eitt hús skal kostast víðari tað eri eg so ikki tilhengari av tað er nú ein av stovisturnar at tað er útboð eftirspurningur sum avgera prísin og mann kann siga tað skiftir øgiliga nógv og vit skríggja jú eftir kann mann siga at fáa pengar at gera løgur í fastognir og nú tá tað hendir yvirhøvdið okkum tí at pengarnir leita eftir íløgumøguleikum nú síggja vit effektina av tí og tað er tá prísurin var pressaður upp tað er tað sum hendir tá tú brádliga hevur fært eina eftirspurning og tað at kapitalið nú verður kroystur út at arbeiða tí at tað er negativ renta um allan heim tí at tað er egiliga for nógvir pengar til í heiminum og tað er tað sum ger at mann er noyddur at áseta sær ella at rentan blívur negativ tað pressa so pengarnar út til arbeiðis og ávirkan av tí er at prísstøðið á ognum annað verður pressað upp og tað er tann negativa part ella tað negativa síðan av tí spyrálinum sum koyrir við negativari og í mun til positiva rentu á pengum eg havi altíð hildið tað at vit síggja aftur í tíðina tá ið japan hevur nokk havt eina nullu rentu nógv harransár kanska eini tretivu fjøruti áraftur tíðina og tað væntar mann aldrin mann speguleraði hvussu tað ber til at tað fær aldrin henda men nú eru vit í somu støðu og tann størsta vandan eg síggi við tí er hvussu kann rentan fara uppaftur aftur kann hon nakrantíð fara uppaftur tí fer hon upp so verður tað trupult bæði hjá seturs og eigarum ikki minst fyrstufannskaparum og hjá vinnuni sum kanska eisini hevur landsahøvd landskip um høvdið og at rentan í dag hevur einki at siga í tí samaliga prosettinum men hvinkar hon spakuliga uppaftur eitt tvey trý prosent so merkist tað knappliga rættiliga hart hjá teimum sum hava spent seg hart fyri við einari lániskuld og tí má eg siga at tað hevur verið ynskiligt at mann onkursvegna slappursúrissuni er óveruligu støðuna at rentan er negativ so er sær mann kanska fekk ein meira rímiligt støði á teimum kostnaðarunum sum eru við at seta at búgva í dag so eg haldi ikki at eg skal gera meiðbrúkt málum uttan at siga enn einaferðir at fleiri av teimum tættum sum eru í hesum uppskot sum vit viðgera í dag minna um teir tættir sum vit arbeiða við og lógaruppskotið er fyri sovið gjørt tað eru nøkur praktisk viðurskiftir millum annað hvussu skal tað her hondhevast í mun til tinglýsing og so víðari og tað er tað mann arbeiðir við at fáa greitt í løtuni og tá tað er fingið frá hondini so verður uppskot send til hoyringar og lagt fram eftir ætlan beint eftir ólavsø

takk skal tú formaður jarlagt fyri so fær høgtur

ok maður

formaðurin í veikjumorgunum hoydal ikki hoyrdi tað fyrst eg segði tað fyrst eg segði tað at tað verður soðistar at føroyingar ja og útlendingar sum hava havt bústað og fæst tilknýtt til føroyar í fimm ár kunna keypa í føroyum meðan útlendingar sum ikki hava havt fæst tilknýtt til føroyar í fimm árini teir skulu kunna søkja um tað og viðgerast hvørna einstøkum føroy og tað skulu vera orsøkir til at mann ikki hasa at byggja í føroyum kann tann orsøkin vera at mann ynskir at búseta seg í føroyum so skal mann hava møguleika til tað og tá tað kemur til útlendsk fyritaksam fyritaksemi so er tað soleiðis at har skal mann geva møguleika fyri tá tað er til ein vinnuligt endamál út frá givnum treytum at ein útlendsk fyritøka skal sjálvandi kunna stovna sær á virksemi í føroyum á hædd við aðrar fyritøkur sum annars eru so tað er tað sum liggur í tí uppskotinum sum kemur frá løgvum

takk mann takk at tú koma javnt so er tað annars

ja

sýr tá til okkurt maður nakrarformaður ja eg eri frá samdur við einum góðum sum er formannin at hetta er ein avbjóðing men eg nevndi hetta er ein internavbjóðing hetta er ikki eyðsæð at hetta er útlendingar sum koma inn og ávirka tann føroyska bústaðarmarknaðin men tvørturímóti er tað soðist tær at nú tá ið at føroyingar skulu til at betala pengar sínum sannandi so verður teir pengarnir pressaðir út til arbeiðis tí mann ynskir ikki at rinda fyri at hava pengar sannandi og tað er eisini øgiliga tað er uttan fyri tað siðvenja sígdu havt og tí roynir mann nú at ella verður tað roynt nú at universitera pengarnar gera íløgur fyri pengarnar fyri at fáa eitt avkast tí mann fær einki avkast í bankanum tvørturímóti tær at kosta tað so tað er ein internavbjóðing og ja tað pressa prísirnar alt for langt upp og eg vóni at vit kunnu koma úr úr seg óveruligu støðuni innan alt ov leingi og at renturnar finna sær eitt niveau aftur sum er eitt niveau sum eigur at liggja á eina rentu hon eigur ikki at vera negativ tað er óveruligt men sjálvandi tað er pressað pengamarknaðin í løtuni

tað sum ger at naka teg við løttum takkar for mær ja takk fyri so eru ikki fleiri sum hava biðið um orðið hetta orðaskiftið er endað og málið verður beint í rættarnevndina til víðari viðgerð vit eru sum komið til seinasta punkt á skránni í dag tað er framløgað og eg skal boða frá at fíggjarnevndin hevur lagt álit fram í løgsmál nummar hálvfjerðs tað er uppskotið løgsløgum broyting av løgsløgum eftirløgum sannlands inntøku og javnbjóðskapping ímillum eftirlønaveitarar og so skal eg boða frá einum skrivligum fyrispurningi til jørgen niclasen landsstýrismann hann er frá jóhannes joensen viðvíkjandi útlátið hjá tí almennu tað eru ikki fleiri málar til hendan fundin tí fundur verður aftur í morgin hann berja klokkan ellivu og tá verður fyrst atskoyðugreisla um hendan skrivliga fyrispurningin s viga null null átta frá jóhannes joensen til jørgen niclasen landsstýrismann viðvíkjandi útlátið hjá tí almennu í føroyum síðani verður fyrsta viðgerð tað verða

ja tey sum trýst á verða biðin um at trýst á aftur tað er fyrr kristian andreasen sum fyrst kristian andreasen sum fyrst kristian andreasen sum fyrst kristian andreasen sum fyrst

hara farmaður tað er løgtingsmál um løgslóg um ognina av fastogni føroyum og tað er høgni hoydal sum hevur lagt málið fram og tað hevur verið viðgera við rættarnevndini og rættarnevndin hevur havt málið til viðgerðar og hevur havt fund við meglara fyritøkurnar betri heim heimskin áhugafelagið búgva útoyggjarfelagið kommunufelagið landsstýrismálnið umhvørvis og vinnumálum og eisini tinglýsingina og umhvørvisstovuna og tað er komið fram í nevndarviðgerðini at tað er ein vaksandi áhugi millum útlendingar at keypa fastogni í føroyum men enn ikki tað um nakað stóran trupulleika vit finga vita frá meglara fyritøkunum at tað eru umleið seks hundrað fastognir sum blíva selda um árið og talið av ognum sum verða selda útlendingum liggur onkuntíð millum tríggjar fýra fimm upp í sjey kanska upp í tíggju um árið kanska er tað talið løgreg meglara fyritøkurnar upplýsa at áhugin millum útlendingar at keypa fastogni í føroyum serliga snýr seg um ognir uttan fyri miðstaðarøki tað hjá summarhús út ja kanska útoyggju teimum smáum plássinum sum oftast er ein útlendskan oyðara sum býr partvíst ella partur av árinum í føroyum og so stendur hús í tømtum um veturin vit hava roynt at funnið í dag hjá tinglýsingini og umhvørvisstovuni og hvussu um tað er nøkur hagtøl fyri hvussu nógvir útlendingar eiga fastogn í føroyum men tað finnast ikki nøkur hagtøl um tað sjálvt um í dag at ognir verða skrásettar við p-tali men eg haldi at vit í nevndini eru samførd um at tað er ikki stórt tala ognum sum útlendingar eiga í føroyum enn hvussu landsstýrismaðurin í umhvørvisum og vinnumálum hevur upplýsing í nevndini at landbúnaðarlóggávan ikki krevur at tann sum tekur við einum festi skal vera føroyingur um viðkomandi líkur treytirnar at taka við einum festi tá ið seg hevur útbúgving og býr í føroyum so er einki sum forðar fyri at hann kann taka við einum festi á síttum útlendingurum løgmaður hevur upplýsing í nevndini at hann hevur gjørt eitt uppskot sum skal regulera møguleikanum hjá útlendingum at keypa fastogn í føroyum og skotið tað er sent til hoyringar og verður lagt fram beint aftan á ólavsøku og meirilutin sigur at føroyar er eitt lítið land og tí kann tað skjótt fáa munandi samfelagsligar avleiðingar um útlendingar í stórum tali keypa fastogn í føroyum og tað er nógv sum bendir á at ein vaksandi áhuga er millum útlendingar at keypa fastogn í føroyum tí er tað stóra týdningin at løgtingið er skjótast gjørligt samtíki hóskandi regulering á hesum øki sum tað flestu grannalandini gera men vísa hann til at løgmaður í arbeiðarmálinum hevur lagt eitt uppskot fram so metir meirilutin ikki at tað er neyðugt at samtykkja eftir uppskotið tí løgmaður er sum sagt á viðurtingivin uppskotið og tí mælir meirilutin frá at samtykkja uppskotið og sum sagt tað er soleiðis at ein løgmaður hevur lagt eitt uppskot til hoyringar og endamálið við tí uppskotinum er at tryggja at sum hevur ella tann sum eigur fastogn í føroyum skal hava tildnýti til føroyar og endamálið við uppskotinum er eisini at talið av útlendingum sum eiga fastogn í føroyum ikki blívur høgt men samstundis so skal tað heldur ikki vera óneyðugari forðin hjá fyrtlendskum vinnuvirksemi í føroyum og uppskotið sum løgmaður hevur gjørt sigur at persónur sum ikki fæstan bústaðar í føroyum ella sum heldur ikki hevur búð í føroyum seinastu fimm árini skal søkja landsstýrismann um loyvið ikki hava fastogn í føroyum og tað sama er galdandi fyri feløgum sum ikki hava heimstað í føroyum tey skulu søkja um loyvið áðrenn fastogn verður keypt og tað betýðir tað at vist eg eri ein persónur sum ikki hevur fastan bústað í føroyum og sum heldur ikki hevur búð í føroyum seinastu fimm árini so skal ein ítøkilig metan gerast av í grønstøkføroyum um loyvið skal gevast ella ikki og tað er ikki eitt haldi eg í lagi at mann setir nakrar treytir við hvørjir kunnu keypa fastogn í føroyum og serliga viðvíkjandi persónum sum einsamu við feigari gera sum hvørki búgv her ella arbeiði her ella eruføroyingar og so viðari tað er tað at siga at eitt sær uppskot sum sum skal gerast taki eg ikki umfata danskar ríkisborgarar tí okkara heimstýrisskipan sigur tað at borgarar í ríkinum skulu hava skulu hava somu rættindi og so viðari og tað kann vera at íslandsvápnmálin eisini forðar fyri at seta teimum forboð í íslandi at keypa fastogn í føroyum eg haldi sjálvur at tað sær ikki tað sær ikki út til at tað er eitt stórt problem í útlendingum sum keypa fastogn í føroyum men tað kann ikki hava fingið til vaksa og tað er tí í lagi at seta eina reglering í at her so er tað ikki verið frítt sum er í dag ein kinesari kann gott keypa allan sandoynni í dag uttan nakað problem og tað er heldur ikki gott nokk so tað má tað má reguleraðast so tí tað ikki verður undur við at mann ásetir reglur um at her sum eisini líkist kanska reglunum vit hava í øðrum londum grannalondunum sum er

tað var tað eg hevði at siga við tær takk fyri fólkina ja takk eg

og tú hevur ikki reglur at hava takk fyri teg

ja takk kirkjan andreasen gjørt so væl ja takk fyri ja eg haldi eisini til øði at eingin ógvav skal vera fyri tí tað tað er ofta eini útlending at ringja til advokátar og spyrja til eg eri ongar reglugaldandi og tá mann sigur at tað er eingin galdandi so siga teimum á tað var tað sum søgur hann seg so tey flestu útlendingar sum keypa fastaognum føroyum forvænta hvussu at tað er ongar reglugaldandi

takk fyri frá fólkini

rognar

ja takk kristian andreasen ger so væl takk fyri teg jú tað er ein serligt relevantur spurningur áðrenn løgmaður kemur niðan í løgtingi við hugsnuppskotinum at vurdera um til dømis norðurlond skulu hava rættindur tí vit kunnu sum sagt keypa okkum hara sannstøðis uttan at nakað trupulleika í øðrum norðurlondum og tí skal tað vera líka rættur hjá báðum pørtum ókey teir eru av lítið landum og kanska serliga henslum galdandi tað veit eg ikki nakað annað er so tað at tey eru øgiliga torført at regulera hesi viðurskiftini at regulera kapital er næstan ómøguligt hevur verið sagt í uppskoti hjá løgmanni at tað er tað sama galdandi fyri feløg men tað er eitt illendskt feløg men hvat nú ikki at útlendingur stovna eitt fel í føroyum hvat kemur mann so so hatta er at tað er eitt nokk so teknisk krevjandi lógarverk hava við at gera sum sikkurt skal hava onkra fínpursing afturat áðrenn tað kann leggjast

ja tað er løttingið takk fyri ja takk næsta røða er her vóru pálsdóftir

ger so væl takk fyri frá forkvinna minnilutin sum er siri steinberg ingilin dittriksens drømm og eg sjálv hava hesar viðmerkingar áhugin fyri at opna sær bústað ella keypa jørð í føroyum er vaksandi við gongdini á fíggjarmarknaðinum har bankar krevja negativa rentu og altjóða grunnar íløgupostráðurnar keypa bústaðir og jarðarognir í ymsum londum kann hetta bara vinda upp á seg føroyar eru teir í støvi at ríkir einstaklingar ella fyritøkur lættliga kunnu keypa upp heilar bygdir býlingar og enda heilar oyggir um ikki verður bundið fyri tær í løtuni er einki yvirhøvur sum forðar eitt nú einar stórar útlendskar fyritøku ella ríkum einstaklingi at keypa risaøkir av jørð ella fyri tann skuld meginpartin av húsunum er ein lítlari bygd ella oyggj hesum má bindast fyri við hesum uppskotinum verða grundleggjandi treytirnar settar fyri at eiga fast stovnið í føroyum at persónur hevur bústað og hevur verið skattskyldur í føroyum í tvey ár ella at persónur hevur havt bústað og verið skyldur í føroyum í tilsamans fimm ár tað sama verður galdandi fyri aðrar løgfrøðiligar persónar sum feløg stovnar grunnar við meira og útlendskar myndugleikar hesar reglur tryggja eisini at fólk ið eru uttanlands í lestrarørindum ella starvsørindunum kunna hava sín rættindi í føroyum eisini verður tryggja at børn hjúnarfelagar og eftirkomar við meira kunnu arva og til ber at sita í óskiftum búgvi hjá teimum ið ikki lúka hesar treytir verður møguleiki at søkja serligt loyvi har tvær ella fleiri av hesum treytum skulu l til føroyar at talan ikki er um ogn til tess at vinna pening á landinum at útviðja skattafirmunnur ella tílíkt at bústaðar og vinnumøguleikar hjá fólkinum í landinum ikki verða skeiklaðir at talan er um andmankað til eitt endamál undir nevndarviðgini er komið fram at áhugin hjá útlendingum at keypa fast ogn í føroyum er vaksandi at búnaðarstovan hevur fingið fyrispurning um festi í føroyum umframt at áhugi áhugi hevur verið hjá útlendingum at ogna sær stór øki at byggja íburð ella bústaðir á serliga er áhugin hjá útlendingum at ogna sær bústað uttan fyri meginøki og at ogna sær serføroysk hús í samband við onnur búskapulisk uppskot hevur eisini verið frammi at tað ofta er trupult hjá fólki at útdeiggj at ogna sær bústað á staðnum tí fíggingarmøguleikarnir ikki eru so góðir tí mugu tey sum virka fyri at tey fastbúgvandi ikki verða noydd úr síni heimbygd tí at ríkir einstaklingar ella fyritøkur keypa upp ognir at brúka sum summarhús og harvið tøma útoyggjarnar fyri fastbúg á smáplássum eins og tørvir á greiðum reglum um hvør kann keypa faststogn í føroyum tí í løtuni eru ongar reglar hóast enn ikki er talan um nógv ítøkilig mál um sølur til fólk sum ikki búgva í føroyum so er hetta eitt álvars mál tí lendið er avmarkað og ongar reglur eru um keyp somuleiðis er áhugin vaksandi ferðavavinnan er vaksandi og føroyar sum heild á áhugaverdar fyri heimin tí er alneyðugt at fáa skipað viðurskifti beinanvegin vit kunnu helst altí sammeta okkum við stórlóg vón so sum spania turkaland og onnur lond ið ofta verða tikin frammi í kjakinum sum vit eisini høvdu frammi tá ið vit høvdu uppskotið fyrstu ferðir síðstu tingsetið tí føroyingar í mun til at føroyingar eisini eiga og ognir uttanlands tí føroyar eru lítlar og ein stórur part av ognum kann skjótt enda á útlendskum hondum vit eru meira viðbrekin enn størri tjóðir og samanhangsmiðjan í samfelagnum viknar skjótt um alsamt fleiri eftir fastognir verða seldar útlendingum og húsanda tó um næstan alt árið minnlutin heldur at ta viðurskiftið hesum økist skjótast gjørligt og við hesum viðmerkingum tekur minnlutin undir við málinum og mælir løgtingina til at samtykkja uppskotið eitt uppskotið verður allarhelst felt samgongan er ímóti akkurát hesum uppskotinum men mann má siga at at tað hjálpir at trýsta á eftir aðru fyri vit hava hetta uppskotið frammi í síðstu setir tá mælt mann eisini til at fella málið men tá varð akkurát sjónurin eitt sindur øðrvísi tá helt mann at tað var faktiskt ólið brast ella liberalt og op samfelag var tað skeivt at seta reglur fyri at keypa fyri at útlendingar skulu keypa fastogn í føroyum tí at vit kunnu keypa tað í øðrum londum men nú kemur landsstýrið so við einum uppskoti so mann má siga at trýstur á andstøðuni tað hjálpir og tað hann gleðir at

ja takk tú takk fyri ja takk hava verið at

hon hevði keypað fasta

ja takk har hevur vóru pálsøktir gerst væl har má eg vera bjørt saman sær tvær skyldu vit spurdu ikki løgmann í hoyringini hví tað er tikið so langa tíð at koma við uppskotinum men hann boðaði so frá tá vit høvdu høvdu hann til hoyringar at tey høvdu arbeitt við teg og tað hevði verið at tey skuldu seta rammuna fyri hvørjar reglur skuldu vera og uppskotið hjá løgmanni er so eitt sindur øðrvísi enn okkara í mun til áramál og so víðari men men men hann hevur vit hava ikki spurt løgmann um hví hann hevur brúkt so langa

tí uppá koma við ein slíkum uppskot takk fyri tú ja takk næstur at røða er jógvan skorin

ja takk fyri frúforkuna eg haldi eitt uppskoti um at hetta er eitt útlendingar eiga í ognir í føroyum tað gerst kanska meiri meiri spennandi so hvørt sum marknaðarføringin hjá vistisfarváland riggar væl tað má mann kunna hvussu staðfesta aftaná mann sær hvussu nógvir útlendingar hvørt ár vitja landið gott nokk ikki nú meðan koronur verður men í ígjøgnum ta tíðina mann hevur verið okk bygd hetta her marknaðarføringina men tað er ein ordiliga stórur avbjóðing eg haldi at hetta uppskotið sum er komið frá tjóðveldi er gott eg haldi at tað at mann tekur hond um tað at mann passar upp á okkara samfelag hevur øgiliga stóran týdning eg haldi tað at vit hava kanska verið í so naiv haldi eg í mun til at seta karmarnir um samfelagið so hesurnar at at vit verja okkum eitt sindur tí at ikki bara tá tað kemur til at eiga ognir men eisini tað kemur til onnur ting sjálvur havi eg verið øgiliga heitur forstælar fyri at fingið ein ferðafólkaskatt sum verður tikin við kassar eitt á flogvøllinum ella á bryggjukantunum og so uppá tann matin kundi eg verið við til at at styrkt um samfelagið so hesurnar at útlendingar sum koma hendan vegin fólk aðrastaðnis frá høvdu verið við til at at tey goldu inn í samfelagið og inn í tað samfelagsskjólið og tær tænastur sum sum vit sum føroyingar skulu brúka tí eg haldi ikki at tað er okkara uppgáva sum land hvussu lítil land í heimshøpi skulu for síðuna teir fáu útlendingarnar sum eru her beint eitt stutt tíðarskeið og eg haldi eisini at vit kundu gott hugsa okkum sum eitt sindur eksklusiv tí at okkara samfelag er eksklusivt á í eina nógvum frontingi og tað sum er hentað seinastu árini við at mann hevur fingið nógvar útlendingar hevur verið oftani tænt teimum stóru býnum væl tá hugsi eg fyrst og fremst kanska tórshavn og so flaksvík og runavík og aðrastaðnis í føroyum men tað hevur verið ein stórur meinboði og ampi hjá nógvum av teimum smáplássum har sum tey kanska hava mest fólk sviðan enn minningin og tí haldi eg at at hetta er hvussu sær ein gongd leið at mann roynir at seta karmar upp at mann roynir at gera tað eitt sindur tyngri í hvussu sær eina bústað í føroyum og so er tað eisini at hvønn er tað vit eru kapping við altso í veruleikanum so blívur húsaprísur í føroyum við tíðini yvirormalt stórur tí tað eru útlendskar kreftir sum hava áhugaða í at universera í føroyum vit høvdu eitt uppskot í gjár um negativa rentu men hetta kann vera nógv nógv størri trupulleiki tí at her eru altso milliardir kanska sum eru áhugaða í at fáa bústað í føroyum við sum mann hevur pengapungis til tað og við sum mann hevur teg røttu verkætlanina til tað so tí haldi eg at hetta er heilt sikkurt rættari leið at fáa søkuna á hetta og eg haldi eisini tað er gott at mann hevur komið um uppskotið ofta er tað síðani uppskotin meiri tøkiligur mann er verja er tað at fáa undirtøku í løgtinginum tí at mann finnur altíð okkurt at vera mótur men hetta er heilt sikkurt at í hesum førinum fara tú tú taka undir við uppskotini frá tjóðveldi sum er hvussu er ein roynd at forbetra tað sum tað skipan sum er í dag og eg vóni tað at at nú hevur minnilutin í orsaka meirilutinum rættarnevndini vælt frá at taka undir við uppskotinum ella samgongan og við tí grundgeving at løgmaður fer at koma í uppskotið tað er hopið so eisini at hann fer at gera og at tað uppskotið verður minst líka gott og at eisini verður gjøgnumført soleiðis at tað hevur tað rættu intenstjónina og ikki er bara eitt ella annað sum kemur stein fyri

eg haldi at tað er gott takk fyri tú ja takk fyri næstur á røða er jóhannes joensen

ger so væl takk fyri frú og fólkuna ja hetta er eitt uppskot frá tjóðhildið hesum førinum men tað er fleiri ferðir bóðir víst á av øðrum eisini at forða fyri at mann kann keypa fastaogn útlendingar kunnu keypa fastaogn í føroyum at vit mangla reglugerðirøkinum og vit í jarnarflokini hava fleiri ferðir víst á manglandi reglugerði og kunnu undrast á at einki er gjørt teimum undan sjónum tí hava vit øll ábyrgdin av tað er gott at løgmaður sigur at hann ætlar at gera okkurt hesum økinum og vit vóna at tað verður henda skjótt vit síggja sjálvandi vandar í at at útlendingar uppkeypa fastaogn í føroyum tað er sæð fleiri aðrastaðnir í smáum oyggjasaðfeløgum runt um í verðini at útlendingar múgvandi feløg ella einstaklingar hava keypt oyggjar og vit eru eitt oyggjaland tað kann tykjast øgiliga fjart frá okkum at at mann ger slíkt men tað er vanligt í stillhavnum árastaðni at ríkmenn eiga oyggjar og eisini fleiri oyggjar sum tey skulu stuttleika sær við og okkara oyggjaland er er sera ríkt á nógvum økjum og sum mann hugsar um at ein útlendingur hevði keypt eina oyggj og vit fóru sein á sjóvarfallanum so svevur illavorðið aftaná tað er soleiðis eisini at ferðavinnan er komin og ferðavinnan kemur jú at hava ríkiliga kapping í føroyum og tað kann eisini hugsast at útlendingar kunnu koma til føroyar at kappast við við føroyingar við lømisum bústaðum og øðrum og tað kundi eisini verið ein vanlukka fyri at tí at kappingin tá hana hevði verið saktans verið ójøvn tí at ríkfólk tey hava ótomandi pengamóðleikar er tað at útlendingar til lømis kunnu keypa jarðarstykkir ella lítlar bygdir ella oyggjar kann vera ein stórur vandi fyri føroyar vit kunnu ikki samanbera tær sama sum at útlendingar keypa uttanlanda tí at føroyar er eitt lítil land og vit kenna at danskar hava til lømis avmarkingar við summarhúsum niðri og vit vita eisini at í álandi hevur mann eitt sum eitt hendbúksrætt har fólk hava reglugerðir fyri hvussu mann ger í álandi hvør kann keypa jørð bústað og fastogn og tí hevði tað verið gott at hugt í teimum støðunum hvussu kemur mann tað har og fingið eina skipanarreglugerð sum líkist kanska tí sum er í álandi hetta er eitt fínt uppskot sum vit fær taka undir við jónafloysinum men um hetta uppskotið ikki verður samtykt so væntið at løgmaður fer at gera reglugerð sum vit eisini taka undir við so í øllum førum vit vilja hava tað at í føroyum eru tað føroyingar sum sum hava fyrsta rætt til at keypa fastognir og tað bara hoyra tað at ein útlendingur líkamiki kemur frá at kanska eystanfyri til sunnanfyri kann festa ein bóndagarð knappliga uttan nakrar treytir uttan tær treytirnar sum liggja frammanundan fyri føroyingar so tað er eitt sindur av hugsandi eitt sindur av skiljandi at mann kann tað so her væntast reglugerðir og vónandi fáa tær rætt til at beina

takk fyri tað ja takk næsta ráða er bjørt saman við sær

ger so væl fyri frúforkvinna eg hugsaði bara líka nevnd at her við at hetta er eitt mál vit tóku upp rættiliga tíðliga aftan á at henda samgongan tók við og tað bleiv millum at tikið upp tí tað vóru ting frammi um at áhugin hjá útlendingum fyri at keypa fastogn í føroyum var vaksin rættiliga nógv mettu millum annað onkur meglari og altso løgmaður hann var so øgiliga skjótur úti tá at siga hetta fór hann á orðna og nú líðir tað á at tann næsta tingsetan hjá samgonguni er við at verða løgd aftur um bak og tað er framvegis ikki komið nakað uppskot í føroyum so tað er á veg men eg haldi nokk so umráðandi at at vísa á at tá ið fólk og tað er kanska eitt sindur minni í dag men tá hetta málið verður til viðgerðir so at tað verður fleiri sum hava grundgevi við at mann skal ikki seta reglur fyri hvør kann keypa fastogn í føroyum tí føroyingar kunnu keypa aðrastaðni tey allarfleystu lond hava reglur fyri hvør kann keypa ognir hvar í landinum og í summum londum hevur mann strangar reglur í summum økjum á landinum tað kann vera í einum stórbýi tað kann vera í býarpørtum har eg hoyrdi millum annað at eg haldi tá berlin sum hevur fingið øgiliga strangar reglur fyri eisini fyri at tað er hvussu nógv mann kundi leggja eina undirsøgu í mun til at leiga út til airbnb og síðari og vit kenna øll eisini til at danir hava gjørt reglur fyri hvør nógv týskar kunnu keypa upp av summarhúsum har og altso tað er ikki nakað óvanligt í tí at mann ger reglur fyri hvør kann keypa fastogn í føroyum nei í einum landi tað sum eg havi bara haldi verða so undarhald tað er at mann ikki semist øll er søtt um at tað man vera mørk fyri at onkur ein stórurík fyritøka kann koma upp á fáar dagar keypa upp ein stóran part av føroyum nei tað er ikki hent enn men tað kann henda vilja brádliga og vit vita væl at festibrøður er frítt umsetiliga og opart kunnu útlendingar eisini keypa tað og kanska bara tað er so um ikki annað krav at mann skal búgva á festinum men tað verður eisini givið undantak fyri tí og eg haldi at tað er máviri í áhuganum hjá okkum øllum at vit hava greiðar reglur á sumøkinum men tað er eisini umráðandi at siga at hetta má ikki forða fyri at føroyingar sum búgva uttanlands kunnu eiga sær ein summarhús í føroyum altso vit mann søgla væl eftir at vit ikki leggja fótin onglar í vegin fyri at føroyingar sum búgva uttanlands men sum vilja hava eitt øgiliga tætt forhold til bæði sína familju men kanska eisini búgva partur av árinum her sjálvandi skuldu tey eisini hava møguleika fyri at eiga eini hús í føroyum men eg haldi at tað undrar meg øgiliga nógv at tað tekur so langa tíð at fáa loystandi spurningin og tí harmar tær meg um løgmaður ikki er her í dag tí so hevði eg vilja spurt hann akkurát hvat tað er sum sum gevur avbjóðingar í mun til hesa lógáðni men tað er høgni hoydal sum er vegna at hjálpa teg uppskotið út her aðru fyri tjóðveldið leggur fram eitt uppskotið út nú í nýggjari tíð men hetta er faktiskt upprunaliga eitt eitt gamalt lógaruppskot frá tjóðveldi og tað hevði verið fantastiska deiligt við setta bleiv gjøgnum først skjótt og eisini hóast tað so verður í einari aðrari útgávu sum løgmaður fer at

takk fyri frá fólkum ja takk fyri so eru ikki fleiri sum hava biðið um orðið og orðaskrift er endað og vit fara at atkvøða í málunum

ja og vit fara so at atkvøða í hesum málunum um løgsmál nummar hundrað og sjeyogtjúgu uppskotir til løgtingslu um ognan av fastogn í føroyum her eru ikki nakað broytingaruppskot so vit atkvøða í málunum so sum tað varð lagt fram ogja og vit fara so at atkvøða í hesum málunum so sum tað varð lagt fram ja vit eru liðug at atkvøða mál í falli tað eru tólv atkvøður fyri trettan ímóti so er hetta málið fallið við aðruviðgerð og avgreitt frá løgtingslu vit koma so til tey bæði síðstu málunum altso tær báðar síðstu aðruviðgerðirnar í dag tær eru tað verða viðgjørt tær verða við hesum málunum verða viðgjørt undir einum til løgsmálum hundrað og sjeyogtjúgu tá er hundrað og trýogtretivu orsaka uppskuldið samtykkum tilráðingar frá norðurlandaranum í tvey túsund og nítjan og um frágreiðing og virkjurásið í tvey túsund og nítjan og hundrað og fýraogtretivu sum er uppskuldið samtykkum tilráðingar í norðurlandinum í tvey túsund og tjúgu og um frágreiðing og virkjurásið í tvey túsund og tjúgu sum sagt verða hesir málur viðgjørd undir einum og hvør biður um orðið tað er bilju stinussen sum fær orðið farið at verða viðgjørd undir einum ja